Bhagavatatatparyanirnaya/C11/S21: Difference between revisions
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
||
| Line 1: | Line 1: | ||
{{Adhyaya | {{Adhyaya | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_num = 11 | | chapter_num = 11 | ||
| title = एकविंशोऽध्यायः | | title = एकविंशोऽध्यायः | ||
}} | }} | ||
| Line 14: | Line 10: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = शुद्ध्यशुद्धी विधीयेते समानेष्वपि वस्तुषु । | | verse_line1 = शुद्ध्यशुद्धी विधीयेते समानेष्वपि वस्तुषु । | ||
| Line 25: | Line 19: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = भूम्यम्ब्वग्न्यनिलाकाशा भूतानां पञ्च धातवः । | | verse_line1 = भूम्यम्ब्वग्न्यनिलाकाशा भूतानां पञ्च धातवः । | ||
| Line 36: | Line 28: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = भेदेन नामरूपाणि विषमाणि समेष्वपि । | | verse_line1 = भेदेन नामरूपाणि विषमाणि समेष्वपि । | ||
| Line 56: | Line 46: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = कृष्णसारोऽथ देशानां ब्राह्मणानां शुचिर्भवेत् । | | verse_line1 = कृष्णसारोऽथ देशानां ब्राह्मणानां शुचिर्भवेत् । | ||
| Line 67: | Line 55: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = कर्मण्यो गुणवान् कालो द्रव्यतः स्वत एव वा । | | verse_line1 = कर्मण्यो गुणवान् कालो द्रव्यतः स्वत एव वा । | ||
| Line 87: | Line 73: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = क्वचिद् गुणोऽपि दोषः स्याद् दोषोऽपि विधिना गुणः । | | verse_line1 = क्वचिद् गुणोऽपि दोषः स्याद् दोषोऽपि विधिना गुणः । | ||
| Line 107: | Line 91: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = समानकर्माचरणेऽपतितानां न पातकम् । | | verse_line1 = समानकर्माचरणेऽपतितानां न पातकम् । | ||
| Line 118: | Line 100: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = यतो यतो निवर्तेत विमुच्येत ततस्ततः । एष धर्मो नृणां क्षेमः शोकमोहभयापहः ॥ १८ ॥ | | verse_line1 = यतो यतो निवर्तेत विमुच्येत ततस्ततः । एष धर्मो नृणां क्षेमः शोकमोहभयापहः ॥ १८ ॥ | ||
| Line 137: | Line 117: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = विषयेषु गुणध्यानात् पुंसः सङ्गस्ततो भवेत् । | | verse_line1 = विषयेषु गुणध्यानात् पुंसः सङ्गस्ततो भवेत् । | ||
| Line 148: | Line 126: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = कलेर्दुर्विषहः क्रोधस्तमस्तदनुवर्तते । | | verse_line1 = कलेर्दुर्विषहः क्रोधस्तमस्तदनुवर्तते । | ||
| Line 159: | Line 135: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = तया च रहितः साधो जन्तुः शून्याय कल्पते । | | verse_line1 = तया च रहितः साधो जन्तुः शून्याय कल्पते । | ||
| Line 170: | Line 144: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = विषयाभिनिवेशेन नाऽत्मानं वेद नापरम् । | | verse_line1 = विषयाभिनिवेशेन नाऽत्मानं वेद नापरम् । | ||
| Line 190: | Line 162: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = फलश्रुतिरियं नॄणां नः श्रेयोरोचनं परम् । | | verse_line1 = फलश्रुतिरियं नॄणां नः श्रेयोरोचनं परम् । | ||
| Line 201: | Line 171: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = उत्पत्त्यैव हि कामेषु प्राणेषु स्वजनेषु च । | | verse_line1 = उत्पत्त्यैव हि कामेषु प्राणेषु स्वजनेषु च । | ||
| Line 212: | Line 180: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = न तानविदुषः स्वार्थं भ्राम्यतो वृजिनाध्वनि । | | verse_line1 = न तानविदुषः स्वार्थं भ्राम्यतो वृजिनाध्वनि । | ||
| Line 232: | Line 198: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = एवं व्यवसितं केचिदविज्ञाय कुबुद्धयः । | | verse_line1 = एवं व्यवसितं केचिदविज्ञाय कुबुद्धयः । | ||
