Bhagavatatatparyanirnaya/Moola: Difference between revisions

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S03_V03"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">यस्मिन्निदं यतश्चेदं येनेदं य इदं स्वयम् ।</span><span class="shloka-line">योऽस्मात् परस्माच्च परस्तं प्रपद्ये स्वयम्भुवम् ॥ ३ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V22"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">न यस्य वध्यो न च रक्षणीयो</span><span class="shloka-line">नोपेक्षणीयादरणीयपक्षः ।</span><span class="shloka-line">अथापि सर्गस्थितिसंयमार्थं</span><span class="shloka-line">धत्ते रजःसत्वतमांसि काले ॥ २२ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V27"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">विपश्चितं प्राणमनोधियात्मना-</span><span class="shloka-line">मर्थेन्द्रियाभासमनिद्रमव्रणम् ।</span><span class="shloka-line">छायातपौ यत्र न गृध्रपक्षौ</span><span class="shloka-line">तमक्षरं खं त्रियुगं व्रजामहे ॥ २७ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V28"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अजस्य चक्रं त्वजयेर्यमाणं मनोमयं पञ्चदशारमाशु ।</span><span class="shloka-line">त्रिनाभि विद्युद्बलमष्टनेमि यदक्षमाहुस्तमृतं प्रपद्ये ॥ २८ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V30"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">न यस्य कश्चातिपिपर्ति मायां</span><span class="shloka-line">यया जनो मुह्यति वेदनार्थम् ।</span><span class="shloka-line">तं निर्जितात्मात्मगुणं परेशं</span><span class="shloka-line">नमामि भूतेषु समं चरन्तम् ॥ ३० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V33"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अम्भस्तु यद्रेत उदारवीर्यं</span><span class="shloka-line">सिध्यन्ति जीवन्त्युत वर्धमानाः ।</span><span class="shloka-line">लोकास्त्रयोऽथाखिललोकपालाः</span><span class="shloka-line">प्रसीदतां ब्रह्म माविभूतिः ॥ ३३ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V34"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">सोमं मनो यस्य समामनन्ति</span><span class="shloka-line">दिवौकसां वै बलमन्ध आयुः ।</span><span class="shloka-line">ईशो नगानां प्रजनः प्रजानां</span><span class="shloka-line">प्रसीदतां नः स महाविभूतिः ॥ ३४ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V35"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अग्निर्मुखं यस्य तु जातवेदा</span><span class="shloka-line">जातः क्रियाकाण्डनिमित्तजन्मा ।</span><span class="shloka-line">अन्तः समुद्रे पचतः स्वधातून्</span><span class="shloka-line">प्रसीदतां नः स महाविभूतिः ॥ ३५ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S05_V36"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">यच्चक्षुरासीत् तरणिर्देवयानं</span><span class="shloka-line">त्रयीमयो ब्रह्मण एष धिष्ण्यम् ।</span><span class="shloka-line">द्वारं च मुक्तेरमृतस्य मृत्योः</span><span class="shloka-line">प्रसीदतां नः स महाविभूतिः ॥ ३६ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S06_V39"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अवरोप्य गिरिं स्कन्धात् सुपर्णः पततां वरः ।</span><span class="shloka-line">ययौ जलान्त उत्सृज्य हरिणा स विसर्जितः ॥ ३९ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S07_V19"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">तदुग्रवेगं दिशि दिश्युपर्यधो</span><span class="shloka-line">विसर्पदुत्सर्पदसह्यवीर्यम् ।</span><span class="shloka-line">भीताः प्रजा दुद्रुवुरङ्ग सेश्वरा</span><span class="shloka-line">अरक्ष्यमाणाः शरणं सदाशिवम् ॥ १९ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S07_V20"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">विलोक्य तं देववरं त्रिलोक्या</span><span class="shloka-line">भवाय देव्याऽभियुतं मुनीनाम् ।</span><span class="shloka-line">आसीनमद्रावपवर्गहेतो-</span><span class="shloka-line">स्तपो जुषाणं स्तुतिभिः प्रणेमुः ॥ २० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S07_V21"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">प्रजा ऊचुः– देवदेव महादेव भूतात्मन् भूतभावन । त्राहि नः शरणापन्नान् त्रैलोक्यदहनाद् विषात् ॥ २१ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S07_V22"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">त्वमेकः सर्वजगत ईश्वरो बन्धमोक्षयोः ।</span><span class="shloka-line">तं त्वामर्चन्ति कुशलाः प्रपन्नार्तिहरं गुरुम् ॥ २२ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V19"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">श्रीशुक उवाच– नूनं तपो यस्य न मन्युनिर्जयो ज्ञानं क्वचित् तच्च न सङ्गवर्जितम् । कश्चिन्महांस्तस्य न कामनिर्जयः स ईश्वरः किं परतो व्यपाश्रयः ॥ १९ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V20"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">धर्मः क्वचित् तस्य न भूतसौहृदं</span><span class="shloka-line">त्यागः क्वचित् तच्च न मुक्तिकारणम् ।</span><span class="shloka-line">वीर्यं न पुंसोऽस्त्यजवेगनिष्कृतं</span><span class="shloka-line">न हि द्वितीयो गुणसङ्गवर्जितः ॥ २० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V21"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">क्वचिच्चिरायुर्न हि शीलमङ्गलं</span><span class="shloka-line">क्वचित् तदप्यस्ति न वेद्यमायुषः ।</span><span class="shloka-line">यत्रोभयं कुत्र च सोऽप्यमङ्गलः</span><span class="shloka-line">सुमङ्गलः कश्चन काङ्क्षते हि माम् ॥ २१ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V33"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अमृतस्य पूर्णकलशं बिभ्रद्वलयभूषितः ।</span><span class="shloka-line">स वै भगवतस्साक्षात् विष्णोरंशांशसम्भवः ॥ ३३ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V34"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">धन्वन्तरिरीति ख्यात आयुर्वेददृगिज्यभाक् ।</span><span class="shloka-line">तमालोक्यासुरास्सर्वे कलशं चामृताहृतम् ॥ ३४ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S08_V35"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">विषण्णमनसो देवा हरिं शरणमाययुः ॥ ३५ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S09_V56"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">दृष्ट्वा मृधे गरुडवाहमिभारिवाह</span><span class="shloka-line">आविध्य शूलमहिनोदथ कालनेमिः ।</span><span class="shloka-line">तल्लीलया गरुडमूधर्ि्न पतद् गृहीत्वा</span><span class="shloka-line">तेनाहनन्नृप सवाहमरिं त्र्यधीशः ॥ ५६ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S09_V57"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">माली सुमाल्यतिबलौ युधि पेततुर्य-</span><span class="shloka-line">च्चक्रेणकृत्तशिरसावथ माल्यवांस्तम् ।</span><span class="shloka-line">आहत्य तिग्मगदयाऽहनदण्डजेन्द्रं</span><span class="shloka-line">तावच्छिरोऽच्छिनदरेर्नदतोऽरिणाऽऽद्यः ॥ ५७॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S19_V12"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">यद्यप्यसावधर्मेण मां बध्नीयादनागसम् ।</span><span class="shloka-line">तथाप्येनं न हिंसिष्ये भीतं ब्रह्मतनुं रिपुम् ॥ १२ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S19_V13"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">एष वा उत्तमश्लोको न जिहासति यद् यशः ।</span><span class="shloka-line">हत्वा मैनां हरेद् युद्धे शयीत निहतो मया ॥ १३ ॥॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C08_S22_V20"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">मीन उवाच– न म एतदलं राजन् सुखं वस्तुमुदञ्चनम् । पृथु देहि पदं मह्यं यत् त्वाऽहं शरणं गता ॥ २० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S06_V84"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">एवंविधानेकगुणः स राजा</span><span class="shloka-line">परात्मनि ब्रह्मणि वासुदेवे ।</span><span class="shloka-line">क्रियाकलापैः समुवाह भक्तिं</span><span class="shloka-line">यया विरिञ्चादिमधश्चकार ॥ ८४ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S08_V90"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">रक्षःस्वसुर्व्यकृत रूपमशुद्धबुद्धे-</span><span class="shloka-line">स्तस्याः खरत्रिशिरदूषणमुख्यबन्धून् ।</span><span class="shloka-line">जघ्ने चतुर्दशसहस्रमवारणीय-</span><span class="shloka-line">कोदण्डपाणिरटमान उवास कृच्छ्रम् ॥ ९० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S08_V92"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">रक्षोधमेन वृकवद् विपिनेऽसमक्षं</span><span class="shloka-line">वैदेहराजदुहितुर्यपयापितायाम् ।