Sumadhwavijaya: Difference between revisions

New document created via ReaderToolbar
 
Edited via QuickEdit (flattens templates to raw HTML — see extension README)
 
(10 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 1: Line 1:
<!-- Sumadhwavijaya -->
<div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="en" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="en" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="en" dir="ltr"><div class="qe-normal" style="text-align: center;"></div><div class="qe-normal" style="text-align: center;">श्रीमत्कविकुलतिलकत्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत-नारायणपण्डिताचार्यविरचितः</div><div class="gr-doc-title">श्रीमत्सुमध्वविजयः</div><div class="mw-heading mw-heading2">&lt;meta property="mw:PageProp/toc"&gt;
{{Adhyaya
<meta property="mw:PageProp/toc">
| document_id  = SUMAD
<h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-119" id="Sumadhwavijaya-119" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="प्रथमः सर्गः">प्रथमः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-120" id="Sumadhwavijaya-120" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कान्ताय कल्याणगुणैकधाम्ने नवद्युनाथप्रतिमप्रभाय ।">कान्ताय कल्याणगुणैकधाम्ने नवद्युनाथप्रतिमप्रभाय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नारायणायाखिलकारणाय श्रीप्राणनाथाय नमस्करोमि ॥ १ ॥">नारायणायाखिलकारणाय श्रीप्राणनाथाय नमस्करोमि ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-121" id="Sumadhwavijaya-121" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनाकुलं गोकुलमुल्ललास यत्पालितं नित्यमनाविलात्म ।">अनाकुलं गोकुलमुल्ललास यत्पालितं नित्यमनाविलात्म ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्मै नमो नीरदनीलभासे कृष्णाय कृष्णारमणप्रियाय ॥ २ ॥">तस्मै नमो नीरदनीलभासे कृष्णाय कृष्णारमणप्रियाय ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-122" id="Sumadhwavijaya-122" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि त्रिलोक्या बहिरुल्लसन्ती तमो हरन्ती मुहुरान्तरं च ।">अपि त्रिलोक्या बहिरुल्लसन्ती तमो हरन्ती मुहुरान्तरं च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दिश्याद् दृशं नो विशदां जयन्ती मध्वस्य कीर्तिर्दिननाथदीप्तिम् ॥ ३ ॥">दिश्याद् दृशं नो विशदां जयन्ती मध्वस्य कीर्तिर्दिननाथदीप्तिम् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-123" id="Sumadhwavijaya-123" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमोनुदाऽऽनन्दमवाप लोक- स्तत्वप्रदीपाकृतिगोगणेन ।">तमोनुदाऽऽनन्दमवाप लोक- स्तत्वप्रदीपाकृतिगोगणेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यदास्यशीतांशुभुवा गुरूंस्तान् त्रिविक्रमार्यान् प्रणमामि वर्यान् ॥ ४ ॥">यदास्यशीतांशुभुवा गुरूंस्तान् त्रिविक्रमार्यान् प्रणमामि वर्यान् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-124" id="Sumadhwavijaya-124" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मुकुन्दभक्त्यै गुरुभक्तिजायै सतां प्रसत्त्यॆ च निरन्तरायै ।">मुकुन्दभक्त्यै गुरुभक्तिजायै सतां प्रसत्त्यॆ च निरन्तरायै ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गरीयसीं विश्वगुरोर्विशुद्धां वक्ष्यामि वायोरवतारलीलाम् ॥ ५ ॥">गरीयसीं विश्वगुरोर्विशुद्धां वक्ष्यामि वायोरवतारलीलाम् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-125" id="Sumadhwavijaya-125" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तां मन्त्रवर्णैरनुवर्णनीयां शर्वेन्द्रपूर्वैरपि वक्तुकामे ।">तां मन्त्रवर्णैरनुवर्णनीयां शर्वेन्द्रपूर्वैरपि वक्तुकामे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सङ्क्षिप्नुवाक्ये मयि मन्दबुद्धौ सन्तो गुणाढ्याः करुणां क्रियासुः ॥ ६ ॥">सङ्क्षिप्नुवाक्ये मयि मन्दबुद्धौ सन्तो गुणाढ्याः करुणां क्रियासुः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-126" id="Sumadhwavijaya-126" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उच्चावचा येन समस्तचेष्टाः किं तत्र चित्रं चरितं निवेद्यम् ।">उच्चावचा येन समस्तचेष्टाः किं तत्र चित्रं चरितं निवेद्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="किन्तूत्तमश्लोकशिखामणीनां मनोविशुद्ध्यै चरितानुवादः ॥ ७ ॥">किन्तूत्तमश्लोकशिखामणीनां मनोविशुद्ध्यै चरितानुवादः ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-127" id="Sumadhwavijaya-127" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मालाकृतस्तच्चरिताख्यरत्नै रसूक्ष्मदृष्टेः सकुतूहलस्य ।">मालाकृतस्तच्चरिताख्यरत्नै रसूक्ष्मदृष्टेः सकुतूहलस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्वापरीकारमथापरं वा क्षाम्यन्तु मे हन्त मुहुर्महान्तः ॥ ८ ॥">पूर्वापरीकारमथापरं वा क्षाम्यन्तु मे हन्त मुहुर्महान्तः ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-128" id="Sumadhwavijaya-128" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रीवल्लभाज्ञां ससुरेन्द्रयाच्ञां सम्भाव्य सम्भाव्यतमां त्रिलोक्याम् ।">श्रीवल्लभाज्ञां ससुरेन्द्रयाच्ञां सम्भाव्य सम्भाव्यतमां त्रिलोक्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राणेश्वरः प्राणिगणप्रणेता गुरुः सतां केसरिणो गृहेऽभूत् ॥ ९ ॥">प्राणेश्वरः प्राणिगणप्रणेता गुरुः सतां केसरिणो गृहेऽभूत् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-129" id="Sumadhwavijaya-129" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ये ये गुणा नाम जगत्प्रसिद्धा यं तेषु तेषु स्म निदर्शयन्ति ।">ये ये गुणा नाम जगत्प्रसिद्धा यं तेषु तेषु स्म निदर्शयन्ति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साक्षान्महाभागवतप्रबर्हं श्रीमन्तमेनं हनुमन्तमाहुः ॥ १० ॥">साक्षान्महाभागवतप्रबर्हं श्रीमन्तमेनं हनुमन्तमाहुः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-130" id="Sumadhwavijaya-130" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कर्माणि कुर्वन् परमाद्भुतानि सभासु दैवीषु सभाजितानि ।">कर्माणि कुर्वन् परमाद्भुतानि सभासु दैवीषु सभाजितानि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुग्रीवमित्रं स जगत्पवित्रं रमापतिं रामतनुं ददर्श ॥ ११ ॥">सुग्रीवमित्रं स जगत्पवित्रं रमापतिं रामतनुं ददर्श ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-131" id="Sumadhwavijaya-131" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पा(प)दारविन्दप्रणतो हरीन्द्र- स्तदा महाभक्तिभराभिनुन्नः ।">पा(प)दारविन्दप्रणतो हरीन्द्र- स्तदा महाभक्तिभराभिनुन्नः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अग्राहि पद्मोदरसुन्दराभ्यां दोर्भ्यां पुराणेन स पूरुषेण ॥ १२ ॥">अग्राहि पद्मोदरसुन्दराभ्यां दोर्भ्यां पुराणेन स पूरुषेण ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-132" id="Sumadhwavijaya-132" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अदार्यसालावलिदारणेन व्यापादितेन्द्रप्रभवेन तेन ।">अदार्यसालावलिदारणेन व्यापादितेन्द्रप्रभवेन तेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राद्योतनिप्रीतिकृता निकामं मधुद्विषा सन्दिदिशे स वीरः ॥ १३ ॥">प्राद्योतनिप्रीतिकृता निकामं मधुद्विषा सन्दिदिशे स वीरः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-133" id="Sumadhwavijaya-133" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कर्णान्तमानीय गुणग्रहीत्रा रामेण मुक्तो रणकोविदेन ।">कर्णान्तमानीय गुणग्रहीत्रा रामेण मुक्तो रणकोविदेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्फुरन्नसौ वैरिभयङ्करोऽभूत् सत्पक्षपाती प्रदरो यथाऽग्र्यः ॥ १४ ॥">स्फुरन्नसौ वैरिभयङ्करोऽभूत् सत्पक्षपाती प्रदरो यथाऽग्र्यः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-134" id="Sumadhwavijaya-134" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोभिः समानन्दितरूपसीतः स्ववह्निनिर्दग्धपलाशिराशिः ।">गोभिः समानन्दितरूपसीतः स्ववह्निनिर्दग्धपलाशिराशिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहो हनूमन्नववारिदोऽसौ तीर्णाम्बुधिर्विष्णुपदे ननाम ॥ १५ ॥">अहो हनूमन्नववारिदोऽसौ तीर्णाम्बुधिर्विष्णुपदे ननाम ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-135" id="Sumadhwavijaya-135" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपक्षपाती पुरुषस्त्रिलोक्या- मभोगभोक्ता पतगाधिराजम् ।">अपक्षपाती पुरुषस्त्रिलोक्या- मभोगभोक्ता पतगाधिराजम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वम्भरं बिभ्रदसौ जिगाय त्वरापराक्रान्तिषु चित्रमेतत् ॥ १६ ॥">विश्वम्भरं बिभ्रदसौ जिगाय त्वरापराक्रान्तिषु चित्रमेतत् ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-136" id="Sumadhwavijaya-136" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निबद्ध्य सेतुं रघुवंशकेतु- भ्रूभङ्गसम्भ्रान्तपयोधिमध्ये ।">निबद्ध्य सेतुं रघुवंशकेतु- भ्रूभङ्गसम्भ्रान्तपयोधिमध्ये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुष्टिप्रहारं दशकाय सीता- सन्तर्जनाग्र्योत्तरमेषकोऽदात् ॥ १७ ॥">मुष्टिप्रहारं दशकाय सीता- सन्तर्जनाग्र्योत्तरमेषकोऽदात् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-137" id="Sumadhwavijaya-137" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जाज्वल्यमानोज्ज्वलराघवाग्नौ चक्रे स सुग्रीवसुयायजूके ।">जाज्वल्यमानोज्ज्वलराघवाग्नौ चक्रे स सुग्रीवसुयायजूके ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आध्वर्यवं युद्धमखे प्रतिप्र-– स्थात्रा सुमित्रातनयेन साकम् ॥ १८ ॥">आध्वर्यवं युद्धमखे प्रतिप्र-– स्थात्रा सुमित्रातनयेन साकम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-138" id="Sumadhwavijaya-138" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रामार्चने यो नयतः प्रसूनं द्वाभ्यां कराभ्यामभवत् प्रयत्नः ।">रामार्चने यो नयतः प्रसूनं द्वाभ्यां कराभ्यामभवत् प्रयत्नः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="एकेन दोष्णा नयतो गिरीन्द्रं सञ्जीवनाद्याश्रयमस्य नाभूत् ॥ १९ ॥">एकेन दोष्णा नयतो गिरीन्द्रं सञ्जीवनाद्याश्रयमस्य नाभूत् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-139" id="Sumadhwavijaya-139" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स दारितारिं परमं पुमांसं समन्वयासीन्नरदेवपुत्र्या ।">स दारितारिं परमं पुमांसं समन्वयासीन्नरदेवपुत्र्या ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वह्निप्रवेशाधिगतात्मशुद्ध्या विराजितं काञ्चनमालयेव ॥ २० ॥">वह्निप्रवेशाधिगतात्मशुद्ध्या विराजितं काञ्चनमालयेव ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-140" id="Sumadhwavijaya-140" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्यामं स्मितास्यं पृथुदीर्घहस्तं सरोजनेत्रं गजराजयात्रम् ।">श्यामं स्मितास्यं पृथुदीर्घहस्तं सरोजनेत्रं गजराजयात्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वपुर्जगन्मङ्गलमेष दृग्भ्यां चिरादयोध्याधिपतेः सिषेवे ॥ २१ ॥">वपुर्जगन्मङ्गलमेष दृग्भ्यां चिरादयोध्याधिपतेः सिषेवे ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-141" id="Sumadhwavijaya-141" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="राज्याभिषेकेऽवसितेऽत्र सीता प्रेष्ठाय नस्तां भजतां दिशेति ।">राज्याभिषेकेऽवसितेऽत्र सीता प्रेष्ठाय नस्तां भजतां दिशेति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रामस्य वाण्या मणिमञ्जुमाला- व्याजेन दीर्घां करुणां बबन्ध ॥ २२ ॥">रामस्य वाण्या मणिमञ्जुमाला- व्याजेन दीर्घां करुणां बबन्ध ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-142" id="Sumadhwavijaya-142" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हृदोरुसौहार्दभृताऽधिमौलि न्यस्तेन हस्तेन दयार्द्रदृष्ट्या ।">हृदोरुसौहार्दभृताऽधिमौलि न्यस्तेन हस्तेन दयार्द्रदृष्ट्या ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सेवाप्रसन्नोऽमृतकल्पवाचा दिदेश देवः सहभोगमस्मै ॥ २३॥">सेवाप्रसन्नोऽमृतकल्पवाचा दिदेश देवः सहभोगमस्मै ॥ २३॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-143" id="Sumadhwavijaya-143" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रेष्ठो न रामस्य बभूव तस्मा- न्न रामराज्येऽसुलभं च किञ्चित् ।">प्रेष्ठो न रामस्य बभूव तस्मा- न्न रामराज्येऽसुलभं च किञ्चित् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्पादसेवारतिरेष नैच्छत् तथाऽपि भोगान्ननु सा विरक्तिः ॥ २४ ॥">तत्पादसेवारतिरेष नैच्छत् तथाऽपि भोगान्ननु सा विरक्तिः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-144" id="Sumadhwavijaya-144" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नमो नमो नाथ नमो नमस्ते नमो नमो राम नमो नमस्ते ।">नमो नमो नाथ नमो नमस्ते नमो नमो राम नमो नमस्ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुनः पुनस्ते चरणारविन्दं नमामि नाथेति नमन् स रेमे ॥ २५ ॥">पुनः पुनस्ते चरणारविन्दं नमामि नाथेति नमन् स रेमे ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-145" id="Sumadhwavijaya-145" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="किं वर्णयामः परमं प्रसादं सीतापतेस्तत्र हरिप्रबर्हे ।">किं वर्णयामः परमं प्रसादं सीतापतेस्तत्र हरिप्रबर्हे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुञ्चन् महीं नित्यनिषेवणार्थं स्वात्मानमेवैष ददौ यदस्मै ॥ २६ ॥">मुञ्चन् महीं नित्यनिषेवणार्थं स्वात्मानमेवैष ददौ यदस्मै ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-146" id="Sumadhwavijaya-146" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वानन्दहेतौ भजतां जनानां मग्नः सदा रामकथासुधायाम् ।">स्वानन्दहेतौ भजतां जनानां मग्नः सदा रामकथासुधायाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="असाविदानीं च निषेवमाणो रामं पतिं किम्पुरुषे किलाऽस्ते ॥ २७ ॥">असाविदानीं च निषेवमाणो रामं पतिं किम्पुरुषे किलाऽस्ते ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-147" id="Sumadhwavijaya-147" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्यैव वायोरवतारमेनं सन्तो द्वितीयं प्रवदन्ति भीमम् ।">तस्यैव वायोरवतारमेनं सन्तो द्वितीयं प्रवदन्ति भीमम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्पृष्टैव यं प्रीतिमताऽनिलेन नरेन्द्रकान्ता सुषुवेऽत्र कुन्ती ॥ २८ ॥">स्पृष्टैव यं प्रीतिमताऽनिलेन नरेन्द्रकान्ता सुषुवेऽत्र कुन्ती ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-148" id="Sumadhwavijaya-148" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इन्द्रायुधं हीन्द्रकराभिनुन्नं चिच्छेद पक्षान् क्षितिधारिणां प्राक् ।">इन्द्रायुधं हीन्द्रकराभिनुन्नं चिच्छेद पक्षान् क्षितिधारिणां प्राक् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="बिभेद भूभृद्वपुरङ्गसङ्गात् चित्रं स पन्नो जननीकराग्रात् ॥ २९ ॥">बिभेद भूभृद्वपुरङ्गसङ्गात् चित्रं स पन्नो जननीकराग्रात् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-149" id="Sumadhwavijaya-149" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरे कुमारानलसान् विहारा- न्निरीक्ष्य सर्वानपि मन्दलीलः ।">पुरे कुमारानलसान् विहारा- न्निरीक्ष्य सर्वानपि मन्दलीलः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कैशोरलीलां हतसिंहसङ्घां वने प्रवृत्तां स्मरति स्म सूत्कः ॥ ३० ॥">कैशोरलीलां हतसिंहसङ्घां वने प्रवृत्तां स्मरति स्म सूत्कः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-150" id="Sumadhwavijaya-150" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भुक्तं च जीर्णं परिपन्थिदत्तं विषं विषण्णो विषभृद्गणोऽतः ।">भुक्तं च जीर्णं परिपन्थिदत्तं विषं विषण्णो विषभृद्गणोऽतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रमाणकोटेः स हि हेलयाऽगा- न्नेदं जगज्जीवनदेऽत्र चित्रम् ॥ ३१ ॥">प्रमाणकोटेः स हि हेलयाऽगा- न्नेदं जगज्जीवनदेऽत्र चित्रम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-151" id="Sumadhwavijaya-151" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दग्ध्वा पुरं योगबलात् स निर्यन् धर्मानिव स्वान् सहजान् दधानः ।">दग्ध्वा पुरं योगबलात् स निर्यन् धर्मानिव स्वान् सहजान् दधानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अदारिभावेन जगत्सु पूज्यो योगीव नारायणमाससाद ॥ ३२ ॥">अदारिभावेन जगत्सु पूज्यो योगीव नारायणमाससाद ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-152" id="Sumadhwavijaya-152" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समर्प्य कृत्यानि कृती कृतानि व्यासाय भूम्ने सुकृतानि तावत् ।">समर्प्य कृत्यानि कृती कृतानि व्यासाय भूम्ने सुकृतानि तावत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="करिष्यमाणानि च तस्य पूजां सङ्कल्पयामास स शुद्धबुद्धिः ॥ ३३ ॥">करिष्यमाणानि च तस्य पूजां सङ्कल्पयामास स शुद्धबुद्धिः ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-153" id="Sumadhwavijaya-153" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विष्णोः पदश्रिद् बकसन्निरासी क्षिप्तान्यपक्षिप्रकरः सुपक्षः ।">विष्णोः पदश्रिद् बकसन्निरासी क्षिप्तान्यपक्षिप्रकरः सुपक्षः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ससोदरोऽथादित राजहंसः स राजहंसीमिव राजकन्याम् ॥ ३४ ॥">ससोदरोऽथादित राजहंसः स राजहंसीमिव राजकन्याम् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-154" id="Sumadhwavijaya-154" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इन्दीवरश्रीजयिसुन्दराभं स्मेराननेन्दुं दयितं मुकुन्दम् ।">इन्दीवरश्रीजयिसुन्दराभं स्मेराननेन्दुं दयितं मुकुन्दम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वमातुलेयं कमलायताक्षं समभ्यनन्दत् सुचिराय भीमः ॥ ३५ ॥">स्वमातुलेयं कमलायताक्षं समभ्यनन्दत् सुचिराय भीमः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-155" id="Sumadhwavijaya-155" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="महागदं चण्डरणं पृथिव्यां बार्हद्रथं मङ्क्षु निरस्य वीरः ।">महागदं चण्डरणं पृथिव्यां बार्हद्रथं मङ्क्षु निरस्य वीरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="राजानमत्युज्ज्वलराजसूयं चकार गोविन्दसुरेन्द्रजाभ्याम् ॥ ३६ ॥">राजानमत्युज्ज्वलराजसूयं चकार गोविन्दसुरेन्द्रजाभ्याम् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-156" id="Sumadhwavijaya-156" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःशासनेनाऽकुलितान् प्रियायाः सूक्ष्मानरालानसितांश्च केशान् ।">दुःशासनेनाऽकुलितान् प्रियायाः सूक्ष्मानरालानसितांश्च केशान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जिघांसया वैरिजनस्य तीक्ष्णः स कृष्णसर्पानिव सञ्चिकाय ॥ ३७ ॥">जिघांसया वैरिजनस्य तीक्ष्णः स कृष्णसर्पानिव सञ्चिकाय ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-157" id="Sumadhwavijaya-157" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जाज्वल्यमानस्य वने वनेऽलं दिधक्षतः पार्थिवसार्थमुग्रम् ।">जाज्वल्यमानस्य वने वनेऽलं दिधक्षतः पार्थिवसार्थमुग्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्त्वानि पुंसां भयदानि नाशं वृकोदराग्नेर्गुरुतेजसाऽऽपुः ॥ ३८ ॥">सत्त्वानि पुंसां भयदानि नाशं वृकोदराग्नेर्गुरुतेजसाऽऽपुः ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-158" id="Sumadhwavijaya-158" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भोगाधिकाभोगवतोऽरुणाक्षा-– नितस्ततः सञ्चलतो धरेन्द्रे ।">भोगाधिकाभोगवतोऽरुणाक्षा-– नितस्ततः सञ्चलतो धरेन्द्रे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="बहून् द्विजिह्वान् मणिमत्पुरोगा-– नसौ कटून् क्रोधवशान् जघान ॥ ३९ ॥">बहून् द्विजिह्वान् मणिमत्पुरोगा-– नसौ कटून् क्रोधवशान् जघान ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-159" id="Sumadhwavijaya-159" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथैष वेषान्तरभस्मलीनः क्रमेण वायुप्रभवः सुतेजाः ।">अथैष वेषान्तरभस्मलीनः क्रमेण वायुप्रभवः सुतेजाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रुद्धाखिलाशं मुखरं प्रचण्डं भस्मीचकाराखिलकीचकौघम् ॥ ४० ॥">रुद्धाखिलाशं मुखरं प्रचण्डं भस्मीचकाराखिलकीचकौघम् ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-160" id="Sumadhwavijaya-160" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स कृष्णवर्त्मा विजयेन युक्तो मुहुर्महाहेतिधरोऽप्रधृष्यः ।">स कृष्णवर्त्मा विजयेन युक्तो मुहुर्महाहेतिधरोऽप्रधृष्यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भीष्मद्विजाद्यैरतिभीषणाभं विपक्षकक्षं क्षपयन् विरेजे ॥ ४१ ॥">भीष्मद्विजाद्यैरतिभीषणाभं विपक्षकक्षं क्षपयन् विरेजे ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-161" id="Sumadhwavijaya-161" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तरस्विनः प्रोच्चलितानधीरान् निर्दग्धपक्षानतितीक्ष्णकोपान् ।">तरस्विनः प्रोच्चलितानधीरान् निर्दग्धपक्षानतितीक्ष्णकोपान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स धार्तराष्ट्रान् बहुहेतिलीलो विनाश्य विश्वान् परया श्रियाऽऽभात् ॥ ४२ ॥">स धार्तराष्ट्रान् बहुहेतिलीलो विनाश्य विश्वान् परया श्रियाऽऽभात् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-162" id="Sumadhwavijaya-162" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कृष्णाङ्घ्रिपङ्केरुहभृङ्गराजः कृष्णामुखाम्भोरुहहंसराजः ।">कृष्णाङ्घ्रिपङ्केरुहभृङ्गराजः कृष्णामुखाम्भोरुहहंसराजः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रजासरोजावलिरश्मिराजः ससोदरोऽराजत वीरराजः ॥ ४३ ॥">प्रजासरोजावलिरश्मिराजः ससोदरोऽराजत वीरराजः ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-163" id="Sumadhwavijaya-163" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पौत्रे पवित्राह्वयजामिपौत्रे धरां निधायासुरधीषु तापम् ।">पौत्रे पवित्राह्वयजामिपौत्रे धरां निधायासुरधीषु तापम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कीर्तिं त्रिलोक्यां हृदयं मुकुन्दे भेजे पदं स्वं सहजैः स भीमः ॥ ४४ ॥">कीर्तिं त्रिलोक्यां हृदयं मुकुन्दे भेजे पदं स्वं सहजैः स भीमः ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-164" id="Sumadhwavijaya-164" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विष्णोः पदान्तं भजताऽनिलेन घोरप्रघातैरिति नाशितास्ते ।">विष्णोः पदान्तं भजताऽनिलेन घोरप्रघातैरिति नाशितास्ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रसोज्झिताश्चञ्चलवृत्तयोऽलं शोभां न भेजुः सुरवैरिमेघाः ॥ ४५ ॥">रसोज्झिताश्चञ्चलवृत्तयोऽलं शोभां न भेजुः सुरवैरिमेघाः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-165" id="Sumadhwavijaya-165" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एतत्प्रतीपं किल कर्तुकामा नष्टौजसः सङ्कटमेवमाप्य ।">एतत्प्रतीपं किल कर्तुकामा नष्टौजसः सङ्कटमेवमाप्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुकुन्दवैगुण्यकथां स्वयोग्यां काले कलावाकलयन्त तेऽलम् ॥ ४६ ॥">मुकुन्दवैगुण्यकथां स्वयोग्यां काले कलावाकलयन्त तेऽलम् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-166" id="Sumadhwavijaya-166" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यो भूरिवैरो मणिमान् मृतः प्राग्- वाग्मी बुभूषुः परितोषितेशः ।">यो भूरिवैरो मणिमान् मृतः प्राग्- वाग्मी बुभूषुः परितोषितेशः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स सङ्कराख्योऽङ्घ्रितळेषु जज्ञे स्पृधाऽपरेऽप्यासुरिहासुरेन्द्राः ॥ ४७ ॥">स सङ्कराख्योऽङ्घ्रितळेषु जज्ञे स्पृधाऽपरेऽप्यासुरिहासुरेन्द्राः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-167" id="Sumadhwavijaya-167" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सान्नाय्यमव्यक्तहृदाखुभुग् वा श्वा वा पुरोडाशमसारकामः ।">सान्नाय्यमव्यक्तहृदाखुभुग् वा श्वा वा पुरोडाशमसारकामः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मणिस्रजं वा प्लवगोऽव्यवस्थो जग्राह वेदादिकमेष पापः ॥ ४८ ॥">मणिस्रजं वा प्लवगोऽव्यवस्थो जग्राह वेदादिकमेष पापः ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-168" id="Sumadhwavijaya-168" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जनो नमेन्नापरथेति मत्वा शठश्चतुर्थाश्रममेष भेजे ।">जनो नमेन्नापरथेति मत्वा शठश्चतुर्थाश्रममेष भेजे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पद्माकरं वा कलुषीचिकीर्षुः सुदुर्दमो दुष्टगजो विशुद्धम् ॥ ४९ ॥">पद्माकरं वा कलुषीचिकीर्षुः सुदुर्दमो दुष्टगजो विशुद्धम् ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-169" id="Sumadhwavijaya-169" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवैदिकं माध्यमिकं निरस्तं निरीक्ष्य तत्पक्षसुपक्षपाती ।">अवैदिकं माध्यमिकं निरस्तं निरीक्ष्य तत्पक्षसुपक्षपाती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमेव पक्षं प्रतिपादुकोऽसौ न्यरूरुपन्मार्गमिहानुरूपम् ॥ ५० ॥">तमेव पक्षं प्रतिपादुकोऽसौ न्यरूरुपन्मार्गमिहानुरूपम् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-170" id="Sumadhwavijaya-170" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असत्पदेऽसन् सदसद्विविक्तं मायाख्यया संवृतिमभ्यधत्त ।">असत्पदेऽसन् सदसद्विविक्तं मायाख्यया संवृतिमभ्यधत्त ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ब्रह्माप्यखण्डं बत शून्यसिद्ध्यॆ प्रच्छन्नबौद्धोऽयमतः प्रसिद्धः ॥ ५१ ॥">ब्रह्माप्यखण्डं बत शून्यसिद्ध्यॆ प्रच्छन्नबौद्धोऽयमतः प्रसिद्धः ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-171" id="Sumadhwavijaya-171" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यद् ब्रह्मसूत्रोत्करभास्करं च प्रकाशयन्तं सकलं स्वगोभिः ।">यद् ब्रह्मसूत्रोत्करभास्करं च प्रकाशयन्तं सकलं स्वगोभिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अचूचुरद् वेदसमूहवाहं ततो महातस्करमेनमाहुः ॥ ५२ ॥">अचूचुरद् वेदसमूहवाहं ततो महातस्करमेनमाहुः ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-172" id="Sumadhwavijaya-172" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वसूत्रजातस्य विरुद्धभाषी तद्भाष्यकारोऽहमिति ब्रुवन् यः ।">स्वसूत्रजातस्य विरुद्धभाषी तद्भाष्यकारोऽहमिति ब्रुवन् यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं तत्क्षणाद् यो न दिधक्षति स्म स व्यासरूपो भगवान् क्षमाब्धि ः ॥ ५३ ॥">तं तत्क्षणाद् यो न दिधक्षति स्म स व्यासरूपो भगवान् क्षमाब्धि ः ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-173" id="Sumadhwavijaya-173" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निगमसन्मणिदीपगणोऽभवत्- तदुरुवाग्गणपङ्कनिगूढभाः ।">निगमसन्मणिदीपगणोऽभवत्- तदुरुवाग्गणपङ्कनिगूढभाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अविदुषामिति सङ्करताकरः स किल सङ्कर इत्यभिशुश्रुवे ॥ ५४ ॥">अविदुषामिति सङ्करताकरः स किल सङ्कर इत्यभिशुश्रुवे ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-174" id="Sumadhwavijaya-174" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वं मिथ्या विभुरगुणवानात्मनां नास्ति भेदो दैत्या इत्थं व्यदधत गिरां दिक्षु भूयः प्रसिद्धिम् ।">विश्वं मिथ्या विभुरगुणवानात्मनां नास्ति भेदो दैत्या इत्थं व्यदधत गिरां दिक्षु भूयः प्रसिद्धिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्दाद्यॆ र्गुरुगुणगणैः पूरितो वासुदेवो मन्दं मन्दं मनसि च सतां हन्त नूनं तिरोऽभूत् ॥">आनन्दाद्यॆ र्गुरुगुणगणैः पूरितो वासुदेवो मन्दं मन्दं मनसि च सतां हन्त नूनं तिरोऽभूत् ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note" data-block-id="Sumadhwavijaya-175" id="Sumadhwavijaya-175" style="position: relative;"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के प्रथमः सर्गः ॥ ****">॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के प्रथमः सर्गः ॥&nbsp;</span></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-176" id="Sumadhwavijaya-176" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="द्वितीयः सर्गः">द्वितीयः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-177" id="Sumadhwavijaya-177" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विज्ञानभानुमति कालबलेन लीने दुर्भाष्यसन्तमससन्ततितो जनेऽन्धे ।">विज्ञानभानुमति कालबलेन लीने दुर्भाष्यसन्तमससन्ततितो जनेऽन्धे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मार्गात् सतां स्खलति खिन्नहृदो मुकुन्दं देवाश्चतुर्मुखमुखाः शरणं प्रजग्मुः ॥ १ ॥">मार्गात् सतां स्खलति खिन्नहृदो मुकुन्दं देवाश्चतुर्मुखमुखाः शरणं प्रजग्मुः ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-178" id="Sumadhwavijaya-178" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नाथः कलौ त्रियुगहूतिरनुद्बुभूषु- र्ब्रह्माणमप्यनवतारमनादिदिक्षुः ।">नाथः कलौ त्रियुगहूतिरनुद्बुभूषु- र्ब्रह्माणमप्यनवतारमनादिदिक्षुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वज्ञमन्यमनवेक्ष्य सकार्यवीर्यं स्मेराननो भुवनजीवनमाबभाषे ॥ २ ॥">सर्वज्ञमन्यमनवेक्ष्य सकार्यवीर्यं स्मेराननो भुवनजीवनमाबभाषे ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-179" id="Sumadhwavijaya-179" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्तमार्गपरिमार्गणदीनदूना दैवीः प्रजा विशरणाः करुणापदं नः ।">वेदान्तमार्गपरिमार्गणदीनदूना दैवीः प्रजा विशरणाः करुणापदं नः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्दयेः सुमुख भूषितभूमिभागो रूपान्तरेण मम सद्गुणनिर्णयेन ॥ ३ ॥">आनन्दयेः सुमुख भूषितभूमिभागो रूपान्तरेण मम सद्गुणनिर्णयेन ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-180" id="Sumadhwavijaya-180" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आदेशमौलिमणिमुज्ज्वलवर्णमेनं बद्धाञ्जलिर्मरुदनर्घमधत्त मूर्ध्ना ।">आदेशमौलिमणिमुज्ज्वलवर्णमेनं बद्धाञ्जलिर्मरुदनर्घमधत्त मूर्ध्ना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हारावलीमिव हृदा विबुधेन्द्रयाच्ञाम् बिभ्रन्निजाननुजिघृक्षुरवातितीर्षत् ॥ ४ ॥">हारावलीमिव हृदा विबुधेन्द्रयाच्ञाम् बिभ्रन्निजाननुजिघृक्षुरवातितीर्षत् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-181" id="Sumadhwavijaya-181" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कालः स एव समवर्तत नाम याव- च्चिन्ताकुलं विविधसाधुकुलं बभूव ।">कालः स एव समवर्तत नाम याव- च्चिन्ताकुलं विविधसाधुकुलं बभूव ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्तसन्ततकृतान्तरसं न विद्मः श्रेयो लभेमहि कथं नु वयं बतेति ॥ ५ ॥">वेदान्तसन्ततकृतान्तरसं न विद्मः श्रेयो लभेमहि कथं नु वयं बतेति ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-182" id="Sumadhwavijaya-182" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्प्रीतये रजतपीठपुराधिवासी देवो विवेश पुरुषं शुभसूचनाय ।">तत्प्रीतये रजतपीठपुराधिवासी देवो विवेश पुरुषं शुभसूचनाय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राप्ते महाय महिताय महाजनौघे कोलाहलेन सकुतूहलिनि प्रवृत्ते ॥ ६ ॥">प्राप्ते महाय महिताय महाजनौघे कोलाहलेन सकुतूहलिनि प्रवृत्ते ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-183" id="Sumadhwavijaya-183" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आविष्टवानकुशलं पुरुषं प्रकृत्या प्रत्याययन्निजजनान् नितरामनृत्यत् ।">आविष्टवानकुशलं पुरुषं प्रकृत्या प्रत्याययन्निजजनान् नितरामनृत्यत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उत्तुङ्गकेतुशिखरे स कृताङ्गहारो रङ्गान्तरे नट इवाखिलविस्मयात्मा ॥ ७ ॥">उत्तुङ्गकेतुशिखरे स कृताङ्गहारो रङ्गान्तरे नट इवाखिलविस्मयात्मा ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-184" id="Sumadhwavijaya-184" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आभाष्य सोऽत्र जनतां शपथानुविद्ध- मुच्चॆ रिदं वचनमुद्ध ृतदोर्बभाषे ।">आभाष्य सोऽत्र जनतां शपथानुविद्ध- मुच्चॆ रिदं वचनमुद्ध ृतदोर्बभाषे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उत्पत्स्यते जगति विश्वजनीनवृत्ति- र्विश्वज्ञ एव भगवानचिरादिहेति ॥ ८ ॥">उत्पत्स्यते जगति विश्वजनीनवृत्ति- र्विश्वज्ञ एव भगवानचिरादिहेति ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-185" id="Sumadhwavijaya-185" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सद्वीपवारिनिधिसप्तकभूतधात्र्या मध्येऽपि कर्मभुवि भारतनामखण्डे ।">सद्वीपवारिनिधिसप्तकभूतधात्र्या मध्येऽपि कर्मभुवि भारतनामखण्डे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="काले कलौ सुविमलान्वयलब्धजन्मा सन्मध्यगेहकुलमौलिमणिर्द्विजोऽभूत् ॥ ९ ॥">काले कलौ सुविमलान्वयलब्धजन्मा सन्मध्यगेहकुलमौलिमणिर्द्विजोऽभूत् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-186" id="Sumadhwavijaya-186" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदाद्रिसद्रजतपीठपुरेश्वराभ्यां ग्रामो विभूषिततरः शिवरूप्यनामा ।">वेदाद्रिसद्रजतपीठपुरेश्वराभ्यां ग्रामो विभूषिततरः शिवरूप्यनामा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हेमाद्रिराजविभुराजदिलावृताभ- स्तस्याभवद् गुरुगुणः खलु मूलभूमिः ॥ १० ॥">हेमाद्रिराजविभुराजदिलावृताभ- स्तस्याभवद् गुरुगुणः खलु मूलभूमिः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-187" id="Sumadhwavijaya-187" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रामाधिवेशितहरिस्वसृमौलिमाला- राजद्विमानगिरिशोभितमध्युवास ।">रामाधिवेशितहरिस्वसृमौलिमाला- राजद्विमानगिरिशोभितमध्युवास ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षेत्रं स पाजकपदं त्रिकुलैककेतुः कं यद् दधाति सततं खलु विश्वपाजात् ॥ ११ ॥">क्षेत्रं स पाजकपदं त्रिकुलैककेतुः कं यद् दधाति सततं खलु विश्वपाजात् ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-188" id="Sumadhwavijaya-188" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अर्थं कमप्यनवमं पुरुषार्थहेतुं पुंसां प्रदातुमुचितामुचितस्वरूपाम् ।">अर्थं कमप्यनवमं पुरुषार्थहेतुं पुंसां प्रदातुमुचितामुचितस्वरूपाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कन्यां सुवर्णलसितामिव वेदविद्यां जग्राह विप्रवृषभप्रतिपादितां सः ॥ १२ ॥">कन्यां सुवर्णलसितामिव वेदविद्यां जग्राह विप्रवृषभप्रतिपादितां सः ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-189" id="Sumadhwavijaya-189" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रेमेऽच्छयोपनिषदेव महाविवेको भक्त्येव शुद्धकरणः परमश्रिताऽलम् ।">रेमेऽच्छयोपनिषदेव महाविवेको भक्त्येव शुद्धकरणः परमश्रिताऽलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मिथ्याभिमानरहितः परयेव मुक्त्या स्वानन्दसन्ततिकृता स तया द्विजेन्द्रः ॥ १३ ॥">मिथ्याभिमानरहितः परयेव मुक्त्या स्वानन्दसन्ततिकृता स तया द्विजेन्द्रः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-190" id="Sumadhwavijaya-190" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य प्रभोश्चरणयोः कुलदेवतायाः भक्तिं बबन्ध निजधर्मरतः स धीरः ।">तस्य प्रभोश्चरणयोः कुलदेवतायाः भक्तिं बबन्ध निजधर्मरतः स धीरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विज्ञातभारतपुराणमहारहस्यं यं भट्ट इत्यभिवदन्ति जना विनीतम् ॥ १४ ॥">विज्ञातभारतपुराणमहारहस्यं यं भट्ट इत्यभिवदन्ति जना विनीतम् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-191" id="Sumadhwavijaya-191" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोविन्दसुन्दरकथासुधया स नॄणा- मानन्दयन्न किल केवलमिन्द्रियाणि ।">गोविन्दसुन्दरकथासुधया स नॄणा- मानन्दयन्न किल केवलमिन्द्रियाणि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="किन्तु प्रभो रजतपीठपुरे पदाब्जं श्रीवल्लभस्य भजतामपि दैवतानाम् ॥ १५ ॥">किन्तु प्रभो रजतपीठपुरे पदाब्जं श्रीवल्लभस्य भजतामपि दैवतानाम् ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-192" id="Sumadhwavijaya-192" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं हरेर्गुणकथासुधया सुतृप्तो नैर्गुण्यवादिषु जनेष्वपि साग्रहेषु ।">इत्थं हरेर्गुणकथासुधया सुतृप्तो नैर्गुण्यवादिषु जनेष्वपि साग्रहेषु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्वे स कालचलधीरतिसंशयालु- र्धीमान् धिया श्रवणशोधितया प्रदध्यौ ॥ १६ ॥">तत्वे स कालचलधीरतिसंशयालु- र्धीमान् धिया श्रवणशोधितया प्रदध्यौ ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-193" id="Sumadhwavijaya-193" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्राता य एव नरकात् स हि पुत्रनामा मुख्यावनं न सुलभं पुरुषादपूर्णात् ।">त्राता य एव नरकात् स हि पुत्रनामा मुख्यावनं न सुलभं पुरुषादपूर्णात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्मात् समस्तविदपत्यमवद्यहीनं विद्याकराकृति लभेमहि कैरुपायैः ॥ १७ ॥">तस्मात् समस्तविदपत्यमवद्यहीनं विद्याकराकृति लभेमहि कैरुपायैः ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-194" id="Sumadhwavijaya-194" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्वेऽपि कर्दमपराशरपाण्डुमुख्या यत्सेवया गुणगणाढ्यमपत्यमापुः ।">पूर्वेऽपि कर्दमपराशरपाण्डुमुख्या यत्सेवया गुणगणाढ्यमपत्यमापुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं पूर्णषड्गुणतनुं करुणामृताब्धिं नारायणं कुलपतिं शरणं व्रजेम ॥ १८ ॥">तं पूर्णषड्गुणतनुं करुणामृताब्धिं नारायणं कुलपतिं शरणं व्रजेम ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-195" id="Sumadhwavijaya-195" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं विचिन्त्य स विचिन्त्यमनन्यबन्धुः प्रेष्ठप्रदं रजतपीठपुराधिवासम् ।">इत्थं विचिन्त्य स विचिन्त्यमनन्यबन्धुः प्रेष्ठप्रदं रजतपीठपुराधिवासम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भक्त्या भवाब्धिभयभङ्गदया शुभात्मा भेजे भुजङ्गशयनं द्विषडब्दकालम् ॥ १९ ॥">भक्त्या भवाब्धिभयभङ्गदया शुभात्मा भेजे भुजङ्गशयनं द्विषडब्दकालम् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-196" id="Sumadhwavijaya-196" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पत्न्या समं भगवतः स भजन् पदाब्जं भोगान् लघूनपि पुनर्लघयाञ्चकार ।">पत्न्या समं भगवतः स भजन् पदाब्जं भोगान् लघूनपि पुनर्लघयाञ्चकार ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दान्तं स्वयं च हृदयं दमयाञ्चकार स्वच्छं च देहमधिकं विमलीचकार ॥ २० ॥">दान्तं स्वयं च हृदयं दमयाञ्चकार स्वच्छं च देहमधिकं विमलीचकार ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-197" id="Sumadhwavijaya-197" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तीव्रैः पयोव्रतमुखैर्विविधैर्व्रताग्र्यॆ - र्जायापती गुणगणार्णवपुत्रकामौ ।">तीव्रैः पयोव्रतमुखैर्विविधैर्व्रताग्र्यॆ - र्जायापती गुणगणार्णवपुत्रकामौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्पूर्णपूरुषमतोषयतां नितान्तं देवेरिताविव पुराऽदितिकश्यपौ तौ ॥ २१ ॥">सम्पूर्णपूरुषमतोषयतां नितान्तं देवेरिताविव पुराऽदितिकश्यपौ तौ ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-198" id="Sumadhwavijaya-198" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नाथस्य भूरिकरुणासुधयाऽभिषिक्तौ श्रीश्रीधरप्रततिशारशरीरयष्टी ।">नाथस्य भूरिकरुणासुधयाऽभिषिक्तौ श्रीश्रीधरप्रततिशारशरीरयष्टी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भूरिव्रतप्रभवदिव्यसुकान्तिमन्तौ तौ देहशुद्धिमतिमात्रमथालभेताम् ॥ २२ ॥">भूरिव्रतप्रभवदिव्यसुकान्तिमन्तौ तौ देहशुद्धिमतिमात्रमथालभेताम् ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-199" id="Sumadhwavijaya-199" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कान्तादृतौ समुचितेऽथ बभार गर्भं सा भूसुरेन्द्रदुहिता जगतां हिताय ।">कान्तादृतौ समुचितेऽथ बभार गर्भं सा भूसुरेन्द्रदुहिता जगतां हिताय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अच्छाम्बरेव रजनी परिपूरिताशा भाविन्यपास्ततमसं विधुमाद्यपक्षात् ॥ २३ ॥">अच्छाम्बरेव रजनी परिपूरिताशा भाविन्यपास्ततमसं विधुमाद्यपक्षात् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-200" id="Sumadhwavijaya-200" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तं पूर्वपक्षसितबिम्बमिव प्रवृद्धं यावद् द्विजेन्द्रवनिता सुषुवेऽत्र तावत् ।">तं पूर्वपक्षसितबिम्बमिव प्रवृद्धं यावद् द्विजेन्द्रवनिता सुषुवेऽत्र तावत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अंशेन वायुरवतीर्य स रूप्यपीठे विष्णुं प्रणम्य भवनं प्रययौ तदीयम् ॥ २४॥">अंशेन वायुरवतीर्य स रूप्यपीठे विष्णुं प्रणम्य भवनं प्रययौ तदीयम् ॥ २४॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-201" id="Sumadhwavijaya-201" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्पूर्णलक्षणचणं नवराजमान- द्वारान्तरं परमसुन्दरमन्दिरं तत् ।">सम्पूर्णलक्षणचणं नवराजमान- द्वारान्तरं परमसुन्दरमन्दिरं तत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="राजेव सत्पुरवरं भुवनाधिराजो निष्कासयन् परमसौ भगवान् विवेश ॥ २५ ॥">राजेव सत्पुरवरं भुवनाधिराजो निष्कासयन् परमसौ भगवान् विवेश ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-202" id="Sumadhwavijaya-202" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्तुष्यतां सकलसन्निकरैरसद्भिः खिद्येत वायुरयमाविरभूत् पृथिव्याम् ।">सन्तुष्यतां सकलसन्निकरैरसद्भिः खिद्येत वायुरयमाविरभूत् पृथिव्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आख्यानितीव सुरदुन्दुभिमन्द्रनादः प्राश्रावि कौतुकवशैरिह मानुषैश्च ॥ २६ ॥">आख्यानितीव सुरदुन्दुभिमन्द्रनादः प्राश्रावि कौतुकवशैरिह मानुषैश्च ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-203" id="Sumadhwavijaya-203" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नाथं निषेव्य भवनानतिदूरमाप्तः प्राज्ञो महप्रकृतदुन्दुभिनादपूर्वात् ।">नाथं निषेव्य भवनानतिदूरमाप्तः प्राज्ञो महप्रकृतदुन्दुभिनादपूर्वात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुत्रोद्भवश्रवणतो महदाप्य सौख्यं ज्ञानं परोक्षपदमप्यमतेष्टहेतुम् ॥ २७ ॥">पुत्रोद्भवश्रवणतो महदाप्य सौख्यं ज्ञानं परोक्षपदमप्यमतेष्टहेतुम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-204" id="Sumadhwavijaya-204" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आविश्य वेश्म निजनन्दनमिन्दुवक्त्रं भूयोऽभिनन्द्य स मुकुन्ददयां प्रवन्द्य ।">आविश्य वेश्म निजनन्दनमिन्दुवक्त्रं भूयोऽभिनन्द्य स मुकुन्ददयां प्रवन्द्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जातस्य तस्य गुणजातवहस्य जात- कर्मादिकर्मनिवहं विदधे सुकर्मा ॥ २८ ॥">जातस्य तस्य गुणजातवहस्य जात- कर्मादिकर्मनिवहं विदधे सुकर्मा ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-205" id="Sumadhwavijaya-205" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञानार्थमेव यदभूदसुदेव एष यद् वासुदेवपदभक्तिरतः सदाऽसौ ।">ज्ञानार्थमेव यदभूदसुदेव एष यद् वासुदेवपदभक्तिरतः सदाऽसौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तद् वासुदेवपदमन्ववदन् सुरेन्द्रा- स्तातेन यन्निगदितं सुतनामकर्त्रा ॥ २९ ॥">तद् वासुदेवपदमन्ववदन् सुरेन्द्रा- स्तातेन यन्निगदितं सुतनामकर्त्रा ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-206" id="Sumadhwavijaya-206" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पातुं पयांसि शिशवे किल गोप्रदोऽस्मै पूर्वालयः स्वसुतसूनुतया प्रजातः ।">पातुं पयांसि शिशवे किल गोप्रदोऽस्मै पूर्वालयः स्वसुतसूनुतया प्रजातः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निर्वाणहेतुमलभिष्ट परात्मविद्यां दानं ध्रुवं फलति पात्रगुणानुकूल्यात् ॥ ३० ॥">निर्वाणहेतुमलभिष्ट परात्मविद्यां दानं ध्रुवं फलति पात्रगुणानुकूल्यात् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-207" id="Sumadhwavijaya-207" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अत्रस्तमेव सततं परिफुल्लचक्षुः कान्त्या विडम्बितनवेन्दु जगत्यनर्घम् ।">अत्रस्तमेव सततं परिफुल्लचक्षुः कान्त्या विडम्बितनवेन्दु जगत्यनर्घम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत् पुत्ररत्नमुपगृह्य कदाचिदाप्तः स्वस्वामिने बुध उपायनमार्पयत् सः ॥ ३१ ॥">तत् पुत्ररत्नमुपगृह्य कदाचिदाप्तः स्वस्वामिने बुध उपायनमार्पयत् सः ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-208" id="Sumadhwavijaya-208" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नत्वा हरिं रजतपीठपुरालयं तं बालस्य सम्पदमनापदमर्थयित्वा ।">नत्वा हरिं रजतपीठपुरालयं तं बालस्य सम्पदमनापदमर्थयित्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साकं सुतेन परिवारजनान्वितोऽसौ प्रायान्निशीथसमये निजमेव धाम ॥ ३२ ॥">साकं सुतेन परिवारजनान्वितोऽसौ प्रायान्निशीथसमये निजमेव धाम ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-209" id="Sumadhwavijaya-209" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दोषेयुषां सममनेन वनेऽतिभीमे तत्क्रीडितग्रह इहैकतमं तुतोद ।">दोषेयुषां सममनेन वनेऽतिभीमे तत्क्रीडितग्रह इहैकतमं तुतोद ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उद्वान्तरक्तमवलोक्य तमभ्यधायि केनाप्यहो न शिशुतुत् कथमेष इत्थम् ॥ ३३ ॥">उद्वान्तरक्तमवलोक्य तमभ्यधायि केनाप्यहो न शिशुतुत् कथमेष इत्थम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-210" id="Sumadhwavijaya-210" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आविश्य पूरुषमुवाच महाग्रहोऽसा - वस्मद्विहारसमयोपगतान् समस्तान् ।">आविश्य पूरुषमुवाच महाग्रहोऽसा - वस्मद्विहारसमयोपगतान् समस्तान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यच्छक्तिगुप्तिरहितानलमस्मि हन्तुं लोकेश्वरः स बत बालतमः किलेति ॥ ३४ ॥">यच्छक्तिगुप्तिरहितानलमस्मि हन्तुं लोकेश्वरः स बत बालतमः किलेति ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-211" id="Sumadhwavijaya-211" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्तन्येन बालमनुतोष्य मुहुः स्वधाम्नो माता कदाचन ययौ विरहासहाऽपि ।">स्तन्येन बालमनुतोष्य मुहुः स्वधाम्नो माता कदाचन ययौ विरहासहाऽपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वस्य विश्वपरिपालकपालनाय कन्यां निजामनुगुणां किल भीरुरेषा ॥ ३५ ॥">विश्वस्य विश्वपरिपालकपालनाय कन्यां निजामनुगुणां किल भीरुरेषा ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-212" id="Sumadhwavijaya-212" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सा बालकं प्ररुदितं परिसान्त्वयन्ती मुग्धाक्षरेण वचसाऽनुनिनाय मुग्धा ।">सा बालकं प्ररुदितं परिसान्त्वयन्ती मुग्धाक्षरेण वचसाऽनुनिनाय मुग्धा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मा तात तात सुमुखेति पुनः प्ररोदी- र्माता तनोति रुचितं त्वरितं तवेति ॥ ३६ ॥">मा तात तात सुमुखेति पुनः प्ररोदी- र्माता तनोति रुचितं त्वरितं तवेति ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-213" id="Sumadhwavijaya-213" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रोदे क्रियासमभिहारत एव वृत्ते पोतस्य मातरि चिरादपि नाऽगतायाम् ।">रोदे क्रियासमभिहारत एव वृत्ते पोतस्य मातरि चिरादपि नाऽगतायाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जग्राह बालमथ चैक्षत मातृमार्गं साऽपि क्रियासमभिहारत एव बाला ॥ ३७ ॥">जग्राह बालमथ चैक्षत मातृमार्गं साऽपि क्रियासमभिहारत एव बाला ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-214" id="Sumadhwavijaya-214" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कर्तव्यमौढ्यमभिपद्य निरूप्य सा तं प्राभोजयत् खलु कुलित्थकुलं प्रपक्वम् ।">कर्तव्यमौढ्यमभिपद्य निरूप्य सा तं प्राभोजयत् खलु कुलित्थकुलं प्रपक्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शीतं पयोऽपि सततं परिपाययन्ती यस्योष्णरोगमतिवेलमशङ्कताम्बा ॥ ३८ ॥">शीतं पयोऽपि सततं परिपाययन्ती यस्योष्णरोगमतिवेलमशङ्कताम्बा ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-215" id="Sumadhwavijaya-215" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नूनं पिपासुरतिरोदिति हन्त बालो धिङ् मां दयाविरहितां परकृत्यसक्ताम् ।">नूनं पिपासुरतिरोदिति हन्त बालो धिङ् मां दयाविरहितां परकृत्यसक्ताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्याकुला गृहमुपेत्य तदा प्रसन्नं पूर्णोदरं सुतमवैक्षत विप्रपत्नी ॥ ३९ ॥">इत्याकुला गृहमुपेत्य तदा प्रसन्नं पूर्णोदरं सुतमवैक्षत विप्रपत्नी ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-216" id="Sumadhwavijaya-216" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृष्ट्वाऽवगम्य सकलं च ततः प्रवृत्तं यूनां च दुस्सहमिदं शिशुनोपभुक्तम् ।">पृष्ट्वाऽवगम्य सकलं च ततः प्रवृत्तं यूनां च दुस्सहमिदं शिशुनोपभुक्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं विचिन्त्य तनयां बहु भर्त्सयन्त्या भीतं तयोत कुपितं मनसाऽनुतप्तम् ॥ ४० ॥">इत्थं विचिन्त्य तनयां बहु भर्त्सयन्त्या भीतं तयोत कुपितं मनसाऽनुतप्तम् ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-217" id="Sumadhwavijaya-217" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आरोग्यशालिनि पुरेव तदाऽपि पुत्रे विस्मेरतामुपजगाम जनन्यमुष्य ।">आरोग्यशालिनि पुरेव तदाऽपि पुत्रे विस्मेरतामुपजगाम जनन्यमुष्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यस्य त्रिलोकजननी जननी विषेऽपि पीते न विस्मयमवाप समस्तशक्तेः ॥ ४१ ॥">यस्य त्रिलोकजननी जननी विषेऽपि पीते न विस्मयमवाप समस्तशक्तेः ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-218" id="Sumadhwavijaya-218" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्तन्यं मुहुः किल ददौ जननी गृहीत्वा क्षेमाय तं किल दधज्जनको जजाप ।">स्तन्यं मुहुः किल ददौ जननी गृहीत्वा क्षेमाय तं किल दधज्जनको जजाप ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अन्यो जनोऽपि किल लालयति स्म किन्तु सर्वोऽपि तन्मुखसुहासरसायनोत्कः ॥ ४२ ॥">अन्यो जनोऽपि किल लालयति स्म किन्तु सर्वोऽपि तन्मुखसुहासरसायनोत्कः ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-219" id="Sumadhwavijaya-219" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="देवादिसद्भिरनुपालितयाऽऽदरेण देव्याऽऽत्मनेव विलसत्पदया नितान्तम् ।">देवादिसद्भिरनुपालितयाऽऽदरेण देव्याऽऽत्मनेव विलसत्पदया नितान्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अव्यक्तया प्रथमतो वदनेऽस्य वाण्या शालीनयेव भुवनार्चितया विजह्रे ॥ ४३ ॥">अव्यक्तया प्रथमतो वदनेऽस्य वाण्या शालीनयेव भुवनार्चितया विजह्रे ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-220" id="Sumadhwavijaya-220" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राग् रिङ्खणं स्वयमथ स्थितिमेष चक्रे पश्चाद् गतिं परिचयेन किल क्रमेण ।">प्राग् रिङ्खणं स्वयमथ स्थितिमेष चक्रे पश्चाद् गतिं परिचयेन किल क्रमेण ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वस्य चेष्टितमहो यदनुग्रहेण सर्वं तदस्य पवनस्य विडम्बनं हि ॥ ४४ ॥">विश्वस्य चेष्टितमहो यदनुग्रहेण सर्वं तदस्य पवनस्य विडम्बनं हि ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-221" id="Sumadhwavijaya-221" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुच्छान्तमच्छमवलम्ब्य कदाचिदेष प्रातर्व्रजाद् व्रजत एव निजर्षभस्य ।">पुच्छान्तमच्छमवलम्ब्य कदाचिदेष प्रातर्व्रजाद् व्रजत एव निजर्षभस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रायात् प्रियस्य सहसा स्वजनैरदृष्टो ।">प्रायात् प्रियस्य सहसा स्वजनैरदृष्टो ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नानावनेषु चरतश्चरतस्तृणानि ॥ ४५ ॥">नानावनेषु चरतश्चरतस्तृणानि ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-222" id="Sumadhwavijaya-222" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उत्तुङ्गशृङ्गलसितस्य महिष्ठमूर्तेः पादावृतावनितलस्य सुरन्ध्रकस्य ।">उत्तुङ्गशृङ्गलसितस्य महिष्ठमूर्तेः पादावृतावनितलस्य सुरन्ध्रकस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्रित्य तस्य शुशुभेऽवयवैकदेशं बालो दिवाकर इवोदयपर्वतस्य ॥ ४६ ॥">आश्रित्य तस्य शुशुभेऽवयवैकदेशं बालो दिवाकर इवोदयपर्वतस्य ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-223" id="Sumadhwavijaya-223" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लीलां करोति नु गृहान्तरगो नु बालः कूपान्तरे नु पतितः प्रकृतिस्वतन्त्रः ।">लीलां करोति नु गृहान्तरगो नु बालः कूपान्तरे नु पतितः प्रकृतिस्वतन्त्रः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं विचिन्त्य स मुहुः स्वजनो विमृग्य हन्तानवेक्ष्य तनयं हृदि तापमाप ॥ ४७ ॥">इत्थं विचिन्त्य स मुहुः स्वजनो विमृग्य हन्तानवेक्ष्य तनयं हृदि तापमाप ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-224" id="Sumadhwavijaya-224" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बालस्य बालपरिलम्बनगोचरं तद् व्यश्वस्यतापि वचनं वनगोचरोक्तम् ॥">बालस्य बालपरिलम्बनगोचरं तद् व्यश्वस्यतापि वचनं वनगोचरोक्तम् ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यत् सायमैक्षत जनः शिशुमाव्रजन्त- मेकाब्दकं वृषभबालकृतावलम्बम् ॥ ४८ ॥">यत् सायमैक्षत जनः शिशुमाव्रजन्त- मेकाब्दकं वृषभबालकृतावलम्बम् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-225" id="Sumadhwavijaya-225" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चिन्तामणीन्द्रमिव चिन्तितदं दरिद्रो विज्ञानमार्गमिव विष्णुपरं मुमुक्षुः ।">चिन्तामणीन्द्रमिव चिन्तितदं दरिद्रो विज्ञानमार्गमिव विष्णुपरं मुमुक्षुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नष्टं च नन्दनमिति स्वजनोऽस्य लब्ध्वा नाथस्य तस्य तमनुग्रहमेव मेने ॥ ४९ ॥">नष्टं च नन्दनमिति स्वजनोऽस्य लब्ध्वा नाथस्य तस्य तमनुग्रहमेव मेने ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-226" id="Sumadhwavijaya-226" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लीलावसानसमये सहसा कदाचि- दार्योऽमुनाऽभ्यवहृतिं प्रति चोद्यमानः ।">लीलावसानसमये सहसा कदाचि- दार्योऽमुनाऽभ्यवहृतिं प्रति चोद्यमानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रोद्धैष नोऽस्ति धनिको वृषविक्रयीति प्रोवाच नन्दनमुखेन्दुमवेक्ष्य मन्दम् ॥ ५० ॥">रोद्धैष नोऽस्ति धनिको वृषविक्रयीति प्रोवाच नन्दनमुखेन्दुमवेक्ष्य मन्दम् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-227" id="Sumadhwavijaya-227" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लीलाकरेण स करेण सुकोमलेन बीजान्तराणि किल कानिचिदाशु तस्मै ।">लीलाकरेण स करेण सुकोमलेन बीजान्तराणि किल कानिचिदाशु तस्मै ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मित्वाऽर्भकोऽभिमतनिष्कपदे यदाऽदा- दादत्त तानि धनिको बहुमानपूर्वम् ॥ ५१ ॥">स्मित्वाऽर्भकोऽभिमतनिष्कपदे यदाऽदा- दादत्त तानि धनिको बहुमानपूर्वम् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-228" id="Sumadhwavijaya-228" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लब्धं सुतादिति वदन् द्विजपुङ्गवेन कालान्तरे निजधने प्रतिदित्सितेऽपि ।">लब्धं सुतादिति वदन् द्विजपुङ्गवेन कालान्तरे निजधने प्रतिदित्सितेऽपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साक्षादमानवनवाकृतितः स लेभे बीजच्छलेन पुरुषार्थमहो विशिष्टम् ॥ ५२ ॥">साक्षादमानवनवाकृतितः स लेभे बीजच्छलेन पुरुषार्थमहो विशिष्टम् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-229" id="Sumadhwavijaya-229" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वासुदेवमिह वाऽसुदेवता- सत्कलामभिननन्द तं जनः ।">वासुदेवमिह वाऽसुदेवता- सत्कलामभिननन्द तं जनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वासुदेवमिति वासुदेवस- न्नामकं विविधलीलमर्भकम् ॥ ५३ ॥">वासुदेवमिति वासुदेवस- न्नामकं विविधलीलमर्भकम् ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-230" id="Sumadhwavijaya-230" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति विहरति मह्यां विष्णुदासेऽपि गूढे समजनि सुजनानां चित्तमानन्दपूर्णम् ।">इति विहरति मह्यां विष्णुदासेऽपि गूढे समजनि सुजनानां चित्तमानन्दपूर्णम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयति घनमालालीनभानौ च भानौ ननु जननयनाब्जैर्लभ्यतेऽलं विकासः ॥ ५४ ॥">उदयति घनमालालीनभानौ च भानौ ननु जननयनाब्जैर्लभ्यतेऽलं विकासः ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="॥">॥</span><span style="background-color: rgb(255, 255, 255);">श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के द्वितीयः सर्गः ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><h2><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="* * * *तृतीयः सर्गः अथ कदाचन सुन्दरनन्दन- स्मितमुखेन्दुदृशां दयितौ नृणाम् ।"><br></span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="* * * *तृतीयः सर्गः अथ कदाचन सुन्दरनन्दन- स्मितमुखेन्दुदृशां दयितौ नृणाम् ।">तृतीयः सर्गः&nbsp;</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="* * * *तृतीयः सर्गः अथ कदाचन सुन्दरनन्दन- स्मितमुखेन्दुदृशां दयितौ नृणाम् ।"></span></span></span></h2></div><div class="verse-block"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line">अथ कदाचन सुन्दरनन्दन- स्मितमुखेन्दुदृशां दयितौ नृणाम् ।</span><span class="shloka-line">महमितो निजबन्धुमुदे मुदा प्रययतुः स्वजनैः सह दम्पती ॥ १ ॥</span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-233" id="Sumadhwavijaya-233" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वजनतापगमागमसङ्गम- प्रतिसभाजितपूर्वकसम्भ्रमे ।">स्वजनतापगमागमसङ्गम- प्रतिसभाजितपूर्वकसम्भ्रमे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अविदुषी जननीति स बालकः शरणतो रणतो निरगान्नृभिः ॥ २ ॥">अविदुषी जननीति स बालकः शरणतो रणतो निरगान्नृभिः ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-234" id="Sumadhwavijaya-234" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्व नु यियाससि तात न साम्प्रतं स्वजनसन्त्यजनं तव साम्प्रतम् ।">क्व नु यियाससि तात न साम्प्रतं स्वजनसन्त्यजनं तव साम्प्रतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति विभुः पथिकैरुदितो व्रजन् स्मितमनाकुलमुत्तरमातनोत् ॥ ३ ॥">इति विभुः पथिकैरुदितो व्रजन् स्मितमनाकुलमुत्तरमातनोत् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-235" id="Sumadhwavijaya-235" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्वरितमेत्य स काननदेवता- सदनमत्र ननाम रमापतिम् ।">त्वरितमेत्य स काननदेवता- सदनमत्र ननाम रमापतिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि ततः प्रगतो लघुनारिके-– ल्युपपदान्तरसद्मगतं च तम् ॥ ४ ॥">अपि ततः प्रगतो लघुनारिके-– ल्युपपदान्तरसद्मगतं च तम् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-236" id="Sumadhwavijaya-236" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नलिननाभनिभालनसम्मदा- गमविकस्वरभास्वरलोचनः ।">नलिननाभनिभालनसम्मदा- गमविकस्वरभास्वरलोचनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जनमनोनयनाम्बुजभास्करो रजतपीठपुरं प्रययावसौ ॥ ५ ॥">जनमनोनयनाम्बुजभास्करो रजतपीठपुरं प्रययावसौ ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-237" id="Sumadhwavijaya-237" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुहयमेधगणातिशयालवो हरिनमस्कृतयः सुकृता इमाः ।">सुहयमेधगणातिशयालवो हरिनमस्कृतयः सुकृता इमाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति सुरैरपि भूसुरमण्डलैः समनमत् स सविस्मयमीक्षितः ॥ ६ ॥">इति सुरैरपि भूसुरमण्डलैः समनमत् स सविस्मयमीक्षितः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-238" id="Sumadhwavijaya-238" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न हि हरिं सततं न नमत्यसौ न च न पश्यति नापि न वन्दते ।">न हि हरिं सततं न नमत्यसौ न च न पश्यति नापि न वन्दते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि तथेति विधाय विशेषतः स ननु साधुजनान् समशिक्षयत् ॥ ७ ॥">अपि तथेति विधाय विशेषतः स ननु साधुजनान् समशिक्षयत् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-239" id="Sumadhwavijaya-239" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनवलोक्य सुतं सुतवत्सलो मृगयति स्म महीसुरपुङ्गवः ।">अनवलोक्य सुतं सुतवत्सलो मृगयति स्म महीसुरपुङ्गवः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुहुरपृच्छदमुष्य गतिं नरान् पथि पथि प्रगतोऽनुपदं द्रुतम् ॥ ८ ॥">मुहुरपृच्छदमुष्य गतिं नरान् पथि पथि प्रगतोऽनुपदं द्रुतम् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-240" id="Sumadhwavijaya-240" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जनसदागतिसूचितवर्त्मना प्रतिपदं व्रजता परया तृषा ।">जनसदागतिसूचितवर्त्मना प्रतिपदं व्रजता परया तृषा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विजमहामधुपेन मनोहरं स्मितमलाभि सुताननवारिजम् ॥ ९ ॥">द्विजमहामधुपेन मनोहरं स्मितमलाभि सुताननवारिजम् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-241" id="Sumadhwavijaya-241" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विरहदूनतयोद्गमनोन्मुखं न्यरुणदश्रु पुरा स ययोर्दृशोः ।">विरहदूनतयोद्गमनोन्मुखं न्यरुणदश्रु पुरा स ययोर्दृशोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ तयोः प्रमदोत्थितमप्यदः प्रतिनिरुध्य गिरं गुरुरब्रवीत् ॥ १० ॥">अथ तयोः प्रमदोत्थितमप्यदः प्रतिनिरुध्य गिरं गुरुरब्रवीत् ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-242" id="Sumadhwavijaya-242" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अयि सुतेदमुदाहर तत्त्वतो ननु समागतवानसि साम्प्रतम् ।">अयि सुतेदमुदाहर तत्त्वतो ननु समागतवानसि साम्प्रतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वजनतारहितस्य तु कोऽत्र ते सहचरोऽर्भक दीर्घतमे पथि ॥ ११ ॥">स्वजनतारहितस्य तु कोऽत्र ते सहचरोऽर्भक दीर्घतमे पथि ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-243" id="Sumadhwavijaya-243" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जनकवाचमिमामवधारयन् कलमुदाहरदम्बुरुहेक्षणः ।">जनकवाचमिमामवधारयन् कलमुदाहरदम्बुरुहेक्षणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वपदमाव्रजतो व्रजतोऽप्यतो ननु सखा मम काननगो विभुः ॥ १२ ॥">स्वपदमाव्रजतो व्रजतोऽप्यतो ननु सखा मम काननगो विभुः ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-244" id="Sumadhwavijaya-244" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदितरायतनात्तु यदाऽऽगमं कृतनतिः खलु तत्र हरिः सखा ।">तदितरायतनात्तु यदाऽऽगमं कृतनतिः खलु तत्र हरिः सखा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहमिहापि महेन्द्रदिगालयं प्रणतवानुत यावदधीश्वरम् ॥ १३ ॥">अहमिहापि महेन्द्रदिगालयं प्रणतवानुत यावदधीश्वरम् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-245" id="Sumadhwavijaya-245" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि ततोऽहमुपेत्य सहामुना भगवतेऽत्र सते प्रणतिं व्यधाम् ।">अपि ततोऽहमुपेत्य सहामुना भगवतेऽत्र सते प्रणतिं व्यधाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति निगद्य विभाति शिशुः स्म विस्मितसभाजनचीर्णसभाजनः ॥ १४ ॥">इति निगद्य विभाति शिशुः स्म विस्मितसभाजनचीर्णसभाजनः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-246" id="Sumadhwavijaya-246" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विरहितस्वजनं चरणप्रियं विविधभूतभयङ्करवर्त्मनि ।">विरहितस्वजनं चरणप्रियं विविधभूतभयङ्करवर्त्मनि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अयि कृपालय पालय बालकं लघुशुभस्य ममेत्यनमद्द्विजः ॥ १५ ॥">अयि कृपालय पालय बालकं लघुशुभस्य ममेत्यनमद्द्विजः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-247" id="Sumadhwavijaya-247" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमुपगृह्य सुतं सुतपोनिधि- र्गृहमसौ गृहिणीसहितो ययौ ।">तमुपगृह्य सुतं सुतपोनिधि- र्गृहमसौ गृहिणीसहितो ययौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयतीति हि बालदिवाकरे स्मितमभूत् सुजनाननवारिजम् ॥ १६ ॥">उदयतीति हि बालदिवाकरे स्मितमभूत् सुजनाननवारिजम् ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-248" id="Sumadhwavijaya-248" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वरविमानगिरावपि चण्डिका शिशुमहो जननी तमलालयत् ।">वरविमानगिरावपि चण्डिका शिशुमहो जननी तमलालयत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरथा परितुष्टमनाः कथं चिरमिहैष वसेद्विसहायकः ॥ १७ ॥">अपरथा परितुष्टमनाः कथं चिरमिहैष वसेद्विसहायकः ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-249" id="Sumadhwavijaya-249" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलशब्दमयी च सरस्वती सततमानमति स्वयमेव यम् ।">सकलशब्दमयी च सरस्वती सततमानमति स्वयमेव यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विजवरोऽथ कदाचन मातृकाः किल सुतं परिचाययति स्म तम् ॥ १८ ॥">द्विजवरोऽथ कदाचन मातृकाः किल सुतं परिचाययति स्म तम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-250" id="Sumadhwavijaya-250" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लिपिकुलं ननु तात गते दिने लिखितमेव पुनर्लिखितं कुतः ।">लिपिकुलं ननु तात गते दिने लिखितमेव पुनर्लिखितं कुतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति निजप्रतिभागुणभावितं हरिपदस्य वचस्तमनन्दयत् ॥ १९ ॥">इति निजप्रतिभागुणभावितं हरिपदस्य वचस्तमनन्दयत् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-251" id="Sumadhwavijaya-251" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शिशुरसौ प्रतिभाम्बुधिरत्यलं जनमनोवचनग्रहपीडना ।">शिशुरसौ प्रतिभाम्बुधिरत्यलं जनमनोवचनग्रहपीडना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न भवतादिति तं विजनस्थले स्वतनयं समशिक्षयदेषकः ॥ २० ॥">न भवतादिति तं विजनस्थले स्वतनयं समशिक्षयदेषकः ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-252" id="Sumadhwavijaya-252" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="महवता स्वजनेन समीरित- स्वजननीसहितेन कदाचन ।">महवता स्वजनेन समीरित- स्वजननीसहितेन कदाचन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रुचिरवाचनयाऽर्चितवाक् श्रिया प्रतियये प्रभुणा घृतवल्ल्यपि ॥ २१ ॥">रुचिरवाचनयाऽर्चितवाक् श्रिया प्रतियये प्रभुणा घृतवल्ल्यपि ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-253" id="Sumadhwavijaya-253" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिषदा नितरां परिवारितः शिवपदः किल धौतपटोद्भवः ।">परिषदा नितरां परिवारितः शिवपदः किल धौतपटोद्भवः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह कथां कथयन् ददृशे ततः पृथुधिया पृथुकाकृतिनाऽमुना ॥ २२ ॥">इह कथां कथयन् ददृशे ततः पृथुधिया पृथुकाकृतिनाऽमुना ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-254" id="Sumadhwavijaya-254" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इदमुवाच विचारविचक्षणः शुचिवचः शनकैः स जनान्तरे ।">इदमुवाच विचारविचक्षणः शुचिवचः शनकैः स जनान्तरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरथा कथितं कथक त्वया ननु मतान्महतामिति सस्मितम् ॥ २३ ॥">अपरथा कथितं कथक त्वया ननु मतान्महतामिति सस्मितम् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-255" id="Sumadhwavijaya-255" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगणयन्न शिवं जनता तदा सवचने वसुदेवसुताह्वये ।">अगणयन्न शिवं जनता तदा सवचने वसुदेवसुताह्वये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुखरमिच्छति को मृगधूर्तकं प्रकृतहुङ्कृतसिंहशिशौ सति ॥ २४ ॥">मुखरमिच्छति को मृगधूर्तकं प्रकृतहुङ्कृतसिंहशिशौ सति ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-256" id="Sumadhwavijaya-256" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ कथां कथयेति तदा जने गदितवत्युचितार्थमुदाहरत् ।">अथ कथां कथयेति तदा जने गदितवत्युचितार्थमुदाहरत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स समलाल्यत विस्मयिभिर्नरै- रपि सुरैर्विजयाङ्कुरपूजकैः ॥ २५ ॥">स समलाल्यत विस्मयिभिर्नरै- रपि सुरैर्विजयाङ्कुरपूजकैः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-257" id="Sumadhwavijaya-257" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स जननीसहितो जनकं गृहे प्रगतवांस्तमुदन्तमवेदयत् ।">स जननीसहितो जनकं गृहे प्रगतवांस्तमुदन्तमवेदयत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निगद तात शिवः कथकः स किं वितथगीरथवाऽहमितीरयन् ॥ २६ ॥">निगद तात शिवः कथकः स किं वितथगीरथवाऽहमितीरयन् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-258" id="Sumadhwavijaya-258" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु सुतावितथं कथितं त्वये- त्यमुमुदीर्य सविस्मयमस्मरत् ।">ननु सुतावितथं कथितं त्वये- त्यमुमुदीर्य सविस्मयमस्मरत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रकृतितः कृतिता खलु मे शिशो- र्मदधिनाथदयोदयजेत्यसौ ॥ २७ ॥">प्रकृतितः कृतिता खलु मे शिशो- र्मदधिनाथदयोदयजेत्यसौ ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-259" id="Sumadhwavijaya-259" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कथयतां प्रथमे कथयत्यलं स्वजनके जनसङ्घवृते कथाम् ।">कथयतां प्रथमे कथयत्यलं स्वजनके जनसङ्घवृते कथाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सकललोकमनोनयनोत्सव- श्चतुरधीः स कदाचिदवाचयत् ॥ २८ ॥">सकललोकमनोनयनोत्सव- श्चतुरधीः स कदाचिदवाचयत् ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-260" id="Sumadhwavijaya-260" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधशाखिपदार्थनिवेदने लिकुचनाम्नि तदाऽनुदितार्थके ।">विविधशाखिपदार्थनिवेदने लिकुचनाम्नि तदाऽनुदितार्थके ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="किमिति तात तदर्थमवर्णयन् कथयसीति शनैरयमब्रवीत् ॥ २९ ॥">किमिति तात तदर्थमवर्णयन् कथयसीति शनैरयमब्रवीत् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-261" id="Sumadhwavijaya-261" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवदतीति पितर्यपि चोदिते प्रतिबुभुत्सुषु तत्र जनेष्वपि ।">अवदतीति पितर्यपि चोदिते प्रतिबुभुत्सुषु तत्र जनेष्वपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अयमुदीर्य तदर्थमवाप्तवान् परिषदो ह्यसमानसुमाननाम् ॥ ३० ॥">अयमुदीर्य तदर्थमवाप्तवान् परिषदो ह्यसमानसुमाननाम् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-262" id="Sumadhwavijaya-262" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बहुविधैश्चरितैरिति चारुभिः सकललोककुतूहलकारिणम् ।">बहुविधैश्चरितैरिति चारुभिः सकललोककुतूहलकारिणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विजवरेण वयस्युचिते स्थितं तमुपनेतुमनेन दधे मनः ॥ ३१ ॥">द्विजवरेण वयस्युचिते स्थितं तमुपनेतुमनेन दधे मनः ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-263" id="Sumadhwavijaya-263" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समुचितग्रहयोगगुणान्वितं समवधार्य मुहूर्तमदूषणम् ।">समुचितग्रहयोगगुणान्वितं समवधार्य मुहूर्तमदूषणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणयबन्धुरबान्धववानसौ द्विजकुलाकुलमुत्सवमातनोत् ॥ ३२ ॥">प्रणयबन्धुरबान्धववानसौ द्विजकुलाकुलमुत्सवमातनोत् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-264" id="Sumadhwavijaya-264" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधवेदतया विजिहीर्षवो वदनरङ्गपदेऽस्य चिराय याः ।">विविधवेदतया विजिहीर्षवो वदनरङ्गपदेऽस्य चिराय याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुरवरप्रमदा अपि सप्रिया अभिननन्दुरहो वियतो महम् ॥ ३३ ॥">सुरवरप्रमदा अपि सप्रिया अभिननन्दुरहो वियतो महम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-265" id="Sumadhwavijaya-265" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विहितसाधनसाधितसत्क्रियो ज्वलनमुज्ज्वलधीर्ज्वलयन्नयम् ।">विहितसाधनसाधितसत्क्रियो ज्वलनमुज्ज्वलधीर्ज्वलयन्नयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपनिनाय सुतं सुमलङ्कृतं कुशलिनं कुशलीकृतशीर्षकम् ॥ ३४ ॥">उपनिनाय सुतं सुमलङ्कृतं कुशलिनं कुशलीकृतशीर्षकम् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-266" id="Sumadhwavijaya-266" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिचराग्निगुरू चरितव्रतः सुचरणः पठ साधु सदागमान् ।">परिचराग्निगुरू चरितव्रतः सुचरणः पठ साधु सदागमान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति गुरोस्त्रिजगद्गुरुशिक्षणे स्फुटमहासि सुरैः कृतसाक्षिभिः ॥ ३५ ॥">इति गुरोस्त्रिजगद्गुरुशिक्षणे स्फुटमहासि सुरैः कृतसाक्षिभिः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-267" id="Sumadhwavijaya-267" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जितकुमारगुणं सुकुमारकं निजकुमारमवेक्ष्य निरन्तरम् ।">जितकुमारगुणं सुकुमारकं निजकुमारमवेक्ष्य निरन्तरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समुचिताचरणे चतुरं स्वतः क्षितिसुरो मुदमायत शिक्षयन् ॥ ३६ ॥">समुचिताचरणे चतुरं स्वतः क्षितिसुरो मुदमायत शिक्षयन् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-268" id="Sumadhwavijaya-268" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सपटखण्डमकिञ्चनवत् क्वचित् स्वविभवानुचितं चरणादिकम् ।">सपटखण्डमकिञ्चनवत् क्वचित् स्वविभवानुचितं चरणादिकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भुवनभर्तुरहो स्वनिगूहनं सुरसभासु कुतूहलमातनोत् ॥ ३७ ॥">भुवनभर्तुरहो स्वनिगूहनं सुरसभासु कुतूहलमातनोत् ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-269" id="Sumadhwavijaya-269" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अविरलैर्गरलोष्मभिराकुली- कृतसमस्तजनो विचचार यः ।">अविरलैर्गरलोष्मभिराकुली- कृतसमस्तजनो विचचार यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्वचिदमुं निजिघांसुरशान्तिमा- नुपससर्प स सर्पमयोऽसुरः ॥ ३८ ॥">क्वचिदमुं निजिघांसुरशान्तिमा- नुपससर्प स सर्पमयोऽसुरः ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-270" id="Sumadhwavijaya-270" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्वरितमुद्यतविस्तृतमस्तकः प्रतिददंश यदैनमविक्षतम् ।">त्वरितमुद्यतविस्तृतमस्तकः प्रतिददंश यदैनमविक्षतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रभुपदारुणचारुतराङ्गुली- विहृतिपिष्टतनुः प्रतताम सः ॥ ३९ ॥">प्रभुपदारुणचारुतराङ्गुली- विहृतिपिष्टतनुः प्रतताम सः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-271" id="Sumadhwavijaya-271" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गरुडतुण्डमिव प्रतिपन्नवान् द्विजकुमारपदम् स ममार च ।">गरुडतुण्डमिव प्रतिपन्नवान् द्विजकुमारपदम् स ममार च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समुचितं चरितं महतामिदं सुमनसो मनसेष्टमपूजयन् ॥ ४० ॥">समुचितं चरितं महतामिदं सुमनसो मनसेष्टमपूजयन् ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-272" id="Sumadhwavijaya-272" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गिरीशगुर्वमरेन्द्रमुखैश्च य- च्चरणरेणुरधारि सुराधिपैः ।">गिरीशगुर्वमरेन्द्रमुखैश्च य- च्चरणरेणुरधारि सुराधिपैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षितिसुराङ्घ्र्यभिवन्दनपूर्वकं स विदधेऽध्ययनं छलमानुषः ॥ ४१ ॥">क्षितिसुराङ्घ्र्यभिवन्दनपूर्वकं स विदधेऽध्ययनं छलमानुषः ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-273" id="Sumadhwavijaya-273" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="करतले खलु कन्दुकवत्सदा सकलया कलया सह विद्यया ।">करतले खलु कन्दुकवत्सदा सकलया कलया सह विद्यया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरिधरेण समं स्फुरितं गुरो- र्मनसि तस्य विडम्बयतो जनान् ॥ ४२ ॥">अरिधरेण समं स्फुरितं गुरो- र्मनसि तस्य विडम्बयतो जनान् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-274" id="Sumadhwavijaya-274" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनधिकैरधिकैश्च वयस्यथो बहुभिरध्ययनोपरमान्तरे ।">अनधिकैरधिकैश्च वयस्यथो बहुभिरध्ययनोपरमान्तरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनिकटे वटुभिः पटुभिर्गुरोः स विजहार सुखी सखिभिः समम् ॥ ४३ ॥">अनिकटे वटुभिः पटुभिर्गुरोः स विजहार सुखी सखिभिः समम् ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-275" id="Sumadhwavijaya-275" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पदमुदीर्य जवेन यियासितं द्रुतसखीष्वभवत्स पुरःस्सरः ।">पदमुदीर्य जवेन यियासितं द्रुतसखीष्वभवत्स पुरःस्सरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अयमयत्नतयेति न विस्मयो ननु मनोजवजित् पवनोऽह्यसौ ॥ ४४ ॥">अयमयत्नतयेति न विस्मयो ननु मनोजवजित् पवनोऽह्यसौ ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-276" id="Sumadhwavijaya-276" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्लवनतेजसि हन्त न केवलं विजितवान् स तदा सकलान् जनान् ।">प्लवनतेजसि हन्त न केवलं विजितवान् स तदा सकलान् जनान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रभुनिदेशकरो हनुमत्तनौ ननु जिगाय स वालिसुतादिकान् ॥ ४५ ॥">प्रभुनिदेशकरो हनुमत्तनौ ननु जिगाय स वालिसुतादिकान् ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-277" id="Sumadhwavijaya-277" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जलविहारपराजयिभिः स्पृधा सखिभिरीरितवारिपरिश्रितम् ।">जलविहारपराजयिभिः स्पृधा सखिभिरीरितवारिपरिश्रितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वदनमाकुललोचनमादधे स्मितममुष्य हि कञ्चन विभ्रमम् ॥ ४६ ॥">वदनमाकुललोचनमादधे स्मितममुष्य हि कञ्चन विभ्रमम् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-278" id="Sumadhwavijaya-278" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स शनकैर्बलिनोऽयुगपद्गतान् प्रविहृतेषु सखीन्निरपातयत् ।">स शनकैर्बलिनोऽयुगपद्गतान् प्रविहृतेषु सखीन्निरपातयत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अशनकैर्युगपत्प्रकृताहवान् सहसितो द्विजसूनुरयत्नवान् ॥ ४७ ॥">अशनकैर्युगपत्प्रकृताहवान् सहसितो द्विजसूनुरयत्नवान् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-279" id="Sumadhwavijaya-279" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रहणनिग्रहणे ग्रहणे दृढे गुरुभरोद्धरणादिविधौ पटौ ।">ग्रहणनिग्रहणे ग्रहणे दृढे गुरुभरोद्धरणादिविधौ पटौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह विभावुपचारधिया नृणा- मृतमयं ननु भीम इतीरितम् ॥ ४८ ॥">इह विभावुपचारधिया नृणा- मृतमयं ननु भीम इतीरितम् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-280" id="Sumadhwavijaya-280" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विहरतीति पठत्यपि न स्फुटं स्वगृहगामिनि चाद्रुतमायति ।">विहरतीति पठत्यपि न स्फुटं स्वगृहगामिनि चाद्रुतमायति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परितुतोष न तत्र जगद्गुरौ स किल पूगवनान्वयजो द्विजः ॥ ४९ ॥">परितुतोष न तत्र जगद्गुरौ स किल पूगवनान्वयजो द्विजः ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-281" id="Sumadhwavijaya-281" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ कदाचन सोऽध्ययनान्तरे तमवदत् कुपितोऽन्यमनस्विनम् ।">अथ कदाचन सोऽध्ययनान्तरे तमवदत् कुपितोऽन्यमनस्विनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पठसि नो शठ ते सखिभिः समं किमिति नित्यमुदासितधीरिति ॥ ५० ॥">पठसि नो शठ ते सखिभिः समं किमिति नित्यमुदासितधीरिति ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-282" id="Sumadhwavijaya-282" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणनिका चरणादिकगोचरा न मम हृद्दयितेत्युदितेऽमुना ।">गुणनिका चरणादिकगोचरा न मम हृद्दयितेत्युदितेऽमुना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वद विशारदवाद यथेप्सितं त्वमुपरीत्यवदद्धरणीसुरः ॥ ५१ ॥">वद विशारदवाद यथेप्सितं त्वमुपरीत्यवदद्धरणीसुरः ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-283" id="Sumadhwavijaya-283" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकललक्षणशिक्षणमूलभूः श्रुतिसमामननं स्खलनोज्झितम् ।">सकललक्षणशिक्षणमूलभूः श्रुतिसमामननं स्खलनोज्झितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न खलु केवलमस्य गुरोर्व्यधात् सुमनसामपि तत्र कुतूहलम् ॥ ५२ ॥">न खलु केवलमस्य गुरोर्व्यधात् सुमनसामपि तत्र कुतूहलम् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-284" id="Sumadhwavijaya-284" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रियवयस्यशिरोर्गुरुवेदना- मशमयत् सहजमपि दुःसहाम् ।">प्रियवयस्यशिरोर्गुरुवेदना- मशमयत् सहजमपि दुःसहाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स विपिने विजने मुखवायुना श्रवणगोचरितेन कदाचन ॥ ५३ ॥">स विपिने विजने मुखवायुना श्रवणगोचरितेन कदाचन ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-285" id="Sumadhwavijaya-285" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिगतोपनिषच्च सकृच्छ्रुता प्रकटभागवतीति न विस्मयः ।">अधिगतोपनिषच्च सकृच्छ्रुता प्रकटभागवतीति न विस्मयः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिगता ननु जात्वपि न श्रुताः प्रतिभया श्रुतयः शतशोऽमुना ॥ ५४ ॥">अधिगता ननु जात्वपि न श्रुताः प्रतिभया श्रुतयः शतशोऽमुना ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-286" id="Sumadhwavijaya-286" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="साक्षादथोपनिषदो विभुरैतरेय्याः पाठच्छलेन विजनेऽर्थरसान् ब्रुवाणः ।">साक्षादथोपनिषदो विभुरैतरेय्याः पाठच्छलेन विजनेऽर्थरसान् ब्रुवाणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अध्यापकाय विततार विमोक्षबीजं गोविन्दभक्तिमुचितां गुरुदक्षिणां सः ॥ ५५ ॥">अध्यापकाय विततार विमोक्षबीजं गोविन्दभक्तिमुचितां गुरुदक्षिणां सः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-287" id="Sumadhwavijaya-287" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अयि स्वामिन् दुष्टान् दमय दमय व्यक्तमचिरा- द्गुणान् गूढान् विष्णोः कथय कथय स्वान् प्रमदयन्।">अयि स्वामिन् दुष्टान् दमय दमय व्यक्तमचिरा- द्गुणान् गूढान् विष्णोः कथय कथय स्वान् प्रमदयन्।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाऽऽनन्दं तन्वन्निति सुमनसां सोऽनुसरता- मनुज्ञामादत्त त्रिभुवनगुरुर्ब्राह्मणगुरोः ॥ ५६ ॥">तदाऽऽनन्दं तन्वन्निति सुमनसां सोऽनुसरता- मनुज्ञामादत्त त्रिभुवनगुरुर्ब्राह्मणगुरोः ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note" data-block-id="Sumadhwavijaya-288" id="Sumadhwavijaya-288" style="position: relative;"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के तृतीयः सर्गः ॥ * * * *"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के तृतीयः सर्गः ॥&nbsp;</span></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-289" id="Sumadhwavijaya-289" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="चतुर्थः सर्गः">चतुर्थः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-290" id="Sumadhwavijaya-290" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथैष सल्लोकदयासुधार्द्रया सदागमस्तेननिरासकामया ।">अथैष सल्लोकदयासुधार्द्रया सदागमस्तेननिरासकामया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रमावरावासभुवा विशारदो विशालयाऽचिन्तदात्मनो धिया ॥ १ ॥">रमावरावासभुवा विशारदो विशालयाऽचिन्तदात्मनो धिया ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-291" id="Sumadhwavijaya-291" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनन्यसङ्गाद्गुणसङ्गिता हरे- र्जनस्य मानं तु विशिष्टचेष्टितम् ।">अनन्यसङ्गाद्गुणसङ्गिता हरे- र्जनस्य मानं तु विशिष्टचेष्टितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="असङ्गमस्मात् प्रकटीकरोम्यहं निजं भजन् पारमहंस्यमाश्रमम् ॥ २ ॥">असङ्गमस्मात् प्रकटीकरोम्यहं निजं भजन् पारमहंस्यमाश्रमम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-292" id="Sumadhwavijaya-292" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मम प्रभोर्नापरथा हि शोभते द्विषत्सु विष्णुं यददण्डधारणम् ।">मम प्रभोर्नापरथा हि शोभते द्विषत्सु विष्णुं यददण्डधारणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिस्वसा नन्वचिरादसद्भिदे भवेदतो नास्मि च दण्डधारकः ॥ ३ ॥">हरिस्वसा नन्वचिरादसद्भिदे भवेदतो नास्मि च दण्डधारकः ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-293" id="Sumadhwavijaya-293" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विचिन्तयन्नित्थमनन्तचिन्तकः समस्तसन्यासनिबद्धनिश्चयः ।">विचिन्तयन्नित्थमनन्तचिन्तकः समस्तसन्यासनिबद्धनिश्चयः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="असावनुज्ञार्थमथानमद्धरिं समस्तसंव्यापिनमात्मदायगम् ॥ ४ ॥">असावनुज्ञार्थमथानमद्धरिं समस्तसंव्यापिनमात्मदायगम् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-294" id="Sumadhwavijaya-294" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निजे जने किं नमसीति पृच्छति ब्रुवन् स्ववस्तुप्रणतिं व्यधामिति ।">निजे जने किं नमसीति पृच्छति ब्रुवन् स्ववस्तुप्रणतिं व्यधामिति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरोः किलान्वेषणवान् जगद्गुरु- स्तदा जगामाखिललोकशिक्षकः ॥ ५ ॥">गुरोः किलान्वेषणवान् जगद्गुरु- स्तदा जगामाखिललोकशिक्षकः ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-295" id="Sumadhwavijaya-295" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यतिर्यतात्मा भुवि कश्चनाभव- द्विभूषणो भूरिविरक्तिभूषणः ।">यतिर्यतात्मा भुवि कश्चनाभव- द्विभूषणो भूरिविरक्तिभूषणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न नाममात्राच्छुचिमर्थतोपि यं जनोऽच्युतप्रेक्षमुदाहरत् स्फुटम् ॥ ६ ॥">न नाममात्राच्छुचिमर्थतोपि यं जनोऽच्युतप्रेक्षमुदाहरत् स्फुटम् ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-296" id="Sumadhwavijaya-296" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरैष कृष्णाकरसिद्धशुद्धिम- द्वरान्नभुक्त्या किल पाण्डवालये ।">पुरैष कृष्णाकरसिद्धशुद्धिम- द्वरान्नभुक्त्या किल पाण्डवालये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विशोधितात्मा मधुकृत् प्रवत्तिमां- श्चचार कांश्चित् परिवत्सरान् मुदा ॥ ७ ॥">विशोधितात्मा मधुकृत् प्रवत्तिमां- श्चचार कांश्चित् परिवत्सरान् मुदा ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-297" id="Sumadhwavijaya-297" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभूत् कुशास्त्राभ्यसनं न पातकं क्रमागताद्विप्रतिसारतो यतेः ।">अभूत् कुशास्त्राभ्यसनं न पातकं क्रमागताद्विप्रतिसारतो यतेः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यथा कुशस्त्राध्यसनं मुरद्विषः पदाम्बुजे व्याधवरस्य गर्हितम् ॥ ८ ॥">यथा कुशस्त्राध्यसनं मुरद्विषः पदाम्बुजे व्याधवरस्य गर्हितम् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-298" id="Sumadhwavijaya-298" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विनीतमाम्नायशिरोविशारदं सदैव तत्त्वं प्रबुभुत्सुमादरात् ।">विनीतमाम्नायशिरोविशारदं सदैव तत्त्वं प्रबुभुत्सुमादरात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुर्विदित्वोपगतां निजां मृतिं कदाचिदूचे तमुपह्वरे गिरम् ॥ ९ ॥">गुरुर्विदित्वोपगतां निजां मृतिं कदाचिदूचे तमुपह्वरे गिरम् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-299" id="Sumadhwavijaya-299" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अहं स्वयं ब्रह्म न किञ्चिदस्ति म- त्परं विजृम्भेत यदा स्फुटं चितिः ।">अहं स्वयं ब्रह्म न किञ्चिदस्ति म- त्परं विजृम्भेत यदा स्फुटं चितिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इतीह मायासमयोपपादितं निरन्वयं सुव्रत मा स्म विश्वसीः ॥ १० ॥">इतीह मायासमयोपपादितं निरन्वयं सुव्रत मा स्म विश्वसीः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-300" id="Sumadhwavijaya-300" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदेतदात्मैक्यमुपास्तिचोदितं न मे गुरोरप्यपरोक्षतां गतम् ।">यदेतदात्मैक्यमुपास्तिचोदितं न मे गुरोरप्यपरोक्षतां गतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरातनानामपि सौम्यकुत्रचित् ततो मुकुन्दं भज संविदे मुदा ॥ ११ ॥">पुरातनानामपि सौम्यकुत्रचित् ततो मुकुन्दं भज संविदे मुदा ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-301" id="Sumadhwavijaya-301" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इतीदमादिश्य वचो वचस्विनि स्वके गुरौ लोकमथान्यमीयुषि ।">इतीदमादिश्य वचो वचस्विनि स्वके गुरौ लोकमथान्यमीयुषि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आसेवतालोच्य मुहुर्गुरोर्गिरं स रूप्यपीठालयमिन्दिरावरम् ॥ १२ ॥">आसेवतालोच्य मुहुर्गुरोर्गिरं स रूप्यपीठालयमिन्दिरावरम् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-302" id="Sumadhwavijaya-302" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुभक्तिना तेन स भक्तवत्सलो निषेवितस्तत्र परं बुभुत्सुना ।">सुभक्तिना तेन स भक्तवत्सलो निषेवितस्तत्र परं बुभुत्सुना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भविष्यतः शिष्यवराद्धि विद्धि मा- मिति प्रविष्टः पुरुषं तमभ्यधात् ॥ १३ ॥">भविष्यतः शिष्यवराद्धि विद्धि मा- मिति प्रविष्टः पुरुषं तमभ्यधात् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-303" id="Sumadhwavijaya-303" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतीक्षमाणं तमनुग्रहं मुदा निषेवमाणं पुनरम्बुजेक्षणम् ।">प्रतीक्षमाणं तमनुग्रहं मुदा निषेवमाणं पुनरम्बुजेक्षणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सतां गुरुः कारणमानुषाकृति- र्यतिं प्रशान्तं तमुपाससाद सः ॥ १४ ॥">सतां गुरुः कारणमानुषाकृति- र्यतिं प्रशान्तं तमुपाससाद सः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-304" id="Sumadhwavijaya-304" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुतं यतीन्द्रानुचरं विरागिणं निशम्य सन्यासनिबद्ध मानसम् ।">सुतं यतीन्द्रानुचरं विरागिणं निशम्य सन्यासनिबद्ध मानसम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुवत्सलौ रूप्यतलालयस्थितं वियोगतान्तौ पितरौ समीयतुः ॥ १५ ॥">सुवत्सलौ रूप्यतलालयस्थितं वियोगतान्तौ पितरौ समीयतुः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-305" id="Sumadhwavijaya-305" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वराश्रमस्ते जरतोरनाथयो- र्न जीवतोः स्यादयि नन्दनाऽवयोः ।">वराश्रमस्ते जरतोरनाथयो- र्न जीवतोः स्यादयि नन्दनाऽवयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सयाचनं वाक्यमुदीर्य ताविदं परीत्य पुत्राय नतिं वितेनतुः ॥ १६ ॥">सयाचनं वाक्यमुदीर्य ताविदं परीत्य पुत्राय नतिं वितेनतुः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-306" id="Sumadhwavijaya-306" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नतिर्न शुश्रूषु जनाय शस्यते नतं भवद्भ्यां स्फुटमत्र साम्प्रतम् ।">नतिर्न शुश्रूषु जनाय शस्यते नतं भवद्भ्यां स्फुटमत्र साम्प्रतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहो विधात्रा स्वयमेव दापिता तदभ्यनुज्ञेति जगाद स प्रभुः ॥ १७ ॥">अहो विधात्रा स्वयमेव दापिता तदभ्यनुज्ञेति जगाद स प्रभुः ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-307" id="Sumadhwavijaya-307" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुत्तरज्ञः स तमर्थयन् पुन- र्यतीन्द्रमानम्य गतः प्रियायुतः ।">अनुत्तरज्ञः स तमर्थयन् पुन- र्यतीन्द्रमानम्य गतः प्रियायुतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गृहे वसन् कल्पसमान् क्षणान् नयन् सुताननेन्दोरनिशं ततोऽस्मरत् ॥ १८ ॥">गृहे वसन् कल्पसमान् क्षणान् नयन् सुताननेन्दोरनिशं ततोऽस्मरत् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-308" id="Sumadhwavijaya-308" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स चिन्तयन् पुत्रमनोरथं शुचा पुनश्च तीर्त्वोपगतो महानदीम् ।">स चिन्तयन् पुत्रमनोरथं शुचा पुनश्च तीर्त्वोपगतो महानदीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यतीश्वरानुव्रतमात्मनन्दनं तमैक्षत ग्रामवरे मठान्तरे ॥ १९ ॥">यतीश्वरानुव्रतमात्मनन्दनं तमैक्षत ग्रामवरे मठान्तरे ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-309" id="Sumadhwavijaya-309" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स जातकोपाकुलितो धरासुरो महात्मनां लङ्घनभीरुरप्यलम् ।">स जातकोपाकुलितो धरासुरो महात्मनां लङ्घनभीरुरप्यलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुतस्य कौपीनधृतौ हि साहस- प्रतिश्रवो मे दृढ इत्यभाषत ॥ २० ॥">सुतस्य कौपीनधृतौ हि साहस- प्रतिश्रवो मे दृढ इत्यभाषत ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-310" id="Sumadhwavijaya-310" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षणेन कौपीनधरो निजं पटं विदार्य हे तात कुरुष्व साहसम् ।">क्षणेन कौपीनधरो निजं पटं विदार्य हे तात कुरुष्व साहसम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इतीममुक्त्वा विभुरब्रवीत् पुनः शुभान्तरायं न भवांश्चरेदिति ॥ २१ ॥">इतीममुक्त्वा विभुरब्रवीत् पुनः शुभान्तरायं न भवांश्चरेदिति ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-311" id="Sumadhwavijaya-311" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न पुत्र पित्रोरवनं विना शुभं वदन्ति सन्तो ननु तौ सुतौ मृतौ ।">न पुत्र पित्रोरवनं विना शुभं वदन्ति सन्तो ननु तौ सुतौ मृतौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निवर्तमाने न हि पालकोऽस्ति नौ त्वयीति वक्तारममुं सुतोऽब्रवीत् ॥ २२ ॥">निवर्तमाने न हि पालकोऽस्ति नौ त्वयीति वक्तारममुं सुतोऽब्रवीत् ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-312" id="Sumadhwavijaya-312" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदा विरक्तः पुरुषः प्रजायते तदैव संन्यासविधिः श्रुतौ श्रुतः ।">यदा विरक्तः पुरुषः प्रजायते तदैव संन्यासविधिः श्रुतौ श्रुतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न सङ्गहीनोऽपि परिव्रजामि वा- महं तु शुश्रूषुमकल्पयन्निति ॥ २३ ॥">न सङ्गहीनोऽपि परिव्रजामि वा- महं तु शुश्रूषुमकल्पयन्निति ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-313" id="Sumadhwavijaya-313" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बहुश्रुतत्वाद्यदि तत्सहे बला- न्न सा सवित्री विरहं सहेत ते ।">बहुश्रुतत्वाद्यदि तत्सहे बला- न्न सा सवित्री विरहं सहेत ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति द्विजेनाभिहितेऽनमत्स तं भवाननुज्ञां प्रददात्विति ब्रुवन् ॥ २४ ॥">इति द्विजेनाभिहितेऽनमत्स तं भवाननुज्ञां प्रददात्विति ब्रुवन् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-314" id="Sumadhwavijaya-314" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विचिन्त्य विद्वान् स निरुत्तरीकृत- स्तथाऽस्तु माताऽनुवदेद्यदीति तम् ।">विचिन्त्य विद्वान् स निरुत्तरीकृत- स्तथाऽस्तु माताऽनुवदेद्यदीति तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदीर्य कृच्छ्रादुपगम्य मन्दिरं प्रियासकाशे तमुदन्तमब्रवीत् ॥ २५ ॥">उदीर्य कृच्छ्रादुपगम्य मन्दिरं प्रियासकाशे तमुदन्तमब्रवीत् ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-315" id="Sumadhwavijaya-315" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निशाचरारेरिव लक्ष्मणः पुरा वृकोदरस्येव सुरेन्द्रनन्दनः ।">निशाचरारेरिव लक्ष्मणः पुरा वृकोदरस्येव सुरेन्द्रनन्दनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गदोऽथ शौरेरिव कर्मकृत् प्रियः सुभक्तिमान्विश्वविदोऽनुजोऽभवत् ॥ २६ ॥">गदोऽथ शौरेरिव कर्मकृत् प्रियः सुभक्तिमान्विश्वविदोऽनुजोऽभवत् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-316" id="Sumadhwavijaya-316" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कदाचिदाप्यालयबुध्धिरालयं निवेदयन् पालकमेनमेतयोः ।">कदाचिदाप्यालयबुध्धिरालयं निवेदयन् पालकमेनमेतयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दृढस्वसंन्यासनिषेधनिश्चयां धवानुमत्येदमुवाच मातरम् ॥ २७ ॥">दृढस्वसंन्यासनिषेधनिश्चयां धवानुमत्येदमुवाच मातरम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-317" id="Sumadhwavijaya-317" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वराश्रमाप्तिं मम संवदस्व मां कदाचिदप्यम्ब यदीच्छसीक्षितुम् ।">वराश्रमाप्तिं मम संवदस्व मां कदाचिदप्यम्ब यदीच्छसीक्षितुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यदन्यथा देशमिमं परित्यजन् न जातु दृष्टेर्विषयो भवामि वः ॥ २८ ॥">यदन्यथा देशमिमं परित्यजन् न जातु दृष्टेर्विषयो भवामि वः ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-318" id="Sumadhwavijaya-318" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति ब्रुवाणे तनये कदाचिद- प्यदर्शनं तस्य मृतेर्निदर्शनम् ।">इति ब्रुवाणे तनये कदाचिद- प्यदर्शनं तस्य मृतेर्निदर्शनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विचिन्त्य पर्याकुलिता चिकीर्षितं सुतस्य कृच्छ्रान्यरुणन्न सा शुभा ॥ २९ ॥">विचिन्त्य पर्याकुलिता चिकीर्षितं सुतस्य कृच्छ्रान्यरुणन्न सा शुभा ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-319" id="Sumadhwavijaya-319" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथोपगम्यैष गुरुं जगद्गुरुः प्रसाद्य तं देववरप्रसादितः ।">अथोपगम्यैष गुरुं जगद्गुरुः प्रसाद्य तं देववरप्रसादितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सदा समस्ताश्रमभाक् सुरेश्वरो विशेषतः खल्वभजद्वराश्रमम् ॥ ३० ॥">सदा समस्ताश्रमभाक् सुरेश्वरो विशेषतः खल्वभजद्वराश्रमम् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-320" id="Sumadhwavijaya-320" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्रियाकलापं सकलं स कालवि- द्विधानमार्गेण विधाय केवलम् ।">क्रियाकलापं सकलं स कालवि- द्विधानमार्गेण विधाय केवलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सदा प्रसन्नस्य हरेः प्रसत्तये मुहुः समस्तन्यसनं समभ्यधात् ॥ ३१ ॥">सदा प्रसन्नस्य हरेः प्रसत्तये मुहुः समस्तन्यसनं समभ्यधात् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-321" id="Sumadhwavijaya-321" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनन्तमात्रान्तमुदाहरन्ति यं त्रिमात्रपूर्वं प्रणवोच्चयं बुधाः ।">अनन्तमात्रान्तमुदाहरन्ति यं त्रिमात्रपूर्वं प्रणवोच्चयं बुधाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाऽभवद्भाविचतुर्मुखाकृति- र्जपाधिकारी यतिरस्य सूचितः ॥ ३२ ॥">तदाऽभवद्भाविचतुर्मुखाकृति- र्जपाधिकारी यतिरस्य सूचितः ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-322" id="Sumadhwavijaya-322" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणानुरूपोन्नतिपूर्णबोध इत्यमुष्य नाम द्विजवृन्दवन्दितः ।">गुणानुरूपोन्नतिपूर्णबोध इत्यमुष्य नाम द्विजवृन्दवन्दितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदाहरद्भूरियशा हि केवलं न मन्त्रवर्णः स च मन्त्रवर्णकः ॥ ३३ ॥">उदाहरद्भूरियशा हि केवलं न मन्त्रवर्णः स च मन्त्रवर्णकः ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-323" id="Sumadhwavijaya-323" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निरङ्गरागं मुखरागवर्जितं विभूषणं विष्टपभूषणायितम् ।">निरङ्गरागं मुखरागवर्जितं विभूषणं विष्टपभूषणायितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुं धृताषाढमवेक्ष्य मेनिरे स्वभावशोभाऽनुपमेति जन्तवः ॥ ३४ ॥">अमुं धृताषाढमवेक्ष्य मेनिरे स्वभावशोभाऽनुपमेति जन्तवः ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-324" id="Sumadhwavijaya-324" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भुजङ्गभूतेशविहङ्गपादिकैः प्रवन्दितः सावसरप्रतीक्षणैः ।">भुजङ्गभूतेशविहङ्गपादिकैः प्रवन्दितः सावसरप्रतीक्षणैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ननाम सोऽयं गुरुपूर्वकान् यती- नहो महियो महतां विडम्बनम् ॥ ३५ ॥">ननाम सोऽयं गुरुपूर्वकान् यती- नहो महियो महतां विडम्बनम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-325" id="Sumadhwavijaya-325" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वराश्रमाचारविशेषशिक्षणं विधित्सुरस्याऽचरितं निशामयन् ।">वराश्रमाचारविशेषशिक्षणं विधित्सुरस्याऽचरितं निशामयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विशेषशिक्षां स्वयमाप्य धीरधी- र्यतीश्वरो विस्मयमायताऽन्तरम् ॥ ३६ ॥">विशेषशिक्षां स्वयमाप्य धीरधी- र्यतीश्वरो विस्मयमायताऽन्तरम् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-326" id="Sumadhwavijaya-326" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स रूप्यपीठालयवासिने यदा ननाम नाथाय महामतिर्मुदा ।">स रूप्यपीठालयवासिने यदा ननाम नाथाय महामतिर्मुदा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाऽमुनाऽग्राहि नरप्रवेशिना भुजे भुजेनाऽशु भुजङ्गशायिना ॥ ३७ ॥">तदाऽमुनाऽग्राहि नरप्रवेशिना भुजे भुजेनाऽशु भुजङ्गशायिना ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-327" id="Sumadhwavijaya-327" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चिरात्सुतत्वं प्रबुभुत्सुना त्वया निषेवणं मे यदकारि तत्फलम् ।">चिरात्सुतत्वं प्रबुभुत्सुना त्वया निषेवणं मे यदकारि तत्फलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुं ददामीत्यभिधाय सोऽमुना तदा प्रणीय प्रददेऽच्युतात्मने ॥ ३८ ॥">अमुं ददामीत्यभिधाय सोऽमुना तदा प्रणीय प्रददेऽच्युतात्मने ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-328" id="Sumadhwavijaya-328" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुग्रहं तं प्रतिगृह्य सादरं मुदाऽऽत्मनाऽऽप्तां कृतकृत्यतां स्मरन् ।">अनुग्रहं तं प्रतिगृह्य सादरं मुदाऽऽत्मनाऽऽप्तां कृतकृत्यतां स्मरन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अभूदसङ्गोऽपि स तत्सुसङ्गवा- नसङ्गभूषा ननु साधुसङ्गिता ॥ ३९ ॥">अभूदसङ्गोऽपि स तत्सुसङ्गवा- नसङ्गभूषा ननु साधुसङ्गिता ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-329" id="Sumadhwavijaya-329" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यियासति स्वस्तटिनीं मुहुर्मुहु- र्नमत्यनुज्ञार्थिनि भूरिचेतसि ।">यियासति स्वस्तटिनीं मुहुर्मुहु- र्नमत्यनुज्ञार्थिनि भूरिचेतसि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमस्मरत् स्वामिनमेव दूनधी- र्गुरुर्भविष्यद्विरहाग्निशङ्कया ॥ ४० ॥">तमस्मरत् स्वामिनमेव दूनधी- र्गुरुर्भविष्यद्विरहाग्निशङ्कया ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-330" id="Sumadhwavijaya-330" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इतस्तृतीये दिवसे द्युनिम्नगा त्वदर्थमास्माकतटाकमाव्रजेत् ।">इतस्तृतीये दिवसे द्युनिम्नगा त्वदर्थमास्माकतटाकमाव्रजेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतो न याया इति तं तदाऽवदत् प्रविश्य कञ्चित्करुणाकरो हरिः ॥ ४१ ॥">अतो न याया इति तं तदाऽवदत् प्रविश्य कञ्चित्करुणाकरो हरिः ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-331" id="Sumadhwavijaya-331" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाज्ञयोपागतजाह्नवीजले जनोऽत्र सस्नौ सह पूर्णबुद्धिना ।">तदाज्ञयोपागतजाह्नवीजले जनोऽत्र सस्नौ सह पूर्णबुद्धिना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ततः परं द्वादशवत्सरान्तरे सदाऽऽव्रजेत् सा तदनुग्रहाङ्किनी ॥ ४२ ॥">ततः परं द्वादशवत्सरान्तरे सदाऽऽव्रजेत् सा तदनुग्रहाङ्किनी ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-332" id="Sumadhwavijaya-332" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गते दिनानां दशके समासके वराश्रमं प्राप्य सपत्रलम्बनम् ।">गते दिनानां दशके समासके वराश्रमं प्राप्य सपत्रलम्बनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जिगाय जैत्रान् बहुतर्ककर्कशान् स वासुदेवाह्वयपण्डितादिकान् ॥ ४३ ॥">जिगाय जैत्रान् बहुतर्ककर्कशान् स वासुदेवाह्वयपण्डितादिकान् ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-333" id="Sumadhwavijaya-333" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरोः स्वशिष्यं चतुरं चिकीर्षतः प्रचोदनाच्छ्रोतुमिहोपचक्रमे ।">गुरोः स्वशिष्यं चतुरं चिकीर्षतः प्रचोदनाच्छ्रोतुमिहोपचक्रमे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अथेष्टसिद्धिश्छलजातिवारिधि- र्निरादरेणापि महात्मनाऽमुना ॥ ४४ ॥">अथेष्टसिद्धिश्छलजातिवारिधि- र्निरादरेणापि महात्मनाऽमुना ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-334" id="Sumadhwavijaya-334" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाद्य पद्यस्थमवद्यमण्डलं यदाऽवदत् षोडशकद्वयात्मकम् ।">तदाद्य पद्यस्थमवद्यमण्डलं यदाऽवदत् षोडशकद्वयात्मकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपर्यपास्तं तदिति ब्रुवत्यसौ गुरौ तमूचे प्रणिगद्यतामिति ॥ ४५ ॥">उपर्यपास्तं तदिति ब्रुवत्यसौ गुरौ तमूचे प्रणिगद्यतामिति ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-335" id="Sumadhwavijaya-335" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भवत्प्रवक्तृत्वसमर्थता न मे सकोपमित्थं ब्रुवति व्रतीश्वरे ।">भवत्प्रवक्तृत्वसमर्थता न मे सकोपमित्थं ब्रुवति व्रतीश्वरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपीह मायासमये पटौ नृणां बभूव तद्दूषणसंशयाङ्कुरः ॥ ४६ ॥">अपीह मायासमये पटौ नृणां बभूव तद्दूषणसंशयाङ्कुरः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-336" id="Sumadhwavijaya-336" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बुधोऽभिधानं श्रवणं बुधेतरो ध्रुवं विदध्याद्विमुमुक्षुरात्मनः ।">बुधोऽभिधानं श्रवणं बुधेतरो ध्रुवं विदध्याद्विमुमुक्षुरात्मनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यतिर्विशेषादिति लोकचोदनात् प्रवक्ति मायासमयं स्म पूर्णधीः ॥ ४७ ॥">यतिर्विशेषादिति लोकचोदनात् प्रवक्ति मायासमयं स्म पूर्णधीः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-337" id="Sumadhwavijaya-337" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अखण्डितोपन्यसनं विसंशयं ससम्प्रदायं प्रवचो दृढोत्तरम् ।">अखण्डितोपन्यसनं विसंशयं ससम्प्रदायं प्रवचो दृढोत्तरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समागमन् श्रोतुममुष्य साग्रहा जनाः श्रुताढ्याश्चतुरा बुभूषवः ॥ ४८ ॥">समागमन् श्रोतुममुष्य साग्रहा जनाः श्रुताढ्याश्चतुरा बुभूषवः ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-338" id="Sumadhwavijaya-338" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरोरुपान्ते श्रवणे रतैर्द्विजैः स पञ्चषैर्भागवते कदाचन ।">गुरोरुपान्ते श्रवणे रतैर्द्विजैः स पञ्चषैर्भागवते कदाचन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="बहुप्रकारे लिखिते तु वाचिते प्रकारमेकं प्रभुरभ्यधाद्दृढम् ॥ ४९ ॥">बहुप्रकारे लिखिते तु वाचिते प्रकारमेकं प्रभुरभ्यधाद्दृढम् ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-339" id="Sumadhwavijaya-339" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परप्रकारेष्टपि सम्भवत्सु ते विनिर्णयोऽस्मिन् कथमित्युदीरिते ।">परप्रकारेष्टपि सम्भवत्सु ते विनिर्णयोऽस्मिन् कथमित्युदीरिते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुकुन्दबोधेन महाहृदब्रवीत् प्रकारमेनं भगवत्कृतं स्फुटम् ॥ ५० ॥">मुकुन्दबोधेन महाहृदब्रवीत् प्रकारमेनं भगवत्कृतं स्फुटम् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-340" id="Sumadhwavijaya-340" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निगद्यतां गद्यमिहैव पञ्चमे जगद्गुरोर्वेत्थ कृतिस्थितिं यदि ।">निगद्यतां गद्यमिहैव पञ्चमे जगद्गुरोर्वेत्थ कृतिस्थितिं यदि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति ब्रुवाणे यतिसत्तमे स्वयं तदुक्तमार्गेण जगाद भूरिहृत् ॥ ५१ ॥">इति ब्रुवाणे यतिसत्तमे स्वयं तदुक्तमार्गेण जगाद भूरिहृत् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-341" id="Sumadhwavijaya-341" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अशेषशिष्यैश्च तदाज्ञया तदा परीक्षणायैक्षि समस्तपुस्तकम् ।">अशेषशिष्यैश्च तदाज्ञया तदा परीक्षणायैक्षि समस्तपुस्तकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स तत्र हन्तैकतमे स्थितं त्यजन् न तावदध्यायनिकायमभ्यधात् ॥ ५२ ॥">स तत्र हन्तैकतमे स्थितं त्यजन् न तावदध्यायनिकायमभ्यधात् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-342" id="Sumadhwavijaya-342" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अत्र जन्मनि न यत्पठितं ते जैत्र भाति कथमित्यमुनोक्ते ।">अत्र जन्मनि न यत्पठितं ते जैत्र भाति कथमित्यमुनोक्ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्वजन्मसु हि वेद पुरेदं सर्वमित्यमितबुद्धिरुवाच ॥ ५३ ॥">पूर्वजन्मसु हि वेद पुरेदं सर्वमित्यमितबुद्धिरुवाच ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-343" id="Sumadhwavijaya-343" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति बहुविधविश्वाश्चर्यचित्तप्रवृत्ते- र्जगति विततिमायन्नूतनाऽप्यस्य कीर्तिः ।">इति बहुविधविश्वाश्चर्यचित्तप्रवृत्ते- र्जगति विततिमायन्नूतनाऽप्यस्य कीर्तिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षपिततततमस्का भास्करीव प्रभाऽलं सुजनकुमुदवृन्दानन्ददा चन्द्रिकेव ॥ ५४ ॥">क्षपिततततमस्का भास्करीव प्रभाऽलं सुजनकुमुदवृन्दानन्ददा चन्द्रिकेव ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="॥">॥</span><span style="font-size: 0.9em;"><span data-deva="श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के चतुर्थ सर्गः ॥">श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के चतुर्थ सर्गः ॥</span></span></span></span></div><div class="qe-normal"> </div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-345" id="Sumadhwavijaya-345" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="पञ्चमः सर्गः">पञ्चमः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-346" id="Sumadhwavijaya-346" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्तविद्यानिजराज्यपालने सङ्कल्प्यमानो गुरुणा गरीयसि ।">वेदान्तविद्यानिजराज्यपालने सङ्कल्प्यमानो गुरुणा गरीयसि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अदभ्रचेता अभिषिच्यते पुरा स वारिभिर्वारिजपूरितैरथ ॥ १ ॥">अदभ्रचेता अभिषिच्यते पुरा स वारिभिर्वारिजपूरितैरथ ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-347" id="Sumadhwavijaya-347" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्दरूपस्य परस्य पात्रधी- रानन्दसन्दायिसुशास्त्रकृत्स यत् आनन्दतीर्थेति पदं गुरूदितं बभूव तस्यात्यनुरूपरूपकम् ॥ २ ॥">आनन्दरूपस्य परस्य पात्रधी- रानन्दसन्दायिसुशास्त्रकृत्स यत् आनन्दतीर्थेति पदं गुरूदितं बभूव तस्यात्यनुरूपरूपकम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-348" id="Sumadhwavijaya-348" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कदाचिदत्रोपययौ यतिः सखा गोविन्दबुद्धेर्बहुशिष्यसंवृतः ।">कदाचिदत्रोपययौ यतिः सखा गोविन्दबुद्धेर्बहुशिष्यसंवृतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुष्या शिष्या अनुमान शिक्षिता- स्तदाऽजिगीषन् गुरुबुद्धिमुद्धताः ॥ ३ ॥">अमुष्या शिष्या अनुमान शिक्षिता- स्तदाऽजिगीषन् गुरुबुद्धिमुद्धताः ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-349" id="Sumadhwavijaya-349" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भिदा सुसाध्येत्यनुमानमत्र तैः प्रायुज्यताऽशु प्रतिपक्षभीषणम् ।">भिदा सुसाध्येत्यनुमानमत्र तैः प्रायुज्यताऽशु प्रतिपक्षभीषणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अखण्डयद्व्यक्तमखण्डधीरिदं स पक्षदक्षः फणिनं विराडिव ॥ ४ ॥">अखण्डयद्व्यक्तमखण्डधीरिदं स पक्षदक्षः फणिनं विराडिव ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-350" id="Sumadhwavijaya-350" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथापि मिथ्या विमतं मतत्वतो विवादनिर्मुक्तवदित्यवादि तैः ।">अथापि मिथ्या विमतं मतत्वतो विवादनिर्मुक्तवदित्यवादि तैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनेन सत्यं विमतं मतत्वतो यथा घटादीत्यनुमा न्यगद्यत ॥ ५ ॥">अनेन सत्यं विमतं मतत्वतो यथा घटादीत्यनुमा न्यगद्यत ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-351" id="Sumadhwavijaya-351" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हेतोरतिव्याप्तिरवादि तैर्यदा सकौतुकैस्तूर्णमसावविस्मयः ।">हेतोरतिव्याप्तिरवादि तैर्यदा सकौतुकैस्तूर्णमसावविस्मयः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न शुक्तिरूप्यादि मतं यदन्यथा- मतं तदित्यादि वदन् जिगाय तान् ॥ ६ ॥">न शुक्तिरूप्यादि मतं यदन्यथा- मतं तदित्यादि वदन् जिगाय तान् ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-352" id="Sumadhwavijaya-352" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्त्वेऽप्यतत्त्वे विमतेऽनुमां वदन् तदप्रतिष्ठां प्रतिपादुकः स्वयम् ।">तत्त्वेऽप्यतत्त्वे विमतेऽनुमां वदन् तदप्रतिष्ठां प्रतिपादुकः स्वयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विजित्य विश्वान् विदुषः सभास्वसौ जगाम नाम्नाऽप्यनुमानतीर्थताम् ॥ ७ ॥">विजित्य विश्वान् विदुषः सभास्वसौ जगाम नाम्नाऽप्यनुमानतीर्थताम् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-353" id="Sumadhwavijaya-353" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समस्तवादीन्द्रगजप्रभङ्गद- श्चरन्नवन्न्यां प्रतिपक्षकाङ्क्षया ।">समस्तवादीन्द्रगजप्रभङ्गद- श्चरन्नवन्न्यां प्रतिपक्षकाङ्क्षया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदद्विषां यः प्रथमः समाययौ सवादिसिंहोऽत्र स बुद्धिसागरः ॥ ८ ॥">वेदद्विषां यः प्रथमः समाययौ सवादिसिंहोऽत्र स बुद्धिसागरः ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-354" id="Sumadhwavijaya-354" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्योरुदुर्गर्ववतो जिगीषया निशातमादत्त मुकुन्दधीर्द्रुतम् ।">तस्योरुदुर्गर्ववतो जिगीषया निशातमादत्त मुकुन्दधीर्द्रुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वशिष्यहस्तेन मठान्तरेषुधेः सुपक्षदक्षं सुखतीर्थमार्गणम् ॥ ९ ॥">स्वशिष्यहस्तेन मठान्तरेषुधेः सुपक्षदक्षं सुखतीर्थमार्गणम् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-355" id="Sumadhwavijaya-355" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जैत्रं प्रजिज्ञासु कुतूहलाकुलं नृणां कुलं प्रत्वरितं निशामयन् ।">जैत्रं प्रजिज्ञासु कुतूहलाकुलं नृणां कुलं प्रत्वरितं निशामयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवन्दतोपेत्य गुरुं गरिष्ठधीः स रूप्यपीठायतनोत्तमस्थितम् ॥ १० ॥">अवन्दतोपेत्य गुरुं गरिष्ठधीः स रूप्यपीठायतनोत्तमस्थितम् ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-356" id="Sumadhwavijaya-356" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स वादिसिंहस्य गिरं गरीयसी- मखण्डयत्पण्डितमण्डलान्तरे ।">स वादिसिंहस्य गिरं गरीयसी- मखण्डयत्पण्डितमण्डलान्तरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तीक्ष्णेन वाक्येन मितेन वेगिना गदां शरेणेव विशारदो मुहुः ॥ ११ ॥">तीक्ष्णेन वाक्येन मितेन वेगिना गदां शरेणेव विशारदो मुहुः ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-357" id="Sumadhwavijaya-357" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असावसूयन् द्विनवप्रकारतो व्यचीक्लृपत्कञ्चिदथार्थमुच्चकैः ।">असावसूयन् द्विनवप्रकारतो व्यचीक्लृपत्कञ्चिदथार्थमुच्चकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जगद्विजेतुश्च जये ससंशय- स्तावज्जनोऽजायत पूर्णचेतसः ॥ १२ ॥">जगद्विजेतुश्च जये ससंशय- स्तावज्जनोऽजायत पूर्णचेतसः ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-358" id="Sumadhwavijaya-358" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विकल्पकोटीरथ खण्डयन् द्रुतं रेजेऽधिकं स्मेरमुखो बृहन्मतिः ।">विकल्पकोटीरथ खण्डयन् द्रुतं रेजेऽधिकं स्मेरमुखो बृहन्मतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमस्ततीर्वा द्युमणिर्विशुद्धया गवा श्रितो विष्णुपदं सदास्पदम् ॥ १३ ॥">तमस्ततीर्वा द्युमणिर्विशुद्धया गवा श्रितो विष्णुपदं सदास्पदम् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-359" id="Sumadhwavijaya-359" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगाधमात्मन्यतिवेलमुद्धतं- तिरस्कृताशेषसरस्वतीततिम् ।">अगाधमात्मन्यतिवेलमुद्धतं- तिरस्कृताशेषसरस्वतीततिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कामं महामानसकुम्भसम्भवो लघूचकारेत्यपि बुद्धिसागरम् ॥ १४ ॥">कामं महामानसकुम्भसम्भवो लघूचकारेत्यपि बुद्धिसागरम् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-360" id="Sumadhwavijaya-360" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्व एव वादोऽस्त्विति वादिनौ खला - वद्योत्तरं भाति यदीर्यतामिति ।">श्व एव वादोऽस्त्विति वादिनौ खला - वद्योत्तरं भाति यदीर्यतामिति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वे ब्रुवाणेऽमत तौ जितौ जनः स निश्चिकायापि निशापलायनात् ॥ १५ ॥">मध्वे ब्रुवाणेऽमत तौ जितौ जनः स निश्चिकायापि निशापलायनात् ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-361" id="Sumadhwavijaya-361" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बुद्ध्यब्धिना वादिवरेण चाऽर्जितां जयश्रियं भूपरिवर्तिना चिरात् ।">बुद्ध्यब्धिना वादिवरेण चाऽर्जितां जयश्रियं भूपरिवर्तिना चिरात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहो मुहूर्तादयमप्रयत्नवा- नवाप्तवानित्यतिविस्मितं जनैः ॥ १६ ॥">अहो मुहूर्तादयमप्रयत्नवा- नवाप्तवानित्यतिविस्मितं जनैः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-362" id="Sumadhwavijaya-362" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्याख्यन् कदाचिन्मणिमद्विनिर्मितं भाष्यं जनैस्तर्कविशारदैर्वृतः ।">व्याख्यन् कदाचिन्मणिमद्विनिर्मितं भाष्यं जनैस्तर्कविशारदैर्वृतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उवाच वाचं परिहासहासवान् सम्मोदतीर्थः सुरमोददायिनीम् ॥ १७ ॥">उवाच वाचं परिहासहासवान् सम्मोदतीर्थः सुरमोददायिनीम् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-363" id="Sumadhwavijaya-363" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्सूत्रभावे प्रविचारिते पृथक् भाष्याभिसन्धौ च विशुद्धबुद्धिभिः ।">सत्सूत्रभावे प्रविचारिते पृथक् भाष्याभिसन्धौ च विशुद्धबुद्धिभिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निगृह्य गूढाग्रहमुग्रमेतयो- र्मान्योऽन्वयोऽन्योन्यमहो न दृश्यते ॥ १८ ॥">निगृह्य गूढाग्रहमुग्रमेतयो- र्मान्योऽन्वयोऽन्योन्यमहो न दृश्यते ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-364" id="Sumadhwavijaya-364" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति ब्रुवाणे प्रतिपादयत्यलं भाष्येऽत्र दोषान् प्रबलान् मुहुर्मुहुः ।">इति ब्रुवाणे प्रतिपादयत्यलं भाष्येऽत्र दोषान् प्रबलान् मुहुर्मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्मिंस्तु विस्मेरधियोऽपि यत्नतो न स्थेयसः पर्यहरन्निमानमी ॥ १९ ॥">तस्मिंस्तु विस्मेरधियोऽपि यत्नतो न स्थेयसः पर्यहरन्निमानमी ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-365" id="Sumadhwavijaya-365" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नन्वस्य सूत्रस्य परोऽर्थ उच्यतां यद्भाष्यमात्रं भवता निरस्यते ।">नन्वस्य सूत्रस्य परोऽर्थ उच्यतां यद्भाष्यमात्रं भवता निरस्यते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भवादृशैर्यः कविभिर्न दूष्यते कथञ्चनेत्यूचुरिमे वचस्विनः ॥ २० ॥">भवादृशैर्यः कविभिर्न दूष्यते कथञ्चनेत्यूचुरिमे वचस्विनः ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-366" id="Sumadhwavijaya-366" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अक्लिष्टशब्दान्वयमेष सम्भव- त्सूत्रार्थमुच्बैर्वचनं तदाऽऽददे ।">अक्लिष्टशब्दान्वयमेष सम्भव- त्सूत्रार्थमुच्बैर्वचनं तदाऽऽददे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मानीकृताम्नाययुतस्मृति क्षणा- देष्यत्कथाताण्डवसूत्रधारकम् ॥ २१ ॥">मानीकृताम्नाययुतस्मृति क्षणा- देष्यत्कथाताण्डवसूत्रधारकम् ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-367" id="Sumadhwavijaya-367" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बुभुत्सया मत्सरवर्जितान् जनान् समत्सरान् वा विजिगीषयाऽऽगतान् ।">बुभुत्सया मत्सरवर्जितान् जनान् समत्सरान् वा विजिगीषयाऽऽगतान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रुतप्रवीणानतितार्किकान् मुहु- र्भङ्ग्याऽनया भङ्गमुपानिनाय सः ॥ २२ ॥">श्रुतप्रवीणानतितार्किकान् मुहु- र्भङ्ग्याऽनया भङ्गमुपानिनाय सः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-368" id="Sumadhwavijaya-368" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कदाचिदेनं प्रतिगम्य सौम्यधीः स मध्यगेहार्यवरः प्रसेदिवान् ।">कदाचिदेनं प्रतिगम्य सौम्यधीः स मध्यगेहार्यवरः प्रसेदिवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हेतोः कुतश्चिद्विमनीकृतोऽप्यहो गुणाब्धिलुब्धः सुजनः प्रसीदति ॥ २३ ॥">हेतोः कुतश्चिद्विमनीकृतोऽप्यहो गुणाब्धिलुब्धः सुजनः प्रसीदति ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-369" id="Sumadhwavijaya-369" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेजोऽमृतं नन्दनगात्रपात्रगं नेत्राञ्जलिभ्यामपिबत्सदाऽव्ययम् ।">तेजोऽमृतं नन्दनगात्रपात्रगं नेत्राञ्जलिभ्यामपिबत्सदाऽव्ययम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विद्यासुधां चास्य वचोमहाघटे पूर्णामसौ कर्णपुटेन पण्डितः ॥ २४ ॥">विद्यासुधां चास्य वचोमहाघटे पूर्णामसौ कर्णपुटेन पण्डितः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-370" id="Sumadhwavijaya-370" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लीलाविवादे गुरुणा जगद्गुरोः प्रसङ्गतस्तत्र च तादृशे सति ।">लीलाविवादे गुरुणा जगद्गुरोः प्रसङ्गतस्तत्र च तादृशे सति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सूत्रार्थविच्चेत् कुरु भाष्यमञ्जसे- त्याक्षेपपूर्वं गुरुरभ्यधादिमम् ॥ २५ ॥">सूत्रार्थविच्चेत् कुरु भाष्यमञ्जसे- त्याक्षेपपूर्वं गुरुरभ्यधादिमम् ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-371" id="Sumadhwavijaya-371" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधानमात्रं तदुपाददे तदा पयो यथाऽच्छं परमः स हंसराट् ।">विधानमात्रं तदुपाददे तदा पयो यथाऽच्छं परमः स हंसराट् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तल्लीनमाक्षेपमुपैक्षताफलं वारीव सन्तो हि गुणांशतोषिणः ॥ २६ ॥">तल्लीनमाक्षेपमुपैक्षताफलं वारीव सन्तो हि गुणांशतोषिणः ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-372" id="Sumadhwavijaya-372" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वैराग्यवैयात्यसुवाक्त्वपूर्वकै- र्युक्तो गुणैः पारमहंस्यभूषणैः ।">वैराग्यवैयात्यसुवाक्त्वपूर्वकै- र्युक्तो गुणैः पारमहंस्यभूषणैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्येष्ठो यतिर्यो लिकुचान्वयोद्भव- स्तं भूरिभक्तिः स कदाचिदब्रवीत् ॥ २७ ॥">ज्येष्ठो यतिर्यो लिकुचान्वयोद्भव- स्तं भूरिभक्तिः स कदाचिदब्रवीत् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-373" id="Sumadhwavijaya-373" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विरोधि वेदान्तकृतान्तसम्पदां भाष्यादिकं चेदिदमस्तु का क्षतिः ।">विरोधि वेदान्तकृतान्तसम्पदां भाष्यादिकं चेदिदमस्तु का क्षतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अस्मभ्यमाचक्ष्व विचक्षणोचितं भावं तु सूत्रोपनिषद्विवक्षितम् ॥ २८ ॥">अस्मभ्यमाचक्ष्व विचक्षणोचितं भावं तु सूत्रोपनिषद्विवक्षितम् ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-374" id="Sumadhwavijaya-374" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्यस्य वाचा शरदेव भासिता यदाखिलाशा शुभपूर्णया बभौ ।">इत्यस्य वाचा शरदेव भासिता यदाखिलाशा शुभपूर्णया बभौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रमोदतीर्थाननचन्द्रचन्द्रिका व्याख्याभिधा विष्णुपदप्रकाशिनी ॥ २९ ॥">प्रमोदतीर्थाननचन्द्रचन्द्रिका व्याख्याभिधा विष्णुपदप्रकाशिनी ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-375" id="Sumadhwavijaya-375" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जेष्यन् कदाचित्किल कालपालितां दिशं प्रयातोऽच्युतबुद्धिना सह ।">जेष्यन् कदाचित्किल कालपालितां दिशं प्रयातोऽच्युतबुद्धिना सह ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समग्रधीर्मण्डितविष्णुमङ्गलं विष्णुं जगन्मङ्गलमाननाम सः ॥ ३० ॥">समग्रधीर्मण्डितविष्णुमङ्गलं विष्णुं जगन्मङ्गलमाननाम सः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-376" id="Sumadhwavijaya-376" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भिक्षाप्रदात्राऽत्र परीक्षितुं मुहु- र्दत्ते प्रभुक्ते कदलीफलोच्चये ।">भिक्षाप्रदात्राऽत्र परीक्षितुं मुहु- र्दत्ते प्रभुक्ते कदलीफलोच्चये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनेन निर्यत्नमवार्यविस्मय स्तमार्यवर्यं विजनेऽवदद्गुरुः ॥ ३१ ॥">अनेन निर्यत्नमवार्यविस्मय स्तमार्यवर्यं विजनेऽवदद्गुरुः ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-377" id="Sumadhwavijaya-377" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भिक्षावसाने द्विशताधिकैः फलै र्व्यूढैः प्रभुक्तैः परिपूरितेऽपि ते ।">भिक्षावसाने द्विशताधिकैः फलै र्व्यूढैः प्रभुक्तैः परिपूरितेऽपि ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तनूदरे नास्ति गरिष्ठता कथं सुचित्त सत्यं वदताद्भवानिति ॥ ३२ ॥">तनूदरे नास्ति गरिष्ठता कथं सुचित्त सत्यं वदताद्भवानिति ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-378" id="Sumadhwavijaya-378" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अङ्गुष्ठमात्रं जठरे प्रतिष्ठितं जाज्वल्यमानं मम जातवेदसम् ।">अङ्गुष्ठमात्रं जठरे प्रतिष्ठितं जाज्वल्यमानं मम जातवेदसम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नित्यं हितं विश्वदहं च वित्त तं विश्वेशचेता इति सोऽब्रवीत्तदा ॥ ३३ ॥">नित्यं हितं विश्वदहं च वित्त तं विश्वेशचेता इति सोऽब्रवीत्तदा ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-379" id="Sumadhwavijaya-379" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पर्याकुलानेकसरस्वतीततीन् न्यायोपपन्नान् विविधार्थसंयुतान् ।">पर्याकुलानेकसरस्वतीततीन् न्यायोपपन्नान् विविधार्थसंयुतान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतीत्य देशान् समयांश्च चारुधी- रसौ जगामाभिमतेन वर्त्मना ॥ ३४ ॥">अतीत्य देशान् समयांश्च चारुधी- रसौ जगामाभिमतेन वर्त्मना ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-380" id="Sumadhwavijaya-380" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वहेलया पातितपार्थिवव्रजं धीशुद्धिदां केरळभूषणायिताम् ।">स्वहेलया पातितपार्थिवव्रजं धीशुद्धिदां केरळभूषणायिताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पयस्विनीं प्रेक्ष्य पथि द्विजार्चितां स भाविनीमस्मरदत्र चण्डिकाम् ॥ ३५ ॥">पयस्विनीं प्रेक्ष्य पथि द्विजार्चितां स भाविनीमस्मरदत्र चण्डिकाम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-381" id="Sumadhwavijaya-381" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ततः क्रमेण प्रचलन्नुपेयिवा- नवन्दतेन्दीवरसुन्दरच्छविम् ।">ततः क्रमेण प्रचलन्नुपेयिवा- नवन्दतेन्दीवरसुन्दरच्छविम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अम्भोजनाभं स भुजङ्गशायिनं श्रीवल्लभं श्रीमदनन्तसत्पुरे ॥ ३६ ॥">अम्भोजनाभं स भुजङ्गशायिनं श्रीवल्लभं श्रीमदनन्तसत्पुरे ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-382" id="Sumadhwavijaya-382" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्तसूत्राणि कृतान्तवित्तमो व्याख्यादसौ शिष्यगणाय संसदि ।">वेदान्तसूत्राणि कृतान्तवित्तमो व्याख्यादसौ शिष्यगणाय संसदि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विलक्षणं जीवगणाद्गुणार्णवं ब्रह्माच्युताख्यं प्रतिपादयन्मुहुः ॥ ३७ ॥">विलक्षणं जीवगणाद्गुणार्णवं ब्रह्माच्युताख्यं प्रतिपादयन्मुहुः ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-383" id="Sumadhwavijaya-383" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रांशुनूत्नोपपदाधिवासजः स सङ्करो वैरपरायणः पुनः ।">अप्रांशुनूत्नोपपदाधिवासजः स सङ्करो वैरपरायणः पुनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="असूययोचेऽत्र महानतिक्रमः सूत्रार्थवादोऽकृतभाष्यकेष्विति ॥ ३८ ॥">असूययोचेऽत्र महानतिक्रमः सूत्रार्थवादोऽकृतभाष्यकेष्विति ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-384" id="Sumadhwavijaya-384" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वदोत्तरं भाति यदीह कुर्महे भाष्यं कृतिर्नास्य हि दण्डवारिता ।">वदोत्तरं भाति यदीह कुर्महे भाष्यं कृतिर्नास्य हि दण्डवारिता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जगद्गुरूणामिति तां गुरोर्गिरं जनः समस्तोऽभिननन्द सस्मिताम् ॥ ३९ ॥">जगद्गुरूणामिति तां गुरोर्गिरं जनः समस्तोऽभिननन्द सस्मिताम् ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-385" id="Sumadhwavijaya-385" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्ञैर्महापूरुषसर्वलक्षणैः सम्पन्नदेहोऽयमितीरिते प्रभौ ।">प्राज्ञैर्महापूरुषसर्वलक्षणैः सम्पन्नदेहोऽयमितीरिते प्रभौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परे परस्याप्यतिपीनतादृशः स्फिङ्मात्रसंशंसनमत्र चक्रिरे ॥ ४० ॥">परे परस्याप्यतिपीनतादृशः स्फिङ्मात्रसंशंसनमत्र चक्रिरे ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-386" id="Sumadhwavijaya-386" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्फिग्दूषणानि प्रतिपादयत्यलं सम्पूर्णसङ्ख्येऽस्य तु लक्ष्मशास्त्रतः ।">स्फिग्दूषणानि प्रतिपादयत्यलं सम्पूर्णसङ्ख्येऽस्य तु लक्ष्मशास्त्रतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तद्दण्डसङ्खण्डनसंश्रवं व्यधात् तदक्षमोऽसौ प्रकृतिर्हि साऽसताम् ॥ ४१ ॥">तद्दण्डसङ्खण्डनसंश्रवं व्यधात् तदक्षमोऽसौ प्रकृतिर्हि साऽसताम् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-387" id="Sumadhwavijaya-387" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्नात्वाऽत्र तीर्थेष्वचिरेण कन्यका- तीर्थे सुतीर्थे सुखतीर्थ आप्लुतः ।">स्नात्वाऽत्र तीर्थेष्वचिरेण कन्यका- तीर्थे सुतीर्थे सुखतीर्थ आप्लुतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समुद्रसेतौ च निमज्य विष्णवे श्रीरामनाथाय नमश्चकार सः ॥ ४२ ॥">समुद्रसेतौ च निमज्य विष्णवे श्रीरामनाथाय नमश्चकार सः ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-388" id="Sumadhwavijaya-388" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमाव्रजन्तं यतिवेषधारिणं दण्डं प्रकाश्यैष हसन्नभाषत ।">तमाव्रजन्तं यतिवेषधारिणं दण्डं प्रकाश्यैष हसन्नभाषत ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="खण्ड्येत दण्डो यदि चण्ड न त्वया त्वं षण्डकोऽपण्डित वन्ध्यवागिति ॥ ४३ ॥">खण्ड्येत दण्डो यदि चण्ड न त्वया त्वं षण्डकोऽपण्डित वन्ध्यवागिति ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-389" id="Sumadhwavijaya-389" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लज्जानतः स्वार्थमथार्थयन्न- सन्नुपैक्ष्यतासौ द्विजनायकैस्तदा ।">लज्जानतः स्वार्थमथार्थयन्न- सन्नुपैक्ष्यतासौ द्विजनायकैस्तदा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्दयन्तं वदनेन्दुना जगत् तं द्वेष्टि कः प्राज्ञमिहेति वादिभिः ॥ ४४ ॥">आनन्दयन्तं वदनेन्दुना जगत् तं द्वेष्टि कः प्राज्ञमिहेति वादिभिः ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-390" id="Sumadhwavijaya-390" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="या याः प्रसक्ताः परिषत्सु पूरुषै र्विद्याविदग्धैर्विविधैः समागमे ।">या याः प्रसक्ताः परिषत्सु पूरुषै र्विद्याविदग्धैर्विविधैः समागमे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स तासु तासु प्रतिभाति भासुरो विद्यासु विद्याधिपतिर्जिगाय तान् ॥ ४५ ॥">स तासु तासु प्रतिभाति भासुरो विद्यासु विद्याधिपतिर्जिगाय तान् ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-391" id="Sumadhwavijaya-391" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अचाल्यमानः स गुरुः स चापलै- रसज्जनानामबलीयसामिह ।">अचाल्यमानः स गुरुः स चापलै- रसज्जनानामबलीयसामिह ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उवास मासांश्चतुरो महामनाः सिंहो गुहान्तोपगतः शुनामिव ॥ ४६ ॥">उवास मासांश्चतुरो महामनाः सिंहो गुहान्तोपगतः शुनामिव ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-392" id="Sumadhwavijaya-392" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शृङ्गारसिन्धुं स भुजङ्गशायिनं श्रीरङ्गवासं कृतमङ्गलं सताम् ।">शृङ्गारसिन्धुं स भुजङ्गशायिनं श्रीरङ्गवासं कृतमङ्गलं सताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमन्दधीर्देवमवन्दताऽगतः कवेरकन्याहिमवायुसेवितम् ॥ ४७ ॥">अमन्दधीर्देवमवन्दताऽगतः कवेरकन्याहिमवायुसेवितम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-393" id="Sumadhwavijaya-393" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ततो निवृत्तः परमेव पूरुषं प्रणम्य नानायतनेषु सञ्चरन् ।">ततो निवृत्तः परमेव पूरुषं प्रणम्य नानायतनेषु सञ्चरन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रकाशयन् स्वातिशयानमानुषा- नाशामुदीचीं प्रययावसौ क्रमात् ॥ ४८ ॥">प्रकाशयन् स्वातिशयानमानुषा- नाशामुदीचीं प्रययावसौ क्रमात् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-394" id="Sumadhwavijaya-394" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ततस्ततो विस्मितलोचनैर्नरै- र्निरीक्ष्यमाणोऽतिसुलक्षणाकृतिः ।">ततस्ततो विस्मितलोचनैर्नरै- र्निरीक्ष्यमाणोऽतिसुलक्षणाकृतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रामोत्तमान् प्राप्य पयस्विनीतटे विवेश देवायतनं स किञ्चन ॥ ४९ ॥">ग्रामोत्तमान् प्राप्य पयस्विनीतटे विवेश देवायतनं स किञ्चन ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-395" id="Sumadhwavijaya-395" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधीत्य धर्मेण षडङ्गमागमं तदर्थसंवर्णननिर्णयान्विताः ।">अधीत्य धर्मेण षडङ्गमागमं तदर्थसंवर्णननिर्णयान्विताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रापुर्द्विजेन्द्रास्तमपूर्वपूरुषं जिज्ञासवः सुप्रथितं जगत्त्रये ॥ ५० ॥">प्रापुर्द्विजेन्द्रास्तमपूर्वपूरुषं जिज्ञासवः सुप्रथितं जगत्त्रये ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-396" id="Sumadhwavijaya-396" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुस्मितेन्दुमरविन्दलोचनं स्वर्णवर्णमतिभद्रभाषणम् ।">सुस्मितेन्दुमरविन्दलोचनं स्वर्णवर्णमतिभद्रभाषणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वीतभूषमपि विश्वभूषणं तं दिदृक्षुरलमापतज्जनः ॥ ५१ ॥">वीतभूषमपि विश्वभूषणं तं दिदृक्षुरलमापतज्जनः ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-397" id="Sumadhwavijaya-397" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विद्योरुद्युतिधीरतारकतिरस्कारे पतङ्गायितो दुर्वादीभकुतर्ककुम्भदलने सिंहप्रबर्हायितः ।">विद्योरुद्युतिधीरतारकतिरस्कारे पतङ्गायितो दुर्वादीभकुतर्ककुम्भदलने सिंहप्रबर्हायितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="लोलालोककलोकदृक्कुमुदिनीसंह्लादनेऽब्जायितः संसन्मण्डलमण्डनायितवपुः स्वानन्दतीर्थो बभौ ॥ ५२ ॥">लोलालोककलोकदृक्कुमुदिनीसंह्लादनेऽब्जायितः संसन्मण्डलमण्डनायितवपुः स्वानन्दतीर्थो बभौ ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note" data-block-id="Sumadhwavijaya-398" id="Sumadhwavijaya-398" style="position: relative;"><span data-deva="श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के पञ्चमः सर्गः ॥">श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के पञ्चमः सर्गः ॥</span></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-399" id="Sumadhwavijaya-399" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="षष्ठः सर्गः">षष्ठः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-400" id="Sumadhwavijaya-400" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ऐतरेयमथ किञ्चन सूक्तं सूचयन् सदसि तत्र गरिष्ठः ।">ऐतरेयमथ किञ्चन सूक्तं सूचयन् सदसि तत्र गरिष्ठः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रोतुमिच्छति सभा भगवद्भ्यः सूक्तभावमिति तावदुवाच ॥ १ ॥">श्रोतुमिच्छति सभा भगवद्भ्यः सूक्तभावमिति तावदुवाच ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-401" id="Sumadhwavijaya-401" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वर्णसौष्ठवगरिष्ठमतूर्णं तुल्यमात्रमतिमात्रसुलक्ष्म ।">वर्णसौष्ठवगरिष्ठमतूर्णं तुल्यमात्रमतिमात्रसुलक्ष्म ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यूढहृज्जलदघोषममुष्यो- च्चारणं विदधदभ्यदितार्थम् ॥ २ ॥">व्यूढहृज्जलदघोषममुष्यो- च्चारणं विदधदभ्यदितार्थम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-402" id="Sumadhwavijaya-402" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लक्षणान्विततया वचनेऽस्मिन् देवतागुरुमसावतिशेते मानमित्यपि विधाय धिया ते तत्तु सूक्तमपरार्थमवोचन् ॥ ३ ॥">लक्षणान्विततया वचनेऽस्मिन् देवतागुरुमसावतिशेते मानमित्यपि विधाय धिया ते तत्तु सूक्तमपरार्थमवोचन् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-403" id="Sumadhwavijaya-403" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्यात्तथेत्थमपि सम्भवितार्थः त्र्यर्थतां श्रुतिषु वित्त दशार्थम् भारतं ननु शतार्थमपि स्या- द्वैष्णवं पदसहस्रतयं हि ॥ ४ ॥">स्यात्तथेत्थमपि सम्भवितार्थः त्र्यर्थतां श्रुतिषु वित्त दशार्थम् भारतं ननु शतार्थमपि स्या- द्वैष्णवं पदसहस्रतयं हि ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-404" id="Sumadhwavijaya-404" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्युदीरयति विस्तृतचित्ते भूसुरा इह जिगीषव एनम् ।">इत्युदीरयति विस्तृतचित्ते भूसुरा इह जिगीषव एनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ऊचुरर्थशतकं हरिनाम्नां वर्ण्यतामिति सहासमुखास्ते ॥ ५ ॥">ऊचुरर्थशतकं हरिनाम्नां वर्ण्यतामिति सहासमुखास्ते ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-405" id="Sumadhwavijaya-405" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वर्णयामि तदहं सकलं वः सौष्ठवादनुवदन्तु भवन्तः ।">वर्णयामि तदहं सकलं वः सौष्ठवादनुवदन्तु भवन्तः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं वदन्तमिति तेऽथ वदन्तो बाढमित्यतिदृढोद्यममापुः ॥ ६ ॥">तं वदन्तमिति तेऽथ वदन्तो बाढमित्यतिदृढोद्यममापुः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-406" id="Sumadhwavijaya-406" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रत्ययप्रकृतिसङ्गमभङ्गीं शब्दशास्त्रविहितां प्रतिदर्श्य ।">प्रत्ययप्रकृतिसङ्गमभङ्गीं शब्दशास्त्रविहितां प्रतिदर्श्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शुद्धधीः श्रुतिशिरशतसिद्धा नभ्यधात्सपदि विश्वपदार्थान् ॥ ७ ॥">शुद्धधीः श्रुतिशिरशतसिद्धा नभ्यधात्सपदि विश्वपदार्थान् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-407" id="Sumadhwavijaya-407" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यावदर्थशतकं न विशङ्कः सन्ततोक्तिकृदपूरयदेषः ।">यावदर्थशतकं न विशङ्कः सन्ततोक्तिकृदपूरयदेषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वर्णितावधृतिदुर्बलाचित्ता स्तावदाकुलहृदो ह्यभवंस्ते ॥ ८ ॥">वर्णितावधृतिदुर्बलाचित्ता स्तावदाकुलहृदो ह्यभवंस्ते ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-408" id="Sumadhwavijaya-408" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="साङ्गवेदचतुरा इतिहासे शिक्षिताः सुबहवोऽप्यतिधृष्टाः ।">साङ्गवेदचतुरा इतिहासे शिक्षिताः सुबहवोऽप्यतिधृष्टाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नैतदीरितमहो जगृहुस्ते विश्वसङ्क्षयपयोन्धुगणा वा ॥ ९ ॥">नैतदीरितमहो जगृहुस्ते विश्वसङ्क्षयपयोन्धुगणा वा ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-409" id="Sumadhwavijaya-409" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="देवतास्वसुलभा प्रतिभा ते मानुषेषु चपलेषु कथा का ।">देवतास्वसुलभा प्रतिभा ते मानुषेषु चपलेषु कथा का ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षाम्य सौम्य सकलज्ञ नमस्ते ते ब्रुवन्त इति तं किल नेमुः ॥ १० ॥">क्षाम्य सौम्य सकलज्ञ नमस्ते ते ब्रुवन्त इति तं किल नेमुः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-410" id="Sumadhwavijaya-410" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदशास्त्रचतुरैरिह विद्या- वित्तलिप्सुभिरवाप्तमशेषैः ।">वेदशास्त्रचतुरैरिह विद्या- वित्तलिप्सुभिरवाप्तमशेषैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राप केरलसुमण्डलजातै- रन्यदायतनमायतचेताः ॥ ११ ॥">प्राप केरलसुमण्डलजातै- रन्यदायतनमायतचेताः ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-411" id="Sumadhwavijaya-411" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तर्कतन्त्रकुशलानपि पुंसः चर्करीति बत सोऽयममानान् ।">तर्कतन्त्रकुशलानपि पुंसः चर्करीति बत सोऽयममानान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मानमानमयतीह कथं नो नैष मण्डलभुवां समितानाम् ॥ १२ ॥">मानमानमयतीह कथं नो नैष मण्डलभुवां समितानाम् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-412" id="Sumadhwavijaya-412" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मन्त्रयन्त इति ते द्विजवर्या- अन्यदेशजमुखास्तमपृच्छन् ।">मन्त्रयन्त इति ते द्विजवर्या- अन्यदेशजमुखास्तमपृच्छन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सद्ददाददसुशंसननिन्दा- कारिसूक्तगतमर्थमुपेत्य ॥ १३ ॥">सद्ददाददसुशंसननिन्दा- कारिसूक्तगतमर्थमुपेत्य ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-413" id="Sumadhwavijaya-413" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तं स्फुटं प्रकटयन्स पृणीया च्छब्द मूलमवदत्पृणधातुम् ।">तं स्फुटं प्रकटयन्स पृणीया च्छब्द मूलमवदत्पृणधातुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं जिगीषुमथ विप्रमदः प्रीङ् धातुमेष निगदन्तमुवाच ॥ १४ ॥">तं जिगीषुमथ विप्रमदः प्रीङ् धातुमेष निगदन्तमुवाच ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-414" id="Sumadhwavijaya-414" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रादिभेदमविदन् गुणय त्वं मूढ! पांसुषु लिखन् लिपिसङ्घम् भर्त्सयन्निति जहास सुहासो मत्सराकुलधियो जडयन् सः ॥ १५ ॥">प्रादिभेदमविदन् गुणय त्वं मूढ! पांसुषु लिखन् लिपिसङ्घम् भर्त्सयन्निति जहास सुहासो मत्सराकुलधियो जडयन् सः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-415" id="Sumadhwavijaya-415" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्प्रसङ्गबलतोऽखिलविद्या- पाटवं पृथुहृदः प्रतिबुध्य आनमन् सबहुमानममी तं यं नमन्ति किल नाकिनिकायाः ॥ १६ ॥">तत्प्रसङ्गबलतोऽखिलविद्या- पाटवं पृथुहृदः प्रतिबुध्य आनमन् सबहुमानममी तं यं नमन्ति किल नाकिनिकायाः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-416" id="Sumadhwavijaya-416" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कन्यकादृतसुरेन्द्रवपुः श्री दानवाचिवरसूक्तहृदुक्तौ ।">कन्यकादृतसुरेन्द्रवपुः श्री दानवाचिवरसूक्तहृदुक्तौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कुत्रचित्सदसि तावदपाला कीर्तितातितरुणीत्ययमूचे ॥ १७ ॥">कुत्रचित्सदसि तावदपाला कीर्तितातितरुणीत्ययमूचे ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-417" id="Sumadhwavijaya-417" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्वित्रिणी भवति तत्पदवाच्ये- त्याग्रहेण वदतोऽविदुषोऽत्र ।">श्वित्रिणी भवति तत्पदवाच्ये- त्याग्रहेण वदतोऽविदुषोऽत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कश्चिदेष्यति विपश्चिदिहैनं पृच्छतेत्ययमगच्छदथोक्त्वा ॥ १८ ॥">कश्चिदेष्यति विपश्चिदिहैनं पृच्छतेत्ययमगच्छदथोक्त्वा ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-418" id="Sumadhwavijaya-418" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="देशमेनमचिरादुपयात-– स्तादृशाकृतिरहो कृतबुद्धिः ।">देशमेनमचिरादुपयात-– स्तादृशाकृतिरहो कृतबुद्धिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तांस्तथाभ्यधित तत्पदभावं सूरिमौलिमणिनाऽत्र यथोचे ॥ १९ ॥">तांस्तथाभ्यधित तत्पदभावं सूरिमौलिमणिनाऽत्र यथोचे ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-419" id="Sumadhwavijaya-419" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="केवलं न सकलाः श्रुतिविद्या मानपूर्वकसमस्तगिरोऽस्य ।">केवलं न सकलाः श्रुतिविद्या मानपूर्वकसमस्तगिरोऽस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यनागतगत प्रतिपत्तिं श्रद्दधुः पृथुलचेतस एते ॥ २० ॥">अप्यनागतगत प्रतिपत्तिं श्रद्दधुः पृथुलचेतस एते ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-420" id="Sumadhwavijaya-420" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्यदेव सपदि प्रकृतं स्या- त्तत्तदेष यदवेदखिलं च ।">यद्यदेव सपदि प्रकृतं स्या- त्तत्तदेष यदवेदखिलं च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वदा सदसि सर्वबुधानां सर्वविद्यतिरिति प्रथितोऽभूत् ॥ २१ ॥">सर्वदा सदसि सर्वबुधानां सर्वविद्यतिरिति प्रथितोऽभूत् ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-421" id="Sumadhwavijaya-421" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रयातमपि देशमशेषं व्यानशे सुजनकैरवबन्धुः ।">अप्रयातमपि देशमशेषं व्यानशे सुजनकैरवबन्धुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्णदृक्प्रततया निजकीर्त्या पूर्णचन्द्र इव चन्द्रिकयालम् ॥ २२ ॥">पूर्णदृक्प्रततया निजकीर्त्या पूर्णचन्द्र इव चन्द्रिकयालम् ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-422" id="Sumadhwavijaya-422" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुन्दरेषु सुरमन्दिरवृन्दे ष्विन्दिरारमणवन्दनकृत्यम् ।">सुन्दरेषु सुरमन्दिरवृन्दे ष्विन्दिरारमणवन्दनकृत्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आचरन्न सुचिरात्सुविचारो रूप्यपीठपतिमाप मुकुन्दम् ॥ २३ ॥">आचरन्न सुचिरात्सुविचारो रूप्यपीठपतिमाप मुकुन्दम् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-423" id="Sumadhwavijaya-423" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भूसुरप्रवरबुद्धिसमृद्धि- व्यक्तयुक्तवपुषं रुचिराङ्गीम् ।">भूसुरप्रवरबुद्धिसमृद्धि- व्यक्तयुक्तवपुषं रुचिराङ्गीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सूत्रदीप्तमणिमालिकयालं भूषितां भुवनभूषणभूताम् ॥ २४ ॥">सूत्रदीप्तमणिमालिकयालं भूषितां भुवनभूषणभूताम् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-424" id="Sumadhwavijaya-424" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पादसुन्दरपदक्रमभावैः भासितां प्रकटवर्णगुणाढ्याम् ।">पादसुन्दरपदक्रमभावैः भासितां प्रकटवर्णगुणाढ्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भारतोत्तमभृतामनुरूपा- च्छादनां समधिकस्वरशोभाम् ॥ २५ ॥">भारतोत्तमभृतामनुरूपा- च्छादनां समधिकस्वरशोभाम् ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-425" id="Sumadhwavijaya-425" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="राजसूयमुखसन्मखवृत्तां वासुदेवगुणनिष्ठितभावाम् ।">राजसूयमुखसन्मखवृत्तां वासुदेवगुणनिष्ठितभावाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वधर्मपरिशिक्षणदक्षां वन्दितां जनतया जननीवत् ॥ २६ ॥">सर्वधर्मपरिशिक्षणदक्षां वन्दितां जनतया जननीवत् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-426" id="Sumadhwavijaya-426" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मौलिसङ्ग्रहविकर्षणदूनां मायिना सदसि दुष्टजनेन ।">मौलिसङ्ग्रहविकर्षणदूनां मायिना सदसि दुष्टजनेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न्यायमार्गमपहाय महान्तं स्वेश्वरत्वमपि साधयतालम् ॥ २७ ॥">न्यायमार्गमपहाय महान्तं स्वेश्वरत्वमपि साधयतालम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-427" id="Sumadhwavijaya-427" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सज्जनैः कतिपयैरतिदीनै- श्चालितैः कलिबलाच्छुभमार्गात् ।">सज्जनैः कतिपयैरतिदीनै- श्चालितैः कलिबलाच्छुभमार्गात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्युपेक्षितविकर्षणदुःखां सातिशोकमपि कैश्चन दृष्टाम् ॥ २८ ॥">अप्युपेक्षितविकर्षणदुःखां सातिशोकमपि कैश्चन दृष्टाम् ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-428" id="Sumadhwavijaya-428" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वासुदेव धरणीधर नाथे- त्युच्चकैरपि मुहुः प्रवदन्तीम् ।">वासुदेव धरणीधर नाथे- त्युच्चकैरपि मुहुः प्रवदन्तीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्णसद्गुणमजं गतदोषं बिभ्रतीं हृदि विविक्तमशेषात् ॥ २९ ॥">पूर्णसद्गुणमजं गतदोषं बिभ्रतीं हृदि विविक्तमशेषात् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-429" id="Sumadhwavijaya-429" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वार्यतां बुधजनैर्ननु हा हा नैष धर्म इति चाभिदधानाम् ।">वार्यतां बुधजनैर्ननु हा हा नैष धर्म इति चाभिदधानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कृष्णलालिततमामनवद्या- मप्यनन्यशरणां शरणोत्काम् ॥ ३० ॥">कृष्णलालिततमामनवद्या- मप्यनन्यशरणां शरणोत्काम् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-430" id="Sumadhwavijaya-430" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदिजामिव पुरा भरताग्र्यः स स्वयं श्रुतिततिं खलु दृष्ट्वा ।">वेदिजामिव पुरा भरताग्र्यः स स्वयं श्रुतिततिं खलु दृष्ट्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुष्टबुद्धिरकरोत्करुणाब्धि- र्दुष्टपक्षदमनस्थिरसन्धाम् ॥ ३१ ॥">पुष्टबुद्धिरकरोत्करुणाब्धि- र्दुष्टपक्षदमनस्थिरसन्धाम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-431" id="Sumadhwavijaya-431" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अव्ययं सततमप्युपभुक्त्या वित्तमग्र्यमिव दूरयियासुः ।">अव्ययं सततमप्युपभुक्त्या वित्तमग्र्यमिव दूरयियासुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्यायसे सगुरवे हरिगीता- भाष्यमेष विरचय्य तदाऽदात् ॥ ३२ ॥">ज्यायसे सगुरवे हरिगीता- भाष्यमेष विरचय्य तदाऽदात् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-432" id="Sumadhwavijaya-432" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हेतुवादिनि विशङ्कटबुद्धौ तीर्थमर्थयति गन्तुमनुज्ञाम् ।">हेतुवादिनि विशङ्कटबुद्धौ तीर्थमर्थयति गन्तुमनुज्ञाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तां दिदेश पुरुषोत्तमतीर्थः चिन्तयन् स पुरुषोत्तमरक्षाम् ॥ ३३ ॥">तां दिदेश पुरुषोत्तमतीर्थः चिन्तयन् स पुरुषोत्तमरक्षाम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-433" id="Sumadhwavijaya-433" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नीरजा मलयमण्डलवृत्त्या श्लाघितो भुवि सदाल्यनुयातः ।">नीरजा मलयमण्डलवृत्त्या श्लाघितो भुवि सदाल्यनुयातः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साधुपान्थपरितापमपास्य- न्नुत्तरां दिशमयान्मरुदंशः ॥ ३४ ॥">साधुपान्थपरितापमपास्य- न्नुत्तरां दिशमयान्मरुदंशः ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-434" id="Sumadhwavijaya-434" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बुद्धिशुद्धिकरगोनिकराढ्यं तीर्थजातमुभयं च धरण्याम् ।">बुद्धिशुद्धिकरगोनिकराढ्यं तीर्थजातमुभयं च धरण्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आत्ममज्जनत एव निकामं पर्यशोधयदमन्दमनीषः ॥ ३५ ॥">आत्ममज्जनत एव निकामं पर्यशोधयदमन्दमनीषः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-435" id="Sumadhwavijaya-435" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वासुदेवपदसन्ततसङ्गी तेजसाऽप्यलमधःकृतशर्वः ।">वासुदेवपदसन्ततसङ्गी तेजसाऽप्यलमधःकृतशर्वः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अत्यवर्तत नितान्तमथासौ गाङ्गमोघमघनाशनकीर्तिः ॥ ३६ ॥">अत्यवर्तत नितान्तमथासौ गाङ्गमोघमघनाशनकीर्तिः ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-436" id="Sumadhwavijaya-436" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्र तत्र स जगत्त्रयचित्रं कर्मशर्मदमनुस्मृतिमात्रात् ।">तत्र तत्र स जगत्त्रयचित्रं कर्मशर्मदमनुस्मृतिमात्रात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सञ्चरन् विदधदाप नराणां गोचरं बदरिकाश्रमपार्श्वम् ॥ ३७ ॥">सञ्चरन् विदधदाप नराणां गोचरं बदरिकाश्रमपार्श्वम् ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-437" id="Sumadhwavijaya-437" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मण्डयन् भरतखण्डमखण्डं नादिरायणपदोऽत्र परो यः ।">मण्डयन् भरतखण्डमखण्डं नादिरायणपदोऽत्र परो यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं नमन् प्रचुरधीर्हरिगीता- भाष्यमार्पयदुपायनमस्मै ॥ ३८ ॥">तं नमन् प्रचुरधीर्हरिगीता- भाष्यमार्पयदुपायनमस्मै ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-438" id="Sumadhwavijaya-438" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रीतयेऽस्य पुरतो वरभाष्यं वाचयन् स जनतामपसार्य ।">प्रीतयेऽस्य पुरतो वरभाष्यं वाचयन् स जनतामपसार्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वच्मि शक्तित उरुक्रमगीता- भाष्यमित्यकथयत् पुरुसङ्ख्यः ॥ ३९ ॥">वच्मि शक्तित उरुक्रमगीता- भाष्यमित्यकथयत् पुरुसङ्ख्यः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-439" id="Sumadhwavijaya-439" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एतदर्थमतिसूक्ष्ममपि त्वं शक्त एव न यदात्थ समस्तम् ।">एतदर्थमतिसूक्ष्ममपि त्वं शक्त एव न यदात्थ समस्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तेन लेशत इतीह पदं स्या- दित्यगद्यत जगज्जनकेन ॥ ४० ॥">तेन लेशत इतीह पदं स्या- दित्यगद्यत जगज्जनकेन ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-440" id="Sumadhwavijaya-440" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेन तत्प्रवचने विहितेऽलं शुश्रुवुः प्रशयिता अपि शिष्याः ।">तेन तत्प्रवचने विहितेऽलं शुश्रुवुः प्रशयिता अपि शिष्याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उच्यतामिति मुहुः सपृथिव्या- स्फालनं पदमहो हरिणोक्तम् ॥ ४१ ॥">उच्यतामिति मुहुः सपृथिव्या- स्फालनं पदमहो हरिणोक्तम् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-441" id="Sumadhwavijaya-441" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शब्दभेदमवधार्य तमर्चा- सन्निषण्णवपुषः परमस्य ।">शब्दभेदमवधार्य तमर्चा- सन्निषण्णवपुषः परमस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य भावविददभ्रमनीषः प्रोत्थितः प्रवचनं व्यधितैभ्यः ॥ ४२ ॥">तस्य भावविददभ्रमनीषः प्रोत्थितः प्रवचनं व्यधितैभ्यः ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-442" id="Sumadhwavijaya-442" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मज्जनं व्यधित शीतलगङ्गा- वारि नित्यमरुणोदयकाले ।">मज्जनं व्यधित शीतलगङ्गा- वारि नित्यमरुणोदयकाले ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यत् स्पृशन्ति न नरा हिमभीता अंश एष पृषतामधिपस्य ॥ ४३ ॥">यत् स्पृशन्ति न नरा हिमभीता अंश एष पृषतामधिपस्य ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-443" id="Sumadhwavijaya-443" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="काष्ठमौनमदधादुपवासं शुद्धमप्यकृत शुद्धहृदिच्छन् ।">काष्ठमौनमदधादुपवासं शुद्धमप्यकृत शुद्धहृदिच्छन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नित्यतुष्टहरितोषविशेषं चिन्तयन् प्रभुमनन्तमठान्तः ॥ ४४ ॥">नित्यतुष्टहरितोषविशेषं चिन्तयन् प्रभुमनन्तमठान्तः ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-444" id="Sumadhwavijaya-444" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रैरयत् स्वचरणे रतचित्तं मध्वमत्र दिनमण्डलमेनम् ।">प्रैरयत् स्वचरणे रतचित्तं मध्वमत्र दिनमण्डलमेनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वाश्रमोपगमनाय मुकुन्दो दीप्तिदृष्टिविदितागतिरन्यैः ॥ ४५ ॥">स्वाश्रमोपगमनाय मुकुन्दो दीप्तिदृष्टिविदितागतिरन्यैः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-445" id="Sumadhwavijaya-445" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नक्तमेव भगवत्युपयाते प्रोदिते सति सहस्रमरीचौ ।">नक्तमेव भगवत्युपयाते प्रोदिते सति सहस्रमरीचौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मौनवानलिखदुत्तमचित्तः शिष्यशिक्षणपरः करुणावान् ॥ ४६ ॥">मौनवानलिखदुत्तमचित्तः शिष्यशिक्षणपरः करुणावान् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-446" id="Sumadhwavijaya-446" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नेदृशं स्थलमलं शमलघ्नं नास्य तीर्थसलिलस्य समं वाः ।">नेदृशं स्थलमलं शमलघ्नं नास्य तीर्थसलिलस्य समं वाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नास्मदुक्तिसदृशं हितरूपं नास्ति विष्णुसदृशं ननु दैवम् ॥ ४७ ॥">नास्मदुक्तिसदृशं हितरूपं नास्ति विष्णुसदृशं ननु दैवम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-447" id="Sumadhwavijaya-447" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="याति तावदधुनैव जनोऽयं व्यासरूपमजितं प्रदिदृक्षुः ।">याति तावदधुनैव जनोऽयं व्यासरूपमजितं प्रदिदृक्षुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आव्रजेदिह न वा स हि वेद स्वस्ति वोऽस्त्विति ययावथ मध्वः ॥ ४८ ॥">आव्रजेदिह न वा स हि वेद स्वस्ति वोऽस्त्विति ययावथ मध्वः ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-448" id="Sumadhwavijaya-448" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नाथ नाथ बत नोऽत्र विनाथान् मा त्यजोरुकरुणो भगवंस्त्वम् ।">नाथ नाथ बत नोऽत्र विनाथान् मा त्यजोरुकरुणो भगवंस्त्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नोदितं स्मृतमपीति हि शिष्यैः स्वामिनोऽभिमतभङ्गभयेन ॥ ४९ ॥">नोदितं स्मृतमपीति हि शिष्यैः स्वामिनोऽभिमतभङ्गभयेन ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-449" id="Sumadhwavijaya-449" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सद्गुरोर्न विरहं सहमानः सत्यतीर्थयतिरन्वगमत्तम् ।">सद्गुरोर्न विरहं सहमानः सत्यतीर्थयतिरन्वगमत्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यस्त्रिवारमितरासुतशाखा- स्वर्थमग्र्यमशृणोत् पुरुसङ्ख्यात् ॥ ५० ॥">यस्त्रिवारमितरासुतशाखा- स्वर्थमग्र्यमशृणोत् पुरुसङ्ख्यात् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-450" id="Sumadhwavijaya-450" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुर्गमार्गगतमप्यनुधाव-– न्नाऽप सोऽयमरुणीभवतीने ।">दुर्गमार्गगतमप्यनुधाव-– न्नाऽप सोऽयमरुणीभवतीने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="लीलया सजवमाक्रममाणं व्याश्रयान्तरसुदूरशिलासु ॥ ५१ ॥">लीलया सजवमाक्रममाणं व्याश्रयान्तरसुदूरशिलासु ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-451" id="Sumadhwavijaya-451" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आनिवृत्तवपुषा गुरुणाऽऽरात् पाणिना ह्यभिनयेन सुनुन्नः ।">आनिवृत्तवपुषा गुरुणाऽऽरात् पाणिना ह्यभिनयेन सुनुन्नः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रस्तधीरतिययौ स महूर्तात् तद्दिनोपगतमार्गमशेषम् ॥ ५२ ॥">त्रस्तधीरतिययौ स महूर्तात् तद्दिनोपगतमार्गमशेषम् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-452" id="Sumadhwavijaya-452" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्रमे निजजनानिह दृष्ट्वा- तं प्रसादमहिमानममुष्य ।">आश्रमे निजजनानिह दृष्ट्वा- तं प्रसादमहिमानममुष्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रोच्य तत् प्लवनमप्यतिचित्रं तस्य तैः सह सदाऽस्मरदेषः ॥ ५३ ॥">प्रोच्य तत् प्लवनमप्यतिचित्रं तस्य तैः सह सदाऽस्मरदेषः ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-453" id="Sumadhwavijaya-453" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वानरेन्द्र इव वायुजवोऽसौ भीमसेन इव दानवभीमः ।">वानरेन्द्र इव वायुजवोऽसौ भीमसेन इव दानवभीमः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उल्ललास गिरिपुङ्गवशृङ्गे स व्रजन् वृजिननाशननामा ॥ ५४ ॥">उल्ललास गिरिपुङ्गवशृङ्गे स व्रजन् वृजिननाशननामा ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-454" id="Sumadhwavijaya-454" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बहुसत्त्वगणं सविकं समहा- – विषमोक्षमहाहिमवन्तमयम् ।">बहुसत्त्वगणं सविकं समहा- – विषमोक्षमहाहिमवन्तमयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विषमोक्षमहाहिमवन्तमय- न्नगमैक्षत फुल्लदृगस्तभयः ॥ ५५ ॥">विषमोक्षमहाहिमवन्तमय- न्नगमैक्षत फुल्लदृगस्तभयः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-455" id="Sumadhwavijaya-455" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुहसितकमलाकरोपगूढं सुजनसुखार्थमनन्तभोगशय्यम् ।">सुहसितकमलाकरोपगूढं सुजनसुखार्थमनन्तभोगशय्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विकसितसुमनोघटागमुच्चं मरकतरत्नमयस्थलाग्र्यशोभम् ॥ ५६ ॥">विकसितसुमनोघटागमुच्चं मरकतरत्नमयस्थलाग्र्यशोभम् ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-456" id="Sumadhwavijaya-456" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पादोपान्तनमन्महामुनिगणं हेमप्रदीप्ताम्बरं श्रीमद्रत्नकलापमग्र्यकटकैर्विभ्राजितं हाटकैः ।">पादोपान्तनमन्महामुनिगणं हेमप्रदीप्ताम्बरं श्रीमद्रत्नकलापमग्र्यकटकैर्विभ्राजितं हाटकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दृष्ट्वा तं धरणीधरं सुवनमालोल्लासिनं सुन्दरं स्वानन्दाकृतिमस्मरन्मुररिपुं स्वानन्दतीर्थस्तदा ॥ ५७ ॥">दृष्ट्वा तं धरणीधरं सुवनमालोल्लासिनं सुन्दरं स्वानन्दाकृतिमस्मरन्मुररिपुं स्वानन्दतीर्थस्तदा ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के षष्ठसर्गः ॥&nbsp;">॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के षष्ठसर्गः ॥&nbsp;</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-457" id="Sumadhwavijaya-457" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="सप्तमः सर्गः">सप्तमः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-458" id="Sumadhwavijaya-458" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ हैमवते तटान्तरे बदरीषण्डविशेषमण्डितम् ।">अथ हैमवते तटान्तरे बदरीषण्डविशेषमण्डितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमाश्रममाश्रयं श्रियः सकलज्ञः स ददर्श विश्रुतम् ॥ १ ॥">परमाश्रममाश्रयं श्रियः सकलज्ञः स ददर्श विश्रुतम् ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-459" id="Sumadhwavijaya-459" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हिमवर्षरविप्रभासहाः पृथुसत्रप्रथिता द्विजश्रयाः ।">हिमवर्षरविप्रभासहाः पृथुसत्रप्रथिता द्विजश्रयाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि विष्णुपदस्पृशोऽलस- न्नुभये यत्र विचित्रशाखिनः ॥ २ ॥">अपि विष्णुपदस्पृशोऽलस- न्नुभये यत्र विचित्रशाखिनः ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-460" id="Sumadhwavijaya-460" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रवणामृतगीर्गणैर्द्विजैः शुकमुख्यॆ ः शुभपक्षिभिर्युतम् ।">श्रवणामृतगीर्गणैर्द्विजैः शुकमुख्यॆ ः शुभपक्षिभिर्युतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलेष्टतमस्थिरान्तरै- रपि हंसैः परमैरमेचकैः ॥ ३ ॥">कमलेष्टतमस्थिरान्तरै- रपि हंसैः परमैरमेचकैः ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-461" id="Sumadhwavijaya-461" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुमनोनिकरेण पूरितं स्वमनोऽभीष्टदमल्पदुर्गमम् ।">सुमनोनिकरेण पूरितं स्वमनोऽभीष्टदमल्पदुर्गमम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरस्परमत्सरप्रजं ननु वैकुण्ठमिवाच्युतालयम् ॥ ४ ॥">अपरस्परमत्सरप्रजं ननु वैकुण्ठमिवाच्युतालयम् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-462" id="Sumadhwavijaya-462" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमिमं प्रविशन्तमाश्रमं द्व्यधिकत्रिंशदुदारलक्षणम् ।">तमिमं प्रविशन्तमाश्रमं द्व्यधिकत्रिंशदुदारलक्षणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणसारविदः कुतूहला- दवलोक्यर्षय इत्यचिन्तयन् ॥ ५ ॥">गुणसारविदः कुतूहला- दवलोक्यर्षय इत्यचिन्तयन् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-463" id="Sumadhwavijaya-463" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कनकातुलतालसन्निभः कमलाक्षो विमलेन्दुसन्मुखः ।">कनकातुलतालसन्निभः कमलाक्षो विमलेन्दुसन्मुखः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गजराजगतिर्महाभुजः प्रतियान् कोऽयमपूर्वपूरुषः ॥ ६ ॥">गजराजगतिर्महाभुजः प्रतियान् कोऽयमपूर्वपूरुषः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-464" id="Sumadhwavijaya-464" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिशान्तवपुर्निशाकरः स्वयमेकान्तखरो दिवाकरः ।">अतिशान्तवपुर्निशाकरः स्वयमेकान्तखरो दिवाकरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति नास्य गुणार्णवाकृते- रुपमानं भुवनेषु लभ्यते ॥ ७ ॥">इति नास्य गुणार्णवाकृते- रुपमानं भुवनेषु लभ्यते ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-465" id="Sumadhwavijaya-465" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमाश्रमिणां गतश्रमो ननु चिह्नानि बिभर्ति धीरधीः ।">परमाश्रमिणां गतश्रमो ननु चिह्नानि बिभर्ति धीरधीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि मानुषभावविग्रहो विपुलं विस्मयमातनोति नः ॥ ८ ॥">अपि मानुषभावविग्रहो विपुलं विस्मयमातनोति नः ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-466" id="Sumadhwavijaya-466" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चतुरश्चतुराननः स्वयं पवनो वा व्रतिरूप आव्रजन् ।">चतुरश्चतुराननः स्वयं पवनो वा व्रतिरूप आव्रजन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रुतिनाथदिदृक्षयाऽन्यथा न खलु स्यान्निखिलाग्र्यलक्ष्मवान् ॥ ९ ॥">श्रुतिनाथदिदृक्षयाऽन्यथा न खलु स्यान्निखिलाग्र्यलक्ष्मवान् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-467" id="Sumadhwavijaya-467" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवलोकितलक्षणः स तै- रिति सञ्चिन्त्य कुतूहलाकुलैः ।">अवलोकितलक्षणः स तै- रिति सञ्चिन्त्य कुतूहलाकुलैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अविलम्बगतिर्न्यशामयत् तरुमारात् सुरपादपोत्तमम् ॥ १० ॥">अविलम्बगतिर्न्यशामयत् तरुमारात् सुरपादपोत्तमम् ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-468" id="Sumadhwavijaya-468" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मसृणत्वचमुन्नतं ततं बहुशाखाफणसूनरत्नकम् ।">मसृणत्वचमुन्नतं ततं बहुशाखाफणसूनरत्नकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवन्तमनन्तमन्तिके स्थितमीशस्य निषेवणाय वा ॥ ११ ॥">भगवन्तमनन्तमन्तिके स्थितमीशस्य निषेवणाय वा ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-469" id="Sumadhwavijaya-469" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिचित्रविचित्रपत्रिणं बहुवर्णं हरिगोनिवारकम् ।">अतिचित्रविचित्रपत्रिणं बहुवर्णं हरिगोनिवारकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुनिनन्दनमिन्दिरापते- रधिकेष्टं पततामिवाधिपम् ॥ १२ ॥">मुनिनन्दनमिन्दिरापते- रधिकेष्टं पततामिवाधिपम् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-470" id="Sumadhwavijaya-470" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमृतात्ममहाफलप्रदं दुरवापं हरिभक्तिवर्जितैः ।">अमृतात्ममहाफलप्रदं दुरवापं हरिभक्तिवर्जितैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रितसाधुपुराणभारतं निगमं मूर्तमिवोरुशाखिनम् ॥ १३ ॥">श्रितसाधुपुराणभारतं निगमं मूर्तमिवोरुशाखिनम् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-471" id="Sumadhwavijaya-471" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ तस्य स वेदिकान्तरे सुविशाले विमले मनोहरे ।">अथ तस्य स वेदिकान्तरे सुविशाले विमले मनोहरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवलोकितवाननन्तधी- र्दिवि देवानिव तापसोत्तमान् ॥ १४ ॥">अवलोकितवाननन्तधी- र्दिवि देवानिव तापसोत्तमान् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-472" id="Sumadhwavijaya-472" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि सप्ततया विराजितान् गतसङ्ख्यान् गुणिनो गुणोज्झितान् ।">अपि सप्ततया विराजितान् गतसङ्ख्यान् गुणिनो गुणोज्झितान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि मन्युमदादिवर्जितान् गतभोगान् पवनाशनान्सदा ॥ १५ ॥">अपि मन्युमदादिवर्जितान् गतभोगान् पवनाशनान्सदा ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-473" id="Sumadhwavijaya-473" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मुनिमण्डलमध्यवर्तिनं त्रिजगन्मण्डलमण्डनायितम् ।">मुनिमण्डलमध्यवर्तिनं त्रिजगन्मण्डलमण्डनायितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह सत्यवतीसुतं हरिम् परिपूर्णप्रमतिः समैक्षत ॥ १६ ॥">इह सत्यवतीसुतं हरिम् परिपूर्णप्रमतिः समैक्षत ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-474" id="Sumadhwavijaya-474" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निजहृत्कमलेऽतिनिर्मले सततं साधु निशामयन्नपि ।">निजहृत्कमलेऽतिनिर्मले सततं साधु निशामयन्नपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवलोक्य पुनः पुनर्नवं तमसौ विस्मित इत्यचिन्तयत् ॥ १७ ॥">अवलोक्य पुनः पुनर्नवं तमसौ विस्मित इत्यचिन्तयत् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-475" id="Sumadhwavijaya-475" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगणय्यगुणार्णवोऽमलः स हि नारायण एष केवलम् ।">अगणय्यगुणार्णवोऽमलः स हि नारायण एष केवलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विधिनाऽनुसृतं पराशरात् सुषुवे सत्यवती किलात्र यम् ॥ १८ ॥">विधिनाऽनुसृतं पराशरात् सुषुवे सत्यवती किलात्र यम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-476" id="Sumadhwavijaya-476" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="धवलेऽस्य मनःपयोनिधौ सदनुक्रोशगिरीन्द्रलोलिते ।">धवलेऽस्य मनःपयोनिधौ सदनुक्रोशगिरीन्द्रलोलिते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रकटीभवति स्म सुन्दरी दयिता दैत्यरिपोस्त्रयीमयी ॥ १९ ॥">प्रकटीभवति स्म सुन्दरी दयिता दैत्यरिपोस्त्रयीमयी ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-477" id="Sumadhwavijaya-477" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत एव पुराणगौरगौ समहाभारतपारिजातके ।">इत एव पुराणगौरगौ समहाभारतपारिजातके ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सति जातवति व्यजायत प्रवरं सूत्रगणामृतं स्वयम् ॥ २० ॥">सति जातवति व्यजायत प्रवरं सूत्रगणामृतं स्वयम् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-478" id="Sumadhwavijaya-478" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निरवग्रहमुर्वनुग्रहं विदधत् पाण्डुसुतादिसज्जने ।">निरवग्रहमुर्वनुग्रहं विदधत् पाण्डुसुतादिसज्जने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवनाववनाय संविदां सुचिरायैष चचार चारुगीः ॥ २१ ॥">अवनाववनाय संविदां सुचिरायैष चचार चारुगीः ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-479" id="Sumadhwavijaya-479" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधुना कलिकालवृत्तये सवितेव क्षणदानुवृत्तये ।">अधुना कलिकालवृत्तये सवितेव क्षणदानुवृत्तये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जनदृग्विषयत्वमत्यजत्- भगवानाश्रममावसन्निमम् ॥ २२ ॥">जनदृग्विषयत्वमत्यजत्- भगवानाश्रममावसन्निमम् ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-480" id="Sumadhwavijaya-480" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदिदं वपुरस्य दृश्यते दलितेन्दीवरसुन्दरद्युति ।">तदिदं वपुरस्य दृश्यते दलितेन्दीवरसुन्दरद्युति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमाजिनयोगपीठगं मम चेतो नयनाभिनन्दनम् ॥ २३ ॥">परमाजिनयोगपीठगं मम चेतो नयनाभिनन्दनम् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-481" id="Sumadhwavijaya-481" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगणय्यगुणैः सुपूरितं परिपूर्णागणितात्मसद्गुणैः ।">अगणय्यगुणैः सुपूरितं परिपूर्णागणितात्मसद्गुणैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इदमस्तसमस्तदूषणं सचिदानन्दमयं हि केवलम् ॥ २४ ॥">इदमस्तसमस्तदूषणं सचिदानन्दमयं हि केवलम् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-482" id="Sumadhwavijaya-482" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलाकमलासनानिलै- र्विहगाहीन्द्रशिवेन्द्रपूर्वकैः ।">कमलाकमलासनानिलै- र्विहगाहीन्द्रशिवेन्द्रपूर्वकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पदपद्मरजोऽस्य धारितं शिरसा हन्त वहाम्यहं मुहुः ॥ २५ ॥">पदपद्मरजोऽस्य धारितं शिरसा हन्त वहाम्यहं मुहुः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-483" id="Sumadhwavijaya-483" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणमामि पदद्वयं विभो- र्ध्वजवज्राङ्कुशपद्मचिह्नवत् ।">प्रणमामि पदद्वयं विभो- र्ध्वजवज्राङ्कुशपद्मचिह्नवत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निजमानसरागपीडना- दरुणीभूतमिवारुणं स्वयम् ॥ २६ ॥">निजमानसरागपीडना- दरुणीभूतमिवारुणं स्वयम् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-484" id="Sumadhwavijaya-484" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु केवलमेव वैष्णवं श्रितवन्तः पदमात्मरोचिषा ।">ननु केवलमेव वैष्णवं श्रितवन्तः पदमात्मरोचिषा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमसोऽप्युभयस्य नाशका विजयन्ते नखरा नवं रविम् ॥ २७ ॥">तमसोऽप्युभयस्य नाशका विजयन्ते नखरा नवं रविम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-485" id="Sumadhwavijaya-485" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुकुमारतलाङ्गुलीमतोः पदयोरस्य निगूढगुल्फयोः ।">सुकुमारतलाङ्गुलीमतोः पदयोरस्य निगूढगुल्फयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपमानमहो न दृश्यते कविवर्यैरितरेतरं विना ॥ २८ ॥">उपमानमहो न दृश्यते कविवर्यैरितरेतरं विना ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-486" id="Sumadhwavijaya-486" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उचितां गुरुतां दधत् क्रमा- च्छुचि तेजस्वि सुवृत्तमुत्तमम् ।">उचितां गुरुतां दधत् क्रमा- च्छुचि तेजस्वि सुवृत्तमुत्तमम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भजतोऽत्र च भाजयत्यदो विभुजङ्घायुगलं सरूपताम् ॥ २९ ॥">भजतोऽत्र च भाजयत्यदो विभुजङ्घायुगलं सरूपताम् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-487" id="Sumadhwavijaya-487" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अचलासनयोगपट्टिका- वरकक्ष्यासकृदाप्तमिष्टदम् ।">अचलासनयोगपट्टिका- वरकक्ष्यासकृदाप्तमिष्टदम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परितोऽपि हरिं स्फुरन्त्यहो अनिशं धन्यतमेति मे मतिः ॥ ३० ॥">परितोऽपि हरिं स्फुरन्त्यहो अनिशं धन्यतमेति मे मतिः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-488" id="Sumadhwavijaya-488" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रुचिरेण वरेण चर्मणा रुचिराजद्युतिचारुरोचिषा ।">रुचिरेण वरेण चर्मणा रुचिराजद्युतिचारुरोचिषा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमोरुनितम्बसङ्गिना परमाश्चर्यतया विराज्यते ॥ ३१ ॥">परमोरुनितम्बसङ्गिना परमाश्चर्यतया विराज्यते ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-489" id="Sumadhwavijaya-489" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तनुनिम्नसुनाभिशोभिते वलिभे वारिजनाभ आदधे ।">तनुनिम्नसुनाभिशोभिते वलिभे वारिजनाभ आदधे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतनावतिसुन्दरे मृदा- वुदरेऽस्मिन् जगदण्डमण्डलम् ॥ ३२ ॥">प्रतनावतिसुन्दरे मृदा- वुदरेऽस्मिन् जगदण्डमण्डलम् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-490" id="Sumadhwavijaya-490" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हृदये कृतसज्जनोदये सुविशाले विमले मनोहरे ।">हृदये कृतसज्जनोदये सुविशाले विमले मनोहरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उभयं वहति त्रयीमयं भगवान् ब्रह्मसुसूत्रमुत्तमम् ॥ ३३ ॥">उभयं वहति त्रयीमयं भगवान् ब्रह्मसुसूत्रमुत्तमम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-491" id="Sumadhwavijaya-491" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असमेऽनधिके सुसाधिते निजताते रविराशिदीधिति ।">असमेऽनधिके सुसाधिते निजताते रविराशिदीधिति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रददौ त्रिजगज्जयध्वजं विधिरेतद्गलसङ्गिभूषणम् ॥ ३४ ॥">प्रददौ त्रिजगज्जयध्वजं विधिरेतद्गलसङ्गिभूषणम् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-492" id="Sumadhwavijaya-492" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अरिवारिजलक्षणोल्लस- त्सुकुमारारुणपाणिपद्मयोः ।">अरिवारिजलक्षणोल्लस- त्सुकुमारारुणपाणिपद्मयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुपीवरवृत्तहस्तयो- रुपमां नैव लभामहेऽनयोः ॥ ३५ ॥">पृथुपीवरवृत्तहस्तयो- रुपमां नैव लभामहेऽनयोः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-493" id="Sumadhwavijaya-493" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भजतां वरतर्कमुद्रया द्यति हस्ताग्रमबोधमीशितुः ।">भजतां वरतर्कमुद्रया द्यति हस्ताग्रमबोधमीशितुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिजानु समर्पितं परं कृतभूयोभयभङ्गमङ्गलम् ॥ ३६ ॥">अधिजानु समर्पितं परं कृतभूयोभयभङ्गमङ्गलम् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-494" id="Sumadhwavijaya-494" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सततं गलता स्वतः श्रुति- त्रितयेनैव निकाममङ्कितः ।">सततं गलता स्वतः श्रुति- त्रितयेनैव निकाममङ्कितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुविडम्बितकम्बुरीक्ष्यते वररेखात्रयवान् गुरोर्गलः ॥ ३७ ॥">सुविडम्बितकम्बुरीक्ष्यते वररेखात्रयवान् गुरोर्गलः ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-495" id="Sumadhwavijaya-495" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलास्तकलङ्ककालिम- स्फुरदिन्दुप्रकरोरुविभ्रमम् ।">सकलास्तकलङ्ककालिम- स्फुरदिन्दुप्रकरोरुविभ्रमम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधरीकुरुते स्वशोभया वदनं देवशिखामणेरिदम् ॥ ३८ ॥">अधरीकुरुते स्वशोभया वदनं देवशिखामणेरिदम् ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-496" id="Sumadhwavijaya-496" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणाश्मदलान्तरोल्लस- न्नवमुक्तावलिमस्य लज्जयेत् ।">अरुणाश्मदलान्तरोल्लस- न्नवमुक्तावलिमस्य लज्जयेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हसतः सितदन्तसन्ततिः परमश्रीररुणोष्ठरोचिषः ॥ ३९ ॥">हसतः सितदन्तसन्ततिः परमश्रीररुणोष्ठरोचिषः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-497" id="Sumadhwavijaya-497" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विजवृन्दकृतं कुतूहला- दनुयोगान्धुसहस्रमुत्तमम्।">द्विजवृन्दकृतं कुतूहला- दनुयोगान्धुसहस्रमुत्तमम्।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इयमेकपदे सरस्वती श्रुतिभर्तुः परिपूरयत्यहो ॥ ४० ॥">इयमेकपदे सरस्वती श्रुतिभर्तुः परिपूरयत्यहो ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-498" id="Sumadhwavijaya-498" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जलजयतलोचनस्य मा- मवलोकोऽयमुपेत्य लालयन् ।">जलजयतलोचनस्य मा- मवलोकोऽयमुपेत्य लालयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कुरुते परिरभ्य पूरितं भुवनानन्दकरस्मितान्वितः ॥ ४१ ॥">कुरुते परिरभ्य पूरितं भुवनानन्दकरस्मितान्वितः ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-499" id="Sumadhwavijaya-499" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उपकर्णममुष्य भासिता तुलसी मन्त्रयतीव लालिता ।">उपकर्णममुष्य भासिता तुलसी मन्त्रयतीव लालिता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मम नाथ पदं न मत्सरा- ज्जलजाद्यानि हरेयुरित्यलम् ॥ ४२ ॥">मम नाथ पदं न मत्सरा- ज्जलजाद्यानि हरेयुरित्यलम् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-500" id="Sumadhwavijaya-500" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विभवाभिभवोद्भवादिकं भुवनानां भुवनप्रभोर्भ्रुवोः ।">विभवाभिभवोद्भवादिकं भुवनानां भुवनप्रभोर्भ्रुवोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनयोरपि दभ्रविभ्रमात् सभवाम्भोजभवात्मनां भवेत् ॥ ४३ ॥">अनयोरपि दभ्रविभ्रमात् सभवाम्भोजभवात्मनां भवेत् ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-501" id="Sumadhwavijaya-501" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिजगत्तिलकालिकान्तरे तिलकोऽयं परभागमाप्तवान् ।">त्रिजगत्तिलकालिकान्तरे तिलकोऽयं परभागमाप्तवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिनीलगिरीन्द्रमस्तक- स्फुटशोणोपलपङ्क्तिसन्निभः ॥ ४४ ॥">हरिनीलगिरीन्द्रमस्तक- स्फुटशोणोपलपङ्क्तिसन्निभः ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-502" id="Sumadhwavijaya-502" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नवमम्बुधरं विडम्बय- द्वरविद्युद्वलयं जगद्गुरोः ।">नवमम्बुधरं विडम्बय- द्वरविद्युद्वलयं जगद्गुरोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवलोक्य कृतार्थतामगां सजटामण्डलमण्डनं वपुः ॥ ४५ ॥">अवलोक्य कृतार्थतामगां सजटामण्डलमण्डनं वपुः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-503" id="Sumadhwavijaya-503" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न रमाऽपि पदाङ्गुलीलस- न्नखधूराजदनन्तसद्गुणान् ।">न रमाऽपि पदाङ्गुलीलस- न्नखधूराजदनन्तसद्गुणान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गणयेद्गणयन्त्यनारतं परमान् कोऽस्य परो गुणान् वदेत् ॥ ४६ ॥">गणयेद्गणयन्त्यनारतं परमान् कोऽस्य परो गुणान् वदेत् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-504" id="Sumadhwavijaya-504" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न कुतूहलिता कुतूहलं तनुमेनामवलोक्य सद्गुरोः ।">न कुतूहलिता कुतूहलं तनुमेनामवलोक्य सद्गुरोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सनवावरणाण्डदर्शिनो गृहबुद्ध्या मम निष्कुतूहलम् ॥ ४७ ॥">सनवावरणाण्डदर्शिनो गृहबुद्ध्या मम निष्कुतूहलम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-505" id="Sumadhwavijaya-505" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति चिन्तयता महाधिया पदवीं बाह्यगतामतीयुषा ।">इति चिन्तयता महाधिया पदवीं बाह्यगतामतीयुषा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स मनोनयनैः पुरा गत- स्तत आपे वपुषाऽपि वेदराट् ॥ ४८ ॥">स मनोनयनैः पुरा गत- स्तत आपे वपुषाऽपि वेदराट् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-506" id="Sumadhwavijaya-506" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुभक्तिभरानताकृति- र्विरचय्याञ्जलिबन्धमञ्जसा ।">गुरुभक्तिभरानताकृति- र्विरचय्याञ्जलिबन्धमञ्जसा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षणमामुकुलीकृतेक्षणः स गुरुं केवलमभ्यवन्दत ॥ ४९ ॥">क्षणमामुकुलीकृतेक्षणः स गुरुं केवलमभ्यवन्दत ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-507" id="Sumadhwavijaya-507" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विनयाभरणेन भूषितः स्फुटमष्टाङ्गविशिष्ट चेष्टितः ।">विनयाभरणेन भूषितः स्फुटमष्टाङ्गविशिष्ट चेष्टितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवत्तमपादपङ्कजे भगवान् स प्रणनाम भाग्यवान् ॥ ५० ॥">भगवत्तमपादपङ्कजे भगवान् स प्रणनाम भाग्यवान् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-508" id="Sumadhwavijaya-508" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स निरीक्ष्य पराशरात्मजः प्रणतं प्रेष्ठमशेषसद्गुणैः ।">स निरीक्ष्य पराशरात्मजः प्रणतं प्रेष्ठमशेषसद्गुणैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="करयोर्युगलेन वल्गुना तमुदस्थापयदाशुपातिना ॥ ५१ ॥">करयोर्युगलेन वल्गुना तमुदस्थापयदाशुपातिना ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-509" id="Sumadhwavijaya-509" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमितप्रमतिं श्रुतीश्वरः परिरेभे परिगृह्य तं द्रुतम् ।">अमितप्रमतिं श्रुतीश्वरः परिरेभे परिगृह्य तं द्रुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणयामृतपूर्णमानसः स्मितवक्त्रः परिफुल्ललोचनः ॥ ५२ ॥">प्रणयामृतपूर्णमानसः स्मितवक्त्रः परिफुल्ललोचनः ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-510" id="Sumadhwavijaya-510" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यमजाम्युदवाह ऊर्जितो यदि जम्बूनदवारि संव्रजेत् ।">यमजाम्युदवाह ऊर्जितो यदि जम्बूनदवारि संव्रजेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कनकद्युतिमध्वसङ्गवा- नुपमीयेत स तेन नीलभाः ॥ ५३ ॥">कनकद्युतिमध्वसङ्गवा- नुपमीयेत स तेन नीलभाः ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-511" id="Sumadhwavijaya-511" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदि राजविभूषणैर्युतौ द्विजवर्यान्वयजाविमौ हरी ।">यदि राजविभूषणैर्युतौ द्विजवर्यान्वयजाविमौ हरी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नृपगोत्रभुवोः पुराऽऽत्मनोः स्फुटतुल्यावुपगूढयोर्मिथः ॥ ५४ ॥">नृपगोत्रभुवोः पुराऽऽत्मनोः स्फुटतुल्यावुपगूढयोर्मिथः ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-512" id="Sumadhwavijaya-512" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इदमाप शुकोऽपि लालनं न समग्रं जगतां पितुः पितुः ।">इदमाप शुकोऽपि लालनं न समग्रं जगतां पितुः पितुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अलभिष्ट यदेष धन्य इ- त्यतिकौतूहलमापि तापसैः ॥ ५५ ॥">अलभिष्ट यदेष धन्य इ- त्यतिकौतूहलमापि तापसैः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-513" id="Sumadhwavijaya-513" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुष्य शिष्या विनयेन तस्मै गुरोरभिप्रायविदो विदग्धाः ।">अमुष्य शिष्या विनयेन तस्मै गुरोरभिप्रायविदो विदग्धाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तदाऽनुरूपं ददुरासनं ते चतुर्मुखायेव मुकुन्ददासाः ॥ ५६ ॥">तदाऽनुरूपं ददुरासनं ते चतुर्मुखायेव मुकुन्ददासाः ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-514" id="Sumadhwavijaya-514" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आस्यतामित्युदीर्योपविष्टे सत्यवत्याः सुते सत्यवाचि ।">आस्यतामित्युदीर्योपविष्टे सत्यवत्याः सुते सत्यवाचि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मानयन्मन्दहासावलोकै- स्तान् मुनीन्द्रानिहोपाविशत्सः ॥ ५७ ॥">मानयन्मन्दहासावलोकै- स्तान् मुनीन्द्रानिहोपाविशत्सः ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-515" id="Sumadhwavijaya-515" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवगम्य तं मुनिगणा वरिष्ठतो विधिवद्व्यधुर्विधिविदोऽस्य माननाम् ।">अवगम्य तं मुनिगणा वरिष्ठतो विधिवद्व्यधुर्विधिविदोऽस्य माननाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि सङ्कथाः श्रुतिसुखाः कवीन्द्रयो- रनयोर्निशम्य परमां मुदं ययुः ॥ ५८ ॥">अपि सङ्कथाः श्रुतिसुखाः कवीन्द्रयो- रनयोर्निशम्य परमां मुदं ययुः ॥ ५८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-516" id="Sumadhwavijaya-516" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सज्ञानायानन्दविज्ञानमूर्ती प्राप्तौ पृथ्वीमाश्रमे तत्र तावत् ।">सज्ञानायानन्दविज्ञानमूर्ती प्राप्तौ पृथ्वीमाश्रमे तत्र तावत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जाज्वल्येते विष्णुवायू स्म देवौ वेदव्यासानन्दतीर्थाभिधानौ ॥ ५९ ॥">जाज्वल्येते विष्णुवायू स्म देवौ वेदव्यासानन्दतीर्थाभिधानौ ॥ ५९ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के सप्तमः सर्गः ॥"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के सप्तमः सर्गः ॥</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-517" id="Sumadhwavijaya-517" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="अष्टमः सर्गः">अष्टमः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-518" id="Sumadhwavijaya-518" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतिभाप्रभाप्रमुखसद्गुणैर्निजै- रतिविस्मयं नियमिनां मनो नयन् ।">प्रतिभाप्रभाप्रमुखसद्गुणैर्निजै- रतिविस्मयं नियमिनां मनो नयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरुधीः कदाचिदथ वेदनायकं विजने शनैरुपससाद तं वने ॥ १ ॥">पुरुधीः कदाचिदथ वेदनायकं विजने शनैरुपससाद तं वने ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-519" id="Sumadhwavijaya-519" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुविशेषशेषवदशेषवर्णित- प्रतिबोद्धुरस्य ननु शिष्यतोचिता ।">सुविशेषशेषवदशेषवर्णित- प्रतिबोद्धुरस्य ननु शिष्यतोचिता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुमानसस्य गुरुताऽपि सत्पते- रिति सोपसत्तिरमरैरमान्यत ॥ २ ॥">गुरुमानसस्य गुरुताऽपि सत्पते- रिति सोपसत्तिरमरैरमान्यत ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-520" id="Sumadhwavijaya-520" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुर एव पूरितमपूरयत् पुन- र्ननु कृष्ण एष परमार्थसङ्ख्यया ।">पुर एव पूरितमपूरयत् पुन- र्ननु कृष्ण एष परमार्थसङ्ख्यया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवन्मनः पुरमिवाऽयतं पुरा निजधाम तां च जगृहे तदद्भुतम् ॥ ३ ॥">भगवन्मनः पुरमिवाऽयतं पुरा निजधाम तां च जगृहे तदद्भुतम् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-521" id="Sumadhwavijaya-521" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इतिहाससुन्दरपुराणसूत्रस- त्प्रियपञ्चरात्रनिजभावसंयुतम् ।">इतिहाससुन्दरपुराणसूत्रस- त्प्रियपञ्चरात्रनिजभावसंयुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अशृणोदनन्तहृदनन्ततोऽचिरात् परमार्थमप्यगणितागमावलेः ॥ ४ ॥">अशृणोदनन्तहृदनन्ततोऽचिरात् परमार्थमप्यगणितागमावलेः ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-522" id="Sumadhwavijaya-522" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ऋजुपुङ्गवस्य परिजानतः स्वयं सकलं तदप्यलमनन्तजन्मसु ।">ऋजुपुङ्गवस्य परिजानतः स्वयं सकलं तदप्यलमनन्तजन्मसु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वकृतोर्वनुग्रहबलादमुष्य तां विशिशेष शेषशयनः पुनर्धियम् ॥ ५ ॥">स्वकृतोर्वनुग्रहबलादमुष्य तां विशिशेष शेषशयनः पुनर्धियम् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-523" id="Sumadhwavijaya-523" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ बादरायणसहायसम्पदा प्रययौ प्रणन्तुममितान्तरो यतः ।">अथ बादरायणसहायसम्पदा प्रययौ प्रणन्तुममितान्तरो यतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि नादिरायणपदोदितं हरे- र्वपुरन्तरं लसितमाश्रमान्तरे ॥ ६ ॥">अपि नादिरायणपदोदितं हरे- र्वपुरन्तरं लसितमाश्रमान्तरे ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-524" id="Sumadhwavijaya-524" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमपश्यदाश्रमवरे प्रभूतधी- र्ज्वलनं ज्वलन्तमिव धूमवर्जितम् ।">तमपश्यदाश्रमवरे प्रभूतधी- र्ज्वलनं ज्वलन्तमिव धूमवर्जितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वरवल्कलाकलितमौञ्जिमेखलं विलसज्जटावलयमादिपूरुषम् ॥ ७ ॥">वरवल्कलाकलितमौञ्जिमेखलं विलसज्जटावलयमादिपूरुषम् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-525" id="Sumadhwavijaya-525" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिदुर्जयेन्द्रियजयादिरूपिणा तपसा वसन्तमिव सन्ततं वने ।">अतिदुर्जयेन्द्रियजयादिरूपिणा तपसा वसन्तमिव सन्ततं वने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निजरूपभूतनिरपेक्षनिर्मल- प्रचुरात्मसौख्यरतमप्यनारतम् ॥ ८ ॥">निजरूपभूतनिरपेक्षनिर्मल- प्रचुरात्मसौख्यरतमप्यनारतम् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-526" id="Sumadhwavijaya-526" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नयनद्वयेन नलिनप्रभामुषा परिफुल्लताविलसितेन विस्मयात् ।">नयनद्वयेन नलिनप्रभामुषा परिफुल्लताविलसितेन विस्मयात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमवेक्ष्य धर्मजमधर्मदुर्लभं मनसेति भूरितरमानसोऽस्मरत् ॥ ९ ॥">तमवेक्ष्य धर्मजमधर्मदुर्लभं मनसेति भूरितरमानसोऽस्मरत् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-527" id="Sumadhwavijaya-527" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जगतां चतुर्दशतयं चतुर्मुख- प्रमुखैर्युतं प्रलयमानिनाय यः ।">जगतां चतुर्दशतयं चतुर्मुख- प्रमुखैर्युतं प्रलयमानिनाय यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सममुल्लसन् कमलयैव केवलं परमः स एष हि पुराणपूरुषः ॥ १० ॥">सममुल्लसन् कमलयैव केवलं परमः स एष हि पुराणपूरुषः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-528" id="Sumadhwavijaya-528" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिगुणाकृतिप्रकृतितो गुरुं तत– स्त्रिविधामहङ्कृतिममर्त्यखान्यतः ।">त्रिगुणाकृतिप्रकृतितो गुरुं तत– स्त्रिविधामहङ्कृतिममर्त्यखान्यतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि भूतपञ्चकमितोऽण्डमण्डलं भगवानसाविह जगन्ति चासृजत् ॥ ११ ॥">अपि भूतपञ्चकमितोऽण्डमण्डलं भगवानसाविह जगन्ति चासृजत् ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-529" id="Sumadhwavijaya-529" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधिवायुवीन्द्रशिवकौशिकेशका- नमरामरानुगनरासुरादिकान् ।">विधिवायुवीन्द्रशिवकौशिकेशका- नमरामरानुगनरासुरादिकान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सृजति प्रपालयति हन्ति सन्ततं स्वगतिं प्रयापयति चैष लीलया ॥ १२ ॥">सृजति प्रपालयति हन्ति सन्ततं स्वगतिं प्रयापयति चैष लीलया ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-530" id="Sumadhwavijaya-530" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगणय्यसद्गुणगणो विदूषणः स्ववशाखिलोऽप्यनुपचारतः स्वयम् ।">अगणय्यसद्गुणगणो विदूषणः स्ववशाखिलोऽप्यनुपचारतः स्वयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मृतिकीर्तनप्रणतिभिर्विमुक्तये स्वजनस्य यात्ययमनेकरूपताम् ॥ १३ ॥">स्मृतिकीर्तनप्रणतिभिर्विमुक्तये स्वजनस्य यात्ययमनेकरूपताम् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-531" id="Sumadhwavijaya-531" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चतुराननाय चतुरः पुराऽऽगमान् प्रददावसावनिमिषेश्वरः प्रभुः ।">चतुराननाय चतुरः पुराऽऽगमान् प्रददावसावनिमिषेश्वरः प्रभुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विनिहत्य हि श्रुतिमुषं पुरातनं वपुषोद्धतं हयमुखेन सद्रिपुम् ॥ १४ ॥">विनिहत्य हि श्रुतिमुषं पुरातनं वपुषोद्धतं हयमुखेन सद्रिपुम् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-532" id="Sumadhwavijaya-532" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमरेन्द्रवैरिभुजदण्डमण्डल- प्रतिकर्षपुष्करपतद्धरोद्धृतिः ।">अमरेन्द्रवैरिभुजदण्डमण्डल- प्रतिकर्षपुष्करपतद्धरोद्धृतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विदधे वराहवपुषाऽमुनोर्मिम- त्सृतिसिन्धुकच्छपतयाऽऽप्तरक्षिणा ॥ १५ ॥">विदधे वराहवपुषाऽमुनोर्मिम- त्सृतिसिन्धुकच्छपतयाऽऽप्तरक्षिणा ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-533" id="Sumadhwavijaya-533" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नरसिंह एष विददार दारुणं प्रतिघोदये नखरचक्रतेजसा ।">नरसिंह एष विददार दारुणं प्रतिघोदये नखरचक्रतेजसा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वरिपुं क्षणेन सरसः स्फुरत्तनुं पृथुसत्वमिष्टजनभीतिभञ्जनः ॥ १६ ॥">स्वरिपुं क्षणेन सरसः स्फुरत्तनुं पृथुसत्वमिष्टजनभीतिभञ्जनः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-534" id="Sumadhwavijaya-534" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि वामनो ललितबाल्यवानयं प्रतिभाबलेन कृतदैत्यकौतुकः ।">अपि वामनो ललितबाल्यवानयं प्रतिभाबलेन कृतदैत्यकौतुकः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपधेरधःकृतबलीन्द्रशात्रवः स्वजनाय केवलमदात्परं पदम् ॥ १७ ॥">उपधेरधःकृतबलीन्द्रशात्रवः स्वजनाय केवलमदात्परं पदम् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-535" id="Sumadhwavijaya-535" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कथयन्त्यमुं परशुभासमानगो- हतमर्त्यदेवतमसं मुहुर्मुहुः ।">कथयन्त्यमुं परशुभासमानगो- हतमर्त्यदेवतमसं मुहुर्मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जगतां हितं हरिमिवापरं हरिं गुरुशक्तितापसवरान्वयोद्भवम् ॥ १८ ॥">जगतां हितं हरिमिवापरं हरिं गुरुशक्तितापसवरान्वयोद्भवम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-536" id="Sumadhwavijaya-536" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="करुणाकरः स वसुदेवमोददो भगवान् पुरा हिमकरान्वयेऽभवत् ।">करुणाकरः स वसुदेवमोददो भगवान् पुरा हिमकरान्वयेऽभवत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जितवान् दिशो दशरथोऽग्र्यसम्पदो जनको बभूव भुवि यस्य वैरिहा ॥ १९ ॥">जितवान् दिशो दशरथोऽग्र्यसम्पदो जनको बभूव भुवि यस्य वैरिहा ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-537" id="Sumadhwavijaya-537" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भुजगेश्वरोऽपि भुवनेश्वरप्रियः समजन्यथारिदरजन्म भुव्यभूत् ।">भुजगेश्वरोऽपि भुवनेश्वरप्रियः समजन्यथारिदरजन्म भुव्यभूत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तमुमुष्य कान्तिविजितेन्दुमग्र्यजं रमणीयमाहुरिह रामनामकम् ॥ २० ॥">तमुमुष्य कान्तिविजितेन्दुमग्र्यजं रमणीयमाहुरिह रामनामकम् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-538" id="Sumadhwavijaya-538" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जनकेन सोऽथ विरहासहिष्णुना मुहुरीक्षितो वनमनीयत प्रभुः ।">जनकेन सोऽथ विरहासहिष्णुना मुहुरीक्षितो वनमनीयत प्रभुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चकितेन दुष्टजनतस्तपस्विना तत आसुरीं निशिचरीं जघान सः ॥ २१ ॥">चकितेन दुष्टजनतस्तपस्विना तत आसुरीं निशिचरीं जघान सः ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-539" id="Sumadhwavijaya-539" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मुनिसप्ततन्तुकृतवैरबन्धनं कटुकेश्यरिष्टपदमुख्यदुर्जनम् ।">मुनिसप्ततन्तुकृतवैरबन्धनं कटुकेश्यरिष्टपदमुख्यदुर्जनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षपयन्तमुद्यतसुबाहुमाहवे तमथाभ्यनन्ददमरादिसद्गणः ॥ २२ ॥">क्षपयन्तमुद्यतसुबाहुमाहवे तमथाभ्यनन्ददमरादिसद्गणः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-540" id="Sumadhwavijaya-540" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सवने विकस्वरगुणस्वरद्विजे स्फुरिते चरन् सकलगोकुलप्रियः ।">सवने विकस्वरगुणस्वरद्विजे स्फुरिते चरन् सकलगोकुलप्रियः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इतकामतापसरसार्द्रधीगिरः प्रतिलालयन्नरमतैष सुन्दरीः ॥ २३ ॥">इतकामतापसरसार्द्रधीगिरः प्रतिलालयन्नरमतैष सुन्दरीः ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-541" id="Sumadhwavijaya-541" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सहजान्वितः सकलमित्रसंयुतो मधुरां पुरीं जनकवल्लभां गतः ।">सहजान्वितः सकलमित्रसंयुतो मधुरां पुरीं जनकवल्लभां गतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रविशन्निमां स जगदेकसुन्दरो नरनार्युदारनयनोत्सवोऽभवत् ॥ २४ ॥">प्रविशन्निमां स जगदेकसुन्दरो नरनार्युदारनयनोत्सवोऽभवत् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-542" id="Sumadhwavijaya-542" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ खण्डितेश्वरधनुः स लीलया क्षपितोग्रसेननृपपुत्रपौरुषः ।">अथ खण्डितेश्वरधनुः स लीलया क्षपितोग्रसेननृपपुत्रपौरुषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समुपास्य विप्रगुरुमब्जभूगुरुः स्वजनानमोदयदमेयतेजसा ॥ २५ ॥">समुपास्य विप्रगुरुमब्जभूगुरुः स्वजनानमोदयदमेयतेजसा ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-543" id="Sumadhwavijaya-543" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलामयं कमलपत्रलोचनां भुवमागतां नृपसुतां गृहीतवान् ।">कमलामयं कमलपत्रलोचनां भुवमागतां नृपसुतां गृहीतवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निजलीलया विजितराजशात्रवो मुदमापदाप्य पुरमब्धिदुर्गमम् ॥ २६ ॥">निजलीलया विजितराजशात्रवो मुदमापदाप्य पुरमब्धिदुर्गमम् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-544" id="Sumadhwavijaya-544" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स जगाम मातृजनतुष्टये किल त्वरितो वनं विदधदीप्सितं सताम् ।">स जगाम मातृजनतुष्टये किल त्वरितो वनं विदधदीप्सितं सताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सह भार्ययाऽपि शुभया महाजय- ध्वजलक्ष्मणाग्र्य सुहृदा विना मुदा ॥ २७ ॥">सह भार्ययाऽपि शुभया महाजय- ध्वजलक्ष्मणाग्र्य सुहृदा विना मुदा ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-545" id="Sumadhwavijaya-545" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समतीतपर्वतपुरोगदुर्गमः खरदूषणादिसुजनद्विषो बहून् ।">समतीतपर्वतपुरोगदुर्गमः खरदूषणादिसुजनद्विषो बहून् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स निहत्य विश्वभयदं सुदुःसहं नरकं महातम उतानयत् क्रमात् ॥ २८ ॥">स निहत्य विश्वभयदं सुदुःसहं नरकं महातम उतानयत् क्रमात् ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-546" id="Sumadhwavijaya-546" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रुचिराश्रमाजिरचिताग्र्यतेजसा प्रियया प्रियो भुवनमान्यया समम् ।">रुचिराश्रमाजिरचिताग्र्यतेजसा प्रियया प्रियो भुवनमान्यया समम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भृशमाकुलीकृतमदप्रमादव- त्सुरपारिजतहृदवाप धाम सः ॥ २९ ॥">भृशमाकुलीकृतमदप्रमादव- त्सुरपारिजतहृदवाप धाम सः ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-547" id="Sumadhwavijaya-547" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हरितामधीशनरदेवमण्डलं दशकं विजित्य परभीषणं मुहुः ।">हरितामधीशनरदेवमण्डलं दशकं विजित्य परभीषणं मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्फुरितामिह प्रियतमां निजश्रियं भगवानुपैक्षत हरन्तमप्रियम् ॥ ३० ॥">स्फुरितामिह प्रियतमां निजश्रियं भगवानुपैक्षत हरन्तमप्रियम् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-548" id="Sumadhwavijaya-548" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभिवन्दितः पवननन्दनादिभिः स कदाचिदिन्द्रसुतवर्धको गवा ।">अभिवन्दितः पवननन्दनादिभिः स कदाचिदिन्द्रसुतवर्धको गवा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निजराज्यमात्मदयिताय दत्तवान् हरिसूनवे हतविपक्षमुत्तमम् ॥ ३१ ॥">निजराज्यमात्मदयिताय दत्तवान् हरिसूनवे हतविपक्षमुत्तमम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-549" id="Sumadhwavijaya-549" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मुदमाप्य तत्र दयितोरुवार्तया मधुहा मरुत्सुतमुखप्रवृत्तया ।">मुदमाप्य तत्र दयितोरुवार्तया मधुहा मरुत्सुतमुखप्रवृत्तया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरितिग्मचक्रलसितोऽब्धिमध्यगं प्रययौ स पुण्यजनसेवितं पुरम् ॥ ३२ ॥">हरितिग्मचक्रलसितोऽब्धिमध्यगं प्रययौ स पुण्यजनसेवितं पुरम् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-550" id="Sumadhwavijaya-550" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुकुम्भकर्णगजराजमुद्धतं ससहोदरं सविबुधेन्द्रशात्रवम् ।">पृथुकुम्भकर्णगजराजमुद्धतं ससहोदरं सविबुधेन्द्रशात्रवम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धरणीभरं पृथुलचक्रमक्षिणो- न्निशितेषु चक्रकृतविक्रमः प्रभुः ॥ ३३ ॥">धरणीभरं पृथुलचक्रमक्षिणो- न्निशितेषु चक्रकृतविक्रमः प्रभुः ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-551" id="Sumadhwavijaya-551" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ भार्यया हुतवहं प्रविष्टया सहितः सहोदरपुरःसरैरपि ।">अथ भार्यया हुतवहं प्रविष्टया सहितः सहोदरपुरःसरैरपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अयमाप्य धाम चिरमिष्टदः सतां निजमूलरूपपरमैक्यमेयिवान् ॥ ३४ ॥">अयमाप्य धाम चिरमिष्टदः सतां निजमूलरूपपरमैक्यमेयिवान् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-552" id="Sumadhwavijaya-552" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="महिदासपूज्यचरणो द्विजादभू- द्विदितात् स विष्णुयशसोऽमलात्मनः ।">महिदासपूज्यचरणो द्विजादभू- द्विदितात् स विष्णुयशसोऽमलात्मनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह यो दधे जगति पापशान्तये बहुधामहेतिमति दीप्तगोस्थितिम् ॥ ३५ ॥">इह यो दधे जगति पापशान्तये बहुधामहेतिमति दीप्तगोस्थितिम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-553" id="Sumadhwavijaya-553" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुतपोरुचेरयमपापकर्दमा- न्ननु मानवीतनयतामुपेयिवान् ।">सुतपोरुचेरयमपापकर्दमा- न्ननु मानवीतनयतामुपेयिवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समयेन भूरिनिजभक्तिपूरितान् समजीजनत् सुमनसः स देवराट् ॥ ३६ ॥">समयेन भूरिनिजभक्तिपूरितान् समजीजनत् सुमनसः स देवराट् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-554" id="Sumadhwavijaya-554" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुबृहत्पयोधरमिथःप्रसंहति- प्रकटीभवत्परमयौवनाकृतिः ।">सुबृहत्पयोधरमिथःप्रसंहति- प्रकटीभवत्परमयौवनाकृतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="असुराहितां वरविलासिनीतनुः प्रददावमुष्य सुरराशये सुधाम् ॥ ३७ ॥">असुराहितां वरविलासिनीतनुः प्रददावमुष्य सुरराशये सुधाम् ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-555" id="Sumadhwavijaya-555" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुजनाय दत्तपद आत्मशुद्धिदः सुकुमाररूप्यभवदेष शाश्वतः ।">सुजनाय दत्तपद आत्मशुद्धिदः सुकुमाररूप्यभवदेष शाश्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनसूयया शुचिमनीषया धृतः परमादरेण मुनिपुङ्गवोढया ॥ ३८ ॥">अनसूयया शुचिमनीषया धृतः परमादरेण मुनिपुङ्गवोढया ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-556" id="Sumadhwavijaya-556" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दयितः सतामृषभ एष भूधरो वपुरुद्वहन् परमहंसलक्षणम् ।">दयितः सतामृषभ एष भूधरो वपुरुद्वहन् परमहंसलक्षणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यहरद्वलक्षतमपक्षशोभनं परतत्वलिप्सुसनकादिवन्दितः ॥ ३९ ॥">व्यहरद्वलक्षतमपक्षशोभनं परतत्वलिप्सुसनकादिवन्दितः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-557" id="Sumadhwavijaya-557" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उदपादि धर्मतनयो ह्ययं हरि- र्नरदेवसोदर उदारविक्रमः ।">उदपादि धर्मतनयो ह्ययं हरि- र्नरदेवसोदर उदारविक्रमः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि कृष्ण इत्यभिहितो मुदे सतां स्वयमेव यस्य सहजो व्यजायत ॥ ४० ॥">अपि कृष्ण इत्यभिहितो मुदे सतां स्वयमेव यस्य सहजो व्यजायत ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-558" id="Sumadhwavijaya-558" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमात्मने सततमेकरूपिणे दशरूपिणे शतसहस्ररूपिणे ।">परमात्मने सततमेकरूपिणे दशरूपिणे शतसहस्ररूपिणे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अविकारिणे स्फुटमनन्तरूपिणे सुखचित्समस्ततनवे नमो नमः ॥ ४१ ॥">अविकारिणे स्फुटमनन्तरूपिणे सुखचित्समस्ततनवे नमो नमः ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-559" id="Sumadhwavijaya-559" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति चिन्तयन्नविरलान्तरो हरिं प्रणनाम सप्रणयमादृतोऽमुना ।">इति चिन्तयन्नविरलान्तरो हरिं प्रणनाम सप्रणयमादृतोऽमुना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अजितौ परस्परसभाजितौ स तौ निकषा निषीदति पुरोपवेशिनौ ॥ ४२ ॥">अजितौ परस्परसभाजितौ स तौ निकषा निषीदति पुरोपवेशिनौ ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-560" id="Sumadhwavijaya-560" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधा विधाय किल तत्र सङ्कथा वदनं मुनीन्द्रतनयस्य सुन्दरम् ।">विविधा विधाय किल तत्र सङ्कथा वदनं मुनीन्द्रतनयस्य सुन्दरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवलोक्य लोकपतिरानतं महा- सुखतीर्थमाह रहसि स्म गामिमाम् ॥ ४३ ॥">अवलोक्य लोकपतिरानतं महा- सुखतीर्थमाह रहसि स्म गामिमाम् ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-561" id="Sumadhwavijaya-561" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शृणु देवकार्यमवधार्य धैर्यवद् यदुदीर्यमाणमिदमार्यसम्मतम् भविताऽन्यदुष्करतरं विधाय यत् तरुणं तवावतरणं महाफलम् ॥ ४४ ॥">शृणु देवकार्यमवधार्य धैर्यवद् यदुदीर्यमाणमिदमार्यसम्मतम् भविताऽन्यदुष्करतरं विधाय यत् तरुणं तवावतरणं महाफलम् ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-562" id="Sumadhwavijaya-562" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपिधाय सूत्रहृदयं सतां प्रियं प्रविधाय भाष्यमधुना निजेच्छया ।">अपिधाय सूत्रहृदयं सतां प्रियं प्रविधाय भाष्यमधुना निजेच्छया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरैः श्रुतिस्मृतिनिजार्थदूषकैः सुतरां तिरोभवति संविदाहता ॥ ४५ ॥">अपरैः श्रुतिस्मृतिनिजार्थदूषकैः सुतरां तिरोभवति संविदाहता ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-563" id="Sumadhwavijaya-563" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपनेतुमेनमनयं कृतं खलैः प्रतिनेतुमात्मजनतां शुभां गतिम् ।">अपनेतुमेनमनयं कृतं खलैः प्रतिनेतुमात्मजनतां शुभां गतिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कुरु सूत्रभाष्यमविलम्बितं व्रजेः सुमतेन योजय कवे श्रुतिस्मृतीः ॥ ४६ ॥">कुरु सूत्रभाष्यमविलम्बितं व्रजेः सुमतेन योजय कवे श्रुतिस्मृतीः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-564" id="Sumadhwavijaya-564" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमितां मितामपि गिरं जगद्गुरो- रिति तां निशम्य विरलेतरान्तरः ।">अमितां मितामपि गिरं जगद्गुरो- रिति तां निशम्य विरलेतरान्तरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वदतां वरस्तमवदत्तदा तयो- र्विरहाक्षमः खलु चराचरेशयोः ॥ ४७ ॥">वदतां वरस्तमवदत्तदा तयो- र्विरहाक्षमः खलु चराचरेशयोः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-565" id="Sumadhwavijaya-565" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भवतोरितः सततसेवनामृते मम मङ्क्तुमस्तु भगवन्ननुग्रहः ।">भवतोरितः सततसेवनामृते मम मङ्क्तुमस्तु भगवन्ननुग्रहः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न लभेय वल्लभतमेदृशं सुखं जगतां त्रयेऽपि जगदेकमङ्गलम् ॥ ४८ ॥">न लभेय वल्लभतमेदृशं सुखं जगतां त्रयेऽपि जगदेकमङ्गलम् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-566" id="Sumadhwavijaya-566" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कलिकालकालितगुणे धरातले- सुजनो न नूनमधुनाऽस्ति योग्यधीः ।">कलिकालकालितगुणे धरातले- सुजनो न नूनमधुनाऽस्ति योग्यधीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परतत्ववर्णनमयोग्यतावते ननु हव्यदानमिव निन्द्यते शुने ॥ ४९ ॥">परतत्ववर्णनमयोग्यतावते ननु हव्यदानमिव निन्द्यते शुने ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-567" id="Sumadhwavijaya-567" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति तं ब्रुवाणमयमब्रवीद्विभु- र्भुवि सन्ति सौम्य पुरुषा गुणोचिताः ।">इति तं ब्रुवाणमयमब्रवीद्विभु- र्भुवि सन्ति सौम्य पुरुषा गुणोचिताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विमलान् मणीनिव गुणोज्झितानिमान् दयया विशोधय विशुद्धगोगणैः ॥ ५० ॥">विमलान् मणीनिव गुणोज्झितानिमान् दयया विशोधय विशुद्धगोगणैः ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-568" id="Sumadhwavijaya-568" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तव कीर्तिरार्तिमतिमात्रमानये- दशुभान् प्रभाकरविभेव कौशिकान् ।">तव कीर्तिरार्तिमतिमात्रमानये- दशुभान् प्रभाकरविभेव कौशिकान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलाकरानिव शुभान् प्रबोधयेत् परमाज्ञया मम विशेषतोऽनिशम् ॥ ५१ ॥">कमलाकरानिव शुभान् प्रबोधयेत् परमाज्ञया मम विशेषतोऽनिशम् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-569" id="Sumadhwavijaya-569" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति सा महीधरमुखाद्विनिःसृता जगतां सुखाय विशदा सरस्वती ।">इति सा महीधरमुखाद्विनिःसृता जगतां सुखाय विशदा सरस्वती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विजराजगोविषयतातिपूरितं प्रविवेश मध्वपृथुबुद्धिवारिधिम् ॥ ५२ ॥">द्विजराजगोविषयतातिपूरितं प्रविवेश मध्वपृथुबुद्धिवारिधिम् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-570" id="Sumadhwavijaya-570" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मतमित्यवेत्य महितं महतो- रभिधाय बाढमिति धीरमतिः ।">मतमित्यवेत्य महितं महतो- रभिधाय बाढमिति धीरमतिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनयोर्नियोगमधिरोपितवान् स्वशिरस्यनन्यसुवहं प्रणमन् ॥ ५३ ॥">अनयोर्नियोगमधिरोपितवान् स्वशिरस्यनन्यसुवहं प्रणमन् ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-571" id="Sumadhwavijaya-571" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आम्नायास्त्रय इव तत्त्वभोधकास्ते पापघ्नास्त्रय इव पावकाः प्रजानाम् ।">आम्नायास्त्रय इव तत्त्वभोधकास्ते पापघ्नास्त्रय इव पावकाः प्रजानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="लोका वा सकलभृतस्त्रयोऽत्र रेजुः सानन्दा मुनिसुतधर्मसूनुमध्वाः ॥ ५४ ॥">लोका वा सकलभृतस्त्रयोऽत्र रेजुः सानन्दा मुनिसुतधर्मसूनुमध्वाः ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note" data-block-id="Sumadhwavijaya-572" id="Sumadhwavijaya-572" style="position: relative;"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के अष्टमः सर्गः ॥&nbsp;"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के अष्टमः सर्गः ॥&nbsp;</span></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-573" id="Sumadhwavijaya-573" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="नवमः सर्गः">नवमः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-574" id="Sumadhwavijaya-574" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चोदयन्तमथ गन्तुमादरा- त्तत्र धर्मजमजं प्रणम्य सः ।">चोदयन्तमथ गन्तुमादरा- त्तत्र धर्मजमजं प्रणम्य सः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सौख्यतीर्थकविलोकनायको वेदनायकपुरस्सरो ययौ ॥ १ ॥">सौख्यतीर्थकविलोकनायको वेदनायकपुरस्सरो ययौ ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-575" id="Sumadhwavijaya-575" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्रमान्तरमवाप्य कृष्णतः श्राव्यमेष सकलं च शुश्रुवान् ।">आश्रमान्तरमवाप्य कृष्णतः श्राव्यमेष सकलं च शुश्रुवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चित्तवृत्तिमनुवृत्तिमान् गुरोः साध्ववेत्य गमनोन्मुखोऽभवत् ॥ २ ॥">चित्तवृत्तिमनुवृत्तिमान् गुरोः साध्ववेत्य गमनोन्मुखोऽभवत् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-576" id="Sumadhwavijaya-576" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मन्दहासमृदुसुन्दराननं वन्दनीयमभिवन्द्य सत्पतिम् ।">मन्दहासमृदुसुन्दराननं वन्दनीयमभिवन्द्य सत्पतिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्ञमौलिमणिरभ्यनुज्ञया तस्य तावदगमन्महामतिः ॥ ३ ॥">प्राज्ञमौलिमणिरभ्यनुज्ञया तस्य तावदगमन्महामतिः ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-577" id="Sumadhwavijaya-577" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य वल्लभतमाऽऽस वासभू- र्मानसात् पृथुलमानसस्य नो ।">तस्य वल्लभतमाऽऽस वासभू- र्मानसात् पृथुलमानसस्य नो ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नात्यजत् क्षणमपि ह्यसाविदं नैष नाथविरही ततोऽभवत् ॥ ४ ॥">नात्यजत् क्षणमपि ह्यसाविदं नैष नाथविरही ततोऽभवत् ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-578" id="Sumadhwavijaya-578" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वीरदृष्टिकृतसिंहविभ्रमः शान्तदृष्टिकृतशान्तसम्मदः ।">वीरदृष्टिकृतसिंहविभ्रमः शान्तदृष्टिकृतशान्तसम्मदः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्र तत्र पथि पथ्यविभ्रमः पर्वतादवततार सर्वधीः ॥ ५ ॥">तत्र तत्र पथि पथ्यविभ्रमः पर्वतादवततार सर्वधीः ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-579" id="Sumadhwavijaya-579" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वानरेन्द्र इव तीर्णवारिधि- र्वासुदेव इव रत्नराजवान् ।">वानरेन्द्र इव तीर्णवारिधि- र्वासुदेव इव रत्नराजवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भीमसेन इव सूनवर्यहृ- न्निर्वृतिं स्वजनमानिनाय सः ॥ ६ ॥">भीमसेन इव सूनवर्यहृ- न्निर्वृतिं स्वजनमानिनाय सः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-580" id="Sumadhwavijaya-580" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अग्निशर्ममुखपञ्चषैर्द्विजै- रन्नमाहृतमलं पृथक् समम् ।">अग्निशर्ममुखपञ्चषैर्द्विजै- रन्नमाहृतमलं पृथक् समम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कृत्स्नमाददयमित्यविस्मयः कृत्स्नमत्तुमलमेष हि क्षये ॥ ७ ॥">कृत्स्नमाददयमित्यविस्मयः कृत्स्नमत्तुमलमेष हि क्षये ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-581" id="Sumadhwavijaya-581" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यासदेवहृदयातिवल्लभं वासुदेवमगणय्यसद्गुणम् ।">व्यासदेवहृदयातिवल्लभं वासुदेवमगणय्यसद्गुणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साधयत् सकलदोषवर्जितं ज्ञानभक्तिदमनन्तसौख्यदम् ॥ ८ ॥">साधयत् सकलदोषवर्जितं ज्ञानभक्तिदमनन्तसौख्यदम् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-582" id="Sumadhwavijaya-582" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उक्तमुक्तमभिधेयमुत्तमं वेदवाक्यमनुवादयन्मुहुः ।">उक्तमुक्तमभिधेयमुत्तमं वेदवाक्यमनुवादयन्मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यञ्जयत् स्मृतिवचोभिरञ्जसा तस्य चार्थमतियुक्तयुक्तिमत् ॥ ९ ॥">व्यञ्जयत् स्मृतिवचोभिरञ्जसा तस्य चार्थमतियुक्तयुक्तिमत् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-583" id="Sumadhwavijaya-583" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बालसङ्घमपि बोधयद्भृशं दुर्निरूपवचनं च पण्डितैः ।">बालसङ्घमपि बोधयद्भृशं दुर्निरूपवचनं च पण्डितैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रमेयहृदयं प्रसादव- त्सौम्यकान्ति च विपक्षभीषणम् ॥ १० ॥">अप्रमेयहृदयं प्रसादव- त्सौम्यकान्ति च विपक्षभीषणम् ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-584" id="Sumadhwavijaya-584" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अस्तदूषणमवन्ध्यभाषणं लक्षितं सकललक्षणैः समम् ।">अस्तदूषणमवन्ध्यभाषणं लक्षितं सकललक्षणैः समम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="माननीयमपि नाकिनायकै रूपमन्यदिव धन्यमात्मनः ॥ ११ ॥">माननीयमपि नाकिनायकै रूपमन्यदिव धन्यमात्मनः ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-585" id="Sumadhwavijaya-585" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एकविंशतिकुभाष्यदूषकं ब्रह्मसूत्रगणभाष्यमद्भुतम् ।">एकविंशतिकुभाष्यदूषकं ब्रह्मसूत्रगणभाष्यमद्भुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यदूष्यमतनोदनन्तधी- र्भूतभाविभवदात्मभिः क्वचित् ॥ १२ ॥">अप्यदूष्यमतनोदनन्तधी- र्भूतभाविभवदात्मभिः क्वचित् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-586" id="Sumadhwavijaya-586" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गाङ्गमङ्गलतरङ्गभङ्गद- प्रान्तसुश्रिहरिवेश्मकृत्समः ।">गाङ्गमङ्गलतरङ्गभङ्गद- प्रान्तसुश्रिहरिवेश्मकृत्समः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्गतैकतमवर्णलेखकः सत्यतीर्थ इह भाष्यमालिखत् ॥ १३ ॥">यद्गतैकतमवर्णलेखकः सत्यतीर्थ इह भाष्यमालिखत् ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-587" id="Sumadhwavijaya-587" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्र देवमभिवन्द्य यातवान् स्वामिनो वचनगौरवाद्द्रुतम् ।">तत्र देवमभिवन्द्य यातवान् स्वामिनो वचनगौरवाद्द्रुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सानुगो विविधभूरतीत्य गो- दावरीतटमगाधलेशधीः ॥ १४ ॥">सानुगो विविधभूरतीत्य गो- दावरीतटमगाधलेशधीः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-588" id="Sumadhwavijaya-588" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्ञवित्तमयमाप्तुमागतैः पण्डितैर्द्विनवशाखिभिः श्रुतीः ।">प्राज्ञवित्तमयमाप्तुमागतैः पण्डितैर्द्विनवशाखिभिः श्रुतीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रस्तुता अभिदधौ परीक्षकैः षट् च तत्र समयानखण्डयत् ॥ १५ ॥">प्रस्तुता अभिदधौ परीक्षकैः षट् च तत्र समयानखण्डयत् ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-589" id="Sumadhwavijaya-589" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ते पृथक् पृथगमुं स्वशाखया दर्शनेन परीक्ष्य निर्जिताः ।">ते पृथक् पृथगमुं स्वशाखया दर्शनेन परीक्ष्य निर्जिताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्ववित्त्वमसि मुख्यतः कवे नास्ति ते सदृश इत्यथाब्रुवन् ॥ १६ ॥">सर्ववित्त्वमसि मुख्यतः कवे नास्ति ते सदृश इत्यथाब्रुवन् ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-590" id="Sumadhwavijaya-590" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यस्त्रयीसकलपक्षशिक्षक- स्तत्र संसदि वरिष्ठसम्मतः ।">यस्त्रयीसकलपक्षशिक्षक- स्तत्र संसदि वरिष्ठसम्मतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शोभनोपपदभट्टनामकः पूर्णसङ्ख्यमनमन्मुहुर्मुदा ॥ १७ ॥">शोभनोपपदभट्टनामकः पूर्णसङ्ख्यमनमन्मुहुर्मुदा ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-591" id="Sumadhwavijaya-591" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यस्तु तार्किकशिखामणिः सुधी- र्वर्तमानसमयान्निराकरोत् ।">यस्तु तार्किकशिखामणिः सुधी- र्वर्तमानसमयान्निराकरोत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदभारतपुराणनिष्ठितो भाष्यमेतदशृणोत् स मध्वतः ॥ १८ ॥">वेदभारतपुराणनिष्ठितो भाष्यमेतदशृणोत् स मध्वतः ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-592" id="Sumadhwavijaya-592" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नापरेषु रतिमाययौ क्वचि- द्भाष्यमद्भुतमिदं सः शुश्रुवान् ।">नापरेषु रतिमाययौ क्वचि- द्भाष्यमद्भुतमिदं सः शुश्रुवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नारविन्दमकरन्दमाप्तवा- नच्छपिच्छ इव वाञ्छतीतरत् ॥ १९ ॥">नारविन्दमकरन्दमाप्तवा- नच्छपिच्छ इव वाञ्छतीतरत् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-593" id="Sumadhwavijaya-593" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्र तत्र स सभासु भासुरो नन्दितीर्थसमयोक्तयुक्तिभिः ।">तत्र तत्र स सभासु भासुरो नन्दितीर्थसमयोक्तयुक्तिभिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वादिनो विशकलय्य तान् समा- क्रम्य वाचमुचितामुदाहरत् ॥ २० ॥">वादिनो विशकलय्य तान् समा- क्रम्य वाचमुचितामुदाहरत् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-594" id="Sumadhwavijaya-594" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चूर्णकृद्विविधशङ्खचूर्णक- श्चूर्णनाय बहुधाऽप्यशक्नुवन् ।">चूर्णकृद्विविधशङ्खचूर्णक- श्चूर्णनाय बहुधाऽप्यशक्नुवन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अत्यजद्विफलधीः प्रदक्षिणा- वर्तवारिजमनर्घ्यमप्यहो ॥ २१ ॥">अत्यजद्विफलधीः प्रदक्षिणा- वर्तवारिजमनर्घ्यमप्यहो ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-595" id="Sumadhwavijaya-595" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रमेयमतिशास्त्रमीदृशं यस्त्यजत्युपनतं सुदुर्लभम् ।">अप्रमेयमतिशास्त्रमीदृशं यस्त्यजत्युपनतं सुदुर्लभम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य तुल्यमतिरेष दुर्जनो नाथवाऽस्य सदृशोऽस्ति नीचधीः ॥ २२ ॥">तस्य तुल्यमतिरेष दुर्जनो नाथवाऽस्य सदृशोऽस्ति नीचधीः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-596" id="Sumadhwavijaya-596" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कोऽपि तं गुणविशेषविच्छ वि- क्रीय भूरिधनमाप पूरुषः ।">कोऽपि तं गुणविशेषविच्छ वि- क्रीय भूरिधनमाप पूरुषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न ह्यनर्घ्यगुणमूल्यमाप्यते भाग्यदैवमिह योग्यतानुगम् ॥ २३ ॥">न ह्यनर्घ्यगुणमूल्यमाप्यते भाग्यदैवमिह योग्यतानुगम् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-597" id="Sumadhwavijaya-597" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यक्तमुन्नतिमितोऽप्ययं जन- स्तस्य यन्न लभतेऽखिलं फलम् ।">व्यक्तमुन्नतिमितोऽप्ययं जन- स्तस्य यन्न लभतेऽखिलं फलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्तोकमानसतया ततो व्रजेत्त- स्य हन्त पुरुषस्य तुल्यताम् ॥ २४ ॥">स्तोकमानसतया ततो व्रजेत्त- स्य हन्त पुरुषस्य तुल्यताम् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-598" id="Sumadhwavijaya-598" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्रीतवान्नरपतिर्महादरं सादरं पुनरुदारचेष्टितः ।">क्रीतवान्नरपतिर्महादरं सादरं पुनरुदारचेष्टितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अर्चयन् सततमाप सम्पदो या न ता वचनचित्तगोचराः ॥ २५ ॥">अर्चयन् सततमाप सम्पदो या न ता वचनचित्तगोचराः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-599" id="Sumadhwavijaya-599" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शास्त्रकल्पकतरोरमुष्य कः प्राप्नुयात् सकलमप्यहो फलम् ।">शास्त्रकल्पकतरोरमुष्य कः प्राप्नुयात् सकलमप्यहो फलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यस्तमुत्तमगुणं विडम्बये- दित्युदीर्य स जनानरञ्जयत् ॥ २६ ॥">यस्तमुत्तमगुणं विडम्बये- दित्युदीर्य स जनानरञ्जयत् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-600" id="Sumadhwavijaya-600" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नेदृशैः कविभिरेव केवलं हन्त पूज्यचरणोऽभ्यपूज्यत ।">नेदृशैः कविभिरेव केवलं हन्त पूज्यचरणोऽभ्यपूज्यत ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शर्वशक्रगुरुपूर्वदैवतै- रप्यलं सुसमयोद्गमोत्सवे ॥ २७ ॥">शर्वशक्रगुरुपूर्वदैवतै- रप्यलं सुसमयोद्गमोत्सवे ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-601" id="Sumadhwavijaya-601" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निम्नभूरिव सतीः प्रजाः व्रजन् वारिदर्तुरशनैरपूरि सः ।">निम्नभूरिव सतीः प्रजाः व्रजन् वारिदर्तुरशनैरपूरि सः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्यतापहरदर्शनाम्बुना तुङ्गदेशमिव दुर्जनं तु नो ॥ २८ ॥">प्राज्यतापहरदर्शनाम्बुना तुङ्गदेशमिव दुर्जनं तु नो ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-602" id="Sumadhwavijaya-602" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कर्मभिः सकललोककौतुकै- र्मानितः पथि जनैः समागतः ।">कर्मभिः सकललोककौतुकै- र्मानितः पथि जनैः समागतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्ननाम शिवनामकीर्तनं राजतासनपुरे विराजितम् ॥ २९ ॥">सन्ननाम शिवनामकीर्तनं राजतासनपुरे विराजितम् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-603" id="Sumadhwavijaya-603" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अच्युतप्रमतिरच्युतप्रियं तं दशप्रमतिमागतं तदा ।">अच्युतप्रमतिरच्युतप्रियं तं दशप्रमतिमागतं तदा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वन्दमानमवलोक्य यां मुदं प्राप्तवांस्तदवधिर्न विद्यते ॥ ३० ॥">वन्दमानमवलोक्य यां मुदं प्राप्तवांस्तदवधिर्न विद्यते ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-604" id="Sumadhwavijaya-604" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रीतिमार्ययतिरुत्तमां पुरा प्रेषिताप्रतिमभाष्यदृग्ययौ ।">प्रीतिमार्ययतिरुत्तमां पुरा प्रेषिताप्रतिमभाष्यदृग्ययौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यतोऽतिशयिनीं शुचिस्मितं तं विलोक्य सुचिराद्दिदृक्षितम् ॥ ३१ ॥">अप्यतोऽतिशयिनीं शुचिस्मितं तं विलोक्य सुचिराद्दिदृक्षितम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-605" id="Sumadhwavijaya-605" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्णदृष्टिजलधेर्गृहीतवान् भाष्यसञ्ज्ञममृतं सुखावहम् ।">पूर्णदृष्टिजलधेर्गृहीतवान् भाष्यसञ्ज्ञममृतं सुखावहम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चित्रमेष यतिराड् घनाघनो ग्राहयंश्च मनुजान्मुमोच नो ॥ ३२ ॥">चित्रमेष यतिराड् घनाघनो ग्राहयंश्च मनुजान्मुमोच नो ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-606" id="Sumadhwavijaya-606" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सानुनीतिरथ नीतिमानयं भाष्यसद्गुणगणानवर्णयन् ।">सानुनीतिरथ नीतिमानयं भाष्यसद्गुणगणानवर्णयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शोभनाय गुरवे स्वभावतः कालतः कुमतलीनबुद्धये ॥ ३३ ॥">शोभनाय गुरवे स्वभावतः कालतः कुमतलीनबुद्धये ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-607" id="Sumadhwavijaya-607" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उक्तिभिस्तमसकृत्सुयुक्तिभि- र्बोधयन् बहुलधीः प्रसङ्गतः ।">उक्तिभिस्तमसकृत्सुयुक्तिभि- र्बोधयन् बहुलधीः प्रसङ्गतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्थेयसो भिषगिवास्य हृद्गतं मूलदोषमरुचेरचिन्तयत् ॥ ३४ ॥">स्थेयसो भिषगिवास्य हृद्गतं मूलदोषमरुचेरचिन्तयत् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-608" id="Sumadhwavijaya-608" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दक्षपक्षविहृतेन ताडयन् भीषयन् समधिकस्वरश्रिया ।">दक्षपक्षविहृतेन ताडयन् भीषयन् समधिकस्वरश्रिया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हंसराट् कलिमलं निराकरो- देकदृष्टिमिव मानसाद्गुरोः ॥ ३५ ॥">हंसराट् कलिमलं निराकरो- देकदृष्टिमिव मानसाद्गुरोः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-609" id="Sumadhwavijaya-609" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निष्कलङ्कमिव चन्द्रमण्डलं पुण्डरीकमिव फुल्लतां गतम् ।">निष्कलङ्कमिव चन्द्रमण्डलं पुण्डरीकमिव फुल्लतां गतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वारि शारदमिव प्रसादव- च्चि त्तमच्युतमतेर्भृशं बभौ ॥ ३६ ॥">वारि शारदमिव प्रसादव- च्चि त्तमच्युतमतेर्भृशं बभौ ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-610" id="Sumadhwavijaya-610" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आननन्द स हि मध्वशास्त्र- माकर्णयन्कुसमयाग्रही पुरा ।">आननन्द स हि मध्वशास्त्र- माकर्णयन्कुसमयाग्रही पुरा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मोहपीतलवणोदको मुहुः प्राक् पिपासुरमृतं पिबन्निव ॥ ३७ ॥">मोहपीतलवणोदको मुहुः प्राक् पिपासुरमृतं पिबन्निव ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-611" id="Sumadhwavijaya-611" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विस्तृतान्तरवियत्पदौ यती अस्यतां सुसमयप्रकाशनात् ।">विस्तृतान्तरवियत्पदौ यती अस्यतां सुसमयप्रकाशनात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तौ यथा विधुरवी अहो अहो- रात्रमप्युरुतमो नृमोहकम् ॥ ३८ ॥">तौ यथा विधुरवी अहो अहो- रात्रमप्युरुतमो नृमोहकम् ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-612" id="Sumadhwavijaya-612" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सज्जनान्सह महादरेण नॄन् पापिनां प्रकृतितोऽप्रियाकृति ।">सज्जनान्सह महादरेण नॄन् पापिनां प्रकृतितोऽप्रियाकृति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दारुणाघगणदारणं स्म स ग्राहयत्यपि सुदर्शनद्वयम् ॥ ३९ ॥">दारुणाघगणदारणं स्म स ग्राहयत्यपि सुदर्शनद्वयम् ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-613" id="Sumadhwavijaya-613" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नन्वनन्यशरणात्मनां सतां सिद्धिविघ्नमुखदोषभेषजम् ।">नन्वनन्यशरणात्मनां सतां सिद्धिविघ्नमुखदोषभेषजम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ऐच्छदच्छलदयोदयादयं रूप्यपीठपुरगः कदाचन ॥ ४० ॥">ऐच्छदच्छलदयोदयादयं रूप्यपीठपुरगः कदाचन ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-614" id="Sumadhwavijaya-614" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोपिकाप्रणयिनः श्रियः पते- राकृतिं दशमतिः शिलामयीम् ।">गोपिकाप्रणयिनः श्रियः पते- राकृतिं दशमतिः शिलामयीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिष्यकैस्त्रिचतुरैर्जलाशये शोधयन्निह ततो व्यगाहयत् ॥ ४१ ॥">शिष्यकैस्त्रिचतुरैर्जलाशये शोधयन्निह ततो व्यगाहयत् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-615" id="Sumadhwavijaya-615" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्पर्शनाद्भगवतोऽतिपावनात् सन्निधानपदतां गतां हरेः ।">स्पर्शनाद्भगवतोऽतिपावनात् सन्निधानपदतां गतां हरेः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिंशदुद्यतनरैः सुदुर्धरां लीलयाऽनयदिमामसौ मठम् ॥ ४२ ॥">त्रिंशदुद्यतनरैः सुदुर्धरां लीलयाऽनयदिमामसौ मठम् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-616" id="Sumadhwavijaya-616" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मन्दहासमृदुसुन्दराननं नन्दनन्दनमतीन्द्रियाकृतिम् ।">मन्दहासमृदुसुन्दराननं नन्दनन्दनमतीन्द्रियाकृतिम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुन्दरं स इह सन्न्यधापय- द्वन्द्यमाकृति शुचिप्रतिष्ठया ॥ ४३ ॥">सुन्दरं स इह सन्न्यधापय- द्वन्द्यमाकृति शुचिप्रतिष्ठया ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-617" id="Sumadhwavijaya-617" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मानिनोऽपि हि वशीचकार यो दैवतप्रतिभायाऽऽत्मनः खलः ।">मानिनोऽपि हि वशीचकार यो दैवतप्रतिभायाऽऽत्मनः खलः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यायजूकगुणमात्मनः स्मर- न्यो जराघटितगोत्र उच्यते ॥ ४४ ॥">यायजूकगुणमात्मनः स्मर- न्यो जराघटितगोत्र उच्यते ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-618" id="Sumadhwavijaya-618" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आत्मनः प्रियतमक्रतोरमुं पापपूरुषमवेक्ष्य घातुकम् ।">आत्मनः प्रियतमक्रतोरमुं पापपूरुषमवेक्ष्य घातुकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं निरस्य जनमप्यथाहितं सर्वभूधरसमर्थपूर्वकम् ॥ ४५ ॥">तं निरस्य जनमप्यथाहितं सर्वभूधरसमर्थपूर्वकम् ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-619" id="Sumadhwavijaya-619" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वविस्मयकरः स्वतेजसा वन्द्यमानचरणः पुनर्जनैः ।">विश्वविस्मयकरः स्वतेजसा वन्द्यमानचरणः पुनर्जनैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चित्रदिग्विजयकीर्त्यकीर्तिमा- न्मोदयन्ननुदिनं निजाः प्रजाः ॥ ४६ ॥">चित्रदिग्विजयकीर्त्यकीर्तिमा- न्मोदयन्ननुदिनं निजाः प्रजाः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-620" id="Sumadhwavijaya-620" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वासुदेवदयितो महिष्ठधी- र्वासुदेवमथ साध्वयाजयत् ।">वासुदेवदयितो महिष्ठधी- र्वासुदेवमथ साध्वयाजयत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धर्मसूनुमिव धार्मिकं पुरा भीममूर्तिरयमेव भूसुरम् ॥ ४७ ॥">धर्मसूनुमिव धार्मिकं पुरा भीममूर्तिरयमेव भूसुरम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-621" id="Sumadhwavijaya-621" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="याज्यया समुचितानुवाक्यया सप्रवर्ग्यविभवैरभिष्टवैः ।">याज्यया समुचितानुवाक्यया सप्रवर्ग्यविभवैरभिष्टवैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्ववेत्तुरनुजोऽत्र होतृतां प्राप्य दैवतततीरतोषयत् ॥ ४८ ॥">विश्ववेत्तुरनुजोऽत्र होतृतां प्राप्य दैवतततीरतोषयत् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-622" id="Sumadhwavijaya-622" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स प्रयुज्य निशिता निशातधी- र्वैश्वदेववरशस्त्रसन्ततीः ।">स प्रयुज्य निशिता निशातधी- र्वैश्वदेववरशस्त्रसन्ततीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="राक्षसासुरनिरासकृत्सुरान् वीरवर्य इव भागमापयत् ॥ ४९ ॥">राक्षसासुरनिरासकृत्सुरान् वीरवर्य इव भागमापयत् ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-623" id="Sumadhwavijaya-623" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वायुना त्रिरपि पूर्वपायिना सर्वदैवतजिता तरस्विना ।">वायुना त्रिरपि पूर्वपायिना सर्वदैवतजिता तरस्विना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="योऽपरोक्षवपुषाऽप्यपेक्षितः कोऽत्र वर्णयति तं महाक्रतुम् ॥ ५० ॥">योऽपरोक्षवपुषाऽप्यपेक्षितः कोऽत्र वर्णयति तं महाक्रतुम् ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-624" id="Sumadhwavijaya-624" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ब्रह्मवेदननिविष्टचेतसां कर्म तत्र करणान्तरं भवेत् ।">ब्रह्मवेदननिविष्टचेतसां कर्म तत्र करणान्तरं भवेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञापयन्निति परात्मवेदकः कर्म धर्ममपि स ह्यचीकरत् ॥ ५१ ॥">ज्ञापयन्निति परात्मवेदकः कर्म धर्ममपि स ह्यचीकरत् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-625" id="Sumadhwavijaya-625" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यानि यानि चरितानि यानि या - नीरितानि च मनोहराण्यहो ।">यानि यानि चरितानि यानि या - नीरितानि च मनोहराण्यहो ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तानि तानि च वितानचेतसो विश्वविस्मयकराणि भान्ति हि ॥ ५२ ॥">तानि तानि च वितानचेतसो विश्वविस्मयकराणि भान्ति हि ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-626" id="Sumadhwavijaya-626" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सरस्वतीर्वृत्तिकरीः शरीरिणा- मतीत्य बह्वीः समतीतगोत्रकः ।">सरस्वतीर्वृत्तिकरीः शरीरिणा- मतीत्य बह्वीः समतीतगोत्रकः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरेव कृष्णप्रियमापदश्रमं पृथुप्रबोधः पुनरुत्तमाश्रमम् ॥ ५३ ॥">पुरेव कृष्णप्रियमापदश्रमं पृथुप्रबोधः पुनरुत्तमाश्रमम् ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-627" id="Sumadhwavijaya-627" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सहभोगमनन्यलभ्यमस्मै हनुमद्रूपवते ददौ पुरा हि ।">सहभोगमनन्यलभ्यमस्मै हनुमद्रूपवते ददौ पुरा हि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनवेक्ष्य परं स्वभीष्टकर्त्रे प्रतिदातुं हरिरैधयत्तमेव ॥ ५४ ॥">अनवेक्ष्य परं स्वभीष्टकर्त्रे प्रतिदातुं हरिरैधयत्तमेव ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-628" id="Sumadhwavijaya-628" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणम्य गुरुमादरादथ नियोगतो योग्यतः स तस्य जगतां हितं विदधतो गतः सानुगः ।">प्रणम्य गुरुमादरादथ नियोगतो योग्यतः स तस्य जगतां हितं विदधतो गतः सानुगः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महिष्ठहृदयो महामहिमसिन्धुरानन्दतो निजैरभिगतोऽनमद्रजतपीठवासं हरिम् ॥ ५५ ॥">महिष्ठहृदयो महामहिमसिन्धुरानन्दतो निजैरभिगतोऽनमद्रजतपीठवासं हरिम् ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के नवमः सर्गः ॥&nbsp;"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के नवमः सर्गः ॥&nbsp;</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-629" id="Sumadhwavijaya-629" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="दशमः सर्गः">दशमः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-630" id="Sumadhwavijaya-630" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सपदि समस्कुरुत भृशं माधव गुणसाधकोऽथ मध्वरविः ।">सपदि समस्कुरुत भृशं माधव गुणसाधकोऽथ मध्वरविः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भृगुकुलतिलकस्थानं ताप- करः पापपान्थानाम् ॥ १ ॥">भृगुकुलतिलकस्थानं ताप- करः पापपान्थानाम् ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-631" id="Sumadhwavijaya-631" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दशमतिशिष्यः कश्चिच्छुभ- जनतायै कुतूहलनतायै ।">दशमतिशिष्यः कश्चिच्छुभ- जनतायै कुतूहलनतायै ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधसुवृत्तं वाक्यं काव्य- मिवोचे सनायकस्तवकम् ॥ २ ॥">विविधसुवृत्तं वाक्यं काव्य- मिवोचे सनायकस्तवकम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-632" id="Sumadhwavijaya-632" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भुवनाद्भुतमध्वचेष्टितं न वदेमापि सुरायुषा वयम् ।">भुवनाद्भुतमध्वचेष्टितं न वदेमापि सुरायुषा वयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलं खलु किन्तु किञ्चिद- प्यथ शुश्रूषुजनाय वर्ण्यते ॥ ३ ॥">सकलं खलु किन्तु किञ्चिद- प्यथ शुश्रूषुजनाय वर्ण्यते ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-633" id="Sumadhwavijaya-633" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्वचिदीश्वरदेवमेष भूपं खननं पान्थजनैर्विधापयन्तम् ।">क्वचिदीश्वरदेवमेष भूपं खननं पान्थजनैर्विधापयन्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वमपि प्रतिचोदयन्तमूचे क्रियया नोऽकुशलान् प्रबोधयेति ॥ ४ ॥">स्वमपि प्रतिचोदयन्तमूचे क्रियया नोऽकुशलान् प्रबोधयेति ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-634" id="Sumadhwavijaya-634" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रकारं प्रकटीकर्तुमारभ्य विरराम नो ।">प्रकारं प्रकटीकर्तुमारभ्य विरराम नो ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महीयोमतिमाहात्म्याद्वैवश्येन खनन् खलः ॥ ५ ॥">महीयोमतिमाहात्म्याद्वैवश्येन खनन् खलः ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-635" id="Sumadhwavijaya-635" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नानेनेनानेनानेनोनूनेन ननु नुन्नाः ।">नानेनेनानेनानेनोनूनेन ननु नुन्नाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नानाना नो नूनं नानेनानूननाऽनुन्नः ॥ ६ ॥">नानाना नो नूनं नानेनानूननाऽनुन्नः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-636" id="Sumadhwavijaya-636" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यमशेषभवप्रभवः स्मरता- मसुखाब्धिरपैति न चित्रमिदम् ।">यमशेषभवप्रभवः स्मरता- मसुखाब्धिरपैति न चित्रमिदम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मरुतीदृशि भान्ति हि यत् स्तवने यमशेषभवप्रभवः स्म रताः ॥ ७ ॥">मरुतीदृशि भान्ति हि यत् स्तवने यमशेषभवप्रभवः स्म रताः ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-637" id="Sumadhwavijaya-637" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सञ्चरन्नञ्चनीयः कदाचिद्विभु- र्विष्णुपद्यास्तटं वैष्णवाग्रेसरः ।">सञ्चरन्नञ्चनीयः कदाचिद्विभु- र्विष्णुपद्यास्तटं वैष्णवाग्रेसरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रापदाप्तैर्निजैरेष शिष्यैर्वृत- स्त्यक्तविश्वप्लवं शात्रवातङ्कतः ॥ ८ ॥">प्रापदाप्तैर्निजैरेष शिष्यैर्वृत- स्त्यक्तविश्वप्लवं शात्रवातङ्कतः ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-638" id="Sumadhwavijaya-638" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इमान् स्वस्वपूर्वाश्रयानात्मवाक्यात् सलीलं दयालुः स मूलाश्रयात्मा ।">इमान् स्वस्वपूर्वाश्रयानात्मवाक्यात् सलीलं दयालुः स मूलाश्रयात्मा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निषेद्धृननादृत्य चानन्यलङ्घ्यां तदाऽत्याययत्तां नदीं संसृतिं वा ॥ ९ ॥">निषेद्धृननादृत्य चानन्यलङ्घ्यां तदाऽत्याययत्तां नदीं संसृतिं वा ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-639" id="Sumadhwavijaya-639" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वारयत वारयत वैरिसुहृदोऽमून् मारयत मारयत पारगमनात् प्राक् ।">वारयत वारयत वैरिसुहृदोऽमून् मारयत मारयत पारगमनात् प्राक् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आपतत आलपत इत्यवददुच्चॆ ः स त्वरकराजपुरुषानुचितवाचा ॥ १० ॥">आपतत आलपत इत्यवददुच्चॆ ः स त्वरकराजपुरुषानुचितवाचा ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-640" id="Sumadhwavijaya-640" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न जडा जले पतत साहसादहो न भयं हि वो बहुतयाऽबहोर्जनात् ।">न जडा जले पतत साहसादहो न भयं हि वो बहुतयाऽबहोर्जनात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भवतां पतिं क्षितिपतिं दिदृक्षवः प्रतियाम केन कलहं चिकीर्षथ ॥ ११ ॥">भवतां पतिं क्षितिपतिं दिदृक्षवः प्रतियाम केन कलहं चिकीर्षथ ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-641" id="Sumadhwavijaya-641" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वचसेत्यनेन स परान्न्यरुण-द् भुजगान्नरेन्द्र इव मन्त्रबलात् ।">वचसेत्यनेन स परान्न्यरुण-द् भुजगान्नरेन्द्र इव मन्त्रबलात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदतारयत् परिजनं मृतिभी- सरितश्च देवसरितश्च समम् ॥ १२ ॥">उदतारयत् परिजनं मृतिभी- सरितश्च देवसरितश्च समम् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-642" id="Sumadhwavijaya-642" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निर्विकारचरितोऽपि परीतः क्रूरकिङ्करसहस्रतयेन ।">निर्विकारचरितोऽपि परीतः क्रूरकिङ्करसहस्रतयेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स व्रजन्नुदलसज्जगदीशः सिंहराडिव सृगालसमूहे ॥ १३ ॥">स व्रजन्नुदलसज्जगदीशः सिंहराडिव सृगालसमूहे ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-643" id="Sumadhwavijaya-643" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रकम्प्यवपुषं सुरासुरैः सिंहसंहननमेनमुन्नतम् ।">अप्रकम्प्यवपुषं सुरासुरैः सिंहसंहननमेनमुन्नतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राप्तमात्मनगरान्तिकं नृपः प्रेक्ष्य सौधशिखरे स्थितोऽब्रवीत् ॥ १४ ॥">प्राप्तमात्मनगरान्तिकं नृपः प्रेक्ष्य सौधशिखरे स्थितोऽब्रवीत् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-644" id="Sumadhwavijaya-644" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रिपुनृपप्रणिधिप्रतिशङ्कया पथिकपाटनकर्मणि दीक्षितैः ।">रिपुनृपप्रणिधिप्रतिशङ्कया पथिकपाटनकर्मणि दीक्षितैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुमुख मे पुरुषैः परुषैः कथं यमभटैरिव नासि विहिंसितः ॥ १५ ॥">सुमुख मे पुरुषैः परुषैः कथं यमभटैरिव नासि विहिंसितः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-645" id="Sumadhwavijaya-645" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्लवदेवनदीतरणं ते हन्त कथं च चिकीर्षसि किं त्वम् ।">अप्लवदेवनदीतरणं ते हन्त कथं च चिकीर्षसि किं त्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तं निगदन्तमितिप्रभृतीह स्माह महापुरुषोत्तमदासः ॥ १६ ॥">तं निगदन्तमितिप्रभृतीह स्माह महापुरुषोत्तमदासः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-646" id="Sumadhwavijaya-646" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="योऽसौ देवो विश्वदीपः प्रदीप्तः कुर्मः सर्वं तत्परानुग्रहेण ।">योऽसौ देवो विश्वदीपः प्रदीप्तः कुर्मः सर्वं तत्परानुग्रहेण ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यामस्तावत्तूर्णमाशामुदीची- मित्याद्यं तद्भाषया चित्रवाक्यम् ॥ १७ ॥">यामस्तावत्तूर्णमाशामुदीची- मित्याद्यं तद्भाषया चित्रवाक्यम् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-647" id="Sumadhwavijaya-647" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गाम्भीर्यं धृतिमुरुवीर्यमार्यभावं तेजोऽग्र्यं गिरमपि देशकालयुक्ताम् ।">गाम्भीर्यं धृतिमुरुवीर्यमार्यभावं तेजोऽग्र्यं गिरमपि देशकालयुक्ताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="राजाऽस्य स्फुटमुपलभ्य विस्मितोऽस्मै राज्यार्धं सपदि समर्पयाम्बभूव ॥ १८ ॥">राजाऽस्य स्फुटमुपलभ्य विस्मितोऽस्मै राज्यार्धं सपदि समर्पयाम्बभूव ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-648" id="Sumadhwavijaya-648" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दण्डार्हबुद्धिविषयो नृपपूरुषाणां राज्यार्हबुद्धिविषयोऽभवदित्थमेषः ।">दण्डार्हबुद्धिविषयो नृपपूरुषाणां राज्यार्हबुद्धिविषयोऽभवदित्थमेषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नीतिं प्रकाशयितुमेव विपत्सु कार्यां गन्तुं प्रभुः प्रसभतोऽपि तथा व्यधात् सः ॥ १९ ॥">नीतिं प्रकाशयितुमेव विपत्सु कार्यां गन्तुं प्रभुः प्रसभतोऽपि तथा व्यधात् सः ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-649" id="Sumadhwavijaya-649" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कदाचिच्चोराणां निकरमवलोक्याभिपतता- मवस्थाप्य स्वीयान् करगपटपिण्डार्थमतिकृत् ।">कदाचिच्चोराणां निकरमवलोक्याभिपतता- मवस्थाप्य स्वीयान् करगपटपिण्डार्थमतिकृत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चरन्नेतेष्वेतानयमिथ इहाघातयदहो विभुः समोह्य प्राग्विजय इव संशप्तकगणान् ॥ २० ॥">चरन्नेतेष्वेतानयमिथ इहाघातयदहो विभुः समोह्य प्राग्विजय इव संशप्तकगणान् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-650" id="Sumadhwavijaya-650" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अन्यत्र च चोरान् धन्यप्रवरोऽसौ शूरान् शतसङ्ख्यान् प्राप्तान् स्वजिघांसून् ।">अन्यत्र च चोरान् धन्यप्रवरोऽसौ शूरान् शतसङ्ख्यान् प्राप्तान् स्वजिघांसून् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="एकेन तु शिष्येणाऽकृष्टकुठारान् निस्ताडितयूथ्यानद्रावयत द्राक् ॥ २१ ॥">एकेन तु शिष्येणाऽकृष्टकुठारान् निस्ताडितयूथ्यानद्रावयत द्राक् ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-651" id="Sumadhwavijaya-651" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्वचिच्छिलाच्छटा भ्रमा- दमुं ससङ्घमत्यजन् ।">क्वचिच्छिलाच्छटा भ्रमा- दमुं ससङ्घमत्यजन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवेक्ष्य दस्यवः पुनः कुतूहलात् तमानमन् ॥ २२ ॥">अवेक्ष्य दस्यवः पुनः कुतूहलात् तमानमन् ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-652" id="Sumadhwavijaya-652" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्योच्छेदे सेच्छायातं व्याघ्राकारं दैत्यव्याघ्रम् ।">सत्योच्छेदे सेच्छायातं व्याघ्राकारं दैत्यव्याघ्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रालेयाद्रेः प्रान्ते प्राज्ञः पाणेर्लीलालेशेनास्यत् ॥ २३ ॥">प्रालेयाद्रेः प्रान्ते प्राज्ञः पाणेर्लीलालेशेनास्यत् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-653" id="Sumadhwavijaya-653" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राप स नारायणतः शुद्धशिलात्मप्रतिमाः ।">प्राप स नारायणतः शुद्धशिलात्मप्रतिमाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यासु स पद्मासहितो दोष्यहितः सन्निहितः ॥ २४ ॥">यासु स पद्मासहितो दोष्यहितः सन्निहितः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-654" id="Sumadhwavijaya-654" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पाराशर्यः परतत्वप्रसिद्ध्यै तात्पर्यार्थं परमं भारतस्य ।">पाराशर्यः परतत्वप्रसिद्ध्यै तात्पर्यार्थं परमं भारतस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यक्तं वक्तुं नियुनक्ति स्म साक्षा- देनं धन्यं भुवने मन्यमानः ॥ २५ ॥">व्यक्तं वक्तुं नियुनक्ति स्म साक्षा- देनं धन्यं भुवने मन्यमानः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-655" id="Sumadhwavijaya-655" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तीर्थेषु तीर्थेषु च सौख्यतीर्थः क्षेत्रेषु च क्षेत्रविदां वरिष्ठः ।">तीर्थेषु तीर्थेषु च सौख्यतीर्थः क्षेत्रेषु च क्षेत्रविदां वरिष्ठः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गोविन्दमावन्द्य सहानुगोऽगा-द् गङ्गां पुनस्तुङ्गतरङ्गमालाम् ॥ २६ ॥">गोविन्दमावन्द्य सहानुगोऽगा-द् गङ्गां पुनस्तुङ्गतरङ्गमालाम् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-656" id="Sumadhwavijaya-656" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्लवैरपेतामवलोक्य सिन्धुं सरोजबन्धुं च तदाऽऽप्तसिन्धुम् ।">प्लवैरपेतामवलोक्य सिन्धुं सरोजबन्धुं च तदाऽऽप्तसिन्धुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तटे निषण्णानधिकं विषण्णान् निरीक्ष्य शिष्यानतरत्स एताम् ॥ २७ ॥">तटे निषण्णानधिकं विषण्णान् निरीक्ष्य शिष्यानतरत्स एताम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-657" id="Sumadhwavijaya-657" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न वानरेन्द्रस्य विलङ्घिताब्धे- र्न वा नरेन्द्रस्य विहर्तुरस्याम् ।">न वानरेन्द्रस्य विलङ्घिताब्धे- र्न वा नरेन्द्रस्य विहर्तुरस्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इमेऽस्मरंस्तद्वपुषोऽन्यथाऽस्य शक्तस्य शङ्क्येत विपत् कथं तैः ॥ २८ ॥">इमेऽस्मरंस्तद्वपुषोऽन्यथाऽस्य शक्तस्य शङ्क्येत विपत् कथं तैः ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-658" id="Sumadhwavijaya-658" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जगत्प्रदीपायितगोगणाढ्ये दिवाकरे मध्वदिवाकरे च ।">जगत्प्रदीपायितगोगणाढ्ये दिवाकरे मध्वदिवाकरे च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अव्यक्तरूपे श्रियमत्यजन् द्राक् सहाम्बुजैस्तन्नयनाम्बुजानि ॥ २९ ॥">अव्यक्तरूपे श्रियमत्यजन् द्राक् सहाम्बुजैस्तन्नयनाम्बुजानि ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-659" id="Sumadhwavijaya-659" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पदं पशोर्वा विनतातनूज- स्तीर्त्वा नदीं तावददीनसत्वः ।">पदं पशोर्वा विनतातनूज- स्तीर्त्वा नदीं तावददीनसत्वः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनार्द्रवासाः स कुतूहलार्द्रै- र्नृदेवभूदेवमुखैर्ववन्दे ॥ ३० ॥">अनार्द्रवासाः स कुतूहलार्द्रै- र्नृदेवभूदेवमुखैर्ववन्दे ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-660" id="Sumadhwavijaya-660" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भीतैररातेरतिमात्रमत्र नतारकैरप्यथ तारकैः सः ।">भीतैररातेरतिमात्रमत्र नतारकैरप्यथ तारकैः सः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वतेजसा विस्मितभूपनुन्नॆ ः प्लवेन शिष्यान् निरतारयत्ताम् ॥ ३१ ॥">स्वतेजसा विस्मितभूपनुन्नॆ ः प्लवेन शिष्यान् निरतारयत्ताम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-661" id="Sumadhwavijaya-661" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विशङ्कटं स्वस्तटिनीतटं ते दीपप्रदीप्तं जनताभिपूर्णम् ।">विशङ्कटं स्वस्तटिनीतटं ते दीपप्रदीप्तं जनताभिपूर्णम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सञ्चोदयत्पण्डितमण्डलाढ्यं नाथावलोकोत्कहृदोऽभ्यपश्यन् ॥ ३२ ॥">सञ्चोदयत्पण्डितमण्डलाढ्यं नाथावलोकोत्कहृदोऽभ्यपश्यन् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-662" id="Sumadhwavijaya-662" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आम्नायमाम्नायविदां विदग्धं सभावभेदं प्रवदन्तमत्र ।">आम्नायमाम्नायविदां विदग्धं सभावभेदं प्रवदन्तमत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दैव्यां सभायामिव पद्मयोनिं प्रैक्षन्त साक्षात्सुखतीर्थमेते ॥ ३३ ॥">दैव्यां सभायामिव पद्मयोनिं प्रैक्षन्त साक्षात्सुखतीर्थमेते ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-663" id="Sumadhwavijaya-663" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राप्तस्ततो हस्तिनराजधानीं मासानुवासेह स वासयोग्यान् ।">प्राप्तस्ततो हस्तिनराजधानीं मासानुवासेह स वासयोग्यान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मठान्तरेऽनन्तगुणान्तरः स- न्नेकान्तदेशे सरितोऽसमीपे ॥ ३४ ॥">मठान्तरेऽनन्तगुणान्तरः स- न्नेकान्तदेशे सरितोऽसमीपे ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-664" id="Sumadhwavijaya-664" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भित्वा भुवं देवनदी जगाम शाखाविशेषेण निषेवितुं तम् ।">भित्वा भुवं देवनदी जगाम शाखाविशेषेण निषेवितुं तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वाणी च यत्प्रेष्यतया कृतार्था शिवादिवन्द्या न तदत्र चित्रम् ॥ ३५ ॥">वाणी च यत्प्रेष्यतया कृतार्था शिवादिवन्द्या न तदत्र चित्रम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-665" id="Sumadhwavijaya-665" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुप्रबर्हस्य पदारविन्दं विदूरतः सा प्रणनाम मूर्ता ।">गुरुप्रबर्हस्य पदारविन्दं विदूरतः सा प्रणनाम मूर्ता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="औदार्यसौन्दर्यतनुं तनुं ता- मालक्ष्य शिष्यैरतिविस्मितं तैः ॥ ३६ ॥">औदार्यसौन्दर्यतनुं तनुं ता- मालक्ष्य शिष्यैरतिविस्मितं तैः ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-666" id="Sumadhwavijaya-666" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेनोपयातेन कदाचनाथ वाराणसीं पापनिवारणेन ।">तेनोपयातेन कदाचनाथ वाराणसीं पापनिवारणेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवादि वाणी बलिनः स्वशिष्यान् विलोक्य लीलावसरेऽवलिप्तान् ॥ ३७ ॥">अवादि वाणी बलिनः स्वशिष्यान् विलोक्य लीलावसरेऽवलिप्तान् ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-667" id="Sumadhwavijaya-667" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नियुद्धसिद्धै युगपद्धि वीर- म्मन्या भवन्तोऽभिपतन्तु मां द्राक् ।">नियुद्धसिद्धै युगपद्धि वीर- म्मन्या भवन्तोऽभिपतन्तु मां द्राक् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समस्तशक्तिं न युनक्ति यः स्वा- मत्रास्मदाज्ञां स निराकरोति ॥ ३८ ॥">समस्तशक्तिं न युनक्ति यः स्वा- मत्रास्मदाज्ञां स निराकरोति ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-668" id="Sumadhwavijaya-668" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इतीरयन् पञ्चदशैष यूनः प्राप्तान् प्रयुद्धान् युगपन्निपात्य ।">इतीरयन् पञ्चदशैष यूनः प्राप्तान् प्रयुद्धान् युगपन्निपात्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उत्थीयतां यस्य समर्थता स्या- दिति ब्रुवाणः शनकैर्जहास ॥ ३९ ॥">उत्थीयतां यस्य समर्थता स्या- दिति ब्रुवाणः शनकैर्जहास ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-669" id="Sumadhwavijaya-669" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सौमेरवं गौरवमावहन्ति तवाङ्गमङ्गाङ्गुलयश्च नोऽङ्गे ।">सौमेरवं गौरवमावहन्ति तवाङ्गमङ्गाङ्गुलयश्च नोऽङ्गे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरा विनश्याम इतो दयालो स्वामिन् विमुञ्चेत्यवदंस्तदा ते ॥ ४० ॥">पुरा विनश्याम इतो दयालो स्वामिन् विमुञ्चेत्यवदंस्तदा ते ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-670" id="Sumadhwavijaya-670" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेनाथ मुक्तैरतिविस्मयस्तै- रवाप्यनालोच्य हि तत्स्वरूपम् ।">तेनाथ मुक्तैरतिविस्मयस्तै- रवाप्यनालोच्य हि तत्स्वरूपम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यद् भ्रूविजृम्भेण सशर्वशक्रं जगत्समस्तं नियतं निकामम् ॥ ४१ ॥">यद् भ्रूविजृम्भेण सशर्वशक्रं जगत्समस्तं नियतं निकामम् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-671" id="Sumadhwavijaya-671" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सदाक्ष्यमाक्षिप्तसमस्तपक्षको यतिः प्रभुं कोऽप्यमरावतीपदः ।">सदाक्ष्यमाक्षिप्तसमस्तपक्षको यतिः प्रभुं कोऽप्यमरावतीपदः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जिगीषया ज्ञानसहायकर्मणः प्रसाध्यतां साधनतेत्युदाहरत् ॥ ४२ ॥">जिगीषया ज्ञानसहायकर्मणः प्रसाध्यतां साधनतेत्युदाहरत् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-672" id="Sumadhwavijaya-672" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="संसाधितार्थे भगवत्ययुक्तिवित् पप्रच्छ स ज्ञानपदार्थमुग्रधीः ।">संसाधितार्थे भगवत्ययुक्तिवित् पप्रच्छ स ज्ञानपदार्थमुग्रधीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञातः स ते ज्ञान्यसि चेन्न चेन्न स प्रश्नो घटेतेति निराकृतैष तम् ॥ ४३ ॥">ज्ञातः स ते ज्ञान्यसि चेन्न चेन्न स प्रश्नो घटेतेति निराकृतैष तम् ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-673" id="Sumadhwavijaya-673" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वितततमतमोऽन्तं साधयन्त्या नितान्तं सदसि सदसि रेजे व्याख्यया व्यासशिष्यः ।">वितततमतमोऽन्तं साधयन्त्या नितान्तं सदसि सदसि रेजे व्याख्यया व्यासशिष्यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलसमयिहस्ताम्भोजबन्धाभिनन्दी शरदि शरदि चन्द्रश्चन्द्रिकासम्पदेव ॥ ४४ ॥">सकलसमयिहस्ताम्भोजबन्धाभिनन्दी शरदि शरदि चन्द्रश्चन्द्रिकासम्पदेव ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-674" id="Sumadhwavijaya-674" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जननं समये समये जगतः प्रथिते समये समयेदमिते ।">जननं समये समये जगतः प्रथिते समये समयेदमिते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सनिरासमयेऽसमये स्थितियुक् स्ववभासमयेऽसमयेष्टधिया ॥ ४५ ॥">सनिरासमयेऽसमये स्थितियुक् स्ववभासमयेऽसमयेष्टधिया ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-675" id="Sumadhwavijaya-675" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वर्तस्वाध्यधि सर्वं दीव्येदं सोऽनिशं स्वतन्त्रो विष्णुः ।">वर्तस्वाध्यधि सर्वं दीव्येदं सोऽनिशं स्वतन्त्रो विष्णुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उज्जासय दुष्टानां संस्कुरु साधून् गुणाभिपूर्णोऽप्यगुणः ॥ ४६ ॥">उज्जासय दुष्टानां संस्कुरु साधून् गुणाभिपूर्णोऽप्यगुणः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-676" id="Sumadhwavijaya-676" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असमोत्तमो मतोऽसौ श्रियः पतिर्विश्वतो विभिन्नात्मा ।">असमोत्तमो मतोऽसौ श्रियः पतिर्विश्वतो विभिन्नात्मा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमान् प्रकाममर्थान् प्रकाशयामास सेत्यादीन् ॥ ४७ ॥">परमान् प्रकाममर्थान् प्रकाशयामास सेत्यादीन् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-677" id="Sumadhwavijaya-677" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समानया यानमास मायया ततयाऽयमा ।">समानया यानमास मायया ततयाऽयमा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नयासना नास या न यातनाललनातया ॥ ४८ ॥">नयासना नास या न यातनाललनातया ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-678" id="Sumadhwavijaya-678" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्ञो राज्ञां त्रिदिवपदवीं कौरवं क्षेत्रमाप्तः सस्माराथ स्वविहृतिपतद्धस्तियुद्धोत्सवानाम् ।">प्राज्ञो राज्ञां त्रिदिवपदवीं कौरवं क्षेत्रमाप्तः सस्माराथ स्वविहृतिपतद्धस्तियुद्धोत्सवानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्यात्माद्यैरिह परिवृतो भाविमारीचदृग्भि- र्विस्मेरैः स्वैर्निजनृपतनूहेतिदृष्ट्याऽतितुष्टैः ॥ ४९ ॥">सत्यात्माद्यैरिह परिवृतो भाविमारीचदृग्भि- र्विस्मेरैः स्वैर्निजनृपतनूहेतिदृष्ट्याऽतितुष्टैः ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-679" id="Sumadhwavijaya-679" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विप्रात्मेशः क्षणार्थं कृतनतिरशितिश्रीर्हृषीकेशदेशे स्पष्टं दृष्टोऽप्यदृष्टः सपदि विहितवान्विस्मयं देहभाजाम् ।">विप्रात्मेशः क्षणार्थं कृतनतिरशितिश्रीर्हृषीकेशदेशे स्पष्टं दृष्टोऽप्यदृष्टः सपदि विहितवान्विस्मयं देहभाजाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वप्ने स्वप्रेरितान्यस्थलगनिजनरोपाहृतैर्भक्ष्यभोज्यैः प्राज्यैः प्राभोजयत्स्वं गुरुमखिल-गुरुं वेदयन्वेदबन्धुम्॥">स्वप्ने स्वप्रेरितान्यस्थलगनिजनरोपाहृतैर्भक्ष्यभोज्यैः प्राज्यैः प्राभोजयत्स्वं गुरुमखिल-गुरुं वेदयन्वेदबन्धुम्॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवाप्तवान् पुनरिषुपातमस्मर- द्रमापतिं स परशुराममादरात् ।">अवाप्तवान् पुनरिषुपातमस्मर- द्रमापतिं स परशुराममादरात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सराजकेल्युरुकदलीसहस्रकं तदाऽऽददभ्यवहृतिदत्तमुत्तमम् ॥ ५१ ॥">सराजकेल्युरुकदलीसहस्रकं तदाऽऽददभ्यवहृतिदत्तमुत्तमम् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-680" id="Sumadhwavijaya-680" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स शङ्करपदद्विजोपहृतमाप्य गोवाख्यगां गरिष्ठकदलीलसद्दशशतीचतुष्कं चरन् ।">स शङ्करपदद्विजोपहृतमाप्य गोवाख्यगां गरिष्ठकदलीलसद्दशशतीचतुष्कं चरन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पयःकलशपञ्चकत्रिकयुगाभिपूर्णं पपा- वदृष्टगतिरप्यभून्नृपनृमण्डलैरुद्यतैः ॥ ५२ ॥">पयःकलशपञ्चकत्रिकयुगाभिपूर्णं पपा- वदृष्टगतिरप्यभून्नृपनृमण्डलैरुद्यतैः ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-681" id="Sumadhwavijaya-681" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अयमेव गोविषयतोऽपि कुत्रचित् सदसि जनतार्थितो जवात् ।">अयमेव गोविषयतोऽपि कुत्रचित् सदसि जनतार्थितो जवात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुष्पमुत फलमहो विदधे जनसुप्तिदानुपमगानसम्पदा ॥ ५३ ॥">पुष्पमुत फलमहो विदधे जनसुप्तिदानुपमगानसम्पदा ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-682" id="Sumadhwavijaya-682" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="धन्योऽमह्यत नाकिनामहितहृद्बाणः समोऽजस्य यो मध्वो ध्वस्तदुरागमोऽग्र्यहिमगुश्रीःकाममायामिहृत् ।">धन्योऽमह्यत नाकिनामहितहृद्बाणः समोऽजस्य यो मध्वो ध्वस्तदुरागमोऽग्र्यहिमगुश्रीःकाममायामिहृत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विष्णुं विश्वजयप्रदं स हि नमन् सेव्यं सुसौख्यं मुदा दाक्ष्याच्छ्रीधरमामयादिविरही योगी सुहृत् सर्वदा ॥">विष्णुं विश्वजयप्रदं स हि नमन् सेव्यं सुसौख्यं मुदा दाक्ष्याच्छ्रीधरमामयादिविरही योगी सुहृत् सर्वदा ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति भुवनविभूषणस्य भूयां- स्यविगणितानि कृतान्तराणि हन्त ।">इति भुवनविभूषणस्य भूयां- स्यविगणितानि कृतान्तराणि हन्त ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रवणमननकीर्तनैरभीष्टं प्रतिददतीत्यमराः प्रकीर्तयन्ति ॥ ५५ ॥">श्रवणमननकीर्तनैरभीष्टं प्रतिददतीत्यमराः प्रकीर्तयन्ति ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-683" id="Sumadhwavijaya-683" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति विविधगोधारावारैर्विशारदवारिदो हरिपदरतो विद्याविद्युत्प्रदीपितदिङ्मुखः ।">इति विविधगोधारावारैर्विशारदवारिदो हरिपदरतो विद्याविद्युत्प्रदीपितदिङ्मुखः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भवभयमहाघर्मोत्तप्तं सदङ्घ्रिपमण्डलं सफलसुमनः सान्द्रानन्दं व्यधादविपल्लवम् ॥ ५६ ॥">भवभयमहाघर्मोत्तप्तं सदङ्घ्रिपमण्डलं सफलसुमनः सान्द्रानन्दं व्यधादविपल्लवम् ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के दशमः सर्गः ॥">॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के दशमः सर्गः ॥</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-684" id="Sumadhwavijaya-684" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="एकादशः सर्गः">एकादशः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-685" id="Sumadhwavijaya-685" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रचुरान्तरप्रवचनं फणिरा- डुपशुश्रुवान् स सनकादिमुनिः ।">प्रचुरान्तरप्रवचनं फणिरा- डुपशुश्रुवान् स सनकादिमुनिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गगनेऽल्पदृष्टवपुरत्र जनै- स्त्वरितं निलीनरुचिराप पदम् ॥ १ ॥">गगनेऽल्पदृष्टवपुरत्र जनै- स्त्वरितं निलीनरुचिराप पदम् ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-686" id="Sumadhwavijaya-686" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिचित्रधाम्नि निजधाम्नि रतं ससहस्रमस्तकमनन्तममुम् ।">अतिचित्रधाम्नि निजधाम्नि रतं ससहस्रमस्तकमनन्तममुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुनयोऽभिवाद्य विनयाभरणा वरमन्वयुञ्जत तदर्थमिमम् ॥ २ ॥">मुनयोऽभिवाद्य विनयाभरणा वरमन्वयुञ्जत तदर्थमिमम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-687" id="Sumadhwavijaya-687" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवत्तमस्य विपुलप्रमतेः समयं मनोहरतमं जगति ।">भगवत्तमस्य विपुलप्रमतेः समयं मनोहरतमं जगति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महितं भवद्भिरपि लोकपते पठतां मुहुः फलमुदेष्यति किम् ॥ ३ ॥">महितं भवद्भिरपि लोकपते पठतां मुहुः फलमुदेष्यति किम् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-688" id="Sumadhwavijaya-688" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिकारिणां फलमलं विदुषां भवति प्रवृत्तिरतिवीर्यवती ।">अधिकारिणां फलमलं विदुषां भवति प्रवृत्तिरतिवीर्यवती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति तत्फलं सफलसङ्कथनो भगवान् प्रपञ्चयतु भूरिदयः ॥ ४ ॥">इति तत्फलं सफलसङ्कथनो भगवान् प्रपञ्चयतु भूरिदयः ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-689" id="Sumadhwavijaya-689" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति तैरुदीरितमुदारमति- र्वचनं निशम्य स जगाद गिरम् ।">इति तैरुदीरितमुदारमति- र्वचनं निशम्य स जगाद गिरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शृणुताऽदरेण महनीयतमं महनीयपादसमयस्य फलम् ॥ ५ ॥">शृणुताऽदरेण महनीयतमं महनीयपादसमयस्य फलम् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-690" id="Sumadhwavijaya-690" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिदिवादि लभ्यमपि नास्य फलं कथितं कृषेरिव पलालकुलम् ।">त्रिदिवादि लभ्यमपि नास्य फलं कथितं कृषेरिव पलालकुलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वफलं तु मुक्तिपदमुक्तिपदं शुकशारदादिपरमार्थविदाम् ॥ ६ ॥">स्वफलं तु मुक्तिपदमुक्तिपदं शुकशारदादिपरमार्थविदाम् ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-691" id="Sumadhwavijaya-691" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमागमार्थवरशास्त्रमिदं भजताममानवकलारचितम् ।">परमागमार्थवरशास्त्रमिदं भजताममानवकलारचितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्रजतामहो परमवैष्णवतां रतये स्वलोकमजितो दिशति ॥ ७ ॥">व्रजतामहो परमवैष्णवतां रतये स्वलोकमजितो दिशति ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-692" id="Sumadhwavijaya-692" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु तत्र विश्वविभवैकपदं प्रतिभाति पूर्णपुरुषस्य पुरी ।">ननु तत्र विश्वविभवैकपदं प्रतिभाति पूर्णपुरुषस्य पुरी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपलभ्यते यदुपमानपदं प्रतिबिम्बमेव मणिवप्रगतम् ॥ ८ ॥">उपलभ्यते यदुपमानपदं प्रतिबिम्बमेव मणिवप्रगतम् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-693" id="Sumadhwavijaya-693" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सितसौधसन्ततिरुचा स्फुरिता परितोऽरुणाश्मगृहपङ्क्तिरुचिः ।">सितसौधसन्ततिरुचा स्फुरिता परितोऽरुणाश्मगृहपङ्क्तिरुचिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह मच्छरीरवलये लसिता- मनुयाति मूर्तिमसुरासुहृतः ॥ ९ ॥">इह मच्छरीरवलये लसिता- मनुयाति मूर्तिमसुरासुहृतः ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-694" id="Sumadhwavijaya-694" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शबलावलीकघटितस्फटिक- द्युतिभिर्हरिन्मणिमयी वलभी ।">शबलावलीकघटितस्फटिक- द्युतिभिर्हरिन्मणिमयी वलभी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतिसद्म भाति यमुना मिलिता सितसौरसैन्धवपयोभिरिव ॥ १० ॥">प्रतिसद्म भाति यमुना मिलिता सितसौरसैन्धवपयोभिरिव ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-695" id="Sumadhwavijaya-695" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदि नाभविष्यदिह विभ्रमता- नियमो जनस्य निलयावलिषु ।">यदि नाभविष्यदिह विभ्रमता- नियमो जनस्य निलयावलिषु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विकटा विटङ्ककृतपत्रततिः कृतकेत्यवैक्षत कथञ्चन नो ॥ ११ ॥">विकटा विटङ्ककृतपत्रततिः कृतकेत्यवैक्षत कथञ्चन नो ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-696" id="Sumadhwavijaya-696" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधस्तुलोपगतचित्रपटी- सुवितानलम्बिमणिदामगणः ।">विविधस्तुलोपगतचित्रपटी- सुवितानलम्बिमणिदामगणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शरणान्तरेष्वधिकपूरणतः प्रचकास्ति विभ्रम इवावगलन् ॥ १२ ॥">शरणान्तरेष्वधिकपूरणतः प्रचकास्ति विभ्रम इवावगलन् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-697" id="Sumadhwavijaya-697" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विमलाकृतिः प्रकृतिरेव महा- मणिहेममय्यखिलवस्तुमयी ।">विमलाकृतिः प्रकृतिरेव महा- मणिहेममय्यखिलवस्तुमयी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह सम्भवेत् सकलकान्तिरसः कथितोऽधिकोक्तिभिरतः कविभिः ॥ १३ ॥">इह सम्भवेत् सकलकान्तिरसः कथितोऽधिकोक्तिभिरतः कविभिः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-698" id="Sumadhwavijaya-698" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदनादिकालमितमुक्तिरते- रगणय्यशम्भुमुखसङ्घततेः ।">तदनादिकालमितमुक्तिरते- रगणय्यशम्भुमुखसङ्घततेः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नगरैर्महापुरमसंहतिम- ल्लसति प्रभोरयमहो महिमा ॥ १४ ॥">नगरैर्महापुरमसंहतिम- ल्लसति प्रभोरयमहो महिमा ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-699" id="Sumadhwavijaya-699" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भवनं विभाति भुवनैकपते- र्भुवनत्रयाद्भुतगुणातिशयी ।">भवनं विभाति भुवनैकपते- र्भुवनत्रयाद्भुतगुणातिशयी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वरमन्दिरप्रकरमध्यगतं द्विजमण्डलस्थशशिमण्डलवत् ॥ १५ ॥">वरमन्दिरप्रकरमध्यगतं द्विजमण्डलस्थशशिमण्डलवत् ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-700" id="Sumadhwavijaya-700" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वयमिन्दिरैव पतिमानकरी गृहकर्म यत्र कुरुते सुतराम् ।">स्वयमिन्दिरैव पतिमानकरी गृहकर्म यत्र कुरुते सुतराम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आपि किङ्करीदशशतीमहिता श्रियमत्र वर्णयति वेश्मनि कः ॥ १६ ॥">आपि किङ्करीदशशतीमहिता श्रियमत्र वर्णयति वेश्मनि कः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-701" id="Sumadhwavijaya-701" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलापतिः कमलयाऽमलया कमनीयया कमललोचनया ।">कमलापतिः कमलयाऽमलया कमनीयया कमललोचनया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमृताहिराजमृदुभोगगतः स्वरतोऽपि तत्र रमते परमः ॥ १७ ॥">अमृताहिराजमृदुभोगगतः स्वरतोऽपि तत्र रमते परमः ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-702" id="Sumadhwavijaya-702" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तरुणप्रभाकरसहस्ररुचं कनकाम्बरं मणिमयाभरणम् ।">तरुणप्रभाकरसहस्ररुचं कनकाम्बरं मणिमयाभरणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हसिताननेन्दुमरविन्ददृशं तमरीन्द्रधारिणमनुस्मरत ॥ १८ ॥">हसिताननेन्दुमरविन्ददृशं तमरीन्द्रधारिणमनुस्मरत ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-703" id="Sumadhwavijaya-703" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गणयेद्रमाऽस्य न गुणानखिलान् चतुराननश्चतुरवागपि नो ।">गणयेद्रमाऽस्य न गुणानखिलान् चतुराननश्चतुरवागपि नो ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न वयं सहस्रवदना अपि ता- नपरोदितानतिवदेम पुनः ॥ १९ ॥">न वयं सहस्रवदना अपि ता- नपरोदितानतिवदेम पुनः ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-704" id="Sumadhwavijaya-704" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधयो विहङ्गपतयोऽगणिता रमणीयुताश्च फणिपेन्द्रमुखाः ।">विधयो विहङ्गपतयोऽगणिता रमणीयुताश्च फणिपेन्द्रमुखाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परयोगभूरिसुखभोगमिता अवलोक्य तं दधति मोदरसम् ॥ २० ॥">परयोगभूरिसुखभोगमिता अवलोक्य तं दधति मोदरसम् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-705" id="Sumadhwavijaya-705" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सचतुर्भुजा वनजपत्रदृशो वरवेषिणोऽत्र सपिशङ्गपटाः ।">सचतुर्भुजा वनजपत्रदृशो वरवेषिणोऽत्र सपिशङ्गपटाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणप्रभाश्च तरुणाभ्ररुचो विचरन्ति नाथरुचयः पुरुषाः ॥ २१ ॥">अरुणप्रभाश्च तरुणाभ्ररुचो विचरन्ति नाथरुचयः पुरुषाः ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-706" id="Sumadhwavijaya-706" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवत्समीपमुपयातवतां प्रमदो न केवलमलब्धतुलः ।">भगवत्समीपमुपयातवतां प्रमदो न केवलमलब्धतुलः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि तस्य लोकमतिलोकगुणं भजतां सुदुर्लभमभूरिशुभैः ॥ २२ ॥">अपि तस्य लोकमतिलोकगुणं भजतां सुदुर्लभमभूरिशुभैः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-707" id="Sumadhwavijaya-707" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न भवन्ति यत्र मृतिजन्मजरा- स्त्रिविधं भयं किमुत दुःखगणः ।">न भवन्ति यत्र मृतिजन्मजरा- स्त्रिविधं भयं किमुत दुःखगणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरं च किञ्चिदशुभं न भवे- न्न गुणादि तत्प्रभवमूलमपि ॥ २३ ॥">अपरं च किञ्चिदशुभं न भवे- न्न गुणादि तत्प्रभवमूलमपि ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-708" id="Sumadhwavijaya-708" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुभूयते सुखमनन्तसखैः सकलैरलंमतिपदं सततम् ।">अनुभूयते सुखमनन्तसखैः सकलैरलंमतिपदं सततम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि तारतम्यसहितैः स्वगुरु- प्रवणैः परस्परमुरुप्रणयैः ॥ २४ ॥">अपि तारतम्यसहितैः स्वगुरु- प्रवणैः परस्परमुरुप्रणयैः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-709" id="Sumadhwavijaya-709" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिसुन्दराः सुरभयः पुरुषा हरिचन्दनेन नवचन्द्ररुचा ।">अतिसुन्दराः सुरभयः पुरुषा हरिचन्दनेन नवचन्द्ररुचा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चलचारुचामरधरानुचरा विचरन्ति नित्यतरुणा इह ते ॥ २५ ॥">चलचारुचामरधरानुचरा विचरन्ति नित्यतरुणा इह ते ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-710" id="Sumadhwavijaya-710" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सविलासलास्यपरितुष्टदृशो मृदुगीतवाद्यमुदितश्रवणाः ।">सविलासलास्यपरितुष्टदृशो मृदुगीतवाद्यमुदितश्रवणाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुरञ्जयन्ति नवकञ्जदृशो रमणा अमी स्वरमणीस्तरुणीः ॥ २६ ॥">अनुरञ्जयन्ति नवकञ्जदृशो रमणा अमी स्वरमणीस्तरुणीः ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-711" id="Sumadhwavijaya-711" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिणायकानुपवनाभिमुखा ननु निःसरन्ति हरिणीनयनाः ।">परिणायकानुपवनाभिमुखा ननु निःसरन्ति हरिणीनयनाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विमलाद्विमानवलयाच्छनकैः शशिमण्डलादिव रुचो रुचिराः ॥ २७ ॥">विमलाद्विमानवलयाच्छनकैः शशिमण्डलादिव रुचो रुचिराः ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-712" id="Sumadhwavijaya-712" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणाश्मवर्णतनवस्तनवः शुभहारसन्निभरुचोऽत्र पराः ।">अरुणाश्मवर्णतनवस्तनवः शुभहारसन्निभरुचोऽत्र पराः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिनीलनीलरुचयोऽप्यपराः प्रकटीभवन्ति विविधाभरणाः ॥ २८ ॥">हरिनीलनीलरुचयोऽप्यपराः प्रकटीभवन्ति विविधाभरणाः ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-713" id="Sumadhwavijaya-713" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुचिरद्युतीर्दधति सूक्ष्मतरं स्वयमम्बरं च खलु बिभ्रति याः ।">सुचिरद्युतीर्दधति सूक्ष्मतरं स्वयमम्बरं च खलु बिभ्रति याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शुकनिःस्वना ध्रुवमिमा अपराः सुपयोधरा जलधरावलयः ॥ २९ ॥">शुकनिःस्वना ध्रुवमिमा अपराः सुपयोधरा जलधरावलयः ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-714" id="Sumadhwavijaya-714" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समतीतविद्रुमभुवां सुदृशां पदपल्लवाग्र्यनखरक्तरुचीः ।">समतीतविद्रुमभुवां सुदृशां पदपल्लवाग्र्यनखरक्तरुचीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परभागतः स्फटिककुट्टिमभूः प्रकटीकरोति न पुरा प्रकटाः ॥ ३० ॥">परभागतः स्फटिककुट्टिमभूः प्रकटीकरोति न पुरा प्रकटाः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-715" id="Sumadhwavijaya-715" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिणीदृशां सुवसनानि बृह- त्सुनितम्बबिम्बरुचिरोरुरुचा ।">हरिणीदृशां सुवसनानि बृह- त्सुनितम्बबिम्बरुचिरोरुरुचा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शबलद्युतीनि मदनस्य जग- ज्जयवैजयन्त्य इति निश्चिनुमः ॥ ३१ ॥">शबलद्युतीनि मदनस्य जग- ज्जयवैजयन्त्य इति निश्चिनुमः ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-716" id="Sumadhwavijaya-716" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="करपल्लवैस्तरलितैर्ललितै- रसकृत्क्वणत्कनककङ्कणकैः ।">करपल्लवैस्तरलितैर्ललितै- रसकृत्क्वणत्कनककङ्कणकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नवरोमराजिवलिवल्गुमृदु- प्रतनूदरैरतिमनाक्तरलैः ॥ ३२ ॥">नवरोमराजिवलिवल्गुमृदु- प्रतनूदरैरतिमनाक्तरलैः ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-717" id="Sumadhwavijaya-717" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कुचकुम्भपूर्णतरकान्तिसुधा- रसशेषबिन्दुविसरच्छविभिः ।">कुचकुम्भपूर्णतरकान्तिसुधा- रसशेषबिन्दुविसरच्छविभिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वरहारराजिभिरुतानुपदं प्रतिलोडिताभिरशनैरुरसि ॥ ३३ ॥">वरहारराजिभिरुतानुपदं प्रतिलोडिताभिरशनैरुरसि ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-718" id="Sumadhwavijaya-718" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि लीलया कुवलयोल्लसितै- रपरैः करैः सहचरीनिहितैः ।">अपि लीलया कुवलयोल्लसितै- रपरैः करैः सहचरीनिहितैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वदनैः शुचिस्मितकटाक्षरसै- श्चलकुण्डलोल्लसितगण्डयुगैः ॥ ३४ ॥">वदनैः शुचिस्मितकटाक्षरसै- श्चलकुण्डलोल्लसितगण्डयुगैः ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-719" id="Sumadhwavijaya-719" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रगतासु तासु रणितैरशना- मणिनूपुरैरिव पुरा गदिताः ।">प्रगतासु तासु रणितैरशना- मणिनूपुरैरिव पुरा गदिताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुवीक्षितुं तनुविलासमिमं तरुणा भवन्त्यथ निवृत्तमुखाः ॥ ३५ ॥">अनुवीक्षितुं तनुविलासमिमं तरुणा भवन्त्यथ निवृत्तमुखाः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-720" id="Sumadhwavijaya-720" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुपालिताः स्वदयितैर्दयिताः कथमप्युपेत्य कुचभारनताः ।">अनुपालिताः स्वदयितैर्दयिताः कथमप्युपेत्य कुचभारनताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शनकैः पुनस्तदवलम्बबलात् किल ता विशन्ति परमोपवनम् ॥ ३६ ॥">शनकैः पुनस्तदवलम्बबलात् किल ता विशन्ति परमोपवनम् ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-721" id="Sumadhwavijaya-721" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हसितप्रसूननिकरोरुभर- प्रणमत्सुवर्णमणिसर्वतरून् ।">हसितप्रसूननिकरोरुभर- प्रणमत्सुवर्णमणिसर्वतरून् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपगूहयन्नमृत सिन्धुसखः पवनो न कस्य सुखमेधयति ॥ ३७ ॥">उपगूहयन्नमृत सिन्धुसखः पवनो न कस्य सुखमेधयति ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-722" id="Sumadhwavijaya-722" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उपचारनन्दनमिदं द्युवनं नियमेन नन्दयति यन्न जनम् ।">उपचारनन्दनमिदं द्युवनं नियमेन नन्दयति यन्न जनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमेव नन्दनमुपेन्द्रवनं सकलं सदा यदभिनन्दयति ॥ ३८ ॥">परमेव नन्दनमुपेन्द्रवनं सकलं सदा यदभिनन्दयति ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-723" id="Sumadhwavijaya-723" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वरपारिभद्रकसुकल्पतरु- व्रजपारिजतहरिचन्दनवत् ।">वरपारिभद्रकसुकल्पतरु- व्रजपारिजतहरिचन्दनवत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सहितं समादिपदताननगैः परिभूषयन्ति तदहो ऋतवः ॥ ३९ ॥">सहितं समादिपदताननगैः परिभूषयन्ति तदहो ऋतवः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-724" id="Sumadhwavijaya-724" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मितमाधवीकुसुमरम्यतरौ नवचम्पकादिकुसुमोल्लसितौ ।">स्मितमाधवीकुसुमरम्यतरौ नवचम्पकादिकुसुमोल्लसितौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मधुमाधवौ मधुपगीर्मधुरौ मधुजित्प्रियान्प्रमदमानयतः ॥ ४० ॥">मधुमाधवौ मधुपगीर्मधुरौ मधुजित्प्रियान्प्रमदमानयतः ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-725" id="Sumadhwavijaya-725" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नवमल्लिकास्रजमभीष्टतमः शुचिसम्भवां प्रणयिनी शिरसि ।">नवमल्लिकास्रजमभीष्टतमः शुचिसम्भवां प्रणयिनी शिरसि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कलयन् स्वयं न कुशलेति किल प्रतिघट्टयत्युरुकुचावुरसा ॥ ४१ ॥">कलयन् स्वयं न कुशलेति किल प्रतिघट्टयत्युरुकुचावुरसा ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-726" id="Sumadhwavijaya-726" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मधुरस्वरास्ततपतत्रतति- प्रकटान्तपङ्क्तिधृतनेत्ररुचः ।">मधुरस्वरास्ततपतत्रतति- प्रकटान्तपङ्क्तिधृतनेत्ररुचः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिखिनोऽनुयान्ति हि सहस्रदृशं जलदर्तुलक्ष्मनिजनृत्तमहे ॥ ४२ ॥">शिखिनोऽनुयान्ति हि सहस्रदृशं जलदर्तुलक्ष्मनिजनृत्तमहे ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-727" id="Sumadhwavijaya-727" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शरदोल्लसत्कुवलयेक्षणया विकचारविन्दरुचिराननया ।">शरदोल्लसत्कुवलयेक्षणया विकचारविन्दरुचिराननया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रियया च शोभनशुकस्वनया रमते जनो मुखरहंसकया ॥ ४३ ॥">प्रियया च शोभनशुकस्वनया रमते जनो मुखरहंसकया ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-728" id="Sumadhwavijaya-728" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभिनन्दयन् हिमऋतुं सुसखा ॥">अभिनन्दयन् हिमऋतुं सुसखा ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्फटिकाचलच्छलहिमाधिकृतम् ।">स्फटिकाचलच्छलहिमाधिकृतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="फलिनीकुलं कुसुमयन्छिशिरो हसतीव फुल्लनवकुन्दरुचा ॥ ४४ ॥">फलिनीकुलं कुसुमयन्छिशिरो हसतीव फुल्लनवकुन्दरुचा ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-729" id="Sumadhwavijaya-729" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="हिमशीतवर्षपरितापपुरः- सरदोषमूलमिह नर्तुगणः ।">हिमशीतवर्षपरितापपुरः- सरदोषमूलमिह नर्तुगणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रियमेव साधयति नित्यमहो स विमुक्तिमानिति विमुक्तिमताम् ॥ ४५ ॥">प्रियमेव साधयति नित्यमहो स विमुक्तिमानिति विमुक्तिमताम् ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-730" id="Sumadhwavijaya-730" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमृतस्रगुत्तमफलप्रसवा- नमृताय तत्र जनताऽर्पयति ।">अमृतस्रगुत्तमफलप्रसवा- नमृताय तत्र जनताऽर्पयति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपभोक्तुमप्यविधिबन्धवशा प्रकृतिं प्रयाति सकलोऽपि सदा ॥ ४६ ॥">उपभोक्तुमप्यविधिबन्धवशा प्रकृतिं प्रयाति सकलोऽपि सदा ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-731" id="Sumadhwavijaya-731" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रमदातिरेकमुपयातवता प्रमदागणेन चरतोपवने ।">प्रमदातिरेकमुपयातवता प्रमदागणेन चरतोपवने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपगीयते स्म मधुरं मधुजि- च्चरितं सकान्तततिना सततम् ॥ ४७ ॥">उपगीयते स्म मधुरं मधुजि- च्चरितं सकान्तततिना सततम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-732" id="Sumadhwavijaya-732" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ललना ललन्त्यभिवरं प्रवरा ललिता लुनन्ति कुसुमानि पराः ।">ललना ललन्त्यभिवरं प्रवरा ललिता लुनन्ति कुसुमानि पराः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इतराः स्रजो विरचयन्ति पती- ननु रञ्जयन्ति न हि काश्चन नो ॥ ४८ ॥">इतराः स्रजो विरचयन्ति पती- ननु रञ्जयन्ति न हि काश्चन नो ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-733" id="Sumadhwavijaya-733" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वनलीलया विविधया मुदिता- स्तरुणा घनस्तननतास्तरुणीः ।">वनलीलया विविधया मुदिता- स्तरुणा घनस्तननतास्तरुणीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुलतालयेषु परिरभ्य रतिं वदनारविन्दमधुपा दधति ॥ ४९ ॥">सुलतालयेषु परिरभ्य रतिं वदनारविन्दमधुपा दधति ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-734" id="Sumadhwavijaya-734" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रसिकाः सुधाप्सु सरसीषु ततो रुतनूपुरानुकृतसारसकाः ।">रसिकाः सुधाप्सु सरसीषु ततो रुतनूपुरानुकृतसारसकाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विहरन्ति साकमवगाह्य धवै- र्जलमड्डुकोत्सवहसद्वदनाः ॥ ५० ॥">विहरन्ति साकमवगाह्य धवै- र्जलमड्डुकोत्सवहसद्वदनाः ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-735" id="Sumadhwavijaya-735" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधा विधाय विहृतीः सलिले विकटेषु विद्रुमतटेषु गताः ।">विविधा विधाय विहृतीः सलिले विकटेषु विद्रुमतटेषु गताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुरभिं सुवर्णमथ वर्णकमा- दधते सखीकरगतं महिलाः ॥ ५१ ॥">सुरभिं सुवर्णमथ वर्णकमा- दधते सखीकरगतं महिलाः ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-736" id="Sumadhwavijaya-736" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जघनांशुकैरवयवाभरणैः कुचकुङ्कुमैश्च कचमाल्यवरैः ।">जघनांशुकैरवयवाभरणैः कुचकुङ्कुमैश्च कचमाल्यवरैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नयनाञ्जनैरपि मिथोऽब्जदृशां घटितैरलङ्कृतिरलङ्क्रियते ॥ ५२ ॥">नयनाञ्जनैरपि मिथोऽब्जदृशां घटितैरलङ्कृतिरलङ्क्रियते ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-737" id="Sumadhwavijaya-737" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तनुमध्यमा निजगृहाणि गताः सममात्मनामसुसमैरसमैः ।">तनुमध्यमा निजगृहाणि गताः सममात्मनामसुसमैरसमैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमृतं पिबन्त्यसुलभं भविभि- श्चषकैर्महारजतरत्नमयैः ॥ ५३ ॥">अमृतं पिबन्त्यसुलभं भविभि- श्चषकैर्महारजतरत्नमयैः ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-738" id="Sumadhwavijaya-738" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मृदुकम्रशय्यमनुरागवतां मणिमञ्चमञ्चितदृशोऽवसरे ।">मृदुकम्रशय्यमनुरागवतां मणिमञ्चमञ्चितदृशोऽवसरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पतिचोदिता अधिरुहन्ति शनै- र्विनयो हि भूषयति सर्वरसम् ॥ ५४ ॥">पतिचोदिता अधिरुहन्ति शनै- र्विनयो हि भूषयति सर्वरसम् ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-739" id="Sumadhwavijaya-739" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभिकान्तमुन्नमितकान्तकुचा किल बध्नती सकुसुमां कबरीम् ।">अभिकान्तमुन्नमितकान्तकुचा किल बध्नती सकुसुमां कबरीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुमुखी सुलक्ष्यभुजमूलवलिः परिरभ्यते प्रणयिनाऽतिरसात् ॥ ५५ ॥">सुमुखी सुलक्ष्यभुजमूलवलिः परिरभ्यते प्रणयिनाऽतिरसात् ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-740" id="Sumadhwavijaya-740" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुवृत्ततुङ्गकठिनोरसिज- द्वयवारितायतनिजान्तरयोः ।">पृथुवृत्ततुङ्गकठिनोरसिज- द्वयवारितायतनिजान्तरयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भुजयोर्युगेन रमणो रमणीं परिरभ्य कोऽत्र रमयेन्न सुखी ॥ ५६ ॥">भुजयोर्युगेन रमणो रमणीं परिरभ्य कोऽत्र रमयेन्न सुखी ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-741" id="Sumadhwavijaya-741" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मितफुल्लमुल्लसितचिल्लिलस- न्मणिकुण्डलं मृदुकटाक्षपटु ।">स्मितफुल्लमुल्लसितचिल्लिलस- न्मणिकुण्डलं मृदुकटाक्षपटु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निभृतो निरीक्ष्यसुचिरं सुतनोः प्रतिचुम्बति प्रियतमो वदनम् ॥ ५७ ॥">निभृतो निरीक्ष्यसुचिरं सुतनोः प्रतिचुम्बति प्रियतमो वदनम् ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-742" id="Sumadhwavijaya-742" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नतमुन्नमय्य मुखचन्द्रमसं परिरम्भसम्भृतमुदा सुदृशः ।">नतमुन्नमय्य मुखचन्द्रमसं परिरम्भसम्भृतमुदा सुदृशः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपरम्यते न तरुणेन चिरं मधुराधरामृतरसं पिबता ॥ ५८ ॥">उपरम्यते न तरुणेन चिरं मधुराधरामृतरसं पिबता ॥ ५८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-743" id="Sumadhwavijaya-743" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुरतोत्सवोत्सुकतया त्वरयन् करपल्लवं निवसनग्रहणे ।">सुरतोत्सवोत्सुकतया त्वरयन् करपल्लवं निवसनग्रहणे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कररुद्धमायतदृशः सहसा त्वरयत्यथ द्विगुणमिष्टतमः ॥ ५९ ॥">कररुद्धमायतदृशः सहसा त्वरयत्यथ द्विगुणमिष्टतमः ॥ ५९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-744" id="Sumadhwavijaya-744" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रभसावपातितपृथूरसिजः परिरभ्य तत्क्षणवियाततरः ।">रभसावपातितपृथूरसिजः परिरभ्य तत्क्षणवियाततरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मणितादिसौरतवितानपटू रमयत्यमून् युवतिसङ्घ उत ॥ ६० ॥">मणितादिसौरतवितानपटू रमयत्यमून् युवतिसङ्घ उत ॥ ६० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-745" id="Sumadhwavijaya-745" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिलौकिकान् रमयतो रमणान् रमयन्त्यलौकिकगुणा ललनाः ।">अतिलौकिकान् रमयतो रमणान् रमयन्त्यलौकिकगुणा ललनाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुरूपरूपमतिलोकसुखं तदलौकिकं निधुवनं लसति ॥ ६१ ॥">अनुरूपरूपमतिलोकसुखं तदलौकिकं निधुवनं लसति ॥ ६१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-746" id="Sumadhwavijaya-746" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न रतिः श्रमादिखचिता नियमा- द्विरहव्यथाऽपि न वधूवरयोः ।">न रतिः श्रमादिखचिता नियमा- द्विरहव्यथाऽपि न वधूवरयोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतिकामिनीप्रणयतः कलहो न समस्तदोषरहिते हि पदे ॥ ६२ ॥">प्रतिकामिनीप्रणयतः कलहो न समस्तदोषरहिते हि पदे ॥ ६२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-747" id="Sumadhwavijaya-747" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुखसंविदात्मकतया वपुषां सुरभित्वमेव बहिरन्तरपि ।">सुखसंविदात्मकतया वपुषां सुरभित्वमेव बहिरन्तरपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिधाम्नि दम्पतिगणस्य ततो ननु मान्यतेऽपि मुनिभिः सुरतम् ॥ ६३ ॥">हरिधाम्नि दम्पतिगणस्य ततो ननु मान्यतेऽपि मुनिभिः सुरतम् ॥ ६३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-748" id="Sumadhwavijaya-748" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शृणुताप्यलोकविषयं विषयं सकलस्य मुक्तनिकरस्य दृशाम् ।">शृणुताप्यलोकविषयं विषयं सकलस्य मुक्तनिकरस्य दृशाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वपुरिन्दिरापतिरमन्दरसं ननु सुन्दरं प्रकटयत्यनिशम् ॥ ६४ ॥">वपुरिन्दिरापतिरमन्दरसं ननु सुन्दरं प्रकटयत्यनिशम् ॥ ६४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-749" id="Sumadhwavijaya-749" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मणिराजराजितमहामुकुटं शितिकान्तकुन्तळसहस्रतयम् ।">मणिराजराजितमहामुकुटं शितिकान्तकुन्तळसहस्रतयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अलिकार्धचन्द्रविलसत्तिलकं श्रवणोल्लसन्मकरकुण्डलयुक् ॥ ६५ ॥">अलिकार्धचन्द्रविलसत्तिलकं श्रवणोल्लसन्मकरकुण्डलयुक् ॥ ६५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-750" id="Sumadhwavijaya-750" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिपूर्णचन्द्रपरिहासमुखं जलजयताक्षमरुणोष्ठपुटम् ।">परिपूर्णचन्द्रपरिहासमुखं जलजयताक्षमरुणोष्ठपुटम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हसितावलोकललितैरतुलै- रभिनन्दयत् प्रणतमात्मजनम् ॥ ६६ ॥">हसितावलोकललितैरतुलै- रभिनन्दयत् प्रणतमात्मजनम् ॥ ६६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-751" id="Sumadhwavijaya-751" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नवकम्बुकण्ठमहिमांशुमहो- महिमोपलेन्द्रवरहारधरम् ।">नवकम्बुकण्ठमहिमांशुमहो- महिमोपलेन्द्रवरहारधरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रमणीयरत्नगणविद्धलस- द्वलयाङ्गुलीयकवराङ्गदवत् ॥ ६७ ॥">रमणीयरत्नगणविद्धलस- द्वलयाङ्गुलीयकवराङ्गदवत् ॥ ६७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-752" id="Sumadhwavijaya-752" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रविचक्ररुक् प्रकरचक्रकरं विधुबिम्बकम्बुमधुराम्बुरुहम् ।">रविचक्ररुक् प्रकरचक्रकरं विधुबिम्बकम्बुमधुराम्बुरुहम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्वलनज्वलद्गदमुदारधनुः पृथुवृत्तहस्तमतिताम्रतलम् ॥ ६८ ॥">ज्वलनज्वलद्गदमुदारधनुः पृथुवृत्तहस्तमतिताम्रतलम् ॥ ६८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-753" id="Sumadhwavijaya-753" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वरपीवरांसमधिराजदुरो- मणिमण्टपाग्र्यविलसत्कमलम् ।">वरपीवरांसमधिराजदुरो- मणिमण्टपाग्र्यविलसत्कमलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सजगत् द्विसप्तकतनूदरकं शुभनाभिकञ्जगतकालिनुतम् ॥ ६९ ॥">सजगत् द्विसप्तकतनूदरकं शुभनाभिकञ्जगतकालिनुतम् ॥ ६९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-754" id="Sumadhwavijaya-754" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिकान्तकाञ्चिपदकाञ्चिमिल- त्तपनीयभङ्गरुचिपिङ्गपटम् ॥">अतिकान्तकाञ्चिपदकाञ्चिमिल- त्तपनीयभङ्गरुचिपिङ्गपटम् ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वरहस्तिहस्तसदृशोरुयुगं क्रमवृत्तचारुतरजङ्घमुत ॥ ७० ॥">वरहस्तिहस्तसदृशोरुयुगं क्रमवृत्तचारुतरजङ्घमुत ॥ ७० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-755" id="Sumadhwavijaya-755" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वरनूपुरं परमरुक् प्रपदं नवविद्रुमद्युतिनखावलिमत् ।">वरनूपुरं परमरुक् प्रपदं नवविद्रुमद्युतिनखावलिमत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरिवारिजध्वजकलङ्कलस- त्पदपांसुपावितजगत्त्रितयम् ॥ ७१ ॥">अरिवारिजध्वजकलङ्कलस- त्पदपांसुपावितजगत्त्रितयम् ॥ ७१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-756" id="Sumadhwavijaya-756" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निखिलागमावगमितैरमितैः सुखसंविदादिभिरनन्तगुणैः ।">निखिलागमावगमितैरमितैः सुखसंविदादिभिरनन्तगुणैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रपदादिकान्तसकलावयवा- कृतिभिः सदैक्यवददोषलवम् ॥ ७२ ॥">प्रपदादिकान्तसकलावयवा- कृतिभिः सदैक्यवददोषलवम् ॥ ७२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-757" id="Sumadhwavijaya-757" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिकारिणां गुणविशेषवशात् द्विपदाद्यनन्तचरणान्ततया ।">अधिकारिणां गुणविशेषवशात् द्विपदाद्यनन्तचरणान्ततया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिभासितं घनगुणापघनै- रितरैश्च तत्तदुचितै रुचिरैः ॥ ७३ ॥">अतिभासितं घनगुणापघनै- रितरैश्च तत्तदुचितै रुचिरैः ॥ ७३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-758" id="Sumadhwavijaya-758" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नवभानुभाः कनककान्तिपरं वरहारहारि हरिनीलहरित् ।">नवभानुभाः कनककान्तिपरं वरहारहारि हरिनीलहरित् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शबलप्रभादिविविधद्युतिमत् सुखबोधसौरभसुरूपगुणम् ॥ ७४ ॥">शबलप्रभादिविविधद्युतिमत् सुखबोधसौरभसुरूपगुणम् ॥ ७४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-759" id="Sumadhwavijaya-759" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्चर्यरत्नेष्वधिकं जगत्त्रयेऽ- प्याश्चर्यमाश्चर्यमहो मुहुर्मुहुः ।">आश्चर्यरत्नेष्वधिकं जगत्त्रयेऽ- प्याश्चर्यमाश्चर्यमहो मुहुर्मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सौन्दर्यसारैकरसं रमापते रूपं सदानन्दयतीह मोक्षिणः ॥ ७५ ॥">सौन्दर्यसारैकरसं रमापते रूपं सदानन्दयतीह मोक्षिणः ॥ ७५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-760" id="Sumadhwavijaya-760" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इज्यते यज्ञशीलैः स यज्ञः प्राज्ञमध्ये परः प्रोच्यतेऽन्यैः गीयते गेयकीर्तिस्सुगीतैः विध्यबद्धैः सदाऽऽनन्दसान्द्रैः ॥ ७६ ॥">इज्यते यज्ञशीलैः स यज्ञः प्राज्ञमध्ये परः प्रोच्यतेऽन्यैः गीयते गेयकीर्तिस्सुगीतैः विध्यबद्धैः सदाऽऽनन्दसान्द्रैः ॥ ७६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-761" id="Sumadhwavijaya-761" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वैकुण्ठे ते श्री विशेषा जनानाम् अत्याश्चर्यं चित्त वाचामभूमिः वैकुण्ठे ते श्री विशेषा जनाना मुक्त श्लाघ्ये युक्तमेतादृशत्वम् ॥ ७७ ॥">वैकुण्ठे ते श्री विशेषा जनानाम् अत्याश्चर्यं चित्त वाचामभूमिः वैकुण्ठे ते श्री विशेषा जनाना मुक्त श्लाघ्ये युक्तमेतादृशत्वम् ॥ ७७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-762" id="Sumadhwavijaya-762" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यं यं सुखी कामयतेऽर्थ मत्र सङ्कल्प मात्रात् सकलोऽपि स स्यात् इत्येव वेदा अपि वेदयन्ति मुक्तिं ततः को विभवातिरेकः ॥ ७८ ॥">यं यं सुखी कामयतेऽर्थ मत्र सङ्कल्प मात्रात् सकलोऽपि स स्यात् इत्येव वेदा अपि वेदयन्ति मुक्तिं ततः को विभवातिरेकः ॥ ७८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-763" id="Sumadhwavijaya-763" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="महानन्दतीर्थस्य ये भाष्य भावं मनो वाग्भिरावर्तयन्ते स्वशक्त्या सुराद्या नरान्ता मुकुन्दप्रसादात् इमं मोक्षमेते भजन्ते सदेति ॥ ७९ ॥">महानन्दतीर्थस्य ये भाष्य भावं मनो वाग्भिरावर्तयन्ते स्वशक्त्या सुराद्या नरान्ता मुकुन्दप्रसादात् इमं मोक्षमेते भजन्ते सदेति ॥ ७९ ॥</span></span></span></div><div class="gr-author-note" data-block-id="Sumadhwavijaya-764" id="Sumadhwavijaya-764" style="position: relative;"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के एकादशः सर्गः ॥&nbsp;">॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के एकादशः सर्गः ॥&nbsp;</span></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-765" id="Sumadhwavijaya-765" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="द्वादशः सर्गः">द्वादशः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-766" id="Sumadhwavijaya-766" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्रानन्तस्वान्तवेदान्तिसिंहे मुख्यव्याख्यानिःस्वने जृम्भमाणे ।">तत्रानन्तस्वान्तवेदान्तिसिंहे मुख्यव्याख्यानिःस्वने जृम्भमाणे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सद्यो माद्यद्वादिदन्तीन्द्रभीमे भेजे क्षोभो मायिगोमायुयूथैः ॥ १ ॥">सद्यो माद्यद्वादिदन्तीन्द्रभीमे भेजे क्षोभो मायिगोमायुयूथैः ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-767" id="Sumadhwavijaya-767" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्भूयामी चोलजद्वीपिपुर्योः पार्श्वे पापा मन्त्रयामासुरुग्राः ।">सम्भूयामी चोलजद्वीपिपुर्योः पार्श्वे पापा मन्त्रयामासुरुग्राः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सासूया भूभूषणे वायुदेवे मूढा यद्वद्धार्तराष्ट्रान्तिके प्राक् ॥ २ ॥">सासूया भूभूषणे वायुदेवे मूढा यद्वद्धार्तराष्ट्रान्तिके प्राक् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-768" id="Sumadhwavijaya-768" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्मात्सर्यं बद्धुमूचेऽशुभानां वाचाऽलोलं कोऽपि गां धारकस्य ॥">सन्मात्सर्यं बद्धुमूचेऽशुभानां वाचाऽलोलं कोऽपि गां धारकस्य ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्ये तेषां नीचनीत्या समानो वाचालोऽलं कोऽपि गान्धारकस्य ॥ ३ ॥">मध्ये तेषां नीचनीत्या समानो वाचालोऽलं कोऽपि गान्धारकस्य ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-769" id="Sumadhwavijaya-769" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एकं तत्त्वं वष्टि मायामयीयं वाक्यैः प्राच्यैरप्यवाच्यं विधत्ते ।">एकं तत्त्वं वष्टि मायामयीयं वाक्यैः प्राच्यैरप्यवाच्यं विधत्ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्वाऽपूर्वा हन्त दौर्घट्यभूषा चित्रं चित्रं दर्शनाचार्यनीतिः ॥ ४ ॥">पूर्वाऽपूर्वा हन्त दौर्घट्यभूषा चित्रं चित्रं दर्शनाचार्यनीतिः ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-770" id="Sumadhwavijaya-770" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मर्त्यामर्त्यामर्त्यविद्विट्पुरोगं विश्वं दृश्यं विप्रचण्डालपूर्वम् ।">मर्त्यामर्त्यामर्त्यविद्विट्पुरोगं विश्वं दृश्यं विप्रचण्डालपूर्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भेदापेतं भेदि मानैः समानैः साधीयः कः साधयेत्तामलब्ध्वा ॥ ५ ॥">भेदापेतं भेदि मानैः समानैः साधीयः कः साधयेत्तामलब्ध्वा ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-771" id="Sumadhwavijaya-771" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्यं सत्यं व्यावहार्यं विधत्ते सर्वं मोहे सर्वनिर्वाहिणी सा ।">सत्यं सत्यं व्यावहार्यं विधत्ते सर्वं मोहे सर्वनिर्वाहिणी सा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञाने जाते दग्धवस्त्रप्रतीतं पक्वे तस्मिंस्तप्तलोहाप्तवार्वत् ॥ ६ ॥">ज्ञाने जाते दग्धवस्त्रप्रतीतं पक्वे तस्मिंस्तप्तलोहाप्तवार्वत् ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-772" id="Sumadhwavijaya-772" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञानिश्रेष्ठश्रेष्ठविज्ञानिवर्गे नैर्गुण्यस्थे साम्प्रतं नाथभूताः ।">ज्ञानिश्रेष्ठश्रेष्ठविज्ञानिवर्गे नैर्गुण्यस्थे साम्प्रतं नाथभूताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आक्रन्दं मे हन्त शृण्वन्तु सोऽयं हा हा मायावाद उत्सादमेति ॥ ७ ॥">आक्रन्दं मे हन्त शृण्वन्तु सोऽयं हा हा मायावाद उत्सादमेति ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-773" id="Sumadhwavijaya-773" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भ्रष्टा भाट्टा न प्रभाकृत्प्रभाऽभूत्- त्रस्ता माहायानिकाद्याश्च यत्र ।">भ्रष्टा भाट्टा न प्रभाकृत्प्रभाऽभूत्- त्रस्ता माहायानिकाद्याश्च यत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दुर्गं मायावादसत्रं दिधक्षु- र्नोपेक्ष्या नस्तत्ववादाग्निजिह्वा ॥ ८ ॥">दुर्गं मायावादसत्रं दिधक्षु- र्नोपेक्ष्या नस्तत्ववादाग्निजिह्वा ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-774" id="Sumadhwavijaya-774" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यं यं प्रापद्भूरिचित्तः प्रदेशं तस्मात्तस्मादागतेरन्तरायः ।">यं यं प्रापद्भूरिचित्तः प्रदेशं तस्मात्तस्मादागतेरन्तरायः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रत्यज्ञायि व्यक्तमार्येण सोऽपि प्राप्नोत् पार्श्वं हा वयं भाग्यहीनाः ॥ ९ ॥">प्रत्यज्ञायि व्यक्तमार्येण सोऽपि प्राप्नोत् पार्श्वं हा वयं भाग्यहीनाः ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-775" id="Sumadhwavijaya-775" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रश्नः पृष्टः खण्ड्यते तेन नूनं युक्तां युक्तिं वक्ति चासावखण्ड्याम् ।">प्रश्नः पृष्टः खण्ड्यते तेन नूनं युक्तां युक्तिं वक्ति चासावखण्ड्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वादिव्रातं लज्जयेन्नो विशेषा- दाक्षेप्तेति श्रूयते किं नु कुर्मः ॥ १० ॥">वादिव्रातं लज्जयेन्नो विशेषा- दाक्षेप्तेति श्रूयते किं नु कुर्मः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-776" id="Sumadhwavijaya-776" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राच्यं शास्त्रं यत् सपादं तु लक्षं वाक्येनैकेनाक्षिपद्धर्षतीर्थः ।">प्राच्यं शास्त्रं यत् सपादं तु लक्षं वाक्येनैकेनाक्षिपद्धर्षतीर्थः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं पान्थैर्वर्णितं शृण्वतः प्रा- ग्युष्मान् प्रापद्दूयमानं मनो मे ॥ ११ ॥">इत्थं पान्थैर्वर्णितं शृण्वतः प्रा- ग्युष्मान् प्रापद्दूयमानं मनो मे ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-777" id="Sumadhwavijaya-777" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदव्यासो न्वेष वेदो नु मूर्तो दिव्या मूर्तिर्यस्य सा सुस्मितस्य ।">वेदव्यासो न्वेष वेदो नु मूर्तो दिव्या मूर्तिर्यस्य सा सुस्मितस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तद्द्रष्टृणां चेति वाणीकृपाणी नूनं मायापक्षमूलं छिनत्ति ॥ १२ ॥">तद्द्रष्टृणां चेति वाणीकृपाणी नूनं मायापक्षमूलं छिनत्ति ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-778" id="Sumadhwavijaya-778" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अक्लिष्टं तत्सूत्रभाष्यं बलीयो- मानोपेतं का क्षतिर्नस्तथा चेत् ।">अक्लिष्टं तत्सूत्रभाष्यं बलीयो- मानोपेतं का क्षतिर्नस्तथा चेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आस्माकाः केऽप्येवमुक्त्वा विलज्जा लज्जासिन्धौ दुःसहेऽमज्जयन्नः ॥ १३ ॥">आस्माकाः केऽप्येवमुक्त्वा विलज्जा लज्जासिन्धौ दुःसहेऽमज्जयन्नः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-779" id="Sumadhwavijaya-779" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य व्याप्तैः शिष्यजालैस्तु गौणैः संसत्सिन्धौ शङ्खचक्रादिभृद्भिः ।">तस्य व्याप्तैः शिष्यजालैस्तु गौणैः संसत्सिन्धौ शङ्खचक्रादिभृद्भिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मा गृह्येरन् विश्वसत्वान्तराणि क्षेमाप्त्यै नस्तत्र नीतिं विधत्त ॥ १४ ॥">मा गृह्येरन् विश्वसत्वान्तराणि क्षेमाप्त्यै नस्तत्र नीतिं विधत्त ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-780" id="Sumadhwavijaya-780" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गौणैस्तर्कैर्गौणवाक्याभिगुप्तै- र्गौणीं बुद्धिं वर्धयन्ते नृणां ते ।">गौणैस्तर्कैर्गौणवाक्याभिगुप्तै- र्गौणीं बुद्धिं वर्धयन्ते नृणां ते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हंसानां नो वाग्विघातप्रवीणाः सिन्धुं भूयो वारिवर्षैरिवाब्दाः ॥ १५ ॥">हंसानां नो वाग्विघातप्रवीणाः सिन्धुं भूयो वारिवर्षैरिवाब्दाः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-781" id="Sumadhwavijaya-781" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बाहुल्येन ह्येतदुक्त्वा खलु द्रा- गेते विश्वं व्याप्नुवन्ति प्रकामम् ।">बाहुल्येन ह्येतदुक्त्वा खलु द्रा- गेते विश्वं व्याप्नुवन्ति प्रकामम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अस्मिन्नस्मद्दर्शनापायकाले यद्वल्लोकापायकाले लयापः ॥ १६ ॥">अस्मिन्नस्मद्दर्शनापायकाले यद्वल्लोकापायकाले लयापः ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-782" id="Sumadhwavijaya-782" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आकर्ण्येत्थं तस्य वाणीमथान्यो मानी तेषां मानिनां चित्तवेत्ता ।">आकर्ण्येत्थं तस्य वाणीमथान्यो मानी तेषां मानिनां चित्तवेत्ता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वानां चेतो नन्दयन् मन्दचेता धृष्टामुच्बैर्वाचमाचष्ट कष्टः ॥ १७ ॥">स्वानां चेतो नन्दयन् मन्दचेता धृष्टामुच्बैर्वाचमाचष्ट कष्टः ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-783" id="Sumadhwavijaya-783" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेजः शङ्कामात्रतो यद्विलीनं धिग्भीरूणां मानसं मानहीनम् ।">तेजः शङ्कामात्रतो यद्विलीनं धिग्भीरूणां मानसं मानहीनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="एकान्तेन प्राप्ततेजोविलीनं स्थेयो तस्माद्भाति हैयङ्गवीनम् ॥ १८ ॥">एकान्तेन प्राप्ततेजोविलीनं स्थेयो तस्माद्भाति हैयङ्गवीनम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-784" id="Sumadhwavijaya-784" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="येषां विद्या शाङ्करी शङ्करी नो देवादीनां बाध्यतां साधयन्ती ।">येषां विद्या शाङ्करी शङ्करी नो देवादीनां बाध्यतां साधयन्ती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शौक्रीवालं लज्जयेद्देवपूज्यं तेषामेषां सन्निधौ को विषादः ॥ १९ ॥">शौक्रीवालं लज्जयेद्देवपूज्यं तेषामेषां सन्निधौ को विषादः ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-785" id="Sumadhwavijaya-785" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्यद्वैतं कर्कशैर्गौणतर्कै रुद्धं साध्यं नैव भात्यस्तु तावत् ।">यद्यद्वैतं कर्कशैर्गौणतर्कै रुद्धं साध्यं नैव भात्यस्तु तावत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="षट्कर्मज्ञैर्दिव्यमन्त्रौषधाड्यै- रेतैर्गुप्तान्नो न जेता हि कोऽपि ॥ २० ॥">षट्कर्मज्ञैर्दिव्यमन्त्रौषधाड्यै- रेतैर्गुप्तान्नो न जेता हि कोऽपि ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-786" id="Sumadhwavijaya-786" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्यप्येवं न ह्युपेक्ष्यो विपक्षः किन्तु प्राप्तो नाधुनाऽऽक्रन्दकालः ।">यद्यप्येवं न ह्युपेक्ष्यो विपक्षः किन्तु प्राप्तो नाधुनाऽऽक्रन्दकालः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यद्वन्द्वस्वात्मबोधप्रतीतेः आचार्यैर्यत् शङ्क्यते शङ्कराद्यैः ॥ २१ ॥">अप्यद्वन्द्वस्वात्मबोधप्रतीतेः आचार्यैर्यत् शङ्क्यते शङ्कराद्यैः ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-787" id="Sumadhwavijaya-787" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पारम्पर्येणाऽगतं तत्त्वशास्त्रं हन्तोत्सन्नं नूतनेनेत्युदीर्य तेषां दोषा वर्णनीया विदग्धैः सन्तोऽसन्तो वाऽपि मध्यस्थलोके ॥ २२ ॥">पारम्पर्येणाऽगतं तत्त्वशास्त्रं हन्तोत्सन्नं नूतनेनेत्युदीर्य तेषां दोषा वर्णनीया विदग्धैः सन्तोऽसन्तो वाऽपि मध्यस्थलोके ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-788" id="Sumadhwavijaya-788" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वाभिप्रायो ब्रह्मवत् स्यादवाच्यो मायाशक्त्या सर्वनिर्वाहसिद्धिः ।">स्वाभिप्रायो ब्रह्मवत् स्यादवाच्यो मायाशक्त्या सर्वनिर्वाहसिद्धिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं नीत्याशास्त्रनीत्येव बाध्यः सर्वो लोकः स्वात्मनो यः परः स्यात् ॥ २३ ॥">इत्थं नीत्याशास्त्रनीत्येव बाध्यः सर्वो लोकः स्वात्मनो यः परः स्यात् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-789" id="Sumadhwavijaya-789" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रामे ग्रामे वार्यतां माननैषां पूर्वं पूर्वं साम पूर्वैरुपायैः ।">ग्रामे ग्रामे वार्यतां माननैषां पूर्वं पूर्वं साम पूर्वैरुपायैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्प्राप्तानां मानभङ्गाय कार्यं ग्रन्थाकर्षाद्युद्यतैरस्मदीयैः ॥ २४ ॥">सम्प्राप्तानां मानभङ्गाय कार्यं ग्रन्थाकर्षाद्युद्यतैरस्मदीयैः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-790" id="Sumadhwavijaya-790" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्याद्येते कार्यमालोच्यकाले चर्क्रुर्वक्राश्चक्रिभक्तप्रतीपम् ।">इत्याद्येते कार्यमालोच्यकाले चर्क्रुर्वक्राश्चक्रिभक्तप्रतीपम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="योग्या मङ्क्तुं तेऽन्यथास्युः कथं वा दुःखोग्राम्भस्यन्धतामिस्रसिन्धौ ॥ २५ ॥">योग्या मङ्क्तुं तेऽन्यथास्युः कथं वा दुःखोग्राम्भस्यन्धतामिस्रसिन्धौ ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-791" id="Sumadhwavijaya-791" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्रत्याकारं वासुदेवद्विषं तं प्राज्ञंमन्यं पुण्डरीकाभिधानम् ।">व्रत्याकारं वासुदेवद्विषं तं प्राज्ञंमन्यं पुण्डरीकाभिधानम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वादव्याजात् क्षेपकामाः कुमन्त्रा- च्चक्रुर्यत्नं रूप्यपीठालयेऽमी ॥ २६ ॥">वादव्याजात् क्षेपकामाः कुमन्त्रा- च्चक्रुर्यत्नं रूप्यपीठालयेऽमी ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-792" id="Sumadhwavijaya-792" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्वत्सिंहं ग्रामसिंहोऽशुचीच्छो हंसं काको यद्वदेवैकदृष्टिः ।">यद्वत्सिंहं ग्रामसिंहोऽशुचीच्छो हंसं काको यद्वदेवैकदृष्टिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यद्वन्मायी भूरिमायुस्तरक्षुं तद्वद्विद्वद्वर्यमाह्वास्त मूढः ॥ २७ ॥">यद्वन्मायी भूरिमायुस्तरक्षुं तद्वद्विद्वद्वर्यमाह्वास्त मूढः ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-793" id="Sumadhwavijaya-793" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यल्पोऽसौ न ह्युपेक्षाम्बभूवे लोलात्मेवादक्षपक्षः पतङ्गः ।">अप्यल्पोऽसौ न ह्युपेक्षाम्बभूवे लोलात्मेवादक्षपक्षः पतङ्गः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वेनाहो दुस्तरेण स्वभावात् तेजोराशी राजितेनाग्निनेव ॥ २८ ॥">मध्वेनाहो दुस्तरेण स्वभावात् तेजोराशी राजितेनाग्निनेव ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-794" id="Sumadhwavijaya-794" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मानैर्मान्यॆ र्भासमानोऽसमानै- राक्षिप्यैनं स्वं मतं साधयित्वा ।">मानैर्मान्यॆ र्भासमानोऽसमानै- राक्षिप्यैनं स्वं मतं साधयित्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रीत्यै विष्णोरुत्तमप्रीतितीर्थो वेदव्याख्यां वेदवेदी चकार ॥ २९ ॥">प्रीत्यै विष्णोरुत्तमप्रीतितीर्थो वेदव्याख्यां वेदवेदी चकार ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-795" id="Sumadhwavijaya-795" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आम्नायं ये पेठुराम्नायपूर्वं प्राप्ता विप्रास्तत्र कौतूहलेन ।">आम्नायं ये पेठुराम्नायपूर्वं प्राप्ता विप्रास्तत्र कौतूहलेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पर्यासीनास्तावदाचार्यवर्यं प्रेक्ष्यं प्रेक्षाञ्चक्रिरेऽनेकसङ्ख्याः ॥ ३० ॥">पर्यासीनास्तावदाचार्यवर्यं प्रेक्ष्यं प्रेक्षाञ्चक्रिरेऽनेकसङ्ख्याः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-796" id="Sumadhwavijaya-796" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उक्ताङ्गेभ्यः कादिकान् व्यञ्जयन्तं तत्तन्मात्राव्यञ्जनादौ प्रवीणम् ।">उक्ताङ्गेभ्यः कादिकान् व्यञ्जयन्तं तत्तन्मात्राव्यञ्जनादौ प्रवीणम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तिस्रोऽवस्थास्तद्गुणैर्भावयन्तं देवा दृष्ट्वा व्यस्मरन् देवदेवम् ॥ ३१ ॥">तिस्रोऽवस्थास्तद्गुणैर्भावयन्तं देवा दृष्ट्वा व्यस्मरन् देवदेवम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-797" id="Sumadhwavijaya-797" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आदौ ह्रस्वत्वेन वत्सानुवृत्त्या मात्रापादौ वर्तयन् दृश्यमानः ।">आदौ ह्रस्वत्वेन वत्सानुवृत्त्या मात्रापादौ वर्तयन् दृश्यमानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कुर्वन्नन्याश्चाग्य्ररूपा विवृत्ती- र्गोविन्दश्रीरास गोविन्दभक्तः ॥ ३२ ॥">कुर्वन्नन्याश्चाग्य्ररूपा विवृत्ती- र्गोविन्दश्रीरास गोविन्दभक्तः ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-798" id="Sumadhwavijaya-798" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="माङ्गल्याङ्गव्यक्तभावा त्रिलोकीं रङ्गारूढा विस्मयं प्रापयन्ती ।">माङ्गल्याङ्गव्यक्तभावा त्रिलोकीं रङ्गारूढा विस्मयं प्रापयन्ती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कृष्णेवान्या मान्यविन्यासपादा रेजे माध्वी सुस्वरा वेदवाणी ॥ ३३ ॥">कृष्णेवान्या मान्यविन्यासपादा रेजे माध्वी सुस्वरा वेदवाणी ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-799" id="Sumadhwavijaya-799" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गाम्भीर्याद्यैर्युक्तमौदार्यकार्यै- र्नानानादश्लाघ्यमुच्चारणं तत् ।">गाम्भीर्याद्यैर्युक्तमौदार्यकार्यै- र्नानानादश्लाघ्यमुच्चारणं तत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिक्षाशिक्षा लक्षणानां हि लक्ष्यं मान्यं मन्ये धन्यबुद्धेरतुल्यं ॥ ३४ ॥">शिक्षाशिक्षा लक्षणानां हि लक्ष्यं मान्यं मन्ये धन्यबुद्धेरतुल्यं ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-800" id="Sumadhwavijaya-800" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="काल्पीः क्लृप्तीर्व्यञ्जयश्छान्दसीश्च व्यक्तं शाब्दं शाब्दमुद्भाव्य भूयः ।">काल्पीः क्लृप्तीर्व्यञ्जयश्छान्दसीश्च व्यक्तं शाब्दं शाब्दमुद्भाव्य भूयः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स व्याचख्यावुक्तनैरुक्तमार्गो ज्यायान् ज्योतिर्वेदिनां वेदमित्थम् ॥ ३५ ॥">स व्याचख्यावुक्तनैरुक्तमार्गो ज्यायान् ज्योतिर्वेदिनां वेदमित्थम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-801" id="Sumadhwavijaya-801" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रौते व्याख्योच्चारणे चारुणी ते मादृग्देही वर्णयेदस्य को नु ।">श्रौते व्याख्योच्चारणे चारुणी ते मादृग्देही वर्णयेदस्य को नु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वागीशानैर्वाग्विहङ्गेशजीवै- र्भूर्याश्चर्यैर्वर्णिते ये प्रणम्य ॥ ३६ ॥">वागीशानैर्वाग्विहङ्गेशजीवै- र्भूर्याश्चर्यैर्वर्णिते ये प्रणम्य ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-802" id="Sumadhwavijaya-802" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="छन्दस्सार्थं सार्थमत्रामुनेत्थं प्रोक्तं श्रुत्वा ब्राह्मणा ब्रह्मणेव ।">छन्दस्सार्थं सार्थमत्रामुनेत्थं प्रोक्तं श्रुत्वा ब्राह्मणा ब्रह्मणेव ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वे सौम्या जिष्णु जिज्ञासयाऽमी प्राप्य प्रोचुश्चित्रकायाभिधानम् ॥ ३७ ॥">सर्वे सौम्या जिष्णु जिज्ञासयाऽमी प्राप्य प्रोचुश्चित्रकायाभिधानम् ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-803" id="Sumadhwavijaya-803" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्राज्य-प्रज्ञः प्राज्यया प्रज्ञयाऽसौ हन्तावोचन् मन्त्र वर्णाभिधेयम् ।">प्राज्य-प्रज्ञः प्राज्यया प्रज्ञयाऽसौ हन्तावोचन् मन्त्र वर्णाभिधेयम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत् प्रत्यर्थी प्रार्थ्यते वक्तुमेतत् प्राज्ञास्माभिः श्रोतुः कामैर्भवांश्च ॥ ३८ ॥">तत् प्रत्यर्थी प्रार्थ्यते वक्तुमेतत् प्राज्ञास्माभिः श्रोतुः कामैर्भवांश्च ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-804" id="Sumadhwavijaya-804" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्युक्तस्तैरेष विस्तारिबुद्धेः प्राप्तुं साम्यं सम्प्रवृत्तो दुरात्मा ।">इत्युक्तस्तैरेष विस्तारिबुद्धेः प्राप्तुं साम्यं सम्प्रवृत्तो दुरात्मा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हास्योऽत्राभूद् वासुदेवप्रभार्थी यद्वत् पूर्वं पौण्ड्रको वासुदेवः ॥ ३९ ॥">हास्योऽत्राभूद् वासुदेवप्रभार्थी यद्वत् पूर्वं पौण्ड्रको वासुदेवः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-805" id="Sumadhwavijaya-805" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आङादेशादुत्तरं रादिशब्दं श्रुत्वा नारेत्युक्तवन्तं पदं तम् व्याख्या लौल्यादैतरेयादि सूक्ते पृथ्वी देवा निन्दनीयं निनिन्दुः ॥ ४० ॥">आङादेशादुत्तरं रादिशब्दं श्रुत्वा नारेत्युक्तवन्तं पदं तम् व्याख्या लौल्यादैतरेयादि सूक्ते पृथ्वी देवा निन्दनीयं निनिन्दुः ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-806" id="Sumadhwavijaya-806" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शार्दूलाख्यां प्राप्य सम्भावितः प्राक् लोके धूर्तो मायिगो मायुरेषः ।">शार्दूलाख्यां प्राप्य सम्भावितः प्राक् लोके धूर्तो मायिगो मायुरेषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वादिद्वीपिध्वंसिनं मध्वसिंहं प्राप्तो हीत्थं शब्दशेषो बभूव ॥ ४१ ॥">वादिद्वीपिध्वंसिनं मध्वसिंहं प्राप्तो हीत्थं शब्दशेषो बभूव ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-807" id="Sumadhwavijaya-807" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कृष्णाभीष्टाशास्त्रविस्पष्ट सञ्ज्ञा या स्वीया श्रीः पालिता सद् द्विजेन ।">कृष्णाभीष्टाशास्त्रविस्पष्ट सञ्ज्ञा या स्वीया श्रीः पालिता सद् द्विजेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पद्माख्या सत् सैन्धवेनाऽहृतां तां शुश्रावाग्र्यानन्दतीर्थाख्यपार्थः ॥ ४२ ॥">पद्माख्या सत् सैन्धवेनाऽहृतां तां शुश्रावाग्र्यानन्दतीर्थाख्यपार्थः ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-808" id="Sumadhwavijaya-808" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तूर्णं तीर्णादभ्रमार्गोऽथसार्यः सम्प्राप्तोऽसौ गोगणैर्भीषयित्वा ।">तूर्णं तीर्णादभ्रमार्गोऽथसार्यः सम्प्राप्तोऽसौ गोगणैर्भीषयित्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="संयम्यान्तर्यन्तृकामेन हास्यं सम्प्राप्तश्रीर्निर्जितं तं जहास ॥ ४३ ॥">संयम्यान्तर्यन्तृकामेन हास्यं सम्प्राप्तश्रीर्निर्जितं तं जहास ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-809" id="Sumadhwavijaya-809" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुष्टात्माऽसौ भद्रमेकाकिनं यः क्षेप्तुं हेतुः सौख्यदाख्यं बभूव ।">दुष्टात्माऽसौ भद्रमेकाकिनं यः क्षेप्तुं हेतुः सौख्यदाख्यं बभूव ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हर्यंशोऽयं तं न चक्षाम भूय- स्तोके सन्ने सूकरं केसरीव ॥ ४४ ॥">हर्यंशोऽयं तं न चक्षाम भूय- स्तोके सन्ने सूकरं केसरीव ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-810" id="Sumadhwavijaya-810" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्य त्रासात् पृष्ठतस्तिष्ठतोऽभूत् क्षेमापेक्षी यो जनः प्राग्जितोऽपि ।">तस्य त्रासात् पृष्ठतस्तिष्ठतोऽभूत् क्षेमापेक्षी यो जनः प्राग्जितोऽपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्येऽन्येषां गोततीस्तत्प्रयुक्ताः सोऽद्यज्जिष्णुः पञ्चषैर्गोविशेषैः ॥ ४५ ॥">मध्येऽन्येषां गोततीस्तत्प्रयुक्ताः सोऽद्यज्जिष्णुः पञ्चषैर्गोविशेषैः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-811" id="Sumadhwavijaya-811" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विष्णोर्भूयः शोभयद्भिः पदान्तं पारम्पर्येणेर्यमाणैरवार्यैः ।">विष्णोर्भूयः शोभयद्भिः पदान्तं पारम्पर्येणेर्यमाणैरवार्यैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गोव्रातैस्तं दारयित्वा न्यगृह्णात् कञ्जाख्यानं सिन्धुपं मध्वपार्थः ॥ ४६ ॥">गोव्रातैस्तं दारयित्वा न्यगृह्णात् कञ्जाख्यानं सिन्धुपं मध्वपार्थः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-812" id="Sumadhwavijaya-812" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आस्तामास्तामेष वो विश्वमोषो रे रे मायावादिचोरा द्रवेत ।">आस्तामास्तामेष वो विश्वमोषो रे रे मायावादिचोरा द्रवेत ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्रष्टा द्रष्टा निग्रहीता ध्रुवं वः प्राप्तः कालो द्राग्गुहान्तं प्रवेष्टुम् ॥ ४७ ॥">द्रष्टा द्रष्टा निग्रहीता ध्रुवं वः प्राप्तः कालो द्राग्गुहान्तं प्रवेष्टुम् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-813" id="Sumadhwavijaya-813" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेजोविद्वच्चक्रचन्द्रस्य लीनं विध्वस्ताऽलं वादिनक्षत्रलक्ष्मीः ।">तेजोविद्वच्चक्रचन्द्रस्य लीनं विध्वस्ताऽलं वादिनक्षत्रलक्ष्मीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वव्याप्तं यत्तु तद्दीप्तिमूलं युष्मत्प्रेष्ठं तन्निरस्तं तमश्च ॥ ४८ ॥">विश्वव्याप्तं यत्तु तद्दीप्तिमूलं युष्मत्प्रेष्ठं तन्निरस्तं तमश्च ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-814" id="Sumadhwavijaya-814" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्वाशामापूर्य विश्वप्रकाशी गोसन्दोहैः सप्तविद्याख्यवाहः ।">पूर्वाशामापूर्य विश्वप्रकाशी गोसन्दोहैः सप्तविद्याख्यवाहः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="युष्माभिः किं नैक्षि देदीप्यतेऽसौ देवः साक्षात्सर्ववित् सर्वदीपः ॥ ४९ ॥">युष्माभिः किं नैक्षि देदीप्यतेऽसौ देवः साक्षात्सर्ववित् सर्वदीपः ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-815" id="Sumadhwavijaya-815" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वाधारं ब्रह्मसञ्ज्ञं विहायो रम्याकारं शारदेन्दीवराभम् ।">सर्वाधारं ब्रह्मसञ्ज्ञं विहायो रम्याकारं शारदेन्दीवराभम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्निर्णीतं गुण्यलं शब्दभेदै- र्मध्वादित्यं संश्रितं कोऽपि धत्ते ॥ ५० ॥">सन्निर्णीतं गुण्यलं शब्दभेदै- र्मध्वादित्यं संश्रितं कोऽपि धत्ते ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-816" id="Sumadhwavijaya-816" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधावत विधावत त्वरितमत्रिवादासुरा अदभ्रधिषणाभिधो नरहरिर्हि जाज्वल्यते ।">विधावत विधावत त्वरितमत्रिवादासुरा अदभ्रधिषणाभिधो नरहरिर्हि जाज्वल्यते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स युक्तिनखरैः खरैर्मुखरमूर्खदुःखाङ्कुरै- र्विदारयति दारुणप्रवचनप्रणादोऽप्रियान् ॥ ५१॥">स युक्तिनखरैः खरैर्मुखरमूर्खदुःखाङ्कुरै- र्विदारयति दारुणप्रवचनप्रणादोऽप्रियान् ॥ ५१॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-817" id="Sumadhwavijaya-817" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="धत्ते रूपाण्यनन्तान्यपि भुवनपतेर्योहृदाऽप्येकपक्षो दक्षः सद्भ्योऽखिलेभ्योऽप्यमृतमिह ददौ केवलं यो न मात्रे।">धत्ते रूपाण्यनन्तान्यपि भुवनपतेर्योहृदाऽप्येकपक्षो दक्षः सद्भ्योऽखिलेभ्योऽप्यमृतमिह ददौ केवलं यो न मात्रे।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पक्षिश्रेष्ठोऽपरः सन्नमितमतिपदोऽसम्पदे स्याददयं वो मा दर्पं मायिसर्पा भजत भजत तास्ताः गुहा द्राग्द्विजिह्वाः ॥">पक्षिश्रेष्ठोऽपरः सन्नमितमतिपदोऽसम्पदे स्याददयं वो मा दर्पं मायिसर्पा भजत भजत तास्ताः गुहा द्राग्द्विजिह्वाः ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदव्रातसुदर्शनः परिलसत्तर्काख्यशङ्खध्वनि- र्विभ्राजिष्णुपुराणसंहतिगदः श्लोकौघशार्ङ्गान्वितः ।">वेदव्रातसुदर्शनः परिलसत्तर्काख्यशङ्खध्वनि- र्विभ्राजिष्णुपुराणसंहतिगदः श्लोकौघशार्ङ्गान्वितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्सूत्रेष्वितिहासनन्दकचणो मध्वाख्यनारायणः प्राप्तो वो निजिघृक्षया द्रवत हे मायाविदेवद्विषः ॥">सत्सूत्रेष्वितिहासनन्दकचणो मध्वाख्यनारायणः प्राप्तो वो निजिघृक्षया द्रवत हे मायाविदेवद्विषः ॥</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति निगदति मायावादिविद्वेषवेषे शुभजननिकरे स्वारामतोऽस्मात् प्रयातः ।">इति निगदति मायावादिविद्वेषवेषे शुभजननिकरे स्वारामतोऽस्मात् प्रयातः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न्यवसदमरधिष्ण्ये प्राग्र्यवाटाभिदाने गुरुमतिरभिनन्दन् देवमानन्दमूर्तिम् ॥ ५४ ॥">न्यवसदमरधिष्ण्ये प्राग्र्यवाटाभिदाने गुरुमतिरभिनन्दन् देवमानन्दमूर्तिम् ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के द्वादशः सर्गः ॥&nbsp;"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के द्वादशः सर्गः ॥&nbsp;</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-818" id="Sumadhwavijaya-818" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="त्रयोदशः सर्गः">त्रयोदशः सर्गः </span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-819" id="Sumadhwavijaya-819" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुदर्शनमुत्थितं कृतार्थं पृथिवीभृत्प्रणतिं गृहीतवन्तम् ।">पृथुदर्शनमुत्थितं कृतार्थं पृथिवीभृत्प्रणतिं गृहीतवन्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निजशिष्यमुदेऽथ सह्यमाप्तं पुरुषः कश्चिदुपाययौ कदाचित् ॥ १ ॥">निजशिष्यमुदेऽथ सह्यमाप्तं पुरुषः कश्चिदुपाययौ कदाचित् ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-820" id="Sumadhwavijaya-820" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवानिह नः स्वकिङ्कराणा- मचिरेणाऽव्रजतादनुग्रहार्थम् ।">भगवानिह नः स्वकिङ्कराणा- मचिरेणाऽव्रजतादनुग्रहार्थम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति कार्यचिकीर्षयाऽर्थयत्त्वां नृप इत्यभ्यधितैष तं प्रणम्य ॥ २ ॥">इति कार्यचिकीर्षयाऽर्थयत्त्वां नृप इत्यभ्यधितैष तं प्रणम्य ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-821" id="Sumadhwavijaya-821" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ माघवतीमपास्य काष्ठां व्रजता प्रैधिततेजसा प्रतीचीम् ।">अथ माघवतीमपास्य काष्ठां व्रजता प्रैधिततेजसा प्रतीचीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परिशोधयता स्वपादसङ्गात् पृथिवीं प्राज्ञदिवाकरेण रेजे ॥ ३ ॥">परिशोधयता स्वपादसङ्गात् पृथिवीं प्राज्ञदिवाकरेण रेजे ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-822" id="Sumadhwavijaya-822" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अशुभानपहाय मायिजुष्टा- नधमाद्रीनिव गोत्रनिम्नगौघैः ।">अशुभानपहाय मायिजुष्टा- नधमाद्रीनिव गोत्रनिम्नगौघैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुजनैस्तरसाऽभिगम्यमानः परमस्नेहतया क्रमप्रसन्नैः ॥ ४ ॥">सुजनैस्तरसाऽभिगम्यमानः परमस्नेहतया क्रमप्रसन्नैः ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-823" id="Sumadhwavijaya-823" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुमनःफलशोभिनोऽत्र पुंसो नमयन् गोभिरनोकहानिवोच्चान् ।">सुमनःफलशोभिनोऽत्र पुंसो नमयन् गोभिरनोकहानिवोच्चान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि भङ्गमुपानयन्ननम्रान् दृढभावादपरानवार्यवीर्यः ॥ ५ ॥">अपि भङ्गमुपानयन्ननम्रान् दृढभावादपरानवार्यवीर्यः ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-824" id="Sumadhwavijaya-824" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गमनोत्सवविस्मितैर्निषेव्यो विविधैजानपदैर्जनैरजस्रम् ।">गमनोत्सवविस्मितैर्निषेव्यो विविधैजानपदैर्जनैरजस्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परिसृत्वरकीर्तिरार्तिमुक्त्यै पुरुषैर्दूरभवैश्च(भुवश्च)गम्यमानः ॥ ६ ॥">परिसृत्वरकीर्तिरार्तिमुक्त्यै पुरुषैर्दूरभवैश्च(भुवश्च)गम्यमानः ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-825" id="Sumadhwavijaya-825" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमरैरमरानुगैर्मुनीन्द्रै- रपरेक्षाविषयैश्च सेव्यमानः ।">अमरैरमरानुगैर्मुनीन्द्रै- रपरेक्षाविषयैश्च सेव्यमानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिपादसरोजसङ्गसारो भुवने पावनपावनो निकामम् ॥ ७ ॥">हरिपादसरोजसङ्गसारो भुवने पावनपावनो निकामम् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-826" id="Sumadhwavijaya-826" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अयमप्रतिवारणः प्रयाणे परमानन्दसुतीर्थसूरिराजः ।">अयमप्रतिवारणः प्रयाणे परमानन्दसुतीर्थसूरिराजः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विबभावतिवेलमच्छरूपः सुरसिन्धोरिव सन्ततप्रवाहः ॥ ८ ॥">विबभावतिवेलमच्छरूपः सुरसिन्धोरिव सन्ततप्रवाहः ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-827" id="Sumadhwavijaya-827" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समयेन गतोऽमहीयसाऽसौ विषयं स्तम्भपदोपसर्जनाख्यम् ।">समयेन गतोऽमहीयसाऽसौ विषयं स्तम्भपदोपसर्जनाख्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मदनाधिपतेः सुधाम धाम प्रविवेशाखिललोकवन्दनीयम् ॥ ९ ॥">मदनाधिपतेः सुधाम धाम प्रविवेशाखिललोकवन्दनीयम् ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-828" id="Sumadhwavijaya-828" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षणदामिह तावदूषिवांसं विहिताहर्मुखयोग्ययोगमेनम् ।">क्षणदामिह तावदूषिवांसं विहिताहर्मुखयोग्ययोगमेनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गमनोद्यमलक्षणैरजानन् गमनायोद्यतमाशु शिष्यसङ्घाः ॥ १० ॥">गमनोद्यमलक्षणैरजानन् गमनायोद्यतमाशु शिष्यसङ्घाः ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-829" id="Sumadhwavijaya-829" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरतो विसृताः समाधिशुद्ध्यै यतयस्तत्र पटीः कषायवेषाः ।">पुरतो विसृताः समाधिशुद्ध्यै यतयस्तत्र पटीः कषायवेषाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सहसोदहरन् स्वयोग्यमुद्रा युतदण्डाधिकधारणोद्यमेन ॥ ११ ॥">सहसोदहरन् स्वयोग्यमुद्रा युतदण्डाधिकधारणोद्यमेन ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-830" id="Sumadhwavijaya-830" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवधार्यविशेषकारिशङ्ख- प्रकटाङ्कान् सुधिया गतार्द्रभावान् ।">अवधार्यविशेषकारिशङ्ख- प्रकटाङ्कान् सुधिया गतार्द्रभावान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="लसिता तुळसीस्रगस्य कण्ठे हरिनिर्माल्यतयोचिता न्यधायि ॥ १२ ॥">लसिता तुळसीस्रगस्य कण्ठे हरिनिर्माल्यतयोचिता न्यधायि ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-831" id="Sumadhwavijaya-831" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यतधीर्गुरुचक्रिमूर्तिपूर्णं यतनिश्वासवचा विशोध्य पाणी ।">यतधीर्गुरुचक्रिमूर्तिपूर्णं यतनिश्वासवचा विशोध्य पाणी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणकुण्डलमण्डितं विमानं गुणबद्धं कवचावृतं बभार ॥ १३ ॥">गुणकुण्डलमण्डितं विमानं गुणबद्धं कवचावृतं बभार ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-832" id="Sumadhwavijaya-832" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकमण्डलुमण्डलावलम्बं स्वयमेवालघुपुस्तकादिभारम् ।">सकमण्डलुमण्डलावलम्बं स्वयमेवालघुपुस्तकादिभारम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="युवशिष्यगणो दधे नयत्ना- न्न हि दाक्ष्यस्य समो गुणोऽपरोऽस्ति ॥ १४ ॥">युवशिष्यगणो दधे नयत्ना- न्न हि दाक्ष्यस्य समो गुणोऽपरोऽस्ति ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-833" id="Sumadhwavijaya-833" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिसम्भ्रमतः परिभ्रमन्तं भरदामानवलोकिनं चिराय ।">अतिसम्भ्रमतः परिभ्रमन्तं भरदामानवलोकिनं चिराय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुयोगपरं मुहुः प्रमत्तं जहसुर्नूतनशिष्यमत्र केचित् ॥ १५ ॥">अनुयोगपरं मुहुः प्रमत्तं जहसुर्नूतनशिष्यमत्र केचित् ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-834" id="Sumadhwavijaya-834" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ तत्क्षणघट्टितोरुघण्टा घननादव्यपदेशतः परेण ।">अथ तत्क्षणघट्टितोरुघण्टा घननादव्यपदेशतः परेण ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमितप्रमतिः प्रचोदितोऽसा विति निर्यत्सु निजेषु निर्जगाम ॥ १६ ॥">अमितप्रमतिः प्रचोदितोऽसा विति निर्यत्सु निजेषु निर्जगाम ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-835" id="Sumadhwavijaya-835" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="धृतमातपवारणं वरेण्यं व्रतिराजं तमुपर्युपर्युदारम् ।">धृतमातपवारणं वरेण्यं व्रतिराजं तमुपर्युपर्युदारम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयन्मिहिरोपरिष्ठपूर्ण- द्विजराजश्रियमाययावभूताम् ॥ १७ ॥">उदयन्मिहिरोपरिष्ठपूर्ण- द्विजराजश्रियमाययावभूताम् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-836" id="Sumadhwavijaya-836" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भुवनत्रयधारिणं मुकुन्दं दधदन्तः स दधे गुरुः स्वयं च ।">भुवनत्रयधारिणं मुकुन्दं दधदन्तः स दधे गुरुः स्वयं च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि केनचिदित्यदो न चित्रं ननु स प्राणपतिर्बभार तं च ॥ १८ ॥">अपि केनचिदित्यदो न चित्रं ननु स प्राणपतिर्बभार तं च ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-837" id="Sumadhwavijaya-837" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यतयो गृहिणोऽथ वर्णिमुख्याः श्रुतिगास्त्यक्तनिषिद्धकाम्यभावाः ।">यतयो गृहिणोऽथ वर्णिमुख्याः श्रुतिगास्त्यक्तनिषिद्धकाम्यभावाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इह मूर्तिधरा इव स्वधर्माः शतसङ्ख्याः शतसङ्ख्यमन्वगच्छन् ॥ १९ ॥">इह मूर्तिधरा इव स्वधर्माः शतसङ्ख्याः शतसङ्ख्यमन्वगच्छन् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-838" id="Sumadhwavijaya-838" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिवारजना न मार्गदुःखं प्रयुयुः पूरुषरत्नमीक्षमाणाः ।">परिवारजना न मार्गदुःखं प्रयुयुः पूरुषरत्नमीक्षमाणाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति नाद्भुतमस्य हि प्रयान्ति स्मृतिमात्राद्भविनो भवापवर्गम् ॥ २० ॥">इति नाद्भुतमस्य हि प्रयान्ति स्मृतिमात्राद्भविनो भवापवर्गम् ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-839" id="Sumadhwavijaya-839" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मदनेश्वरवल्लभप्रदेशे प्रभुमायान्तमथाभ्यपद्यत द्राक् ।">मदनेश्वरवल्लभप्रदेशे प्रभुमायान्तमथाभ्यपद्यत द्राक् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जयसिंह इमं नृसिंहवर्यः शुभधीः स्तम्भविशिष्टसिंहनामा ॥ २१ ॥">जयसिंह इमं नृसिंहवर्यः शुभधीः स्तम्भविशिष्टसिंहनामा ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-840" id="Sumadhwavijaya-840" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवतीर्य पुरैव वाहनात् स्वा- दपि मार्गादपसार्य सैनिकान् सः ।">अवतीर्य पुरैव वाहनात् स्वा- दपि मार्गादपसार्य सैनिकान् सः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सह कैश्चन भूसुरैरवाप्त- स्त्रिजगत्पूज्यपदान्तिके ननाम ॥ २२ ॥">सह कैश्चन भूसुरैरवाप्त- स्त्रिजगत्पूज्यपदान्तिके ननाम ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-841" id="Sumadhwavijaya-841" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथिवीपतिनाऽनुगम्यमानो विनयाद्भक्तिरसार्द्रमानसेन ।">पृथिवीपतिनाऽनुगम्यमानो विनयाद्भक्तिरसार्द्रमानसेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अचिरेण स विष्णुमङ्गलस्य प्रययावायतनोत्तमस्य पार्श्वम् ॥ २३ ॥">अचिरेण स विष्णुमङ्गलस्य प्रययावायतनोत्तमस्य पार्श्वम् ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-842" id="Sumadhwavijaya-842" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नरदेवदिदृक्षया समेता उभयग्रामजना जनाः परे च ।">नरदेवदिदृक्षया समेता उभयग्रामजना जनाः परे च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उपयान्तमनन्तमानसं तं मुहुरैक्षन्त कुतूहलाब्धिमग्नाः ॥ २४ ॥">उपयान्तमनन्तमानसं तं मुहुरैक्षन्त कुतूहलाब्धिमग्नाः ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-843" id="Sumadhwavijaya-843" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुरतो मधुरस्वनैर्वदद्भिः स्वकृताः कर्णसुखा मुकुन्दगाथाः ।">पुरतो मधुरस्वनैर्वदद्भिः स्वकृताः कर्णसुखा मुकुन्दगाथाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धृतपङ्कजबीजचक्रचिह्नैः कृतनृत्यैश्चतुरैर्निषेव्यमाणम् ॥ २५ ॥">धृतपङ्कजबीजचक्रचिह्नैः कृतनृत्यैश्चतुरैर्निषेव्यमाणम् ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-844" id="Sumadhwavijaya-844" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कलिताञ्जलिना स्फुटानुयान्तं जनसम्बाधसहेन भूमिभर्त्रा ।">कलिताञ्जलिना स्फुटानुयान्तं जनसम्बाधसहेन भूमिभर्त्रा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="करुणाविषयं चिकीर्षुणा स्वं व्रजता किङ्करतामकैतवेन ॥ २६ ॥">करुणाविषयं चिकीर्षुणा स्वं व्रजता किङ्करतामकैतवेन ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-845" id="Sumadhwavijaya-845" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इदमित्थमितीक्षणैर्नराणा- मपरिच्छेद्यमहिष्ठधामरूपम् ।">इदमित्थमितीक्षणैर्नराणा- मपरिच्छेद्यमहिष्ठधामरूपम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिकं धरणीमलञ्चिकीर्षुं स्फुटमुद्यन्तमिव द्युनाथमन्यम् ॥ २७ ॥">अधिकं धरणीमलञ्चिकीर्षुं स्फुटमुद्यन्तमिव द्युनाथमन्यम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-846" id="Sumadhwavijaya-846" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अशनैः शनकैरिवाऽव्रजन्तं युवसिंहप्रवरप्रगल्भयानम् ।">अशनैः शनकैरिवाऽव्रजन्तं युवसिंहप्रवरप्रगल्भयानम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिपाटलपादपल्लवाभ्या- मवनीं पावनतामलं नयन्तम् ॥ २८ ॥">अतिपाटलपादपल्लवाभ्या- मवनीं पावनतामलं नयन्तम् ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-847" id="Sumadhwavijaya-847" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नखनिर्जितपद्मरागरागं वरकूर्मप्रपदं निगूढगुल्फम् ।">नखनिर्जितपद्मरागरागं वरकूर्मप्रपदं निगूढगुल्फम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुरवर्यकराग्रसेव्यजङ्घं द्विरदोदारकरोपमोरुयुग्मम् ॥ २९ ॥">सुरवर्यकराग्रसेव्यजङ्घं द्विरदोदारकरोपमोरुयुग्मम् ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-848" id="Sumadhwavijaya-848" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शुभशुद्धनितम्बबिम्बराज- न्नवकौशेयविशेषबाह्यवस्त्रम् ।">शुभशुद्धनितम्बबिम्बराज- न्नवकौशेयविशेषबाह्यवस्त्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तनुकुक्षिगलालिकेषु रेखा- त्रितयेन प्रकटेन शोभमानम् ॥ ३० ॥">तनुकुक्षिगलालिकेषु रेखा- त्रितयेन प्रकटेन शोभमानम् ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-849" id="Sumadhwavijaya-849" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मृदुसूक्ष्म घनारुणाविकाच्छ- प्रकटप्रावरणेन भासमानम् ।">मृदुसूक्ष्म घनारुणाविकाच्छ- प्रकटप्रावरणेन भासमानम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिनूतनतिग्म भानुभासां निकरेणेव सुवर्णसानुमन्तम् ॥ ३१ ॥">अतिनूतनतिग्म भानुभासां निकरेणेव सुवर्णसानुमन्तम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-850" id="Sumadhwavijaya-850" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुवक्षसमुन्नतांसभित्तिं गुरुवृत्तायतहृद्यबाहुदण्डम् ।">पृथुवक्षसमुन्नतांसभित्तिं गुरुवृत्तायतहृद्यबाहुदण्डम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमारुणपाणिपल्लवान्तः स्फुरितोर्ध्वध्वजलाञ्छनादिमन्तम् ॥ ३२ ॥">परमारुणपाणिपल्लवान्तः स्फुरितोर्ध्वध्वजलाञ्छनादिमन्तम् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-851" id="Sumadhwavijaya-851" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिपूर्णशशाङ्कबिम्बशङ्का- विषयं प्राक् सहसाऽवलोकनेन ।">परिपूर्णशशाङ्कबिम्बशङ्का- विषयं प्राक् सहसाऽवलोकनेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अकलङ्कतया परं विविक्तं वदनं बिभ्रतमच्छविभ्रमाब्धिम् ॥ ३३ ॥">अकलङ्कतया परं विविक्तं वदनं बिभ्रतमच्छविभ्रमाब्धिम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-852" id="Sumadhwavijaya-852" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिसुन्दरमन्दहासराज- न्नवकुन्दाभरदं शुभारुणोष्ठम् ।">अतिसुन्दरमन्दहासराज- न्नवकुन्दाभरदं शुभारुणोष्ठम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कमलायतलोचनावलोकै- रपि लोकान् सकलान् प्रहर्षयन्तम् ॥ ३४ ॥">कमलायतलोचनावलोकै- रपि लोकान् सकलान् प्रहर्षयन्तम् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-853" id="Sumadhwavijaya-853" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिभासुरकर्णभासितश्री- तुलसीगुच्छमतुच्छकान्तिगण्डम् ।">अतिभासुरकर्णभासितश्री- तुलसीगुच्छमतुच्छकान्तिगण्डम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भुवनत्रयभूत्यभूतिदाने चतुरभ्रूवरविभ्रमं सुमौलिम् ॥ ३५ ॥">भुवनत्रयभूत्यभूतिदाने चतुरभ्रूवरविभ्रमं सुमौलिम् ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-854" id="Sumadhwavijaya-854" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलावयवान् स्फुटं मिमानाः प्रतिमालक्षणदर्शनाय लक्ष्यम् ।">सकलावयवान् स्फुटं मिमानाः प्रतिमालक्षणदर्शनाय लक्ष्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चतुरा विदधुर्यदीयगात्रं स सुलक्ष्मेत्यधुना निगद्यते नो ॥ ३६ ॥">चतुरा विदधुर्यदीयगात्रं स सुलक्ष्मेत्यधुना निगद्यते नो ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-855" id="Sumadhwavijaya-855" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिलोलदृशां समीक्षितुं स्वं जनसम्बाधभयेन दूरभाजाम् ।">अतिलोलदृशां समीक्षितुं स्वं जनसम्बाधभयेन दूरभाजाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समदर्शयदूर्ध्वमोरसोऽसौ दययैवोरुजनौघमध्यगोऽपि ॥ ३७ ॥">समदर्शयदूर्ध्वमोरसोऽसौ दययैवोरुजनौघमध्यगोऽपि ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-856" id="Sumadhwavijaya-856" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सविकासदृशां कृताञ्जलीनां जनतानां परमादरान्नतानाम् ।">सविकासदृशां कृताञ्जलीनां जनतानां परमादरान्नतानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वलयेन वृतः प्रियं मुरारेः प्रविवेशायतनं प्रबर्हबोधः ॥ ३८ ॥">वलयेन वृतः प्रियं मुरारेः प्रविवेशायतनं प्रबर्हबोधः ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-857" id="Sumadhwavijaya-857" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधप्रभुमध्यसन्निषण्णो नरदेवेन समं स गूढदेवः ।">विविधप्रभुमध्यसन्निषण्णो नरदेवेन समं स गूढदेवः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विबभावुडुराडिवोडुमध्ये सह मह्यास्तनयेन पूर्णबिम्बः ॥ ३९ ॥">विबभावुडुराडिवोडुमध्ये सह मह्यास्तनयेन पूर्णबिम्बः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-858" id="Sumadhwavijaya-858" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवदत् स कथां रथाङ्गपाणे- र्भगवान् भागवते भवापहन्त्रीम् ।">अवदत् स कथां रथाङ्गपाणे- र्भगवान् भागवते भवापहन्त्रीम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुरूपगुणस्वरादिभाज निजशिष्यप्रवरेण वाच्यमाने ॥ ४० ॥">अनुरूपगुणस्वरादिभाज निजशिष्यप्रवरेण वाच्यमाने ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-859" id="Sumadhwavijaya-859" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कथनं तदुदारधैर्यसारं मधुरं पुष्कलभाववत् प्रसन्नम् ।">कथनं तदुदारधैर्यसारं मधुरं पुष्कलभाववत् प्रसन्नम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विदुषोऽविदुषोऽपि शृण्वतोऽलं व्यधितानन्दरसाम्बुधौ निमग्नान् ॥ ४१ ॥">विदुषोऽविदुषोऽपि शृण्वतोऽलं व्यधितानन्दरसाम्बुधौ निमग्नान् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-860" id="Sumadhwavijaya-860" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गमनासनसङ्कथादिलीलाः स्मृतिमात्रेण भवापवर्गदात्रीः ।">गमनासनसङ्कथादिलीलाः स्मृतिमात्रेण भवापवर्गदात्रीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कथमप्यमराः प्रपञ्चयेयु- र्ननु मध्वस्य न मादृशोऽल्पबोधाः ॥ ४२ ॥">कथमप्यमराः प्रपञ्चयेयु- र्ननु मध्वस्य न मादृशोऽल्पबोधाः ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-861" id="Sumadhwavijaya-861" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सुतपःकवितादिसद्गुणानां लिकुचानां कुलजोऽंगिरोन्वयानाम् ।">सुतपःकवितादिसद्गुणानां लिकुचानां कुलजोऽंगिरोन्वयानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अभवद्गुहनामको विपश्चि- त्कविवर्योऽखिलवादिवन्दनीयः ॥ ४३ ॥">अभवद्गुहनामको विपश्चि- त्कविवर्योऽखिलवादिवन्दनीयः ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-862" id="Sumadhwavijaya-862" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दयिताऽस्य सती गुणानुरूपा विधिवीर्येण मुहुर्मृतप्रजाऽपि ।">दयिताऽस्य सती गुणानुरूपा विधिवीर्येण मुहुर्मृतप्रजाऽपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अभजद्भुवनप्रभू हरीशौ सुतकामा वसुदेवसूनुभक्ता ॥ ४४ ॥">अभजद्भुवनप्रभू हरीशौ सुतकामा वसुदेवसूनुभक्ता ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-863" id="Sumadhwavijaya-863" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमेश्वरयोः प्रसादयोगा- त्सुतरत्नं तदसूत सूरिपत्नी ।">परमेश्वरयोः प्रसादयोगा- त्सुतरत्नं तदसूत सूरिपत्नी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परिषत्पदपत्तनेषु नार्घो विविदे यस्य समः परीक्षकाग्र्यॆ ः ॥ ४५ ॥">परिषत्पदपत्तनेषु नार्घो विविदे यस्य समः परीक्षकाग्र्यॆ ः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-864" id="Sumadhwavijaya-864" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वदनेन्दुमवेक्ष्य नन्दनस्य स्वकुलोत्तारणदक्षलक्षणस्य ।">वदनेन्दुमवेक्ष्य नन्दनस्य स्वकुलोत्तारणदक्षलक्षणस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कृतकृत्यतया क्रियाः प्रकुर्वन् कविराख्यादुचितां त्रिविक्रमाख्याम् ॥ ४६ ॥">कृतकृत्यतया क्रियाः प्रकुर्वन् कविराख्यादुचितां त्रिविक्रमाख्याम् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-865" id="Sumadhwavijaya-865" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कलभाषण एव सूरिपोतः कविरासीदनवद्यपद्यवादी ।">कलभाषण एव सूरिपोतः कविरासीदनवद्यपद्यवादी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवभाति ननु प्रभाप्रभावी भगवान् बालतरोऽपि तिग्मभानुः ॥ ४७ ॥">अवभाति ननु प्रभाप्रभावी भगवान् बालतरोऽपि तिग्मभानुः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-866" id="Sumadhwavijaya-866" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सकलाङ्गयुतावभातशाखः समये प्राप्त उदारपक्षिसेव्यः ।">सकलाङ्गयुतावभातशाखः समये प्राप्त उदारपक्षिसेव्यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स ससर्ज सदध्वगोपकृत्यै लिकुचः काव्यफलं रसाभिरामम् ॥ ४८ ॥">स ससर्ज सदध्वगोपकृत्यै लिकुचः काव्यफलं रसाभिरामम् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-867" id="Sumadhwavijaya-867" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतिपादितमात्मना यथार्थं पृथुमायासमयस्य दुर्घटत्वम् ।">प्रतिपादितमात्मना यथार्थं पृथुमायासमयस्य दुर्घटत्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वगुरौ परिहर्तुमक्षमेऽपि श्रुतवांस्तं स वयस्यबोधितोऽलम् ॥ ४९ ॥">स्वगुरौ परिहर्तुमक्षमेऽपि श्रुतवांस्तं स वयस्यबोधितोऽलम् ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-868" id="Sumadhwavijaya-868" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवत्युदिते सगोविलासे वटुभावं त्यजति त्रिविक्रमाख्ये ।">भगवत्युदिते सगोविलासे वटुभावं त्यजति त्रिविक्रमाख्ये ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि भानुपुरःसराः समस्ताः प्रययुः कीटमणिप्रभत्वमाशु ॥ ५० ॥">अपि भानुपुरःसराः समस्ताः प्रययुः कीटमणिप्रभत्वमाशु ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-869" id="Sumadhwavijaya-869" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिदक्षमतिं सपादलक्षे समये मायिजनस्य युक्तिशूरम् ।">अतिदक्षमतिं सपादलक्षे समये मायिजनस्य युक्तिशूरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महितं हि महीतले महिम्ना जनको नन्दनमब्रवीदुपांशु ॥ ५१ ॥">महितं हि महीतले महिम्ना जनको नन्दनमब्रवीदुपांशु ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-870" id="Sumadhwavijaya-870" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रुणु वाचमिमां विचारितार्थां न कलौ निर्गुणभावना सुखाय ।">श्रुणु वाचमिमां विचारितार्थां न कलौ निर्गुणभावना सुखाय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति गौणविमुक्तये गुणाढ्यं स्मर देवं सुतवासुदेवमेव ॥ ५२ ॥">इति गौणविमुक्तये गुणाढ्यं स्मर देवं सुतवासुदेवमेव ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-871" id="Sumadhwavijaya-871" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति तातवचो निशम्य किञ्चि- त्तरलात्माऽपि विचार्य शास्त्रसारम् ।">इति तातवचो निशम्य किञ्चि- त्तरलात्माऽपि विचार्य शास्त्रसारम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परमेव स पारमारुरुक्षु- र्विगुणोपास्तिमुपाशृणोत्परेभ्यः ॥ ५३ ॥">परमेव स पारमारुरुक्षु- र्विगुणोपास्तिमुपाशृणोत्परेभ्यः ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-872" id="Sumadhwavijaya-872" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निजधर्मरतो गृहिप्रबर्हः कलिकालाकुलितान्तरोऽपि हन्त ।">निजधर्मरतो गृहिप्रबर्हः कलिकालाकुलितान्तरोऽपि हन्त ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नितरां निशितात्मना निसर्गात् स्फुटमालोचयदित्यसौ कदाचित् ॥ ५४ ॥">नितरां निशितात्मना निसर्गात् स्फुटमालोचयदित्यसौ कदाचित् ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-873" id="Sumadhwavijaya-873" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रचितं ननु सूत्रमत्र मानं विदुषा सत्यवतीसुतेन साक्षात् ।">रचितं ननु सूत्रमत्र मानं विदुषा सत्यवतीसुतेन साक्षात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरस्परसङ्गतानि भाष्या- ण्यपि सर्वाणि न मानतां व्रजेयुः ॥ ५५ ॥">अपरस्परसङ्गतानि भाष्या- ण्यपि सर्वाणि न मानतां व्रजेयुः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-874" id="Sumadhwavijaya-874" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदि तेषु निराग्रहान्तराः स्मः सुघटं नोपलभामहे हि किञ्चित् ।">यदि तेषु निराग्रहान्तराः स्मः सुघटं नोपलभामहे हि किञ्चित् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न तथाऽपि परम्परोपयातं न पठामः प्रणयेन शाङ्करीयम् ॥ ५६ ॥">न तथाऽपि परम्परोपयातं न पठामः प्रणयेन शाङ्करीयम् ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-875" id="Sumadhwavijaya-875" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="घटनोपनिषत्सु नाल्पबुद्धेः सुघटेत्यभ्युपगम्य चिन्तयामः ।">घटनोपनिषत्सु नाल्पबुद्धेः सुघटेत्यभ्युपगम्य चिन्तयामः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न विमुक्तिमुपैति कोऽपि मुक्त्वा समयोक्तामिह यामिमामुपास्तिम् ॥ ५७ ॥">न विमुक्तिमुपैति कोऽपि मुक्त्वा समयोक्तामिह यामिमामुपास्तिम् ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-876" id="Sumadhwavijaya-876" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विततः सुखसच्चिदद्वयात्मा समुपास्यो विहितो हि तत्वविद्भिः ।">विततः सुखसच्चिदद्वयात्मा समुपास्यो विहितो हि तत्वविद्भिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स च नावयवी निरूप्यते चेत्- द्युतिमात्रं च न हीत्यदो रहस्यम् ॥ ५८ ॥">स च नावयवी निरूप्यते चेत्- द्युतिमात्रं च न हीत्यदो रहस्यम् ॥ ५८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-877" id="Sumadhwavijaya-877" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यदि चेदृगुपास्यतेऽस्य रूपं तिमिरत्वेन विभाति पारिशेष्यात् ।">यदि चेदृगुपास्यतेऽस्य रूपं तिमिरत्वेन विभाति पारिशेष्यात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="फलमप्यथ मुक्तिरीदृशी स्या- दिति नो नैव धिनोत्युपास्तिरेषा ॥ ५९ ॥">फलमप्यथ मुक्तिरीदृशी स्या- दिति नो नैव धिनोत्युपास्तिरेषा ॥ ५९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-878" id="Sumadhwavijaya-878" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ वेदपुराणभारतादि स्वयमालोच्य यथावबोधमत्र ।">अथ वेदपुराणभारतादि स्वयमालोच्य यथावबोधमत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणवन्तमुपास्महे मुकुन्दं स्मृतिधर्मान् भृशमाचरन्त एव ॥ ६० ॥">गुणवन्तमुपास्महे मुकुन्दं स्मृतिधर्मान् भृशमाचरन्त एव ॥ ६० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-879" id="Sumadhwavijaya-879" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवधार्य यदेतिकार्यमार्यः स विवेकादुपचक्रमे विधातुम् ।">अवधार्य यदेतिकार्यमार्यः स विवेकादुपचक्रमे विधातुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परिपूर्णमतेर्जगत्सु कीर्तिं परिपूर्णामशृणोत् तदा विशुद्धाम् ॥ ६१ ॥">परिपूर्णमतेर्जगत्सु कीर्तिं परिपूर्णामशृणोत् तदा विशुद्धाम् ॥ ६१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-880" id="Sumadhwavijaya-880" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विहिनस्ति हि नो जनोऽतिवाग्मी समयं कोऽपि परम्परोपयातम् ।">विहिनस्ति हि नो जनोऽतिवाग्मी समयं कोऽपि परम्परोपयातम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षिप तं त्वमुदारयुक्तिशूरो न परे तत्र समर्थतां व्रजेयुः ॥ ६२ ॥">क्षिप तं त्वमुदारयुक्तिशूरो न परे तत्र समर्थतां व्रजेयुः ॥ ६२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-881" id="Sumadhwavijaya-881" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तव वेदनदीर्विगाह्य भूयः समयाम्भोधिषु कुर्वतो विहारम् ।">तव वेदनदीर्विगाह्य भूयः समयाम्भोधिषु कुर्वतो विहारम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नवकाव्यरसप्रियस्य वादि- द्विरदेन्द्रप्रतिवारणो न जज्ञे ॥ ६३ ॥">नवकाव्यरसप्रियस्य वादि- द्विरदेन्द्रप्रतिवारणो न जज्ञे ॥ ६३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-882" id="Sumadhwavijaya-882" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उपयाहि यशः शशाङ्कगौरं निजयूथस्य भयं निराकुरु त्वम् ।">उपयाहि यशः शशाङ्कगौरं निजयूथस्य भयं निराकुरु त्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधुना विधिनोपपादितं तं प्रतिवादिप्रतिवारणं निवार्य ॥ ६४ ॥">अधुना विधिनोपपादितं तं प्रतिवादिप्रतिवारणं निवार्य ॥ ६४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-883" id="Sumadhwavijaya-883" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति मायिजनेन तत्र तत्र स्वजनत्वेन स तावदर्थ्यमानः ।">इति मायिजनेन तत्र तत्र स्वजनत्वेन स तावदर्थ्यमानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनुकूलवचा महिष्ठमानो मनसा संशयमाप संशयच्छित् ॥ ६५ ॥">अनुकूलवचा महिष्ठमानो मनसा संशयमाप संशयच्छित् ॥ ६५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-884" id="Sumadhwavijaya-884" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शितमध्ववचःसृणिप्रयोक्तृन् पुरुषानेष विषादयन् कवीभः ।">शितमध्ववचःसृणिप्रयोक्तृन् पुरुषानेष विषादयन् कवीभः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधोत्तरधूलिपातनेन प्रतिघेनाधिकमन्धयाञ्चकार ॥ ६६ ॥">विविधोत्तरधूलिपातनेन प्रतिघेनाधिकमन्धयाञ्चकार ॥ ६६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-885" id="Sumadhwavijaya-885" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षणदासु विचक्षणः स वीक्ष्य प्रचुरप्रज्ञमनोज्ञशास्त्रसारम् ।">क्षणदासु विचक्षणः स वीक्ष्य प्रचुरप्रज्ञमनोज्ञशास्त्रसारम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपराविदितः प्रसादगर्भं विदधे विस्मयमान्तरं महान्तम् ॥ ६७ ॥">अपराविदितः प्रसादगर्भं विदधे विस्मयमान्तरं महान्तम् ॥ ६७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-886" id="Sumadhwavijaya-886" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विदितवान् व्यवहृत्य सुदर्शनं बहुलबोधमवेक्ष्य स निश्चयात् ।">विदितवान् व्यवहृत्य सुदर्शनं बहुलबोधमवेक्ष्य स निश्चयात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि न तस्य मतं सहसाऽऽददे ननु विमृश्य कृती कुरुतेऽखिलम् ॥ ६८ ॥">अपि न तस्य मतं सहसाऽऽददे ननु विमृश्य कृती कुरुतेऽखिलम् ॥ ६८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-887" id="Sumadhwavijaya-887" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तं विष्णुमङ्गलगतं बहुलप्रबोधं प्राप्याभ्यवन्दत तदाऽयुगविक्रमार्यः ।">तं विष्णुमङ्गलगतं बहुलप्रबोधं प्राप्याभ्यवन्दत तदाऽयुगविक्रमार्यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्ददं स चतुराननहासलक्ष्म्या तत्त्वं प्रवेत्तुममरेन्द्र इवाब्जयोनिम्॥ ६९॥">आनन्ददं स चतुराननहासलक्ष्म्या तत्त्वं प्रवेत्तुममरेन्द्र इवाब्जयोनिम्॥ ६९॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यरचित श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के त्रयोदशः सर्गः ॥"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यरचित श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के त्रयोदशः सर्गः ॥</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-888" id="Sumadhwavijaya-888" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="चतुर्दशः सर्गः">चतुर्दशः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-889" id="Sumadhwavijaya-889" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिवृढघनसङ्घे राजसिंहोर्जशक्त्या त्यजति मलिनभावं नीरसत्त्वान्निकामम् ।">परिवृढघनसङ्घे राजसिंहोर्जशक्त्या त्यजति मलिनभावं नीरसत्त्वान्निकामम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्फुटमुदयति तेजस्व्युज्ज्वले मध्वभानौ सुजनजलजकान्त्यै विश्वमासीन्मनोज्ञम् ॥ १ ॥">स्फुटमुदयति तेजस्व्युज्ज्वले मध्वभानौ सुजनजलजकान्त्यै विश्वमासीन्मनोज्ञम् ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-890" id="Sumadhwavijaya-890" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कृतमपकृतमार्यैः क्षम्यतां क्षान्तिभूषै- रिति मृदु वदतां च प्रार्थनाभिः प्रभूणाम् ।">कृतमपकृतमार्यैः क्षम्यतां क्षान्तिभूषै- रिति मृदु वदतां च प्रार्थनाभिः प्रभूणाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अपहृतमपरेषां मन्त्रतो ग्रन्थजातं दशहृदयनियोगादग्रहीच्छङ्करार्यः ॥ २ ॥">अपहृतमपरेषां मन्त्रतो ग्रन्थजातं दशहृदयनियोगादग्रहीच्छङ्करार्यः ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-891" id="Sumadhwavijaya-891" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परिवृतमवनम्रैर्ग्रामणीग्राम्यपूर्वै- रवनतमुरुचेतःपादपार्श्वे नृसिंहम् ।">परिवृतमवनम्रैर्ग्रामणीग्राम्यपूर्वै- रवनतमुरुचेतःपादपार्श्वे नृसिंहम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सहजविजयतोऽयुग्विक्रमार्यः प्रसन्नः कविकुलतिलकोऽसावाशिषाऽतोषयत्तम् ॥ ३ ॥">सहजविजयतोऽयुग्विक्रमार्यः प्रसन्नः कविकुलतिलकोऽसावाशिषाऽतोषयत्तम् ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-892" id="Sumadhwavijaya-892" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उपचरति नितान्तं हन्त पौरन्दरी धू- र्द्युसदसि भजतो यं दुर्लभादभ्रभाग्यॆ ः ।">उपचरति नितान्तं हन्त पौरन्दरी धू- र्द्युसदसि भजतो यं दुर्लभादभ्रभाग्यॆ ः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दिशतु स परमानन्दाग्र्यतीर्थाङ्घ्रिरेणु- र्धरणिधर सुखं ते सन्ततं स्वान्तरेति ॥ ४ ॥">दिशतु स परमानन्दाग्र्यतीर्थाङ्घ्रिरेणु- र्धरणिधर सुखं ते सन्ततं स्वान्तरेति ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-893" id="Sumadhwavijaya-893" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनतिपरिचितस्याप्यस्य सोऽयं कवीन्द्रो गुणरसमतिगूढं ज्ञातवानित्यचित्रम् ।">अनतिपरिचितस्याप्यस्य सोऽयं कवीन्द्रो गुणरसमतिगूढं ज्ञातवानित्यचित्रम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मधु मधुकरराजो निष्पतन् पौष्पमाप्तुं ननु परिचयहीनः काननेऽपि प्रभुः स्यात् ॥ ५ ॥">मधु मधुकरराजो निष्पतन् पौष्पमाप्तुं ननु परिचयहीनः काननेऽपि प्रभुः स्यात् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-894" id="Sumadhwavijaya-894" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अखिलखलकुलानां वर्धयन् द्वेषदोषं विदधदपि नराणां कौतुकं मध्यमानाम् ।">अखिलखलकुलानां वर्धयन् द्वेषदोषं विदधदपि नराणां कौतुकं मध्यमानाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वगतिसमुचितानां भूतिदायी शुभानां बहुलहृदिह निन्ये शर्वरीः काश्चिदेवम् ॥ ६ ॥">स्वगतिसमुचितानां भूतिदायी शुभानां बहुलहृदिह निन्ये शर्वरीः काश्चिदेवम् ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-895" id="Sumadhwavijaya-895" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयति विनताया नन्दने श्लाघ्यकाले स कृतसकलकृत्यः कृत्यवेदिप्रवेकः ।">उदयति विनताया नन्दने श्लाघ्यकाले स कृतसकलकृत्यः कृत्यवेदिप्रवेकः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणयवनिकान्तर्ब्रह्मनारायणाख्यं गुरुगुणमभिदध्यौ योग्ययोगासनस्थः ॥ ७ ॥">अरुणयवनिकान्तर्ब्रह्मनारायणाख्यं गुरुगुणमभिदध्यौ योग्ययोगासनस्थः ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-896" id="Sumadhwavijaya-896" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतिधवलितदन्ता दन्तकाष्ठैः प्रशस्तै- रपि युगपदनेके सस्नुरत्र व्रतीन्द्राः ।">अतिधवलितदन्ता दन्तकाष्ठैः प्रशस्तै- रपि युगपदनेके सस्नुरत्र व्रतीन्द्राः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुभिरभिहितेष्वाचारभेदेषु निष्ठां स्फुटमवगमयन्तः सौष्ठवात्कर्मणां च ॥ ८ ॥">गुरुभिरभिहितेष्वाचारभेदेषु निष्ठां स्फुटमवगमयन्तः सौष्ठवात्कर्मणां च ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-897" id="Sumadhwavijaya-897" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चरमसमयसुप्ताः पूर्वमुत्थाय शिष्या गुरुजनपरिचर्यां चक्रिरे दुष्करां च ।">चरमसमयसुप्ताः पूर्वमुत्थाय शिष्या गुरुजनपरिचर्यां चक्रिरे दुष्करां च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सबहुमति तदाद्यप्यार्धरात्रात् प्रसन्नाः सुगतिरपरथैषां स्यात्कथङ्कारमिष्टा ॥ ९ ॥">सबहुमति तदाद्यप्यार्धरात्रात् प्रसन्नाः सुगतिरपरथैषां स्यात्कथङ्कारमिष्टा ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-898" id="Sumadhwavijaya-898" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रवणमननहेतोः प्राक् चिरायास्तनिद्रः सपदि विवशयन्त्या निद्रया ग्रस्तचेताः ।">श्रवणमननहेतोः प्राक् चिरायास्तनिद्रः सपदि विवशयन्त्या निद्रया ग्रस्तचेताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वयमपि नयति द्रागङ्गवस्त्रादि पूज्ये झटिति विगतनिद्रः कोऽपि शिष्योऽन्वशेत ॥ १० ॥">स्वयमपि नयति द्रागङ्गवस्त्रादि पूज्ये झटिति विगतनिद्रः कोऽपि शिष्योऽन्वशेत ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-899" id="Sumadhwavijaya-899" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विहितमविहितं प्रागेव कस्माद्विनिद्रै- रिति गुरुपरिवादाशङ्कया नम्रगात्राः ।">विहितमविहितं प्रागेव कस्माद्विनिद्रै- रिति गुरुपरिवादाशङ्कया नम्रगात्राः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चिरमनवतरन्तः श्रावका मुक्तमार्गा गुरुषु जलसकाशस्थेषु तूष्णीमतिष्ठन् ॥ ११ ॥">चिरमनवतरन्तः श्रावका मुक्तमार्गा गुरुषु जलसकाशस्थेषु तूष्णीमतिष्ठन् ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-900" id="Sumadhwavijaya-900" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विफुलहृदयपार्श्वे दीपदीप्तिप्रदीप्ते दरवरपरिपूर्णैर्वार्भिरर्घ्यादि दत्वा ।">विफुलहृदयपार्श्वे दीपदीप्तिप्रदीप्ते दरवरपरिपूर्णैर्वार्भिरर्घ्यादि दत्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यतिरतियतचेताश्चक्रिणोऽर्चानिकायात् कुसुमसमितिमग्र्यामादरादुज्जहार ॥ १२ ॥">यतिरतियतचेताश्चक्रिणोऽर्चानिकायात् कुसुमसमितिमग्र्यामादरादुज्जहार ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-901" id="Sumadhwavijaya-901" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अमृतमपि निरीक्ष्य स्रावि निर्माल्यसूने घृतमिदमिति सद्यो भ्रान्तिमन्तोऽपि शिष्याः ।">अमृतमपि निरीक्ष्य स्रावि निर्माल्यसूने घृतमिदमिति सद्यो भ्रान्तिमन्तोऽपि शिष्याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रदुधुरधिकवाक्यैर्विभ्रमास्तच्च पश्चा- दनुदिनममृतान्नैस्तस्य सेव्यस्य शक्त्या ॥ १३ ॥">श्रदुधुरधिकवाक्यैर्विभ्रमास्तच्च पश्चा- दनुदिनममृतान्नैस्तस्य सेव्यस्य शक्त्या ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-902" id="Sumadhwavijaya-902" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अगमदुचितमन्त्रैस्तूदयानां त्रयाणां कृतिभिरनुमतात्मा तत्र पञ्चाङ्गविद्भिः ।">अगमदुचितमन्त्रैस्तूदयानां त्रयाणां कृतिभिरनुमतात्मा तत्र पञ्चाङ्गविद्भिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयमहिमरोचिश्चक्रवर्ती त्रिशक्ति- र्दधदति बृहदन्तः षड्गुणं स्वात्मतेजः ॥ १४ ॥">उदयमहिमरोचिश्चक्रवर्ती त्रिशक्ति- र्दधदति बृहदन्तः षड्गुणं स्वात्मतेजः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-903" id="Sumadhwavijaya-903" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तिमिरनिकरकुम्भिव्रातमत्यन्ततीव्रं स्थिरतरमखिलानां प्राणिनां रुद्धमार्गम् ।">तिमिरनिकरकुम्भिव्रातमत्यन्ततीव्रं स्थिरतरमखिलानां प्राणिनां रुद्धमार्गम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भुवनभवनपूर्णं भानुमानञ्जनाभं हरिरिव नखरैः प्राग्रश्मिजालैर्निरास ॥ १५ ॥">भुवनभवनपूर्णं भानुमानञ्जनाभं हरिरिव नखरैः प्राग्रश्मिजालैर्निरास ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-904" id="Sumadhwavijaya-904" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मधुरपतगरावाः शान्तनैशाम्बुबाष्पाः सपदि विपुलरागाः स्वाभिसारात् प्रसन्नाः ।">मधुरपतगरावाः शान्तनैशाम्बुबाष्पाः सपदि विपुलरागाः स्वाभिसारात् प्रसन्नाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणतरणिरत्यच्छाम्बरा दिक् पुरन्ध्रीः स्मितसरसिजवक्त्राः स्वैः करैरालिलिङ्गे ॥ १६ ॥">अरुणतरणिरत्यच्छाम्बरा दिक् पुरन्ध्रीः स्मितसरसिजवक्त्राः स्वैः करैरालिलिङ्गे ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-905" id="Sumadhwavijaya-905" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणतिरभसधूलीबद्धशोभाविशेषा दधुरुपकृतिमत्तां साधुजलान्तराप्ताः ।">प्रणतिरभसधूलीबद्धशोभाविशेषा दधुरुपकृतिमत्तां साधुजलान्तराप्ताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समयमुपनतं संवेदयन्तो वयस्या इव दशशतकेतोः केतवः श्रावकाणाम् ॥ १७ ॥">समयमुपनतं संवेदयन्तो वयस्या इव दशशतकेतोः केतवः श्रावकाणाम् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-906" id="Sumadhwavijaya-906" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निहितमुचितमुच्चं योगपीठं प्रवक्तुः परिषदि परितोऽमी सत्वराः सत्त्वभाजः ।">निहितमुचितमुच्चं योगपीठं प्रवक्तुः परिषदि परितोऽमी सत्वराः सत्त्वभाजः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्रुतमवसितकृत्यॆ र्धन्यसंन्यासिवर्गैः श्रवणपरमकृत्यायोपतस्थुः समेताः ॥ १८ ॥">द्रुतमवसितकृत्यॆ र्धन्यसंन्यासिवर्गैः श्रवणपरमकृत्यायोपतस्थुः समेताः ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-907" id="Sumadhwavijaya-907" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बभुरमलगुणानां शोभनाच्छादनानां मुररिपुनिलयानां हन्त वैदान्तिकीनाम् सपदि सुविवृतानामन्तरर्था धियां वा विविधकवलिकानां सञ्चयाः पत्रिकाणाम् ॥ १९ ॥">बभुरमलगुणानां शोभनाच्छादनानां मुररिपुनिलयानां हन्त वैदान्तिकीनाम् सपदि सुविवृतानामन्तरर्था धियां वा विविधकवलिकानां सञ्चयाः पत्रिकाणाम् ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-908" id="Sumadhwavijaya-908" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनतिविरलभावा अप्यनन्योन्यसङ्गा ऋजुतरततनानापङ्क्तिसाम्याप्तशोभाः ।">अनतिविरलभावा अप्यनन्योन्यसङ्गा ऋजुतरततनानापङ्क्तिसाम्याप्तशोभाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्विरदतुरगदेश्या दूरतो वर्जितान्ताः कुशललिखितरूपा रेजिरे तेषु वर्णाः ॥ २० ॥">द्विरदतुरगदेश्या दूरतो वर्जितान्ताः कुशललिखितरूपा रेजिरे तेषु वर्णाः ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-909" id="Sumadhwavijaya-909" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सपदि ददृशुरेके वाचनीयादिभागं परिचयपटुताभ्यां तावदेके चिरेण ।">सपदि ददृशुरेके वाचनीयादिभागं परिचयपटुताभ्यां तावदेके चिरेण ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="हरिगुरुनमनं द्राग्यत्नतोऽमी विधाय प्रययुरपरसाम्यं सिद्धये स्याद्धि यत्नः ॥ २१ ॥">हरिगुरुनमनं द्राग्यत्नतोऽमी विधाय प्रययुरपरसाम्यं सिद्धये स्याद्धि यत्नः ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-910" id="Sumadhwavijaya-910" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यतवचसि जनेऽस्मिन्नानते सन्निरस्य- न्सिचययवनिकां तां सान्ध्यजीमूतरक्ताम् ।">यतवचसि जनेऽस्मिन्नानते सन्निरस्य- न्सिचययवनिकां तां सान्ध्यजीमूतरक्ताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रविरिव रविपूज्याङ्घ्रिः समाजान्तरिक्षे व्यलसदतिशयालुः सन् सहस्रप्रकाशः ॥ २२ ॥">रविरिव रविपूज्याङ्घ्रिः समाजान्तरिक्षे व्यलसदतिशयालुः सन् सहस्रप्रकाशः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-911" id="Sumadhwavijaya-911" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिभुवनवरतेजोव्यक्तवेदार्थशुक्ल- त्रितयरसतया ये वर्णिता वर्णवर्याः ।">त्रिभुवनवरतेजोव्यक्तवेदार्थशुक्ल- त्रितयरसतया ये वर्णिता वर्णवर्याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुमतिरथ तेषामैक्यमापाद्य सम्यक् प्रवचनपरिशुद्ध्यै स्म प्रणौति प्रवीणः ॥ २३ ॥">पृथुमतिरथ तेषामैक्यमापाद्य सम्यक् प्रवचनपरिशुद्ध्यै स्म प्रणौति प्रवीणः ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-912" id="Sumadhwavijaya-912" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वरमचरमकाले मन्द्रमेवात्यजद्भिः स्फुटमुपनिषदन्ते वाचकैर्वाच्यमाने ।">स्वरमचरमकाले मन्द्रमेवात्यजद्भिः स्फुटमुपनिषदन्ते वाचकैर्वाच्यमाने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रवचनमतिचित्रं प्राणभाजां श्रुतीना- ममृतममृतभावस्यैष हेतुं चकार ॥ २४ ॥">प्रवचनमतिचित्रं प्राणभाजां श्रुतीना- ममृतममृतभावस्यैष हेतुं चकार ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-913" id="Sumadhwavijaya-913" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="धनमिव सधनायेभ्योऽर्कसूनुः प्रसन्नः शरशतमिव पार्थः संयुगार्थिभ्य उग्रः अरतिविरहितः सोऽनारतं नोऽदिशन्नो प्रतिवचनमदीनं चोदकेभ्योऽखिलेभ्यः ॥ २५ ॥">धनमिव सधनायेभ्योऽर्कसूनुः प्रसन्नः शरशतमिव पार्थः संयुगार्थिभ्य उग्रः अरतिविरहितः सोऽनारतं नोऽदिशन्नो प्रतिवचनमदीनं चोदकेभ्योऽखिलेभ्यः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-914" id="Sumadhwavijaya-914" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ दशशतशोचिष्याप्रयाति प्रतीच्या प्रवचनमवसाय्य स्नातुमायात् तटाकम् ।">अथ दशशतशोचिष्याप्रयाति प्रतीच्या प्रवचनमवसाय्य स्नातुमायात् तटाकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पृथुमतिरिह तावच्छ्रेष्ठसंसर्गलोलैः समगमि सपदि स्वर्निम्नगाद्यैः सुतीर्थैः ॥ २६ ॥">पृथुमतिरिह तावच्छ्रेष्ठसंसर्गलोलैः समगमि सपदि स्वर्निम्नगाद्यैः सुतीर्थैः ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-915" id="Sumadhwavijaya-915" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="घनरसनिकरोऽसावन्तरत्यन्तशुद्धो मुनिगण इव भूयः स्नेहवान् प्राग्दधानः ।">घनरसनिकरोऽसावन्तरत्यन्तशुद्धो मुनिगण इव भूयः स्नेहवान् प्राग्दधानः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतिकृतिमखिलज्ञस्यापरोक्ष्येण तावत् स्फुटमलभत रूपं मज्जने सज्जनेष्टम् ॥ २७ ॥">प्रतिकृतिमखिलज्ञस्यापरोक्ष्येण तावत् स्फुटमलभत रूपं मज्जने सज्जनेष्टम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-916" id="Sumadhwavijaya-916" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरिमितमनीषस्योल्लसच्छङ्खबाहो रथचरणशिलानां तन्वतोऽत्राभिषेकम् ।">अपरिमितमनीषस्योल्लसच्छङ्खबाहो रथचरणशिलानां तन्वतोऽत्राभिषेकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रतितनव उदारास्तास्वलं सन्निधातु- स्तनव इव विरेजुः पाञ्चजन्यप्रियस्य ॥ २८ ॥">प्रतितनव उदारास्तास्वलं सन्निधातु- स्तनव इव विरेजुः पाञ्चजन्यप्रियस्य ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-917" id="Sumadhwavijaya-917" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभिदधति मुनीन्द्रा द्वादशाब्दोपवास- प्रतिमफलमलं यत्सेवनं भक्तियुक्तम् ।">अभिदधति मुनीन्द्रा द्वादशाब्दोपवास- प्रतिमफलमलं यत्सेवनं भक्तियुक्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिकममरनद्याद्याप्लवाद्धन्यमान्या- दपिबदलवबोधो विष्णुपादोदकं तत् ॥ २९॥">अधिकममरनद्याद्याप्लवाद्धन्यमान्या- दपिबदलवबोधो विष्णुपादोदकं तत् ॥ २९॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-918" id="Sumadhwavijaya-918" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तरणिभिरिव गौरैरूर्ध्वपुण्ढ्रैर्द्विषड्भिः सदरपरमचक्रोदीर्णतेजा हरीष्टः ।">तरणिभिरिव गौरैरूर्ध्वपुण्ढ्रैर्द्विषड्भिः सदरपरमचक्रोदीर्णतेजा हरीष्टः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुररिपुविमुखानां दुःसहो देहभाजां लयसमय इवान्यो मान्यधीराबभासे ॥ ३०॥">मुररिपुविमुखानां दुःसहो देहभाजां लयसमय इवान्यो मान्यधीराबभासे ॥ ३०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-919" id="Sumadhwavijaya-919" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="समधिकधिषणस्य प्रेक्षमाणो जनौघः प्रकृतिमधुरमास्यव्याजपूर्णेन्दुबिम्बम् ।">समधिकधिषणस्य प्रेक्षमाणो जनौघः प्रकृतिमधुरमास्यव्याजपूर्णेन्दुबिम्बम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुचदपसरेति श्रावकोक्तेः पुराऽस्मिन् प्रचलति पदवीं तां प्राञ्जलिस्तूर्णमारात् ॥ ३१ ॥">अमुचदपसरेति श्रावकोक्तेः पुराऽस्मिन् प्रचलति पदवीं तां प्राञ्जलिस्तूर्णमारात् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-920" id="Sumadhwavijaya-920" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुरुचरणसरोजद्वन्द्वनिर्णेजनाम्भो दधति जननिकाये सर्वमुर्वीगतं च ।">गुरुचरणसरोजद्वन्द्वनिर्णेजनाम्भो दधति जननिकाये सर्वमुर्वीगतं च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवनिरनभिनन्दिन्यप्यदश्चक्षमेऽसौ कथमपि कथमेव स्यात् क्षमाख्यान्यथा स्याः ॥ ३२॥">अवनिरनभिनन्दिन्यप्यदश्चक्षमेऽसौ कथमपि कथमेव स्यात् क्षमाख्यान्यथा स्याः ॥ ३२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-921" id="Sumadhwavijaya-921" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अविदितरसभेदं शीतलं लघ्वगन्धं विमलममलपाणिः पाणिजैरप्रविष्टम् ।">अविदितरसभेदं शीतलं लघ्वगन्धं विमलममलपाणिः पाणिजैरप्रविष्टम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वदनपवनभीत्या पार्श्वतो बिभ्रदग्र्यं कमथ करकपूर्णं संयमीहानिनाय ॥ ३३ ॥">वदनपवनभीत्या पार्श्वतो बिभ्रदग्र्यं कमथ करकपूर्णं संयमीहानिनाय ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-922" id="Sumadhwavijaya-922" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विहसितबिसभङ्गश्रीप्रकर्षं सितिम्ना जलजममृतपूरैः पूरयामास रम्यम् ।">विहसितबिसभङ्गश्रीप्रकर्षं सितिम्ना जलजममृतपूरैः पूरयामास रम्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समयगुणविशेषालोचकैर्लालनीयः ससुरभिसुमनोभिः स स्फुटं गौरपक्षः ॥ ३४ ॥">समयगुणविशेषालोचकैर्लालनीयः ससुरभिसुमनोभिः स स्फुटं गौरपक्षः ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-923" id="Sumadhwavijaya-923" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विमलमलयजाम्भोबिन्दुभिश्चर्चितार्चो नवललिततुलस्या पुष्पराजाऽऽर्चिचत् सः ।">विमलमलयजाम्भोबिन्दुभिश्चर्चितार्चो नवललिततुलस्या पुष्पराजाऽऽर्चिचत् सः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्थलजजलजवल्लीवृक्षवीरुत्समस्त- प्रसवविजयलक्ष्म्या मूर्तयेवेन्दिरेशम् ॥ ३५॥">स्थलजजलजवल्लीवृक्षवीरुत्समस्त- प्रसवविजयलक्ष्म्या मूर्तयेवेन्दिरेशम् ॥ ३५॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-924" id="Sumadhwavijaya-924" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सददधिकबोधः षोडशात्रोपचारान् व्यरहयदगुणान् द्वात्रिंशदागःपुरोगान् ।">सददधिकबोधः षोडशात्रोपचारान् व्यरहयदगुणान् द्वात्रिंशदागःपुरोगान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अगणितगुणमुच्बैस्तोषयान् शार्ङ्गपाणिं षडपि परमभक्त्यानूपचारान् दिदेश ॥ ३६ ॥">अगणितगुणमुच्बैस्तोषयान् शार्ङ्गपाणिं षडपि परमभक्त्यानूपचारान् दिदेश ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-925" id="Sumadhwavijaya-925" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तमरुणमणिवर्णं दिव्यदेहाख्यगेहे स्नपितमतिपृथुश्रद्धानदीचित्तवार्भिः ।">तमरुणमणिवर्णं दिव्यदेहाख्यगेहे स्नपितमतिपृथुश्रद्धानदीचित्तवार्भिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु स यजति नित्यं हृत्सरोजासनस्थं न तु सकृदिति पुष्पैरष्टभिर्भावपुष्पैः ॥ ३७ ॥">ननु स यजति नित्यं हृत्सरोजासनस्थं न तु सकृदिति पुष्पैरष्टभिर्भावपुष्पैः ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-926" id="Sumadhwavijaya-926" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कृतपरमसपर्यः सान्द्रसच्चन्दनाम्भः- परिमलितभुजोरोमण्डलांसो मनीषी ।">कृतपरमसपर्यः सान्द्रसच्चन्दनाम्भः- परिमलितभुजोरोमण्डलांसो मनीषी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मितरुचिरमुखेन्दुः स्निग्धकौशेयवासाः समुनिसुरनराणां चक्षुषामुत्सवोऽभूत् ॥ ३८ ॥">स्मितरुचिरमुखेन्दुः स्निग्धकौशेयवासाः समुनिसुरनराणां चक्षुषामुत्सवोऽभूत् ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-927" id="Sumadhwavijaya-927" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमथ परमान्नं प्राप्तमेवाप्रयासं प्रभुरिह बभुजेऽसौ वेदवादप्रवीणः ।">परमथ परमान्नं प्राप्तमेवाप्रयासं प्रभुरिह बभुजेऽसौ वेदवादप्रवीणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अजितरपरमभक्तः सन्ततं मन्यमानः सकलजगदधीशः प्रीयतां शौरिरित्थम् ॥ ३९ ॥">अजितरपरमभक्तः सन्ततं मन्यमानः सकलजगदधीशः प्रीयतां शौरिरित्थम् ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-928" id="Sumadhwavijaya-928" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सहचरिपरिक्लृप्ते सूक्ष्मवस्त्रावृतेऽसा- ववितनुरुहरूपौशीरवर्ये निषण्णः ।">सहचरिपरिक्लृप्ते सूक्ष्मवस्त्रावृतेऽसा- ववितनुरुहरूपौशीरवर्ये निषण्णः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरमयदिह नानाहृद्यविद्याविलासैः कविजनपरिवारं मण्डयन् मण्डपाग्र्यम् ॥ ४० ॥">अरमयदिह नानाहृद्यविद्याविलासैः कविजनपरिवारं मण्डयन् मण्डपाग्र्यम् ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-929" id="Sumadhwavijaya-929" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवसरमधिगम्य भ्रूविजृम्भादभीष्टो मुखसततगलक्षीभूतपाणिप्रवालः ।">अवसरमधिगम्य भ्रूविजृम्भादभीष्टो मुखसततगलक्षीभूतपाणिप्रवालः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मितनयनविकासैस्तस्य विज्ञातभावः श्रवसि किमपि कार्यं मन्त्रयामास मङ्क्षु ॥ ४१ ॥">स्मितनयनविकासैस्तस्य विज्ञातभावः श्रवसि किमपि कार्यं मन्त्रयामास मङ्क्षु ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-930" id="Sumadhwavijaya-930" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणतिपरमकृत्याः सन्मतेर्ये जनौघाः विबभुरनतिदूरे संहतास्तानतीत्य ।">प्रणतिपरमकृत्याः सन्मतेर्ये जनौघाः विबभुरनतिदूरे संहतास्तानतीत्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहमहमिकयाऽऽशु प्राप्य पार्श्वं प्रणेमु- र्बहव इह गृहस्थाः पूर्वसेवां विधातुम् ॥ ४२ ॥">अहमहमिकयाऽऽशु प्राप्य पार्श्वं प्रणेमु- र्बहव इह गृहस्थाः पूर्वसेवां विधातुम् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-931" id="Sumadhwavijaya-931" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविधजनपदस्थाः प्राक् श्रुतेभ्यो गुणेभ्यः शतगुणगुणमेनं विस्मिता वीक्ष्यमाणाः ।">विविधजनपदस्थाः प्राक् श्रुतेभ्यो गुणेभ्यः शतगुणगुणमेनं विस्मिता वीक्ष्यमाणाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुकुलितकरपद्मा आस्यतामित्यवाप्ताः प्रचुरतरहृदा सम्भावयाञ्चक्रिरेऽन्ये ॥ ४३ ॥">मुकुलितकरपद्मा आस्यतामित्यवाप्ताः प्रचुरतरहृदा सम्भावयाञ्चक्रिरेऽन्ये ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-932" id="Sumadhwavijaya-932" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अलमलमनुवादेनानुवाच्येत पश्चा- न्ननु गुरव इदानीमुद्यता हि प्रवक्तुम् ।">अलमलमनुवादेनानुवाच्येत पश्चा- न्ननु गुरव इदानीमुद्यता हि प्रवक्तुम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न मननमधुना द्रागाव्रजेत्याह्वयत्तान्- श्रुतपरिचयसक्तान् श्रावकान् श्रावकाग्र्यः ॥ ४४ ॥">न मननमधुना द्रागाव्रजेत्याह्वयत्तान्- श्रुतपरिचयसक्तान् श्रावकान् श्रावकाग्र्यः ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-933" id="Sumadhwavijaya-933" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधिकधिषणमेनं व्याख्यया शोभमानं हरिमिव कविवर्यं सत्यवत्यास्तनूजम् ।">अधिकधिषणमेनं व्याख्यया शोभमानं हरिमिव कविवर्यं सत्यवत्यास्तनूजम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सततमनिमिषं सन्दृश्य सानन्दचित्ताः समयमपि गतं संविद्रते न स्म लोकाः ॥ ४५ ॥">सततमनिमिषं सन्दृश्य सानन्दचित्ताः समयमपि गतं संविद्रते न स्म लोकाः ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-934" id="Sumadhwavijaya-934" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उदयमित इवास्तं यंश्च भानुर्बभासे स्फुटमकलुषरूपो दर्शनीयोऽनुरागी ।">उदयमित इवास्तं यंश्च भानुर्बभासे स्फुटमकलुषरूपो दर्शनीयोऽनुरागी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शुचिहरिपदमापत्सम्पदोराश्रितानां न हि भवति विशेषः स्वप्रकाशोन्नतानाम् ॥ ४६ ॥">शुचिहरिपदमापत्सम्पदोराश्रितानां न हि भवति विशेषः स्वप्रकाशोन्नतानाम् ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-935" id="Sumadhwavijaya-935" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मरकतमणिवर्णे भूतधात्रीपुरन्ध्र्या लसति जलधिवासस्यर्धलीनः क्षणार्धम् ।">मरकतमणिवर्णे भूतधात्रीपुरन्ध्र्या लसति जलधिवासस्यर्धलीनः क्षणार्धम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अरुणतरणिबिम्बच्छद्मना पद्मरागः कपिशकरकलापोल्लास्यभूत् प्रेक्षणीयः ॥ ४७ ॥">अरुणतरणिबिम्बच्छद्मना पद्मरागः कपिशकरकलापोल्लास्यभूत् प्रेक्षणीयः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-936" id="Sumadhwavijaya-936" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अवनिवनवनध्रुग्वायुखाहम्महत्सु प्रकृतिगुणसमेताव्याकृताकाश एकम् ।">अवनिवनवनध्रुग्वायुखाहम्महत्सु प्रकृतिगुणसमेताव्याकृताकाश एकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ततमतनुमनाः सोऽचिन्तयत् सत्समाधा- वसुरसुरनरेभ्यः सद्गुणं नाथमन्यम् ॥ ४८ ॥">ततमतनुमनाः सोऽचिन्तयत् सत्समाधा- वसुरसुरनरेभ्यः सद्गुणं नाथमन्यम् ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-937" id="Sumadhwavijaya-937" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यदधत परिदृष्टज्योतिषः साधु सान्ध्यं नियममवनिदेवा ज्योतिषोऽप्यावलोकात् ।">व्यदधत परिदृष्टज्योतिषः साधु सान्ध्यं नियममवनिदेवा ज्योतिषोऽप्यावलोकात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विहितमनुसरन्तो धर्मशास्त्रप्रवीणाः सवितरि सवितारं चिन्तयन्तस्त्रिलोक्याः ॥ ४९ ॥">विहितमनुसरन्तो धर्मशास्त्रप्रवीणाः सवितरि सवितारं चिन्तयन्तस्त्रिलोक्याः ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-938" id="Sumadhwavijaya-938" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विविदुरतितरां ये देवताः षोडशोक्ताः हरहरिहयपूर्वान्त्याः कलाभेदतोऽस्य ।">विविदुरतितरां ये देवताः षोडशोक्ताः हरहरिहयपूर्वान्त्याः कलाभेदतोऽस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सुहुतमतिसृजन्तोऽग्न्याहितास्तेऽग्निहोत्रं व्यधुरुचितमपूर्वं येन गायत्रलोकः ॥ ५० ॥">सुहुतमतिसृजन्तोऽग्न्याहितास्तेऽग्निहोत्रं व्यधुरुचितमपूर्वं येन गायत्रलोकः ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-939" id="Sumadhwavijaya-939" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधुरयमकलङ्कः स्याद्यदि स्यादवश्यं ननु निजसहजायाः सुन्दरास्येन्दुकल्पः ।">विधुरयमकलङ्कः स्याद्यदि स्यादवश्यं ननु निजसहजायाः सुन्दरास्येन्दुकल्पः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इति सुरललनाभिर्लालितः खेचरीभिः समधिकमधुरिम्णा पूर्णचन्द्रस्तदोदैत् ॥ ५१ ॥">इति सुरललनाभिर्लालितः खेचरीभिः समधिकमधुरिम्णा पूर्णचन्द्रस्तदोदैत् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-940" id="Sumadhwavijaya-940" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इनविरहमसह्यं प्राप्य पद्मैः सचक्रै- श्चिरमपि परितप्तं पूर्वतप्तैः सुतुष्टम् ।">इनविरहमसह्यं प्राप्य पद्मैः सचक्रै- श्चिरमपि परितप्तं पूर्वतप्तैः सुतुष्टम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मृदुकुमुदचकोरैः पादसङ्गेन राज्ञः कमपि सकलहृद्यं कल्पयेन्नैव दैवम् ॥ ५२ ॥">मृदुकुमुदचकोरैः पादसङ्गेन राज्ञः कमपि सकलहृद्यं कल्पयेन्नैव दैवम् ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-941" id="Sumadhwavijaya-941" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दलितेन्द्रनीलमणिनीलविभ्रमं नवकुन्दकुड्मलसितद्विजावली ।">दलितेन्द्रनीलमणिनीलविभ्रमं नवकुन्दकुड्मलसितद्विजावली ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मितया नगोत्तमशिरःसुजातया वनमालया सुरभिताशयाऽन्वितम् ॥ ५३ ॥">स्मितया नगोत्तमशिरःसुजातया वनमालया सुरभिताशयाऽन्वितम् ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-942" id="Sumadhwavijaya-942" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मृदुगामिविमानसम्पदो रमयत्सुस्मितगोपसुन्दरीः ।">मृदुगामिविमानसम्पदो रमयत्सुस्मितगोपसुन्दरीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="परितापविहीनमुज्ज्वलं सुततं सूक्ष्मऽतराम्बरं वरम् ॥ ५४ ॥">परितापविहीनमुज्ज्वलं सुततं सूक्ष्मऽतराम्बरं वरम् ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-943" id="Sumadhwavijaya-943" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोभिस्तमांस्यपनयन् गतिदं प्रजाना- मर्थान्तरं स भगवान् प्रकटीचकार ।">गोभिस्तमांस्यपनयन् गतिदं प्रजाना- मर्थान्तरं स भगवान् प्रकटीचकार ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सानन्दचिद्गुणगणं परिपूर्णसंवि- च्चन्द्रस्तु शब्दगुणमित्ययमेव भेदः ॥ ५५ ॥">सानन्दचिद्गुणगणं परिपूर्णसंवि- च्चन्द्रस्तु शब्दगुणमित्ययमेव भेदः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के चतुर्दशः सर्गः ॥ * * * *"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के चतुर्दशः सर्गः ॥ * * * *</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-944" id="Sumadhwavijaya-944" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="पञ्चदशः सर्गः">पञ्चदशः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-945" id="Sumadhwavijaya-945" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भूयोबोधस्ततो भूयो व्याचख्यौ भाष्यमद्भुतम् ।">भूयोबोधस्ततो भूयो व्याचख्यौ भाष्यमद्भुतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रामे ग्रामीण सामान्ये वसंस्तत्रामरालये ॥ १ ॥">ग्रामे ग्रामीण सामान्ये वसंस्तत्रामरालये ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-946" id="Sumadhwavijaya-946" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परपक्षरथारूढं खरतर्कमहायुधम् ।">परपक्षरथारूढं खरतर्कमहायुधम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिविक्रमार्यं सोऽपश्यत् प्रतिवीरमिवाग्रतः ॥ २ ॥">त्रिविक्रमार्यं सोऽपश्यत् प्रतिवीरमिवाग्रतः ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-947" id="Sumadhwavijaya-947" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तदा तदाननाम्भोजाद् वृत्तोपन्यासभारती ।">तदा तदाननाम्भोजाद् वृत्तोपन्यासभारती ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सेना सेनाग्रहा दिव्या शिबिरादिव निर्ययौ ॥ ३ ॥">सेना सेनाग्रहा दिव्या शिबिरादिव निर्ययौ ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-948" id="Sumadhwavijaya-948" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नात्यत्वरा नातिरया न स्खलन्ती निरन्तरा ।">नात्यत्वरा नातिरया न स्खलन्ती निरन्तरा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनानावयवेत्येव दवीयोभिः प्रतर्किता ॥ ४ ॥">अनानावयवेत्येव दवीयोभिः प्रतर्किता ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-949" id="Sumadhwavijaya-949" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सूत्रस्यन्दनवृन्दाढ्या दुर्वारश्रुतिवारणा ।">सूत्रस्यन्दनवृन्दाढ्या दुर्वारश्रुतिवारणा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सूपपत्तिमहापत्ति र्विचित्रस्मृतिसप्तिका ॥ ५ ॥">सूपपत्तिमहापत्ति र्विचित्रस्मृतिसप्तिका ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-950" id="Sumadhwavijaya-950" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वर्धितोर्मिहरिप्रेष्ठा सुपयोधरसुस्वना ।">वर्धितोर्मिहरिप्रेष्ठा सुपयोधरसुस्वना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सवितानप्रकाशार्था सागरी श्रीरिवापरा ॥ ६ ॥">सवितानप्रकाशार्था सागरी श्रीरिवापरा ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-951" id="Sumadhwavijaya-951" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पद्मेशपदपद्मश्रित् कृत्याङ्गं पद्मजन्मनः ।">पद्मेशपदपद्मश्रित् कृत्याङ्गं पद्मजन्मनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="लालिता शिरसेशेन गङ्गेवाशेषपावनी ॥ ७ ॥">लालिता शिरसेशेन गङ्गेवाशेषपावनी ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-952" id="Sumadhwavijaya-952" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नारायणोऽनन्तगुणो ब्रह्माख्यो वेदवेदितः ।">नारायणोऽनन्तगुणो ब्रह्माख्यो वेदवेदितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विश्वकर्तेति विश्वज्ञः श्रुत्या युक्त्याऽप्यसीषधत् ॥ ८ ॥">विश्वकर्तेति विश्वज्ञः श्रुत्या युक्त्याऽप्यसीषधत् ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-953" id="Sumadhwavijaya-953" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रधानमपराधीन– कारणं परिणामि यत् ।">प्रधानमपराधीन– कारणं परिणामि यत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पयोवदिति चेत् साध्य– वैकल्यं स्यान्निदर्शने ॥ ९ ॥">पयोवदिति चेत् साध्य– वैकल्यं स्यान्निदर्शने ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-954" id="Sumadhwavijaya-954" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विवादाध्यासितासृष्टि– श्चेतनेच्छानुसारिणी ।">विवादाध्यासितासृष्टि– श्चेतनेच्छानुसारिणी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सृष्टित्वात् पटसृष्टि– र्वेत्यनुमा पक्षसाधिका ॥ १० ॥">सृष्टित्वात् पटसृष्टि– र्वेत्यनुमा पक्षसाधिका ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-955" id="Sumadhwavijaya-955" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यत् चेतनाचेतनयो रङ्गाङ्गित्वादि मन्वते ।">यत् चेतनाचेतनयो रङ्गाङ्गित्वादि मन्वते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सृष्टावीशानपेक्षायां तन्न शोभनतां व्रजेत् ॥ ११ ॥">सृष्टावीशानपेक्षायां तन्न शोभनतां व्रजेत् ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-956" id="Sumadhwavijaya-956" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वविन्निर्मितं सर्वं कादाचित्कत्वहेतुतः ।">सर्वविन्निर्मितं सर्वं कादाचित्कत्वहेतुतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न यदेवं नो तदेवं यथाऽऽत्मेतीश्वरानुमा ॥ १२॥">न यदेवं नो तदेवं यथाऽऽत्मेतीश्वरानुमा ॥ १२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-957" id="Sumadhwavijaya-957" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बलाय सर्वानुमानां वेदाः स्युर्यैरपालिताः ।">बलाय सर्वानुमानां वेदाः स्युर्यैरपालिताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कामा-देताः प्रवर्तन्ते कामिन्य इव भर्तृभिः ॥ १३ ॥">कामा-देताः प्रवर्तन्ते कामिन्य इव भर्तृभिः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-958" id="Sumadhwavijaya-958" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कारणं परिणामि स्यात् ब्रह्म नो चेतनत्वतः ।">कारणं परिणामि स्यात् ब्रह्म नो चेतनत्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न यदित्थं नो तदित्थं यथा क्षीरपुरःसरम् ॥ १४ ॥">न यदित्थं नो तदित्थं यथा क्षीरपुरःसरम् ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-959" id="Sumadhwavijaya-959" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न विश्वकृत् पशुपतिः श्रूयमाणागुणत्वतः ।">न विश्वकृत् पशुपतिः श्रूयमाणागुणत्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चैत्रवत् किं पुनर्विघ्न ब्रध्नाद्या बालशङ्किताः ॥ १५ ॥">चैत्रवत् किं पुनर्विघ्न ब्रध्नाद्या बालशङ्किताः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-960" id="Sumadhwavijaya-960" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु सौख्यादिमान् नेशो दुःखादिरहितत्वतः ।">ननु सौख्यादिमान् नेशो दुःखादिरहितत्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यो नैवं स्यात्स नैवं स्याद् यथा संसृतिमानिति ॥ १६ ॥">यो नैवं स्यात्स नैवं स्याद् यथा संसृतिमानिति ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-961" id="Sumadhwavijaya-961" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एवं चेद् विमतो ज्ञानी न भ्रान्तिरहितत्वतः ।">एवं चेद् विमतो ज्ञानी न भ्रान्तिरहितत्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="य एवं नो स एवं नो भवीवेत्यनुमीयते ॥ १७ ॥">य एवं नो स एवं नो भवीवेत्यनुमीयते ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-962" id="Sumadhwavijaya-962" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वज्ञस्याज्ञतां वेदः श्रद्धेयो निरुणद्धि चेत् ।">सर्वज्ञस्याज्ञतां वेदः श्रद्धेयो निरुणद्धि चेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्यैवामन्दमानन्दं वदन्नाश्राव्यसौ कथम् ॥ १८ ॥">तस्यैवामन्दमानन्दं वदन्नाश्राव्यसौ कथम् ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-963" id="Sumadhwavijaya-963" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःखं परिजिहीर्षन् यः सुखं नोरीचिकीर्षति ।">दुःखं परिजिहीर्षन् यः सुखं नोरीचिकीर्षति ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स हन्ताऽपतितं दुःख मीशस्य व्यस्मरज्जडः ॥ १९ ॥">स हन्ताऽपतितं दुःख मीशस्य व्यस्मरज्जडः ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-964" id="Sumadhwavijaya-964" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यो दुःखसमवायोऽयं चैत्रे तेन ह्यभेदवान् ।">यो दुःखसमवायोऽयं चैत्रे तेन ह्यभेदवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समवायः कश्चिदीशे तदनेकत्वमन्यथा ॥ २० ॥">समवायः कश्चिदीशे तदनेकत्वमन्यथा ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-965" id="Sumadhwavijaya-965" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="औपाधिकोऽस्य भेदश्चेत् सत्योऽसत्यः स्विदुच्यताम् ।">औपाधिकोऽस्य भेदश्चेत् सत्योऽसत्यः स्विदुच्यताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तद्द्वयं चोक्तदोषं हि मायिवन्मा वदेत् परम् ॥ २१ ॥">तद्द्वयं चोक्तदोषं हि मायिवन्मा वदेत् परम् ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-966" id="Sumadhwavijaya-966" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ब्रूयुरौपाधिकं भेदं ज्ञानादीनां यदात्मनः ।">ब्रूयुरौपाधिकं भेदं ज्ञानादीनां यदात्मनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नीत्याऽनया तन्निरासात् स्यात् तस्यानन्तधर्मता ॥ २२ ॥">नीत्याऽनया तन्निरासात् स्यात् तस्यानन्तधर्मता ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-967" id="Sumadhwavijaya-967" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुणादिभेदे सम्बन्ध मपेक्ष्याप्यनवस्थितेः ।">गुणादिभेदे सम्बन्ध मपेक्ष्याप्यनवस्थितेः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विशेषमात्रेणानन्त्यं गुणानां शोभते विभोः ॥ २३ ॥">विशेषमात्रेणानन्त्यं गुणानां शोभते विभोः ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-968" id="Sumadhwavijaya-968" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मन्यन्ते शून्यमेवान्ये तत्वमागमवैरिणः ।">मन्यन्ते शून्यमेवान्ये तत्वमागमवैरिणः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मता माध्यमिकास्तेऽपि व्यक्ताश्छन्ना इति द्वये ॥ २४ ॥">मता माध्यमिकास्तेऽपि व्यक्ताश्छन्ना इति द्वये ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-969" id="Sumadhwavijaya-969" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शून्यं ब्रह्माह्वयेनाहुः स्वांश्च वेदान्तिनोऽभ्यधुः ।">शून्यं ब्रह्माह्वयेनाहुः स्वांश्च वेदान्तिनोऽभ्यधुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अतत्त्वावेदकं वेदं वदन्तश्चरमे खलाः ॥ २५ ॥">अतत्त्वावेदकं वेदं वदन्तश्चरमे खलाः ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-970" id="Sumadhwavijaya-970" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परतत्त्वविवर्तत्वात् अपरस्याखिलस्य च ।">परतत्त्वविवर्तत्वात् अपरस्याखिलस्य च ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अविशेषत्वतश्चास्य नान्तरन्तरमेतयोः ॥ २६ ॥">अविशेषत्वतश्चास्य नान्तरन्तरमेतयोः ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-971" id="Sumadhwavijaya-971" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अखण्डखण्डनन्यायान् अखण्डमपि खण्डयन् ।">अखण्डखण्डनन्यायान् अखण्डमपि खण्डयन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अखण्डयदखण्डज्ञो द्वयांश्चाखण्डलद्विषः ॥ २७ ॥">अखण्डयदखण्डज्ञो द्वयांश्चाखण्डलद्विषः ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-972" id="Sumadhwavijaya-972" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विमतं कारणं न स्यात् असत्वान्न यदीदृशम् ।">विमतं कारणं न स्यात् असत्वान्न यदीदृशम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नेदृशं तद्यथा कुम्भ– कर्तेत्यत्रानुमीयते ॥ २८ ॥">नेदृशं तद्यथा कुम्भ– कर्तेत्यत्रानुमीयते ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-973" id="Sumadhwavijaya-973" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अङ्घो तापस नो शून्यं कारणं कुम्भकर्तृवत् ।">अङ्घो तापस नो शून्यं कारणं कुम्भकर्तृवत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यत् संवृत्युत्थितं विश्वं तत्कारणमितीर्यते ॥ २९ ॥">यत् संवृत्युत्थितं विश्वं तत्कारणमितीर्यते ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-974" id="Sumadhwavijaya-974" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एवं चेत् कारणं मा स्म ब्रवीः शून्यं कथञ्चन ।">एवं चेत् कारणं मा स्म ब्रवीः शून्यं कथञ्चन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आयुष्मस्तदधिष्ठानं व्युत्पित्सस्व गुरोर्गृहे ॥ ३० ॥">आयुष्मस्तदधिष्ठानं व्युत्पित्सस्व गुरोर्गृहे ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-975" id="Sumadhwavijaya-975" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विवादस्य पदं न स्याद् अधिष्ठानमसत्वतः ।">विवादस्य पदं न स्याद् अधिष्ठानमसत्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वैधर्म्येणैष दृष्टान्तः शुक्त्यादिवदितीर्यते ॥ ३१ ॥">वैधर्म्येणैष दृष्टान्तः शुक्त्यादिवदितीर्यते ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-976" id="Sumadhwavijaya-976" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अतत्त्वावेदकं मान मिति स्वव्याहतं यतः ।">अतत्त्वावेदकं मान मिति स्वव्याहतं यतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तद्वादी तेन वेदस्य सोऽभिप्रैत्यप्रमाणताम् ॥ ३२ ॥">तद्वादी तेन वेदस्य सोऽभिप्रैत्यप्रमाणताम् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-977" id="Sumadhwavijaya-977" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यं तत्त्वावेदकं वेद वेदान्तं वेददूषकः ।">यं तत्त्वावेदकं वेद वेदान्तं वेददूषकः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्त्वस्यावर्णनीयत्वात् स तत्त्वावेदकः कथम् ॥ ३३ ॥">तत्त्वस्यावर्णनीयत्वात् स तत्त्वावेदकः कथम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-978" id="Sumadhwavijaya-978" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लक्षणाभिः प्रवर्तन्ते वाक्यानि तिसृभिर्यदि ।">लक्षणाभिः प्रवर्तन्ते वाक्यानि तिसृभिर्यदि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विषयत्वं लक्षणानां तस्यैवानिष्टमागतम् ॥ ३४ ॥">विषयत्वं लक्षणानां तस्यैवानिष्टमागतम् ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-979" id="Sumadhwavijaya-979" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="किञ्चाखण्डेऽत्र वाक्यानि किञ्चिद् विदधते न हि ।">किञ्चाखण्डेऽत्र वाक्यानि किञ्चिद् विदधते न हि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तान्यभ्यधुरभावं चे ज्जाड्यादेस्तन्न शोभते ॥ ३५ ॥">तान्यभ्यधुरभावं चे ज्जाड्यादेस्तन्न शोभते ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-980" id="Sumadhwavijaya-980" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अभावभावस्याभावाद् भावरूपस्य तस्य तु ।">अभावभावस्याभावाद् भावरूपस्य तस्य तु ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भावाभावविशेषाणा मभावादविशेषिणः ॥ ३६ ॥">भावाभावविशेषाणा मभावादविशेषिणः ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-981" id="Sumadhwavijaya-981" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यो वेदवेदितार्थानां नित्यंसन्त्यागसंश्रवी ।">यो वेदवेदितार्थानां नित्यंसन्त्यागसंश्रवी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदबाह्यो विपश्चिद्भिरेष निश्चीयतां ततः ॥ ३७ ॥">वेदबाह्यो विपश्चिद्भिरेष निश्चीयतां ततः ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-982" id="Sumadhwavijaya-982" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्यायसो दूषणेनैव धूर्तंमन्योऽपि दूषितः ।">ज्यायसो दूषणेनैव धूर्तंमन्योऽपि दूषितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पक्षयोरविशेषत्वादे तयोः सद्विपक्षयोः ॥ ३८ ॥">पक्षयोरविशेषत्वादे तयोः सद्विपक्षयोः ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-983" id="Sumadhwavijaya-983" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असत्त्वादित्यसौ हेतु– रसिद्धो ब्रह्मवादिनः ।">असत्त्वादित्यसौ हेतु– रसिद्धो ब्रह्मवादिनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मेति भाण्यविशेषत्वात् एतयोर्ब्रह्मशून्ययोः ॥ ३९ ॥">मेति भाण्यविशेषत्वात् एतयोर्ब्रह्मशून्ययोः ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-984" id="Sumadhwavijaya-984" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सोऽङ्गीकरोति चेत् सत्त्वं ब्रह्मणः स्याद्विशेषिता ।">सोऽङ्गीकरोति चेत् सत्त्वं ब्रह्मणः स्याद्विशेषिता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न चेत् प्राप्तं पारिशेष्या दसत्त्वं न निरस्यतु ॥ ४० ॥">न चेत् प्राप्तं पारिशेष्या दसत्त्वं न निरस्यतु ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-985" id="Sumadhwavijaya-985" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विगीतं न विचार्यं स्या– न्न भाव्यं न फलप्रदम् ।">विगीतं न विचार्यं स्या– न्न भाव्यं न फलप्रदम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शून्यं ब्रह्माद्यमद्वैतं विधिधीगोचरो न यत् ॥ ४१ ॥">शून्यं ब्रह्माद्यमद्वैतं विधिधीगोचरो न यत् ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-986" id="Sumadhwavijaya-986" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="खपुष्पवदखण्डत्वाद् व्यतिरिक्तं निदर्शनम् ।">खपुष्पवदखण्डत्वाद् व्यतिरिक्तं निदर्शनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रमाणादिवदित्येवं ऊहनीयं यथेप्सितम् ॥ ४२ ॥">प्रमाणादिवदित्येवं ऊहनीयं यथेप्सितम् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-987" id="Sumadhwavijaya-987" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आम्नायानाममानत्वे धर्मादेरप्रमाणता ।">आम्नायानाममानत्वे धर्मादेरप्रमाणता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धर्माद्यभावे नो मानं प्रत्यक्षैकप्रमाणिनः ॥ ४३ ॥">धर्माद्यभावे नो मानं प्रत्यक्षैकप्रमाणिनः ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-988" id="Sumadhwavijaya-988" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न पौरुषेयं वचनं प्रामाण्येन विनिश्चितम् ।">न पौरुषेयं वचनं प्रामाण्येन विनिश्चितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पौरुषेयत्वतो यद्वद् वाक्यमुन्मत्तभाषितम् ॥ ४४ ॥">पौरुषेयत्वतो यद्वद् वाक्यमुन्मत्तभाषितम् ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-989" id="Sumadhwavijaya-989" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विमतः पुरुषोऽज्ञः स्यात् स्याच्चासौ विप्रलम्भकः ।">विमतः पुरुषोऽज्ञः स्यात् स्याच्चासौ विप्रलम्भकः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पुंस्त्वा चैत्रवदित्यस्ताः सार्वज्ञे केवलानुमा ॥ ४५ ॥">पुंस्त्वा चैत्रवदित्यस्ताः सार्वज्ञे केवलानुमा ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-990" id="Sumadhwavijaya-990" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःखाकरोति यद्दैवं दुःशास्त्रेषूग्र आग्रहः ।">दुःखाकरोति यद्दैवं दुःशास्त्रेषूग्र आग्रहः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःखाकरोऽतिघोरः स्यात् लोकोऽतस्तद्वतां ध्रुवः ॥ ४६ ॥">दुःखाकरोऽतिघोरः स्यात् लोकोऽतस्तद्वतां ध्रुवः ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-991" id="Sumadhwavijaya-991" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आस्माकेऽपेक्षिते पक्षे मोक्षं दद्यादधोक्षजः ।">आस्माकेऽपेक्षिते पक्षे मोक्षं दद्यादधोक्षजः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यत्र स्वानन्दिनः सन्तः सेवन्ते विषयान् बहून् ॥ ४७ ॥">यत्र स्वानन्दिनः सन्तः सेवन्ते विषयान् बहून् ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-992" id="Sumadhwavijaya-992" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वव्याहत्यादिनोपेक्ष्या मुक्तिर्या निर्विशेषिता ।">स्वव्याहत्यादिनोपेक्ष्या मुक्तिर्या निर्विशेषिता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कदेत्याद्यनुयोगेऽस्या विशेषः स्यान्ननूत्तरे ॥ ४८ ॥">कदेत्याद्यनुयोगेऽस्या विशेषः स्यान्ननूत्तरे ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-993" id="Sumadhwavijaya-993" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपि बुद्ध्यादिरहितः पुरुषार्थी न सर्वथा ।">अपि बुद्ध्यादिरहितः पुरुषार्थी न सर्वथा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निखिलानुभवाभावात् पुत्तलीका पुरोगवत् ॥ ४९ ॥">निखिलानुभवाभावात् पुत्तलीका पुरोगवत् ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-994" id="Sumadhwavijaya-994" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञानप्रयत्नवाञ्छावा नीशो न ह्यशुभं व्रजेत् ।">ज्ञानप्रयत्नवाञ्छावा नीशो न ह्यशुभं व्रजेत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वसामर्थ्येन तेनैव तं च कुर्यात् स तादृशम् ॥ ५०॥">स्वसामर्थ्येन तेनैव तं च कुर्यात् स तादृशम् ॥ ५०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-995" id="Sumadhwavijaya-995" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःखव्याप्तं सुखं बद्धे दृष्ट्वा मुक्ते निरस्यता ।">दुःखव्याप्तं सुखं बद्धे दृष्ट्वा मुक्ते निरस्यता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वरूपं च निरस्येत शून्यवादी तदा भवेत् ॥ ५१ ॥">स्वरूपं च निरस्येत शून्यवादी तदा भवेत् ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-996" id="Sumadhwavijaya-996" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ननु विप्रतिपन्नः स्यात् ऊर्मिमान् देहवत्त्वतः ।">ननु विप्रतिपन्नः स्यात् ऊर्मिमान् देहवत्त्वतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चैत्रो यथेत्युपाधिः स्यात् तत्र चाशुद्धदेहिता ॥ ५२ ॥">चैत्रो यथेत्युपाधिः स्यात् तत्र चाशुद्धदेहिता ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-997" id="Sumadhwavijaya-997" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनैकान्तिकता हेतो र्देहवत्त्वादधीशितुः ।">अनैकान्तिकता हेतो र्देहवत्त्वादधीशितुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सोऽदेहश्चेदनिच्छादि र्भवेच्छशविषाणवत् ॥ ५३ ॥">सोऽदेहश्चेदनिच्छादि र्भवेच्छशविषाणवत् ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-998" id="Sumadhwavijaya-998" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ज्ञात्रादिरूपमस्य स्यात् वैलक्षण्याय चेत् ततः ।">ज्ञात्रादिरूपमस्य स्यात् वैलक्षण्याय चेत् ततः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तदेव देह शब्दोक्तं न ह्यसौ प्राकृताकृतिः ॥ ५४ ॥">तदेव देह शब्दोक्तं न ह्यसौ प्राकृताकृतिः ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-999" id="Sumadhwavijaya-999" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एवं स्वरूपदेहत्वं मुक्तस्याप्युररीकृतम् ।">एवं स्वरूपदेहत्वं मुक्तस्याप्युररीकृतम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नानिष्टभोगस्तेन स्यात् प्राकृतक्षेत्रसम्भवः ॥ ५५ ॥">नानिष्टभोगस्तेन स्यात् प्राकृतक्षेत्रसम्भवः ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1000" id="Sumadhwavijaya-1000" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विमतो नावयवान् विनाशित्वप्रसङ्गतः ।">विमतो नावयवान् विनाशित्वप्रसङ्गतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पटवच्चेदवयवा निरस्यन्तेऽत्र कीदृशाः ॥ ५६ ॥">पटवच्चेदवयवा निरस्यन्तेऽत्र कीदृशाः ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1001" id="Sumadhwavijaya-1001" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सिद्धसाधनताहेतो स्ते भिन्नाश्चेदचिन्मयाः ।">सिद्धसाधनताहेतो स्ते भिन्नाश्चेदचिन्मयाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आत्मनो भेदरहिता एष्टव्या एव वादिभिः ॥ ५७ ॥">आत्मनो भेदरहिता एष्टव्या एव वादिभिः ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1002" id="Sumadhwavijaya-1002" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="परमाण्वादिदेशेषु व्याप्त्यै व्यामादिकेष्वपि ।">परमाण्वादिदेशेषु व्याप्त्यै व्यामादिकेष्वपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यथाऽऽत्मनः प्रदेशाः स्यु स्तेषां नोऽवयवास्तथा ॥ ५८ ॥">यथाऽऽत्मनः प्रदेशाः स्यु स्तेषां नोऽवयवास्तथा ॥ ५८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1003" id="Sumadhwavijaya-1003" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मुक्तो रूपादिवित् सत्वा त् जडान्यत्वे सतीशवत् ।">मुक्तो रूपादिवित् सत्वा त् जडान्यत्वे सतीशवत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दृष्टान्तोऽसाध्यविकल– स्तस्य सर्वज्ञताग्रहात् ॥ ५९ ॥">दृष्टान्तोऽसाध्यविकल– स्तस्य सर्वज्ञताग्रहात् ॥ ५९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1004" id="Sumadhwavijaya-1004" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ईश्वरो न सुखी तेन रूपाद्यनुभवन्नपि ।">ईश्वरो न सुखी तेन रूपाद्यनुभवन्नपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दुःखप्रसङ्गादिति मा वादि तद्व्याप्तिदूषणात् ॥ ६० ॥">दुःखप्रसङ्गादिति मा वादि तद्व्याप्तिदूषणात् ॥ ६० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1005" id="Sumadhwavijaya-1005" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दृष्टान्तो यस्य नेष्टोऽयं तस्य स्याद् व्यतिरेकवान् ।">दृष्टान्तो यस्य नेष्टोऽयं तस्य स्याद् व्यतिरेकवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिलावदित्यतः शुद्ध– चिद्देहेन्द्रियभोग्यसौ ॥ ६१ ॥">शिलावदित्यतः शुद्ध– चिद्देहेन्द्रियभोग्यसौ ॥ ६१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1006" id="Sumadhwavijaya-1006" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वानन्दविषये मोक्षे वेदोक्ते युक्तिसाधिते ।">स्वानन्दविषये मोक्षे वेदोक्ते युक्तिसाधिते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="द्वेषोऽयं वादिनां कस्मात् तद्विरुद्धेऽथवाऽऽग्रहः ॥ ६४ ॥">द्वेषोऽयं वादिनां कस्मात् तद्विरुद्धेऽथवाऽऽग्रहः ॥ ६४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1007" id="Sumadhwavijaya-1007" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ततः स्वतः प्रमाणेन देवो वेदेन वेदितः ।">ततः स्वतः प्रमाणेन देवो वेदेन वेदितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विष्णुर्मोक्षस्य दातेति विश्वं भवति शोभनम् ॥ ६३ ॥">विष्णुर्मोक्षस्य दातेति विश्वं भवति शोभनम् ॥ ६३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1008" id="Sumadhwavijaya-1008" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्यादीन् दर्शयन्त्यर्थान् व्याख्योपन्याससंयुता ।">इत्यादीन् दर्शयन्त्यर्थान् व्याख्योपन्याससंयुता ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="त्रिविक्रमार्येण तदा विश्वाभिज्ञस्य शुश्रुवे ॥ ६४ ॥">त्रिविक्रमार्येण तदा विश्वाभिज्ञस्य शुश्रुवे ॥ ६४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1009" id="Sumadhwavijaya-1009" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अथ प्रायुङ्क्त विविधान् बोधचापगुणेरितान् ।">अथ प्रायुङ्क्त विविधान् बोधचापगुणेरितान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विपक्षयुक्तान् वीर्येण तीक्ष्णांस्तर्कशरानसौ ॥ ६५ ॥">विपक्षयुक्तान् वीर्येण तीक्ष्णांस्तर्कशरानसौ ॥ ६५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1010" id="Sumadhwavijaya-1010" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चिच्छेदातुच्छधिषण स्तांस्तदा तर्कसायकैः ।">चिच्छेदातुच्छधिषण स्तांस्तदा तर्कसायकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रयुक्तमात्रान् प्रहसन् लीलयाऽतिशयालुभिः ॥ ६६॥">प्रयुक्तमात्रान् प्रहसन् लीलयाऽतिशयालुभिः ॥ ६६॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1011" id="Sumadhwavijaya-1011" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अधार्याणीतरजनै रनिवर्त्यानि पूरुषैः ।">अधार्याणीतरजनै रनिवर्त्यानि पूरुषैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विजिगीषुर्द्विजश्रेष्ठो वेदास्त्राणि प्रयुक्तवान् ॥ ६७ ॥">विजिगीषुर्द्विजश्रेष्ठो वेदास्त्राणि प्रयुक्तवान् ॥ ६७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1012" id="Sumadhwavijaya-1012" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वाक्यैरतिबलीयोभिः प्रत्यस्त्रैरिव वैदिकैः ।">वाक्यैरतिबलीयोभिः प्रत्यस्त्रैरिव वैदिकैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अर्थान्तरं प्रकटयन् तान्यसौ सन्न्यवर्तयत् ॥ ६८ ॥">अर्थान्तरं प्रकटयन् तान्यसौ सन्न्यवर्तयत् ॥ ६८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1013" id="Sumadhwavijaya-1013" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सप्ताष्टानि दिनान्येवं वादं कृत्वा सहाऽमुना ।">सप्ताष्टानि दिनान्येवं वादं कृत्वा सहाऽमुना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निरुत्तरं तं निश्चोद्यं चक्रे चक्रायुधप्रियः ॥ ६९ ॥">निरुत्तरं तं निश्चोद्यं चक्रे चक्रायुधप्रियः ॥ ६९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1014" id="Sumadhwavijaya-1014" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रणम्याचष्ट शिष्टोऽसौ क्षम्यतां नाथ चापलम् ।">प्रणम्याचष्ट शिष्टोऽसौ क्षम्यतां नाथ चापलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पदपद्मरजोदास्यं ध्रुवं मे दीयतामिति ॥ ७० ॥">पदपद्मरजोदास्यं ध्रुवं मे दीयतामिति ॥ ७० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1015" id="Sumadhwavijaya-1015" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्याख्यां भाष्यस्य भूयोधीः श्रवणं सूरिनन्दनः ।">व्याख्यां भाष्यस्य भूयोधीः श्रवणं सूरिनन्दनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्तः प्रीतिमसन्तोऽन्यां सममारेभिरे ततः ॥ ७१ ॥">सन्तः प्रीतिमसन्तोऽन्यां सममारेभिरे ततः ॥ ७१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1016" id="Sumadhwavijaya-1016" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गुर्वाज्ञागौरवाट्टीकां कुर्वन् भाष्यस्य दुष्कराम् ।">गुर्वाज्ञागौरवाट्टीकां कुर्वन् भाष्यस्य दुष्कराम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="षडर्धविक्रमार्योसौ महाचार्यमवोचत ॥ ७२ ॥">षडर्धविक्रमार्योसौ महाचार्यमवोचत ॥ ७२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1017" id="Sumadhwavijaya-1017" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कवीन्द्रैर्न समाप्यन्ते सङ्गृह्यापि यतोऽनिशम् ।">कवीन्द्रैर्न समाप्यन्ते सङ्गृह्यापि यतोऽनिशम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="न्यायरत्नानि भाष्याब्धे– रस्य गाम्भीर्यमद्भुतम् ॥ ७३ ॥">न्यायरत्नानि भाष्याब्धे– रस्य गाम्भीर्यमद्भुतम् ॥ ७३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1018" id="Sumadhwavijaya-1018" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दशोपनिषदो देवी र्देवा इव समीप्सिताः ।">दशोपनिषदो देवी र्देवा इव समीप्सिताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="युक्ताः प्रसादयन्त्यर्था एषु भाष्यालयेष्वलम् ॥ ७४ ॥">युक्ताः प्रसादयन्त्यर्था एषु भाष्यालयेष्वलम् ॥ ७४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1019" id="Sumadhwavijaya-1019" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गीतातात्पर्यभाष्याभ्या माभ्यां विश्वं प्रकाश्यते ।">गीतातात्पर्यभाष्याभ्या माभ्यां विश्वं प्रकाश्यते ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गोगणैरप्रतीकारै– रर्केन्दुभ्यामिवाधिकम् ॥ ७५ ॥">गोगणैरप्रतीकारै– रर्केन्दुभ्यामिवाधिकम् ॥ ७५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1020" id="Sumadhwavijaya-1020" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इतिहासपुराणाब्धे र्भवच्चित्ताद्रिलोडितात् ।">इतिहासपुराणाब्धे र्भवच्चित्ताद्रिलोडितात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="जातां भारततात्पर्य सुधां कः सन्न सेवते ॥ ७६ ॥">जातां भारततात्पर्य सुधां कः सन्न सेवते ॥ ७६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1021" id="Sumadhwavijaya-1021" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पुराणस्थानपान्थाना मभाषात्रयवेदिनाम् ।">पुराणस्थानपान्थाना मभाषात्रयवेदिनाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भवता सुसखा चक्रे श्रीभागवतनिर्णयः ॥ ७७ ॥">भवता सुसखा चक्रे श्रीभागवतनिर्णयः ॥ ७७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1022" id="Sumadhwavijaya-1022" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कस्तन्त्रसारं सम्प्राप्य न स्यात् पर्याप्तवाञ्छितः ।">कस्तन्त्रसारं सम्प्राप्य न स्यात् पर्याप्तवाञ्छितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमरैराश्रितच्छायं कल्पद्रुममिवोत्तमम् ॥ ७८ ॥">अमरैराश्रितच्छायं कल्पद्रुममिवोत्तमम् ॥ ७८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1023" id="Sumadhwavijaya-1023" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लोकानामवलोकाय मार्गस्यास्य व्यधाद् भवान् ।">लोकानामवलोकाय मार्गस्यास्य व्यधाद् भवान् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="करुणाकरनेत्राभे वादसन्मानलक्षणे ॥ ७९ ॥">करुणाकरनेत्राभे वादसन्मानलक्षणे ॥ ७९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1024" id="Sumadhwavijaya-1024" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एकाकी किल यश्चक्रे पदं मौलिषु विद्विषाम् ।">एकाकी किल यश्चक्रे पदं मौलिषु विद्विषाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्त्वनिर्णयपार्थोऽयं केन नाम न पूज्यते ॥ ८० ॥">तत्त्वनिर्णयपार्थोऽयं केन नाम न पूज्यते ॥ ८० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1025" id="Sumadhwavijaya-1025" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वादादयः प्रकरण स्फुलिङ्गास्तनवोऽप्यलम् ।">वादादयः प्रकरण स्फुलिङ्गास्तनवोऽप्यलम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विपक्षकक्षं क्षिण्वन्ति मारुतेन त्वयेरिताः ॥ ८१ ॥">विपक्षकक्षं क्षिण्वन्ति मारुतेन त्वयेरिताः ॥ ८१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1026" id="Sumadhwavijaya-1026" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनन्तोऽर्थः प्रकटित स्त्वयाऽणौ भाष्यसङ्ग्रहे ।">अनन्तोऽर्थः प्रकटित स्त्वयाऽणौ भाष्यसङ्ग्रहे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अहो आत्मपरिज्ञप्त्यै कृष्णेनेवाऽननान्तरे ॥ ८२ ॥">अहो आत्मपरिज्ञप्त्यै कृष्णेनेवाऽननान्तरे ॥ ८२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1027" id="Sumadhwavijaya-1027" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भगवंश्चित्रकवितां लौकिकीं दर्शयन् किल ।">भगवंश्चित्रकवितां लौकिकीं दर्शयन् किल ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गोप्यं भारतसङ्क्षेप मकृथा विश्वविस्मयम् ॥ ८३ ॥">गोप्यं भारतसङ्क्षेप मकृथा विश्वविस्मयम् ॥ ८३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1028" id="Sumadhwavijaya-1028" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नानासुभाषितस्तोत्र गाथादिकृतिसत्कृतीः ।">नानासुभाषितस्तोत्र गाथादिकृतिसत्कृतीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="त्वयि रत्नाकरे रत्न– श्रेणीर्वा गणयन्ति के ॥ ८४ ॥">त्वयि रत्नाकरे रत्न– श्रेणीर्वा गणयन्ति के ॥ ८४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1029" id="Sumadhwavijaya-1029" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एषु दभ्रमतीन् दभ्रान् हसत्युच्चैः सतां सभा ।">एषु दभ्रमतीन् दभ्रान् हसत्युच्चैः सतां सभा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चिन्तामणींश्चिन्तयन्ती मितानप्यमितार्थदान् ॥ ८५ ॥">चिन्तामणींश्चिन्तयन्ती मितानप्यमितार्थदान् ॥ ८५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1030" id="Sumadhwavijaya-1030" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अपरोऽपीष्यतेऽस्माभि र्ग्रन्थेष्वेतेषु सत्स्वपि ।">अपरोऽपीष्यतेऽस्माभि र्ग्रन्थेष्वेतेषु सत्स्वपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सत्स्वपीन्द्रादिषु पुरा तारकारिरिवामरैः ॥ ८६ ॥">सत्स्वपीन्द्रादिषु पुरा तारकारिरिवामरैः ॥ ८६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1031" id="Sumadhwavijaya-1031" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रन्थेभ्य एभ्योऽगाधेभ्यो युक्तयो नो दुरुद्धराः।">ग्रन्थेभ्य एभ्योऽगाधेभ्यो युक्तयो नो दुरुद्धराः।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मनोमान्द्यात् ततो ग्रन्थं व्यक्ततर्कततिं कुरु ॥ ८७ ॥">मनोमान्द्यात् ततो ग्रन्थं व्यक्ततर्कततिं कुरु ॥ ८७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1032" id="Sumadhwavijaya-1032" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्यर्थितो व्यधान्मध्वः सोऽनुव्याख्यां सतां सुधाम् ।">इत्यर्थितो व्यधान्मध्वः सोऽनुव्याख्यां सतां सुधाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दुर्वादिगर्वाद्रिपविं मायिध्वान्तरविद्युतिम् ॥ ८८ ॥">दुर्वादिगर्वाद्रिपविं मायिध्वान्तरविद्युतिम् ॥ ८८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1033" id="Sumadhwavijaya-1033" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="युगपद् रचयन्नेनां कदाचित् स निरन्तरम् ।">युगपद् रचयन्नेनां कदाचित् स निरन्तरम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चतुरश्चतुरः शिष्यान् लीलयाऽलेखयत् खलु ॥ ८९ ॥">चतुरश्चतुरः शिष्यान् लीलयाऽलेखयत् खलु ॥ ८९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1034" id="Sumadhwavijaya-1034" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="युक्ताया युक्तिमालायाः प्रोक्तायास्तत्र चात्मना ।">युक्ताया युक्तिमालायाः प्रोक्तायास्तत्र चात्मना ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यक्तं चक्रे विवरणं कवीन्द्रैरेषदुष्करम् ॥ ९० ॥">व्यक्तं चक्रे विवरणं कवीन्द्रैरेषदुष्करम् ॥ ९० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1035" id="Sumadhwavijaya-1035" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वेन्दोर्नित्य सम्बन्धा न्निस्तमस्तापचेतसोः ।">मध्वेन्दोर्नित्य सम्बन्धा न्निस्तमस्तापचेतसोः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वैकुण्ठं यातयोः पित्रो र्गृहेऽस्यावरजोऽवसत् ॥ ९१ ॥">वैकुण्ठं यातयोः पित्रो र्गृहेऽस्यावरजोऽवसत् ॥ ९१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1036" id="Sumadhwavijaya-1036" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विधिभ्रूविभ्रमभ्रश्य द्धनगोधान्यसम्पदा ।">विधिभ्रूविभ्रमभ्रश्य द्धनगोधान्यसम्पदा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निर्वेदिना वेदविदा तेनापे वेदवादिराट् ॥ ९२ ॥">निर्वेदिना वेदविदा तेनापे वेदवादिराट् ॥ ९२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1037" id="Sumadhwavijaya-1037" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पारिव्राज्यं प्रार्थयन्तं पादानम्रमिमं मुहुः ।">पारिव्राज्यं प्रार्थयन्तं पादानम्रमिमं मुहुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समयापेक्षयोर्वीक्षो गमयामास धाम तम् ॥ ९४ ॥">समयापेक्षयोर्वीक्षो गमयामास धाम तम् ॥ ९४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1038" id="Sumadhwavijaya-1038" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="न जघास न सुष्वाप न जहास स धीरधीः ।">न जघास न सुष्वाप न जहास स धीरधीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समयार्थी स्मरन् ज्येष्ठं रामं रामानुजो यथा ॥ ९५ ॥">समयार्थी स्मरन् ज्येष्ठं रामं रामानुजो यथा ॥ ९५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1039" id="Sumadhwavijaya-1039" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="राज्ये कथञ्चित् निक्षिप्य राजानं विरहार्दितम् ।">राज्ये कथञ्चित् निक्षिप्य राजानं विरहार्दितम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवतारभुवं प्रायाद् भगवान् शरदत्यये ॥ ९६ ॥">अवतारभुवं प्रायाद् भगवान् शरदत्यये ॥ ९६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1040" id="Sumadhwavijaya-1040" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="विशुद्धद्विकुलं श्रौतं शुचिं कृतपितृक्रियम् ।">विशुद्धद्विकुलं श्रौतं शुचिं कृतपितृक्रियम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विरक्तं विषयान् भुक्त्वा व्यधान्मध्वोऽनुजं यतिम् ॥ ९७ ॥">विरक्तं विषयान् भुक्त्वा व्यधान्मध्वोऽनुजं यतिम् ॥ ९७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1041" id="Sumadhwavijaya-1041" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="रहस्यतिरहस्यं तद् ब्रह्म ब्रह्मसमो ददौ ।">रहस्यतिरहस्यं तद् ब्रह्म ब्रह्मसमो ददौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अमुष्मै पञ्चतपसो न विदुर्यत् तपस्विनः ॥ ९८ ॥">अमुष्मै पञ्चतपसो न विदुर्यत् तपस्विनः ॥ ९८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1042" id="Sumadhwavijaya-1042" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रेमामृतप्रसन्नास्य स्मिताङ्गापाङ्गपूर्वकम् ।">प्रेमामृतप्रसन्नास्य स्मिताङ्गापाङ्गपूर्वकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रीविष्णुतीर्थनामास्मै प्रीतितीर्थः प्रदत्तवान् ॥ ९८ ॥">श्रीविष्णुतीर्थनामास्मै प्रीतितीर्थः प्रदत्तवान् ॥ ९८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1043" id="Sumadhwavijaya-1043" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रवणेनानुवादेन मननेनावृथाऽकरोत् ।">श्रवणेनानुवादेन मननेनावृथाऽकरोत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कालं वेदान्तशास्त्रस्य वेदान्तगुरुसोदरः ॥ ९९ ॥">कालं वेदान्तशास्त्रस्य वेदान्तगुरुसोदरः ॥ ९९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1044" id="Sumadhwavijaya-1044" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स दान्तिभक्तिमाधुर्य परिचर्यादिमेदुरैः ।">स दान्तिभक्तिमाधुर्य परिचर्यादिमेदुरैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महाविटपिनं चक्रे गुरोः स्वस्थं कृपाङ्कुरम् ॥ १००॥">महाविटपिनं चक्रे गुरोः स्वस्थं कृपाङ्कुरम् ॥ १००॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1045" id="Sumadhwavijaya-1045" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनन्तमतिकारुण्य कल्पद्रुमवतो जनैः ।">अनन्तमतिकारुण्य कल्पद्रुमवतो जनैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अवर्ण्यो महिमा तस्य लौल्यात् संवर्ण्यते मनाक् ॥ १०१॥">अवर्ण्यो महिमा तस्य लौल्यात् संवर्ण्यते मनाक् ॥ १०१॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1046" id="Sumadhwavijaya-1046" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="चतुरोऽसौ प्रवचने मनुसंसिद्धिमान् मनः ।">चतुरोऽसौ प्रवचने मनुसंसिद्धिमान् मनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सङ्ख्या मां पूरणी मागान् मध्वदासमिति व्यधात् ॥ १०२॥">सङ्ख्या मां पूरणी मागान् मध्वदासमिति व्यधात् ॥ १०२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1047" id="Sumadhwavijaya-1047" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दिशं प्रयान्तं शशिन श्चरन्तं पर्यशोधयत् ।">दिशं प्रयान्तं शशिन श्चरन्तं पर्यशोधयत् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तीर्थकं विष्णुतीर्थं च विष्णुतीर्थश्च तीर्थकम् ॥ १०३॥">तीर्थकं विष्णुतीर्थं च विष्णुतीर्थश्च तीर्थकम् ॥ १०३॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1048" id="Sumadhwavijaya-1048" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अकामानामनेकेषां सिद्धिभूमिं तपस्विनाम् ।">अकामानामनेकेषां सिद्धिभूमिं तपस्विनाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तिरोहितात्मा प्रापासौ हरिश्चन्द्रमहीधरम् ॥ १०४॥">तिरोहितात्मा प्रापासौ हरिश्चन्द्रमहीधरम् ॥ १०४॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1049" id="Sumadhwavijaya-1049" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="द्वन्द्वदुःखानले वीरो मात्सर्येण विमत्सरः ।">द्वन्द्वदुःखानले वीरो मात्सर्येण विमत्सरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्याज मत्वा तस्यासा वशनादीन्धनायितम् ॥ १०५॥">तत्याज मत्वा तस्यासा वशनादीन्धनायितम् ॥ १०५॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1050" id="Sumadhwavijaya-1050" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भक्तैरनुगिरं नीतं प्रार्थितो यतिशेखरः ।">भक्तैरनुगिरं नीतं प्रार्थितो यतिशेखरः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पञ्चगव्यं पपौ किञ्चित् पञ्चमे पञ्चमे दिने ॥ १०६॥">पञ्चगव्यं पपौ किञ्चित् पञ्चमे पञ्चमे दिने ॥ १०६॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1051" id="Sumadhwavijaya-1051" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स त्यजन् साहसी तच्च तपस्तेपेऽतितापसम् ।">स त्यजन् साहसी तच्च तपस्तेपेऽतितापसम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="बिल्वपर्णैः क्षितौ पन्नै स्तृप्तिमान् सलिलैरपि ॥ १०७॥">बिल्वपर्णैः क्षितौ पन्नै स्तृप्तिमान् सलिलैरपि ॥ १०७॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1052" id="Sumadhwavijaya-1052" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="यथेष्टमध्यास्त शिलां यमी सुनियमी स ताम् ।">यथेष्टमध्यास्त शिलां यमी सुनियमी स ताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नाध्यासते यामेकाहं दैवभग्नास्तपस्विनः ॥ १०८॥">नाध्यासते यामेकाहं दैवभग्नास्तपस्विनः ॥ १०८॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1053" id="Sumadhwavijaya-1053" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पवनांशानुजो जित्वा पवनं रेचकादिभिः ।">पवनांशानुजो जित्वा पवनं रेचकादिभिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विषयेभ्यो हृषीकाश्वान् मनोयन्त्रा समाहरत् ॥ १०९॥">विषयेभ्यो हृषीकाश्वान् मनोयन्त्रा समाहरत् ॥ १०९॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1054" id="Sumadhwavijaya-1054" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्मरन् मुरारेराकारं दध्यावध्यात्मकोविदः ।">स्मरन् मुरारेराकारं दध्यावध्यात्मकोविदः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="समाधिमाधिशमनं योगिलभ्यं स लब्धवान् ॥ ११०॥">समाधिमाधिशमनं योगिलभ्यं स लब्धवान् ॥ ११०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1055" id="Sumadhwavijaya-1055" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मौकुन्दे सुन्दरे रूपे स्वानन्दादिगुणार्णवे ।">मौकुन्दे सुन्दरे रूपे स्वानन्दादिगुणार्णवे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स्वाश्चर्यरत्ने मग्नात्मा नान्यत् किञ्चिद् विवेद सः ॥ १११॥">स्वाश्चर्यरत्ने मग्नात्मा नान्यत् किञ्चिद् विवेद सः ॥ १११॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1056" id="Sumadhwavijaya-1056" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कामत्रासविहीनस्य तस्य सुज्ञानचक्षुषः ।">कामत्रासविहीनस्य तस्य सुज्ञानचक्षुषः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विना कैवल्यसाम्राज्यं नार्घो योगमणेरभूत् ॥ ११२॥">विना कैवल्यसाम्राज्यं नार्घो योगमणेरभूत् ॥ ११२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1057" id="Sumadhwavijaya-1057" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वानुजे मध्वनाथो यं प्रसादं व्यधात् तदा ।">मध्वानुजे मध्वनाथो यं प्रसादं व्यधात् तदा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स चित्ताविषयत्वाद् वा गोप्यत्वाद् वा न वर्ण्यते ॥ ११३॥">स चित्ताविषयत्वाद् वा गोप्यत्वाद् वा न वर्ण्यते ॥ ११३॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1058" id="Sumadhwavijaya-1058" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अहो महाबोधसेवा महिमाऽस्मिन् युगे यतः ।">अहो महाबोधसेवा महिमाऽस्मिन् युगे यतः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धन्योऽसौ सिद्धिमापेमां सोऽमरैरित्यलाल्यत ॥ ११४॥">धन्योऽसौ सिद्धिमापेमां सोऽमरैरित्यलाल्यत ॥ ११४॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1059" id="Sumadhwavijaya-1059" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तीव्रव्रतोऽतीन्द्रिय– विद् विद्याब्धिस्तर्कपण्डितः ।">तीव्रव्रतोऽतीन्द्रिय– विद् विद्याब्धिस्तर्कपण्डितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनिरुद्धपदाधारः प्रेष्ठः शिष्यस्तमाययौ ॥ ११५॥">अनिरुद्धपदाधारः प्रेष्ठः शिष्यस्तमाययौ ॥ ११५॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1060" id="Sumadhwavijaya-1060" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तेन सम्प्रार्थितं प्राप्तं रूप्यपीठमिमं पुनः ।">तेन सम्प्रार्थितं प्राप्तं रूप्यपीठमिमं पुनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="कृत्स्नज्ञं कृपया स्वेषु सम्प्राप्तं मेनिरे प्रजाः ॥ ११६॥">कृत्स्नज्ञं कृपया स्वेषु सम्प्राप्तं मेनिरे प्रजाः ॥ ११६॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1061" id="Sumadhwavijaya-1061" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कवीन्द्रतिलको विद्व च्छेखरस्तापसाग्रणीः ।">कवीन्द्रतिलको विद्व च्छेखरस्तापसाग्रणीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वकेलीशुकोऽस्याभूत् शिष्यो व्यासपदाश्रयः ॥ ११७ ॥">मध्वकेलीशुकोऽस्याभूत् शिष्यो व्यासपदाश्रयः ॥ ११७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1062" id="Sumadhwavijaya-1062" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="असौ दास्यं ध्रुवं यातं महान्तं महतामपि ।">असौ दास्यं ध्रुवं यातं महान्तं महतामपि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्यधादनुग्रहं कुर्वन् सामर्थ्यैः कौतुकं नृणाम् ॥ ११८॥">व्यधादनुग्रहं कुर्वन् सामर्थ्यैः कौतुकं नृणाम् ॥ ११८॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1063" id="Sumadhwavijaya-1063" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आरुरोह दुरारोहं स परैः प्रीतिकृद्हरेः ।">आरुरोह दुरारोहं स परैः प्रीतिकृद्हरेः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="महान्तं महिमानं च महीध्रं च गुहप्रियं ॥ ११९॥">महान्तं महिमानं च महीध्रं च गुहप्रियं ॥ ११९॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1064" id="Sumadhwavijaya-1064" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आकृष्टोऽस्य गुणैर्वाप्तै र्यो गोदाया उपाययौ ।">आकृष्टोऽस्य गुणैर्वाप्तै र्यो गोदाया उपाययौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स पद्मनाभतीर्थाख्यः शिष्योऽन्योऽभूत् सुचेतसः ॥ १२०॥">स पद्मनाभतीर्थाख्यः शिष्योऽन्योऽभूत् सुचेतसः ॥ १२०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1065" id="Sumadhwavijaya-1065" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रुत्या मत्या सदा भक्त्या विरक्त्या नित्यसेवया ।">श्रुत्या मत्या सदा भक्त्या विरक्त्या नित्यसेवया ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्मै प्रसन्नः प्राज्येक्षः सद्यो विद्यां ददौ शुभां ॥ १२१॥">तस्मै प्रसन्नः प्राज्येक्षः सद्यो विद्यां ददौ शुभां ॥ १२१॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1066" id="Sumadhwavijaya-1066" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्ताब्धिं न यो जातु जहौ विद्वत्तिमिङ्गिलः ।">वेदान्ताब्धिं न यो जातु जहौ विद्वत्तिमिङ्गिलः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="युक्तिप्रवाहसंरम्भात् परशास्त्रनदीचरः ॥ १२२॥">युक्तिप्रवाहसंरम्भात् परशास्त्रनदीचरः ॥ १२२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1067" id="Sumadhwavijaya-1067" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्याख्याप्रणादमात्रेण वीरं मन्यान् स्वमण्डले ।">व्याख्याप्रणादमात्रेण वीरं मन्यान् स्वमण्डले ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मायाविग्रामसिंहान्यो वादिसिंहो निराकरोत् ॥ १२३॥">मायाविग्रामसिंहान्यो वादिसिंहो निराकरोत् ॥ १२३॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1068" id="Sumadhwavijaya-1068" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मत्तदुर्वादिमातङ्ग तर्कमस्तकदारणे ।">मत्तदुर्वादिमातङ्ग तर्कमस्तकदारणे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पञ्चास्यो योऽभवद् व्यक्तं चतुरास्योऽपि केवलम् ॥ १२४॥">पञ्चास्यो योऽभवद् व्यक्तं चतुरास्योऽपि केवलम् ॥ १२४॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1069" id="Sumadhwavijaya-1069" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्न्यायरत्नावलिर प्युदपादि यतः शुभा ।">सन्न्यायरत्नावलिर प्युदपादि यतः शुभा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="टीका पराऽनुव्याख्याया अनर्घा बोधसागरात् ॥ १२५ ॥">टीका पराऽनुव्याख्याया अनर्घा बोधसागरात् ॥ १२५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1070" id="Sumadhwavijaya-1070" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदप्रवचनाचार्य शिष्योऽसाविति पूजितः ।">वेदप्रवचनाचार्य शिष्योऽसाविति पूजितः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सभ्यः सभायां यो वेदं व्याचख्यौ वेदसारवित् ॥ १२६ ॥">सभ्यः सभायां यो वेदं व्याचख्यौ वेदसारवित् ॥ १२६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1071" id="Sumadhwavijaya-1071" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अनयोः प्रथमे शिष्या श्चरमे चाभवन्निह ।">अनयोः प्रथमे शिष्या श्चरमे चाभवन्निह ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अनन्तबोधस्यानेके यतीन्द्रा बहुदेशजाः ॥ १२७॥">अनन्तबोधस्यानेके यतीन्द्रा बहुदेशजाः ॥ १२७॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1072" id="Sumadhwavijaya-1072" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वशीकृतहृषीकाश्च जननाद्युपमर्दिनः ।">वशीकृतहृषीकाश्च जननाद्युपमर्दिनः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नरसिंहपदाधारा अभ्यस्तोपेन्द्रनामकाः ॥ १२८॥">नरसिंहपदाधारा अभ्यस्तोपेन्द्रनामकाः ॥ १२८॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1073" id="Sumadhwavijaya-1073" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अदीर्घान्याभिधाना ये श्रीमद्रामपदाश्रयाः ।">अदीर्घान्याभिधाना ये श्रीमद्रामपदाश्रयाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्रत्यक्षगुणोद्रिक्ता भक्तिवैराग्यसागराः ॥ १२९॥">अप्रत्यक्षगुणोद्रिक्ता भक्तिवैराग्यसागराः ॥ १२९॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1074" id="Sumadhwavijaya-1074" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पादैः पुनन्तः पृथिवीं दर्शयन्तो हरेः पदम् ।">पादैः पुनन्तः पृथिवीं दर्शयन्तो हरेः पदम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धूतदुःसमयध्वान्ता भास्करा इव गां गताः ॥ १३०॥">धूतदुःसमयध्वान्ता भास्करा इव गां गताः ॥ १३०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1075" id="Sumadhwavijaya-1075" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मोक्षशास्त्रामृताम्भोधि सेवया नित्यनिर्वृताः ।">मोक्षशास्त्रामृताम्भोधि सेवया नित्यनिर्वृताः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="चक्रिचारुतरार्चासु चक्रिणश्चरणार्चकाः ॥ १३१॥">चक्रिचारुतरार्चासु चक्रिणश्चरणार्चकाः ॥ १३१॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1076" id="Sumadhwavijaya-1076" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वप्रशिष्या बहवो शिष्या एषां मुहुस्तथा ।">मध्वप्रशिष्या बहवो शिष्या एषां मुहुस्तथा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अलं चक्रुरलं पृथ्वीं सर्वे सद्गुणभूषणाः ॥ १३२॥">अलं चक्रुरलं पृथ्वीं सर्वे सद्गुणभूषणाः ॥ १३२॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1077" id="Sumadhwavijaya-1077" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सदा सकलसच्छास्त्र– व्याख्यासौख्यामृताब्धिगाः ।">सदा सकलसच्छास्त्र– व्याख्यासौख्यामृताब्धिगाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वे दुर्वादिदुर्वाद काण्डखण्डनमण्डनाः ॥ १३३॥">सर्वे दुर्वादिदुर्वाद काण्डखण्डनमण्डनाः ॥ १३३॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1078" id="Sumadhwavijaya-1078" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भूरिभक्तिभराः केचिद प्यल्पश्रुतसम्पदः ।">भूरिभक्तिभराः केचिद प्यल्पश्रुतसम्पदः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्यल्पबोधा अपरे बहुश्रुतमहागुणाः ॥ १३४॥">अप्यल्पबोधा अपरे बहुश्रुतमहागुणाः ॥ १३४॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1079" id="Sumadhwavijaya-1079" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="बहवो गृहिणोऽप्यस्मात् समग्रानुग्रहं ययुः ।">बहवो गृहिणोऽप्यस्मात् समग्रानुग्रहं ययुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दीप्ता यत्राग्नय इव त्रयो लिकुचशेखराः ॥ १३५॥">दीप्ता यत्राग्नय इव त्रयो लिकुचशेखराः ॥ १३५॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1080" id="Sumadhwavijaya-1080" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="माध्वं नियोगं ये प्रायो नात्यजन्विदुषां वराः ।">माध्वं नियोगं ये प्रायो नात्यजन्विदुषां वराः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिष्यक्षेत्रेषु सद्विद्या बीजावापैकदीक्षिताः ॥ १३६॥">शिष्यक्षेत्रेषु सद्विद्या बीजावापैकदीक्षिताः ॥ १३६॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1081" id="Sumadhwavijaya-1081" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रामण्यो ब्राह्मणाग्रण्यः प्रापुः पूर्णेक्षशिष्यताम् ।">ग्रामण्यो ब्राह्मणाग्रण्यः प्रापुः पूर्णेक्षशिष्यताम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="येषां सद्गुप्तिमात्रेण भवेत् किल परं पदम् ॥ १३७॥">येषां सद्गुप्तिमात्रेण भवेत् किल परं पदम् ॥ १३७॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1082" id="Sumadhwavijaya-1082" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शुश्रूषापक्षपाताद्यैः केभ्यश्चित् केवलं ददौ ।">शुश्रूषापक्षपाताद्यैः केभ्यश्चित् केवलं ददौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="रामप्रियो राम इव स्वां गतिं योगिदुर्लभाम् ॥ १३८॥">रामप्रियो राम इव स्वां गतिं योगिदुर्लभाम् ॥ १३८॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1083" id="Sumadhwavijaya-1083" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="शिष्यप्रशिष्यातिशया ईदृशा यद्दयोदयात् ।">शिष्यप्रशिष्यातिशया ईदृशा यद्दयोदयात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="को नेच्छेत् सुलभं भक्त्या तत्पादसुरपादपम् ॥ १३९ ॥">को नेच्छेत् सुलभं भक्त्या तत्पादसुरपादपम् ॥ १३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1084" id="Sumadhwavijaya-1084" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्थं सद्भिः सद्भिरर्च्यो धरायां चक्रे वासं शेषशय्ये शयाने ।">इत्थं सद्भिः सद्भिरर्च्यो धरायां चक्रे वासं शेषशय्ये शयाने ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्रामे वातैः पाविते काण्वतीर्थै- र्भक्तप्रीत्या- सन्मठेऽनूनबोधः ॥ १४०॥">ग्रामे वातैः पाविते काण्वतीर्थै- र्भक्तप्रीत्या- सन्मठेऽनूनबोधः ॥ १४०॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1085" id="Sumadhwavijaya-1085" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आनन्दतीर्थभगवद्वदनेन्दुबिम्बम् विद्यासुधाविततकान्तिसुकान्तिकान्तम् ।">आनन्दतीर्थभगवद्वदनेन्दुबिम्बम् विद्यासुधाविततकान्तिसुकान्तिकान्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यैः प्रैक्षतात्र भवतापशमाय भक्तै- स्तद्दासदास्यमपि किं न ददाति पुंसः ॥ १४१॥">यैः प्रैक्षतात्र भवतापशमाय भक्तै- स्तद्दासदास्यमपि किं न ददाति पुंसः ॥ १४१॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के पञ्चदशः सर्गः ॥&nbsp;">॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के पञ्चदशः सर्गः ॥&nbsp;</span></div></div><div class="mw-heading mw-heading2"><h2 data-block-id="Sumadhwavijaya-1086" id="Sumadhwavijaya-1086" class="mw-html-heading" style="position: relative;"><span data-deva="षोडशः सर्गः">षोडशः सर्गः</span></h2></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1087" id="Sumadhwavijaya-1087" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="साधुभ्यो मधुमथनाङ्घ्रिभक्तिभाग्भ्यः श्रौतेभ्यो विततमतेर्महानुभावम् ।">साधुभ्यो मधुमथनाङ्घ्रिभक्तिभाग्भ्यः श्रौतेभ्यो विततमतेर्महानुभावम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदान्तं स्वयमिव बन्धमोक्षमूलम् व्याचष्व स्फुटमथ कोऽपि कोविदोऽत्र ॥ १ ॥">वेदान्तं स्वयमिव बन्धमोक्षमूलम् व्याचष्व स्फुटमथ कोऽपि कोविदोऽत्र ॥ १ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1088" id="Sumadhwavijaya-1088" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोमत्यास्तटनिकटेऽच्छकीर्तिचन्द्रम् विश्वज्ञं क्षितिपतिरन्त्यवर्णजन्मा ।">गोमत्यास्तटनिकटेऽच्छकीर्तिचन्द्रम् विश्वज्ञं क्षितिपतिरन्त्यवर्णजन्मा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विद्वेष्टा श्रुतिगुणसाधकं श्रुतीनाम् वाचालो वचनमुवाच वाग्मिवर्यम् ॥ २ ॥">विद्वेष्टा श्रुतिगुणसाधकं श्रुतीनाम् वाचालो वचनमुवाच वाग्मिवर्यम् ॥ २ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1089" id="Sumadhwavijaya-1089" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="उन्मत्तप्रलपितवन्न तद्धिमानं यद्वाक्यं व्यभिचरति क्वचित् फलेऽत्र ।">उन्मत्तप्रलपितवन्न तद्धिमानं यद्वाक्यं व्यभिचरति क्वचित् फलेऽत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दृष्टान्तो भवति तदप्रमाणतायां सर्वेषां श्रुतिवचसां च सर्वथेति ॥ ३ ॥">दृष्टान्तो भवति तदप्रमाणतायां सर्वेषां श्रुतिवचसां च सर्वथेति ॥ ३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1090" id="Sumadhwavijaya-1090" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदोक्तं फलमलमाप्यतेऽधिकारा- दित्युक्तोऽतनुमनसाऽभ्यधत्त धूर्तः ।">वेदोक्तं फलमलमाप्यतेऽधिकारा- दित्युक्तोऽतनुमनसाऽभ्यधत्त धूर्तः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="योग्यत्वे सति न हि दृश्यतेऽधिकारी नातः स्यात् स खरविषाणवत्सदेति ॥ ४ ॥">योग्यत्वे सति न हि दृश्यतेऽधिकारी नातः स्यात् स खरविषाणवत्सदेति ॥ ४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1091" id="Sumadhwavijaya-1091" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आक्षेपं तमसहमान उच्चमानः सद्योऽसौ निजकरपल्लवद्वयेन ।">आक्षेपं तमसहमान उच्चमानः सद्योऽसौ निजकरपल्लवद्वयेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आदाय व्यतनुत बीजमोषधीनाम् सूक्तेनाङ्कुरदलपुष्पबीजसृष्टिम् ॥ ५ ॥">आदाय व्यतनुत बीजमोषधीनाम् सूक्तेनाङ्कुरदलपुष्पबीजसृष्टिम् ॥ ५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1092" id="Sumadhwavijaya-1092" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="व्याख्याता निशि स कदाचन प्रदीपे संशान्ते पुनरपि वाचयाम्बभूव ।">व्याख्याता निशि स कदाचन प्रदीपे संशान्ते पुनरपि वाचयाम्बभूव ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शिष्यान् स्वान् पुरुकरुणाम्बुधिर्निजाङ्घ्रे- रङ्गुष्ठस्फुटनखरान्तरोचिषैव ॥ ६ ॥">शिष्यान् स्वान् पुरुकरुणाम्बुधिर्निजाङ्घ्रे- रङ्गुष्ठस्फुटनखरान्तरोचिषैव ॥ ६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1093" id="Sumadhwavijaya-1093" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तीर्थार्थं पृथुतरवप्रपातिवारां धाराणां रयसहनक्षमां महेक्षः ।">तीर्थार्थं पृथुतरवप्रपातिवारां धाराणां रयसहनक्षमां महेक्षः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आनीतां दशशतपुम्भिरत्यशक्त्या प्रेक्ष्योचे विपुलशिलां क्वचित्स मुक्ताम् ॥ ७ ॥">आनीतां दशशतपुम्भिरत्यशक्त्या प्रेक्ष्योचे विपुलशिलां क्वचित्स मुक्ताम् ॥ ७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1094" id="Sumadhwavijaya-1094" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लोकानामुपकृतये कुतः शिलेयं निन्ये नो इति जनता जगाद तत्र ।">लोकानामुपकृतये कुतः शिलेयं निन्ये नो इति जनता जगाद तत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नेतारो यतिवर मानवा न हीमां भीमश्चेदिह यतते नयेन्न वेति ॥ ८ ॥">नेतारो यतिवर मानवा न हीमां भीमश्चेदिह यतते नयेन्न वेति ॥ ८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1095" id="Sumadhwavijaya-1095" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निन्ये तां गिरिमिव वानरीकृतात्मा लीलावत् करकमलेन सोऽमलेन ।">निन्ये तां गिरिमिव वानरीकृतात्मा लीलावत् करकमलेन सोऽमलेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्रापि न्यधित तयाऽस्य सूच्यतेऽलं तत्तुङ्गां ननु निकषाऽधुनाऽपि कर्म ॥ ९ ॥">तत्रापि न्यधित तयाऽस्य सूच्यतेऽलं तत्तुङ्गां ननु निकषाऽधुनाऽपि कर्म ॥ ९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1096" id="Sumadhwavijaya-1096" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सङ्घातैरधिकघनैरलङ्कृताध्वा शिष्याणां यतमनसामुतेतरेषाम् ।">सङ्घातैरधिकघनैरलङ्कृताध्वा शिष्याणां यतमनसामुतेतरेषाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यत्रामा वसति तिथाविनेन चन्द्र- स्तत्रासौ सकलमतिः ससार सिन्धुम् ॥ १० ॥">यत्रामा वसति तिथाविनेन चन्द्र- स्तत्रासौ सकलमतिः ससार सिन्धुम् ॥ १० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1097" id="Sumadhwavijaya-1097" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आर्द्राङ्गाः सपदि निमज्जनात् सरस्यां कण्वस्य द्विजवृषभस्य वल्लभायाम् ।">आर्द्राङ्गाः सपदि निमज्जनात् सरस्यां कण्वस्य द्विजवृषभस्य वल्लभायाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्रायन् खरकिरणोपरागहेतो- र्ग्रामीणा अपि सकलाः सबालवृद्धाः ॥ ११ ॥">तत्रायन् खरकिरणोपरागहेतो- र्ग्रामीणा अपि सकलाः सबालवृद्धाः ॥ ११ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1098" id="Sumadhwavijaya-1098" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वज्ञं सपरिजनं समीक्ष्यमाणाः पुल्लाक्षाः स्मितवदनाः शुभा ननन्दुः ।">सर्वज्ञं सपरिजनं समीक्ष्यमाणाः पुल्लाक्षाः स्मितवदनाः शुभा ननन्दुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="दौर्मुख्यं दधत उतापरे निनिन्दु- र्नाश्चर्यं द्वयमपि तत् स्वभावतन्त्रम् ॥ १२ ॥">दौर्मुख्यं दधत उतापरे निनिन्दु- र्नाश्चर्यं द्वयमपि तत् स्वभावतन्त्रम् ॥ १२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1099" id="Sumadhwavijaya-1099" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मा मैनं भुवनगुरुं विनिन्दतेत्थं निर्भर्त्स्याभ्यपतदिवोत्तरङ्गहस्तः ।">मा मैनं भुवनगुरुं विनिन्दतेत्थं निर्भर्त्स्याभ्यपतदिवोत्तरङ्गहस्तः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सङ्क्षोभी घनघनघोषघोरवेषः संरम्भी खलदमनाय सिन्धुराजः ॥ १३ ॥">सङ्क्षोभी घनघनघोषघोरवेषः संरम्भी खलदमनाय सिन्धुराजः ॥ १३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1100" id="Sumadhwavijaya-1100" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="संमोदात् तरलतरो द्रुताभिगामी गम्भीरस्वननुतिमान् सुफेनहासः ।">संमोदात् तरलतरो द्रुताभिगामी गम्भीरस्वननुतिमान् सुफेनहासः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="वीच्यङ्गैरधिकतरैरिहाधिवेलं मध्वाय प्रणतिमिव व्यधात् समुद्रः ॥ १४ ॥">वीच्यङ्गैरधिकतरैरिहाधिवेलं मध्वाय प्रणतिमिव व्यधात् समुद्रः ॥ १४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1101" id="Sumadhwavijaya-1101" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गोलीलास्वतिशयिनावगाधभावा- न्नोल्लङ्घ्यौ विविधगुणप्रकाशरत्नौ ।">गोलीलास्वतिशयिनावगाधभावा- न्नोल्लङ्घ्यौ विविधगुणप्रकाशरत्नौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मध्वाब्धी परममतेः प्रियं जनानां लावण्यं न तु जलधेरयं विशेषः ॥ १५ ॥">मध्वाब्धी परममतेः प्रियं जनानां लावण्यं न तु जलधेरयं विशेषः ॥ १५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1102" id="Sumadhwavijaya-1102" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अम्भोधेस्त्वरिततरोर्मिपाणिमृष्टे स्वच्छेऽसौ विकटतटासने निषण्णः ।">अम्भोधेस्त्वरिततरोर्मिपाणिमृष्टे स्वच्छेऽसौ विकटतटासने निषण्णः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="व्याचख्यावतिचिरमैतरेयशाखा- सूक्तानि प्रभुरतिसुन्दरप्रकारम् ॥ १६ ॥">व्याचख्यावतिचिरमैतरेयशाखा- सूक्तानि प्रभुरतिसुन्दरप्रकारम् ॥ १६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1103" id="Sumadhwavijaya-1103" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गाम्भीर्यात् स्वनमधरीकरोति सिन्धोः श्राव्यत्वं वहति तथाऽप्यहो स्वनोऽस्य ।">गाम्भीर्यात् स्वनमधरीकरोति सिन्धोः श्राव्यत्वं वहति तथाऽप्यहो स्वनोऽस्य ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पूर्णेन्दुप्रभवदनः क एष धन्यो मत्वेत्थं जनजलधिस्तमाशु पर्यैत् ॥ १७ ॥">पूर्णेन्दुप्रभवदनः क एष धन्यो मत्वेत्थं जनजलधिस्तमाशु पर्यैत् ॥ १७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1104" id="Sumadhwavijaya-1104" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वेदानां समुचितभाववाददक्षम् ये वेदद्विषमिममूचिरे महेर्ष्यात् ।">वेदानां समुचितभाववाददक्षम् ये वेदद्विषमिममूचिरे महेर्ष्यात् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="धिग् धिग् तानिति जनता जगाद तत्र स्वाश्चर्यात् किल कलिताञ्जलिर्नमन्ती ॥ १८ ॥">धिग् धिग् तानिति जनता जगाद तत्र स्वाश्चर्यात् किल कलिताञ्जलिर्नमन्ती ॥ १८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1105" id="Sumadhwavijaya-1105" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सन्नामं विपुलहृदे विधाय भक्त्या बिभ्राणाश्चरणरजः सुरेन्द्रसेव्यम् ।">सन्नामं विपुलहृदे विधाय भक्त्या बिभ्राणाश्चरणरजः सुरेन्द्रसेव्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत् स्नानादधिकशुचौ नदाधिराजे सस्नुस्ते द्विजनिकराः प्रशस्तकाले ॥ १९ ॥">तत् स्नानादधिकशुचौ नदाधिराजे सस्नुस्ते द्विजनिकराः प्रशस्तकाले ॥ १९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1106" id="Sumadhwavijaya-1106" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="कल्लोलैः करिनिकरैरिवानिवार्यै- रुल्लोलैर्जननिकरान्निपातयद्भिः ।">कल्लोलैः करिनिकरैरिवानिवार्यै- रुल्लोलैर्जननिकरान्निपातयद्भिः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आक्रान्ताः प्रबलतरैश्च लोठ्यमाना हास्यत्वं प्रययुरुदन्वतीह नैके ॥ २० ॥">आक्रान्ताः प्रबलतरैश्च लोठ्यमाना हास्यत्वं प्रययुरुदन्वतीह नैके ॥ २० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1107" id="Sumadhwavijaya-1107" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="मज्जन्तं पृथुलहरीनिगूढमूर्तिं सम्पूर्णप्रमतिमसज्जनो जहास ।">मज्जन्तं पृथुलहरीनिगूढमूर्तिं सम्पूर्णप्रमतिमसज्जनो जहास ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="यो लोकत्रयविजयी गुरुः प्रसिद्धः सोऽयं हा पतति लघूर्मिलीलयेति ॥ २१ ॥">यो लोकत्रयविजयी गुरुः प्रसिद्धः सोऽयं हा पतति लघूर्मिलीलयेति ॥ २१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1108" id="Sumadhwavijaya-1108" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नीचानामवचवचांस्यजीगणन्नो- दभ्राणां क्षुभितकराण्यदभ्रसङ्ख्यः ।">नीचानामवचवचांस्यजीगणन्नो- दभ्राणां क्षुभितकराण्यदभ्रसङ्ख्यः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="क्रोष्टूनां श्वकलकलप्रदं विरावम् पञ्चास्यो न हि गणयेदुदारवीर्यः ॥ २२ ॥">क्रोष्टूनां श्वकलकलप्रदं विरावम् पञ्चास्यो न हि गणयेदुदारवीर्यः ॥ २२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1109" id="Sumadhwavijaya-1109" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="जन्मस्थित्यवसितिदायिनं कटाक्षम् लोकानामघटयदम्बुधौ बृहद्धीः ।">जन्मस्थित्यवसितिदायिनं कटाक्षम् लोकानामघटयदम्बुधौ बृहद्धीः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आक्रान्तोऽधिकगुरुणा स तेन ताव- न्मुञ्चन् सञ्चलनमभूत्तटाकदेश्यः ॥ २३ ॥">आक्रान्तोऽधिकगुरुणा स तेन ताव- न्मुञ्चन् सञ्चलनमभूत्तटाकदेश्यः ॥ २३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1110" id="Sumadhwavijaya-1110" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्याद्यैरपि चरितैरनन्यसाध्यै- र्नस्थेष्ठां बहुमतिमाप दुर्जनोऽस्मिन् ।">इत्याद्यैरपि चरितैरनन्यसाध्यै- र्नस्थेष्ठां बहुमतिमाप दुर्जनोऽस्मिन् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="विद्वेषं व्यधित पुनर्निरस्तभाग्ये तस्मिन् दुर्मनसि तदेव शोभनं स्यात् ॥ २४ ॥">विद्वेषं व्यधित पुनर्निरस्तभाग्ये तस्मिन् दुर्मनसि तदेव शोभनं स्यात् ॥ २४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1111" id="Sumadhwavijaya-1111" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्प्राप्तं सह सहजेन गण्डवाटम् स्वोजःसम्प्रकटन आदिशद्विशङ्कम् ।">सम्प्राप्तं सह सहजेन गण्डवाटम् स्वोजःसम्प्रकटन आदिशद्विशङ्कम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="शुश्रूषामयमुचितो विधातुमीष- ल्लोकानामिति वचसा परीक्षकाणाम् ॥ २५ ॥">शुश्रूषामयमुचितो विधातुमीष- ल्लोकानामिति वचसा परीक्षकाणाम् ॥ २५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1112" id="Sumadhwavijaya-1112" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रीकान्तेश्वरसदनेऽनयत्किलैको यस्त्रिंशन्नरवरनीतकेतुयष्टिम् आहत्यागुरुगदयैव नारिकेला-द् यो लेभे तरलतरात् फलानिकामम् ॥ २६ ॥">श्रीकान्तेश्वरसदनेऽनयत्किलैको यस्त्रिंशन्नरवरनीतकेतुयष्टिम् आहत्यागुरुगदयैव नारिकेला-द् यो लेभे तरलतरात् फलानिकामम् ॥ २६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1113" id="Sumadhwavijaya-1113" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="एतादृग्बलविभवः स तस्य कण्ठम् तज्ज्येष्ठोऽप्यभित उभौ समं गृहीत्वा ।">एतादृग्बलविभवः स तस्य कण्ठम् तज्ज्येष्ठोऽप्यभित उभौ समं गृहीत्वा ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="निष्पेष्टुं परममवापतुः प्रयत्नम् सङ्घर्षात् क्रमपरिवर्धमानतैक्ष्ण्यम् ॥ २७ ॥">निष्पेष्टुं परममवापतुः प्रयत्नम् सङ्घर्षात् क्रमपरिवर्धमानतैक्ष्ण्यम् ॥ २७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1114" id="Sumadhwavijaya-1114" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आस्विन्नावलसतरौ गुरोर्नियोगात् छत्राग्र्यानिलमहितौ च तावुभाभ्याम् ।">आस्विन्नावलसतरौ गुरोर्नियोगात् छत्राग्र्यानिलमहितौ च तावुभाभ्याम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="मुक्त्वाऽयःकठिनतरत्वचं शिरोधिम् पर्यायात् स्फुटवचनान्निपेततुः कौ ॥ २८ ॥">मुक्त्वाऽयःकठिनतरत्वचं शिरोधिम् पर्यायात् स्फुटवचनान्निपेततुः कौ ॥ २८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1115" id="Sumadhwavijaya-1115" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्व स्तौ शुचिहृदिमावनूनमाना- वुद्धर्तुं समगददङ्गुलिं धरास्थाम् ।">आश्व स्तौ शुचिहृदिमावनूनमाना- वुद्धर्तुं समगददङ्गुलिं धरास्थाम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सङ्गृह्य प्रसभरसादतिप्रयत्नौ सामर्थ्यं ययतुरिमौ न कम्पनेऽस्याः ॥ २९ ॥">सङ्गृह्य प्रसभरसादतिप्रयत्नौ सामर्थ्यं ययतुरिमौ न कम्पनेऽस्याः ॥ २९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1116" id="Sumadhwavijaya-1116" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निर्यत्नं वटुमधिरुह्य मन्दहासी स प्रायादिह परितो नृसिंहगेहम् ।">निर्यत्नं वटुमधिरुह्य मन्दहासी स प्रायादिह परितो नृसिंहगेहम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ऐश्वर्यैरिति लघिमादिकैरुपेतो मध्वोऽभूत् त्रिभुवनचित्ररत्नराजः ॥ ३० ॥">ऐश्वर्यैरिति लघिमादिकैरुपेतो मध्वोऽभूत् त्रिभुवनचित्ररत्नराजः ॥ ३० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1117" id="Sumadhwavijaya-1117" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पञ्चाशन्नरपनरोपनीतमात्राम् यो वार्क्षीं गृहमधिरोहिणीं निनाय ।">पञ्चाशन्नरपनरोपनीतमात्राम् यो वार्क्षीं गृहमधिरोहिणीं निनाय ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="स व्याख्यास्वरदमनाय पूर्ववाटो निर्देशाद्व्यधित गुरोर्गलप्रपेषम् ॥ ३१ ॥">स व्याख्यास्वरदमनाय पूर्ववाटो निर्देशाद्व्यधित गुरोर्गलप्रपेषम् ॥ ३१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1118" id="Sumadhwavijaya-1118" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स्विन्नेऽस्मिन्नपि यतमान आग्रहोग्रे प्राच्यात् तत्प्रवचननिस्वनोऽतिरेजे ।">स्विन्नेऽस्मिन्नपि यतमान आग्रहोग्रे प्राच्यात् तत्प्रवचननिस्वनोऽतिरेजे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="उद्धर्तुं विपुलहृदङ्गुलिं च नालम् सोऽभूदित्यजनि कुतूहलं नराणाम् ॥ ३२ ॥">उद्धर्तुं विपुलहृदङ्गुलिं च नालम् सोऽभूदित्यजनि कुतूहलं नराणाम् ॥ ३२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1119" id="Sumadhwavijaya-1119" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पर्यैक्षि प्रभुरितरैः शिवाग्निपूर्वै- र्नोपैक्षि प्रबलतरैस्तथा प्रयत्नैः ।">पर्यैक्षि प्रभुरितरैः शिवाग्निपूर्वै- र्नोपैक्षि प्रबलतरैस्तथा प्रयत्नैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नावैक्षि क्वचिदपि शक्त्यपूर्तिरस्मि- न्नुत्प्रॆ क्षि स्वयमपि भीम इत्यवश्यम् ॥ ३३ ॥">नावैक्षि क्वचिदपि शक्त्यपूर्तिरस्मि- न्नुत्प्रॆ क्षि स्वयमपि भीम इत्यवश्यम् ॥ ३३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1120" id="Sumadhwavijaya-1120" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="लेखिन्या मुहुरपिनह्य कृष्यमाणं नाप्येकं तनुरुहमस्य तूदपाटि ।">लेखिन्या मुहुरपिनह्य कृष्यमाणं नाप्येकं तनुरुहमस्य तूदपाटि ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नासाग्रे मृदुनि कृतैश्च मुष्टिघातै- र्नास्येन्दोरतिबलिभिः प्रसन्नताऽऽसि ॥ ३४ ॥">नासाग्रे मृदुनि कृतैश्च मुष्टिघातै- र्नास्येन्दोरतिबलिभिः प्रसन्नताऽऽसि ॥ ३४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1121" id="Sumadhwavijaya-1121" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पञ्चास्यः श्वभिरिव वै विहीनसारै- रम्भोधिर्नगसरितां जलैरिवाल्पॆ ः ।">पञ्चास्यः श्वभिरिव वै विहीनसारै- रम्भोधिर्नगसरितां जलैरिवाल्पॆ ः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="खद्योतैरिव तरणिर्विडम्बयन् नॄन् प्रत्यर्थिस्वसमनरैर्व्यवाहरत् सः ॥ ३५ ॥">खद्योतैरिव तरणिर्विडम्बयन् नॄन् प्रत्यर्थिस्वसमनरैर्व्यवाहरत् सः ॥ ३५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1122" id="Sumadhwavijaya-1122" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पारन्तीसुरसदनं विशालसंवित् सम्प्राप्तः खलु सुचिरान्निवेद्यहीनम् ।">पारन्तीसुरसदनं विशालसंवित् सम्प्राप्तः खलु सुचिरान्निवेद्यहीनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ग्राम्याग्र्याक्षितिपतिभिर्दिनार्धमात्रात् तद्भूतीर्व्यधित सभूतबल्यनल्पाः ॥ ३६ ॥">ग्राम्याग्र्याक्षितिपतिभिर्दिनार्धमात्रात् तद्भूतीर्व्यधित सभूतबल्यनल्पाः ॥ ३६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1123" id="Sumadhwavijaya-1123" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="भीमत्वे सह सहजैः प्रतिष्ठितः प्राक् पञ्चात्मा मुररिपुरञ्चितो यदत्र ।">भीमत्वे सह सहजैः प्रतिष्ठितः प्राक् पञ्चात्मा मुररिपुरञ्चितो यदत्र ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पाञ्चाल्या बलिसलिलं समं ददत्या सोऽस्मार्षीत्तमिममथ प्रपूज्यपूज्यः ॥ ३७ ॥">पाञ्चाल्या बलिसलिलं समं ददत्या सोऽस्मार्षीत्तमिममथ प्रपूज्यपूज्यः ॥ ३७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1124" id="Sumadhwavijaya-1124" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आयास्यन् किल सरिदन्तराख्यदेशम् ग्रीष्मे निर्जलमिह शुश्रुवांस्तटाकम् ।">आयास्यन् किल सरिदन्तराख्यदेशम् ग्रीष्मे निर्जलमिह शुश्रुवांस्तटाकम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तत्काले परमभिवर्षयन् घनौघम् तत्पूर्त्यैव्यधित कुतूहलं नराणाम् ॥ ३८ ॥">तत्काले परमभिवर्षयन् घनौघम् तत्पूर्त्यैव्यधित कुतूहलं नराणाम् ॥ ३८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1125" id="Sumadhwavijaya-1125" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="दुर्मन्त्रैः खलपटलैः प्रचोद्यमानो ग्रामेशो वृषलपतिः प्रहर्तुमेनम् ।">दुर्मन्त्रैः खलपटलैः प्रचोद्यमानो ग्रामेशो वृषलपतिः प्रहर्तुमेनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्प्राप्तस्तत उत यान्तमीक्षमाणः प्रोद्यन्तं रविमिव विस्मितो ननाम ॥ ३९ ॥">सम्प्राप्तस्तत उत यान्तमीक्षमाणः प्रोद्यन्तं रविमिव विस्मितो ननाम ॥ ३९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1126" id="Sumadhwavijaya-1126" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="क्षेत्राग्र्यं त्रिभुवनवैद्यनाथनाथम् प्रस्थाय प्रचुरतरान्तरः प्रभावी ।">क्षेत्राग्र्यं त्रिभुवनवैद्यनाथनाथम् प्रस्थाय प्रचुरतरान्तरः प्रभावी ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रीकृष्णामृतपरमार्णवाभिधानाम् चक्रे सद्वचनततिं स्वभक्तभूत्यै ॥ ४० ॥">श्रीकृष्णामृतपरमार्णवाभिधानाम् चक्रे सद्वचनततिं स्वभक्तभूत्यै ॥ ४० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1127" id="Sumadhwavijaya-1127" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="स ग्रामं परमभियात उच्चभूतिम् विद्वांसः क्व कुहरकूपदर्दुराभाः ।">स ग्रामं परमभियात उच्चभूतिम् विद्वांसः क्व कुहरकूपदर्दुराभाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्यूचे मदमतिमानिनोऽखिलज्ञं- मन्यस्य क्षपयितुमेव तज्जनस्य ॥ ४१ ॥">इत्यूचे मदमतिमानिनोऽखिलज्ञं- मन्यस्य क्षपयितुमेव तज्जनस्य ॥ ४१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1128" id="Sumadhwavijaya-1128" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सर्वज्ञोऽप्ययमधिकं न यज्ञभङ्गीम् संवित्ते यतिरिति बद्धनिश्चयोऽसौ ।">सर्वज्ञोऽप्ययमधिकं न यज्ञभङ्गीम् संवित्ते यतिरिति बद्धनिश्चयोऽसौ ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आभान्तं परिषदि मत्सरादपृच्छत् कर्मार्थश्रुतिगहनार्थखण्डभावम् ॥ ४२ ॥">आभान्तं परिषदि मत्सरादपृच्छत् कर्मार्थश्रुतिगहनार्थखण्डभावम् ॥ ४२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1129" id="Sumadhwavijaya-1129" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="छन्दोभ्यश्च्युतरससङ्ग्रहप्रवीणान् षष्ठेऽह्नि प्रतिविहितान् प्रजाधिपेन ।">छन्दोभ्यश्च्युतरससङ्ग्रहप्रवीणान् षष्ठेऽह्नि प्रतिविहितान् प्रजाधिपेन ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नाराशंस्यचरमचारुमन्त्रभेदा- नूचेऽसौ तमभिदधद्विसंशयांशः ॥ ४३ ॥">नाराशंस्यचरमचारुमन्त्रभेदा- नूचेऽसौ तमभिदधद्विसंशयांशः ॥ ४३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1130" id="Sumadhwavijaya-1130" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="पाण्डित्यं परममवेक्ष्य तस्य तादृक् सङ्घर्षक्षुभितमना विपक्षसङ्घः ।">पाण्डित्यं परममवेक्ष्य तस्य तादृक् सङ्घर्षक्षुभितमना विपक्षसङ्घः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नार्थः स्यादयमिति वर्णयन्नथ त्वम् तं ब्रूहीत्युरुमतिनेरितोऽद्रवद्द्राक् ॥ ४४ ॥">नार्थः स्यादयमिति वर्णयन्नथ त्वम् तं ब्रूहीत्युरुमतिनेरितोऽद्रवद्द्राक् ॥ ४४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1131" id="Sumadhwavijaya-1131" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सोऽपृच्छत्तमथ महाह्वयोपसर्गा यत्रोक्ता मनुचरणोपसृज्यरूपाः ।">सोऽपृच्छत्तमथ महाह्वयोपसर्गा यत्रोक्ता मनुचरणोपसृज्यरूपाः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="तस्यार्थं वचनचयस्य तं ब्रुवाणः स्थैर्यार्थं सपदि स लेखयाम्बभूव ॥ ४५ ॥">तस्यार्थं वचनचयस्य तं ब्रुवाणः स्थैर्यार्थं सपदि स लेखयाम्बभूव ॥ ४५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1132" id="Sumadhwavijaya-1132" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="सम्पूर्णं शशिनमिवोदितं कृशः श्वा चुक्षोभाशुभनिकरो निरीक्ष्य मध्वम् ।">सम्पूर्णं शशिनमिवोदितं कृशः श्वा चुक्षोभाशुभनिकरो निरीक्ष्य मध्वम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रत्यर्थी स्वयमिति दूरतोऽभिधावन् किं तेन क्षतममृताकरस्य तस्य ॥ ४६ ॥">प्रत्यर्थी स्वयमिति दूरतोऽभिधावन् किं तेन क्षतममृताकरस्य तस्य ॥ ४६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1133" id="Sumadhwavijaya-1133" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="निःस्वानां कतिपयभुक्तियुक्तभक्तम् भक्तानां व्यधित चतुर्गुणं दयालुः ।">निःस्वानां कतिपयभुक्तियुक्तभक्तम् भक्तानां व्यधित चतुर्गुणं दयालुः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="भुङ्क्ते स्म त्रिदशनरोपभोग्यमन्नम् सम्प्रीत्यै स धनवतां बृहत्प्रबोधः ॥ ४७ ॥">भुङ्क्ते स्म त्रिदशनरोपभोग्यमन्नम् सम्प्रीत्यै स धनवतां बृहत्प्रबोधः ॥ ४७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1134" id="Sumadhwavijaya-1134" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="वृष्ट्यादेः स नियमनादि चक्र एतत् चित्रं किं भुवननियामके समीरे ।">वृष्ट्यादेः स नियमनादि चक्र एतत् चित्रं किं भुवननियामके समीरे ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अप्येवं भुवनगुरोः कृतानुवादः कृत्येषु प्रवर इतीह वर्णयामः ॥ ४८ ॥">अप्येवं भुवनगुरोः कृतानुवादः कृत्येषु प्रवर इतीह वर्णयामः ॥ ४८ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1135" id="Sumadhwavijaya-1135" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इत्यूचे धरणीसुरेण केवलं नो माध्वीयं विविधकथाः कथासु मान्या ।">इत्यूचे धरणीसुरेण केवलं नो माध्वीयं विविधकथाः कथासु मान्या ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="साक्षादप्यमरवरैरुदीर्यमाणा गन्धर्वैर्द्युसदसि तन्मुदे जगेऽसौ ॥ ४९ ॥">साक्षादप्यमरवरैरुदीर्यमाणा गन्धर्वैर्द्युसदसि तन्मुदे जगेऽसौ ॥ ४९ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1136" id="Sumadhwavijaya-1136" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="तां पद्यप्रणिगदितां तु मूर्छयित्वा तानानामुचिततयाऽऽत्तपञ्चमाद्याः ।">तां पद्यप्रणिगदितां तु मूर्छयित्वा तानानामुचिततयाऽऽत्तपञ्चमाद्याः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="गान्धारं द्युविषयमुज्ज्वलं सृजन्तो ग्रामं ते प्रजगुरुकाकिकम्रकण्ठाः ॥ ५० ॥">गान्धारं द्युविषयमुज्ज्वलं सृजन्तो ग्रामं ते प्रजगुरुकाकिकम्रकण्ठाः ॥ ५० ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1137" id="Sumadhwavijaya-1137" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आनम्रैः सुमुकुटमौलिभिः कराग्रै- राताम्रैः प्रतिकलितैः स्मितैर्मुखाब्जैः ।">आनम्रैः सुमुकुटमौलिभिः कराग्रै- राताम्रैः प्रतिकलितैः स्मितैर्मुखाब्जैः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="आश्रावि स्थिरतरभक्तिभिः सुरेन्द्रै- स्तद्गीता दशधिषणार्यवर्यचर्या ॥ ५१ ॥">आश्रावि स्थिरतरभक्तिभिः सुरेन्द्रै- स्तद्गीता दशधिषणार्यवर्यचर्या ॥ ५१ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1138" id="Sumadhwavijaya-1138" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="गीर्वाणैर्विजयमहोत्सवस्य पूजां कुर्वाणैरविरलसंविदस्तदानीम् विस्मेरैर्मुनिनिकरोपदेवयुक्तैः सुस्मेरैरथ तमवेक्षितुं प्रजग्मे ॥ ५२ ॥">गीर्वाणैर्विजयमहोत्सवस्य पूजां कुर्वाणैरविरलसंविदस्तदानीम् विस्मेरैर्मुनिनिकरोपदेवयुक्तैः सुस्मेरैरथ तमवेक्षितुं प्रजग्मे ॥ ५२ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1139" id="Sumadhwavijaya-1139" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="आदर्शं गुणगणदर्शने मुरारेः सच्छास्त्रं रचितमनेन वर्णयन्तः ।">आदर्शं गुणगणदर्शने मुरारेः सच्छास्त्रं रचितमनेन वर्णयन्तः ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="प्रद्योतैरुडुपदवीं प्रसादयन्तः प्रैक्षन्त प्रचुरमनोविलासमेते ॥ ५३ ॥">प्रद्योतैरुडुपदवीं प्रसादयन्तः प्रैक्षन्त प्रचुरमनोविलासमेते ॥ ५३ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1140" id="Sumadhwavijaya-1140" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नाकीन्द्रास्तमवनिभागमावसन्तम् सुश्लोकैरपि भुवनानि भूषयन्तम् ।">नाकीन्द्रास्तमवनिभागमावसन्तम् सुश्लोकैरपि भुवनानि भूषयन्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नेमुः खादुपनिषदं तदैतरेयीम् व्याख्यान्तं विविधविशिष्टशिष्टमध्ये ॥ ५४ ॥">नेमुः खादुपनिषदं तदैतरेयीम् व्याख्यान्तं विविधविशिष्टशिष्टमध्ये ॥ ५४ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1141" id="Sumadhwavijaya-1141" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="श्रीमन्तं शशिवदनं कुशेशयाक्षम् गम्भीरस्वरमतिदिव्यलक्षणाढ्यम् ।">श्रीमन्तं शशिवदनं कुशेशयाक्षम् गम्भीरस्वरमतिदिव्यलक्षणाढ्यम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="पश्यन्तः स्वगुरुमथार्चयन् कृतार्था वाण्या तं हरिरति पूर्णकाममेते ॥ ५५ ॥">पश्यन्तः स्वगुरुमथार्चयन् कृतार्था वाण्या तं हरिरति पूर्णकाममेते ॥ ५५ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1142" id="Sumadhwavijaya-1142" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="अहरो दुरागमतमः स्वगोगणै- रकरोर्मुकुन्दगुणवृन्ददर्शनम् ।">अहरो दुरागमतमः स्वगोगणै- रकरोर्मुकुन्दगुणवृन्ददर्शनम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="अजयश्चतुर्दश जगन्ति सद्गुणैः शरणं गुरो करुणयाऽपि नो भवेः ॥ ५६ ॥">अजयश्चतुर्दश जगन्ति सद्गुणैः शरणं गुरो करुणयाऽपि नो भवेः ॥ ५६ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1143" id="Sumadhwavijaya-1143" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="नमस्ते प्राणेश प्रणतविभवायावनिमगा नमः स्वामिन् रामप्रियतम हनूमन् गुरुगुण ।">नमस्ते प्राणेश प्रणतविभवायावनिमगा नमः स्वामिन् रामप्रियतम हनूमन् गुरुगुण ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="नमस्तुभ्यं भीम प्रबलतम कृष्णेष्ट भगवन् नमः श्रीमन्मध्व प्रदिश सुदृशं नो जय जय ॥ ५७ ॥">नमस्तुभ्यं भीम प्रबलतम कृष्णेष्ट भगवन् नमः श्रीमन्मध्व प्रदिश सुदृशं नो जय जय ॥ ५७ ॥</span></span></span></div><div class="verse-block" data-block-id="Sumadhwavijaya-1144" id="Sumadhwavijaya-1144" style="position: relative;"><span class="shloka-block"><span class="shloka-line"><span data-deva="इति निगदितवन्तस्तत्र वृन्दारकेन्द्रा गुरुविजयमहं तं लालयन्तो महान्तम् ।">इति निगदितवन्तस्तत्र वृन्दारकेन्द्रा गुरुविजयमहं तं लालयन्तो महान्तम् ।</span></span><span class="shloka-line"><span data-deva="ववृषुरखिलदृश्यं पुष्पवारं सुगन्धम् हरिदयितवरिष्ठे श्रीमदानन्दतीर्थे ॥ ५८ ॥">ववृषुरखिलदृश्यं पुष्पवारं सुगन्धम् हरिदयितवरिष्ठे श्रीमदानन्दतीर्थे ॥ ५८ ॥</span></span></span></div><div class="qe-normal"><div class="gr-author-note"><span data-deva="॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के षोडशसर्गः ॥"> ॥श्रीमत्कविकुलतिलक त्रिविक्रमपण्डिताचार्यसुत नारायणपण्डिताचार्यविरचिते श्रीमत्सुमध्वविजयमहाकाव्ये आनन्दाङ्के षोडशसर्गः ॥</span></div></div>
| chapter_num  = 1
</div>
| title        = sumadhwavijaya
<div class="printfooter" data-nosnippet="">Retrieved from "&lt;a dir="ltr" href="&lt;a rel="nofollow" class="external free" href="<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192</a>"&gt;<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192</a>&lt;/a&gt;"&gt;&lt;a rel="nofollow" class="external free" href="<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192</a>"&gt;<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7192</a>&lt;/a&gt;&lt;/a&gt;"</div>
}}
</div>
<div class="printfooter" data-nosnippet="">Retrieved from "&lt;a dir="ltr" href="<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7194">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7194</a>"&gt;<a rel="nofollow" class="external free" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7194">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7194</a>&lt;/a&gt;"</div>
<!--
NewPP limit report
Cached time: 20260728094905
Cache expiry: 86400
Reduced expiry: false
Complications: [show‐toc]
CPU time usage: 0.566 seconds
Real time usage: 0.578 seconds
Preprocessor visited node count: 6116/1000000
Post‐expand include size: 0/10485760 bytes
Template argument size: 0/10485760 bytes
Highest expansion depth: 1/100
Expensive parser function count: 0/100
Unstrip recursion depth: 0/20
Unstrip post‐expand size: 0/5000000 bytes
-->
<!--
Transclusion expansion time report (%,ms,calls,template)
100.00%    0.000      1 -total
-->


[[Category:Sanskrit Documents]]
<!-- Saved in parser cache with key grantha_wiki-v68m_:pcache:1313:|#|:idhash:canonical and timestamp 20260728094905 and revision id 7197. Rendering was triggered because: page-edit
-->
</div>
<div class="printfooter" data-nosnippet="">Retrieved from "<a dir="ltr" href="https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7197">https://dev.anandamakaranda.in/index.php?title=Sumadhwavijaya&amp;oldid=7197</a>"</div>