| Line 252: | Line 216: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = कामिनः कृपणा लुब्धाः पुष्पेषु पलबुद्धयः । | | verse_line1 = कामिनः कृपणा लुब्धाः पुष्पेषु पलबुद्धयः । | ||
| Line 263: | Line 225: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = न ते मामङ्ग जानन्ति हृदिस्थं य इदं यतः । उक्थशासो ह्यसुतृपो यथा नीहारचक्षुषः ॥ २८ ॥ | | verse_line1 = न ते मामङ्ग जानन्ति हृदिस्थं य इदं यतः । उक्थशासो ह्यसुतृपो यथा नीहारचक्षुषः ॥ २८ ॥ | ||
| Line 273: | Line 233: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = ते मे मतमविज्ञाय परोक्षविषयात्मकाः । हिंसायां यदि कामः स्याद् यज्ञ एव न चोदना ॥ २९ ॥ | | verse_line1 = ते मे मतमविज्ञाय परोक्षविषयात्मकाः । हिंसायां यदि कामः स्याद् यज्ञ एव न चोदना ॥ २९ ॥ | ||
| Line 292: | Line 250: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = हिंसाविहारा ह्यालब्धैः पशुभिः स्वसुखेच्छया । | | verse_line1 = हिंसाविहारा ह्यालब्धैः पशुभिः स्वसुखेच्छया । | ||
| Line 312: | Line 268: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = रजःसत्त्वतमोनिष्ठा रजःसत्त्वतमोजुषः । | | verse_line1 = रजःसत्त्वतमोनिष्ठा रजःसत्त्वतमोजुषः । | ||
| Line 332: | Line 286: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = वेदा ब्रह्मात्मविषयास्त्रिकाण्डविषया अपि । | | verse_line1 = वेदा ब्रह्मात्मविषयास्त्रिकाण्डविषया अपि । | ||
| Line 352: | Line 304: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = शब्दब्रह्म सुदुर्बोधं प्राणेन्द्रियमनोमयम् । | | verse_line1 = शब्दब्रह्म सुदुर्बोधं प्राणेन्द्रियमनोमयम् । | ||
| Line 372: | Line 322: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = मयोपबृंहितं भूम्ना ब्रह्मणाऽनन्तशक्तिना । | | verse_line1 = मयोपबृंहितं भूम्ना ब्रह्मणाऽनन्तशक्तिना । | ||
| Line 392: | Line 340: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = यथोर्णनाभिर्हृदयादूर्णामुद्वहते मुखात् । | | verse_line1 = यथोर्णनाभिर्हृदयादूर्णामुद्वहते मुखात् । | ||
| Line 403: | Line 349: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = छन्दोमयोऽमृतमयः सहस्रपदवीं प्रभुः । | | verse_line1 = छन्दोमयोऽमृतमयः सहस्रपदवीं प्रभुः । | ||
| Line 414: | Line 358: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = विचित्रभाषाविततां छन्दोभिश्चतुरुत्तरैः । | | verse_line1 = विचित्रभाषाविततां छन्दोभिश्चतुरुत्तरैः । | ||
| Line 425: | Line 367: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = गायत्र्युष्णिगनुष्टुप् च बृहती पङ्क्तिरेव च । | | verse_line1 = गायत्र्युष्णिगनुष्टुप् च बृहती पङ्क्तिरेव च । | ||
| Line 445: | Line 385: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = किं विधत्ते किमाचष्टे किमनूद्य विकल्पयेत् । | | verse_line1 = किं विधत्ते किमाचष्टे किमनूद्य विकल्पयेत् । | ||
| Line 456: | Line 394: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = मां विधत्तेऽभिधत्ते मां विकल्पापोह्य इत्यहम् ॥ ४३ ॥ | | verse_line1 = मां विधत्तेऽभिधत्ते मां विकल्पापोह्य इत्यहम् ॥ ४३ ॥ | ||
| Line 475: | Line 411: | ||
| document_id = BTN | | document_id = BTN | ||
| chapter_id = BTN_C11 | | chapter_id = BTN_C11 | ||
| verse_type = shloka | | verse_type = shloka | ||
| verse_line1 = एतावान् सर्ववेदार्थः शब्द आस्थाय माऽभिदाम् । | | verse_line1 = एतावान् सर्ववेदार्थः शब्द आस्थाय माऽभिदाम् । | ||
| Line 482: | Line 416: | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Commentary | ||
| verse_id = BTN_C11_S21_V44 | |||
| id = BTN_C11_S21_V44_author-note | |||
| name = Bhashyam | |||
| text = | |||
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये एकादशस्कन्धे एकविंशोऽध्यायः ॥ | |||
}} | |||
{{Commentary | {{Commentary | ||