</span><span class="shloka-line">भ्रात्रा वने कृपणवत् प्रियया वियुक्तः</span><span class="shloka-line">स्त्रीसङ्गिनामिति रतिं प्रथयंश्चचार ॥ ९२ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V15"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">मुनौ निक्षिप्य तनयौ सीता भर्त्रा विवासिता ।</span><span class="shloka-line">ध्यायन्ती रामचरणौ विवरं प्रविवेश ह ॥ १५ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V16"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">तच्छ्रुत्वा भगवान् रामो रुन्धन्नपि धिया शुचः ।</span><span class="shloka-line">स्मरंस्तस्या गुणांस्तांस्तान् नाशक्नोद् रोद्धुमीश्वरः ॥ १६ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V17"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">स्त्रीपुम्प्रसङ्ग एतादृक् सर्वत्र त्रासमावहः ।</span><span class="shloka-line">अपीश्वराणां किमुत ग्राम्यस्य गृहमेधिनः ॥ १७ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V18"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">तत ऊर्ध्वं ब्रह्मचर्यं धारयन्नजुहोत् प्रभुः ।</span><span class="shloka-line">त्रयोदशाब्दसाहस्त्रमग्निहोत्रमखण्डितम् ॥ १८ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V19"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">स्मरतां हृदि विन्यस्य बुद्धं पद्ममिवांशुकैः ।</span><span class="shloka-line">स्वपादपल्लवं राम आत्मज्योतिरगात् ततः ॥ १९ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S09_V23"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">पुरुषो रामचरितं श्रवणैरुपधारयन् ।</span><span class="shloka-line">आनृशंस्यपरो राजन् कर्मबन्धैर्विमुच्यते ॥ २३ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S14_V07"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">वरेण छन्दयामास प्रीतः सत्यवतीसुतः ।</span><span class="shloka-line">वव्रे हतानां रामोऽपि जीवितं चास्मृतिं वधे ॥ ७ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S17_V38"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">मूढे भर द्वाजमिमं भरद्वाजं बृहस्पतेः ।</span><span class="shloka-line">त्राता तु दुःखात् पितरौ भरद्वाजस्ततस्त्वयम् ॥ ३८ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C09_S17_V39"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">चोद्यमाना सुरैरेवं मत्वा तं देवमात्मजम् ।</span><span class="shloka-line">व्यसृजन्मरुतोऽबिभ्रन् दत्तोऽयं वितथेऽन्वये ॥ ३९ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S04_V20"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">न यत्र वाचो न मनो न सत्त्वं तमो रजो वा महदादयोऽमी । न प्राणबुद्धीन्द्रियदेवता वा न सन्निवेशः खलु लोककल्पः ॥ २० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S04_V25"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">बुद्धेर्जागरणं स्वप्नः सुषुप्तिरिति होच्यते ।</span><span class="shloka-line">मायामात्रमिदं राजन् नानात्वं प्रत्यगात्मनि ॥ २५ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S04_V27"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">एते ह्यवयवाः प्रोक्ताः सर्वावयविनामिह ।</span><span class="shloka-line">विनाऽर्थेन प्रतीयेरन् पटस्येवाङ्ग तन्तवः ॥ २७ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S04_V30"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">न हि सत्यस्य नानात्वमविद्वान् यदि मन्यते ।</span><span class="shloka-line">नानात्वं छिद्रयोर्यद्वज्ज्योतिषोर्वा तयोरपि ॥ ३० ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S05_V22"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">इति ब्रह्मोदिताक्षेपैः स्थानादिन्द्रः प्रचालितः ।</span><span class="shloka-line">बभूव सम्भ्रान्तमतिः सविमानः सतक्षकः ॥ २२ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S05_V23"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">तं पतन्तं विमानेन सहतक्षकमम्बरात् ।</span><span class="shloka-line">विलोक्याङ्गिरसः प्राह राजानं तं बृहस्पतिः ॥ २३ ॥</span></span></div>

<div class="verse-block" id="BTN_C12_S05_V24"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">नित्यादोषस्वरूपाय गुणपूर्णाय सर्वदा ।</span><span class="shloka-line">नारायणाय हरये नमः प्रेष्ठतमाय मे ॥</span></span></div>