Anandamakaranda

JSON:Mayavadakhandanam: Difference between revisions

← Older edit
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
 
Line 1: Line 1:
{
{
"schema": 2,
"schema": 3,
"doc": {
"doc": {
"slug": "Mayavadakhandanam",
"slug": "Mayavadakhandanam",
Line 6: Line 6:
"type": "bhashya",
"type": "bhashya",
"docId": "MVK",
"docId": "MVK",
"parent": null,
"related": [],
"nextId": 13
"nextId": 13
},
"tree": {
"tag": "document",
"attrs": {
"id": "MVK",
"title": "मायावादखण्डनम्",
"name": "Bhashya",
"type": "Bhashya"
},
"text": "\n    \n    ",
"children": [
{
"tag": "chapter",
"attrs": {
"id": "MVK_C01",
"type": "adhyaya",
"name": "मायावादखण्डनम्"
},
"text": "\n      ",
"children": [
{
"tag": "chapter-heading",
"text": "मायावादखण्डनम्",
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "verse",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_V01",
"type": "shloka",
"adhikarana-id": "",
"adhikarana": ""
},
"text": "\n        ",
"children": [
{
"tag": "shloka",
"text": "\n          ",
"children": [
{
"tag": "line",
"text": "नरसिंहोखिलाज्ञानमतध्वान्तदिवाकरः ।",
"tail": "\n          "
},
{
"tag": "line",
"text": "जयत्यमितसज्ज्ञानसुखशक्तिपयोनिधिः ॥",
"tail": "\n        "
}
],
"tail": "\n      "
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B01"
},
"text": "‘विमतम् अनारम्भणीयम् अन्यथाप्रतिपादकत्वात्, यदित्थं तत्तथा, यथा सम्प्रतिपन्नम्’ । न हि ब्रह्मात्मैक्यस्य याथार्थ्यं तत्पक्षे । अद्वैतहानेः स्वरूपातिरेके । अनतिरेके स्वप्रकाशत्वादात्मनः सिद्धसाधनता । निर्विशेषत्वादात्मनो नानधिगतो विशेषः । सिद्धत्वाद् स्वरूपस्य विशेषाभावाच्च नाज्ञानं कस्यचिदावरकम् । ‘अनधिगतार्थगन्तृ प्रमाणम्’ इति च तन्मतम् । अज्ञानासम्भवादेव तन्मतम् अखिलमपाकृतम् । मिथ्यात्वे चैक्यस्यातत्त्वावेदकत्वमागमस्य स्यात् । सत्यता च भेदस्य । एवमेव प्रयोजनमपि निरस्तम् । स्वरूपत्वात् मोक्षस्य पूर्वमेव सिद्धत्वात् । अज्ञानासम्भवेन चतुर्थप्रकाराभावात् पञ्चमप्रकारताऽपि निरस्ता । विषयप्रयोजनाभावादेव अधिकारी च । तदभावादेव सम्बन्धोऽपि ।",
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B02"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Bhagavata_id"
},
"text": " ‘द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥(भ.गी.१५.१६)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B03"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Bhagavata_id"
},
"text": "उत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युदाहृतः ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥(भ.गी.१५.१७)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B04"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Bhagavata_id"
},
"text": "यस्माद् क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रथितः पुरुषोत्तमः ॥(भ.गी.१५.१८)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B05"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Bhagavata_id"
},
"text": "यो मामेवमसम्मूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥(भ.गी.१५.१९)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B06"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Bhagavata_id"
},
"text": "इति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयाऽनघ ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " एतद्बुद्ध्वा बुद्धिमान् स्यात् कृतकृत्यश्च भारत ॥(भ.गी.१५.२०)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B07"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Kathopanishat_id"
},
"text": "‘इन्द्रियेभ्यः परा ह्यर्था अर्थेभ्यश्च परं मनः ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " मनसस्तु परा बुद्धिः बुद्धेरात्मा महान् परः ॥’(कठ.१.३.१०)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B08"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Kathopanishat_id"
},
"text": "‘महतः परमव्यक्तम् अव्यक्तात् पुरुषः परः ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " पुरुषान्न परं किञ्चित् सा काष्ठा सा परा गतिः ॥’(कठ.१.३.१०)"
}
]
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B09"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Brahmasutra_id"
},
"text": "‘भूम्नः क्रतुवज्ज्यायस्त्वं तथा च दर्शयति’(ब्र.सू.३.३.५९)"
}
],
"tail": " । इति विष्णोः पुरुषोत्तमत्वमेव सर्वशास्त्रार्थत्वेन भगवता श्रुत्या चाभिहितम् ।"
}
],
"tail": "\n    "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B10"
},
"text": " इति सर्वज्ञमुनिना मायावादतमोऽखलिम् ।",
"children": [
{
"tag": "br",
"tail": " निरस्तं तत्त्ववादेन सतां संशयनुत्तये ॥ "
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "bhashya",
"attrs": {
"id": "MVK_C01_B11"
},
"children": [
{
"tag": "blockquote",
"children": [
{
"tag": "reference",
"attrs": {
"type": "Mahabharata_id"
},
"text": "नास्ति नारायणसमं न भूतं न भविष्यति । एतेन सत्यवाक्येन सर्वार्थान् साधयाम्यहम् ॥(म.भा.१.१.३४)"
}
]
}
],
"tail": "\n      "
},
{
"tag": "author-note",
"text": "इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचितं मायावादखण्डनम् ॥",
"tail": "\n    "
}
],
"tail": "\n  "
}
],
"tail": "\n"
},
},
"blocks": [
"blocks": [
Line 335: Line 18:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": "shloka",
"verseType": "shloka",
"text": "नरसिंहोखिलाज्ञानमतध्वान्तदिवाकरः ।\nजयत्यमितसज्ज्ञानसुखशक्तिपयोनिधिः ॥"
"lines": [
"नरसिंहोखिलाज्ञानमतध्वान्तदिवाकरः ।",
"जयत्यमितसज्ज्ञानसुखशक्तिपयोनिधिः ॥"
]
},
},
{
{
Line 344: Line 30:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "‘विमतम् अनारम्भणीयम् अन्यथाप्रतिपादकत्वात्, यदित्थं तत्तथा, यथा सम्प्रतिपन्नम्’ । न हि ब्रह्मात्मैक्यस्य याथार्थ्यं तत्पक्षे । अद्वैतहानेः स्वरूपातिरेके । अनतिरेके स्वप्रकाशत्वादात्मनः सिद्धसाधनता । निर्विशेषत्वादात्मनो नानधिगतो विशेषः । सिद्धत्वाद् स्वरूपस्य विशेषाभावाच्च नाज्ञानं कस्यचिदावरकम् । ‘अनधिगतार्थगन्तृ प्रमाणम्’ इति च तन्मतम् । अज्ञानासम्भवादेव तन्मतम् अखिलमपाकृतम् । मिथ्यात्वे चैक्यस्यातत्त्वावेदकत्वमागमस्य स्यात् । सत्यता च भेदस्य । एवमेव प्रयोजनमपि निरस्तम् । स्वरूपत्वात् मोक्षस्य पूर्वमेव सिद्धत्वात् । अज्ञानासम्भवेन चतुर्थप्रकाराभावात् पञ्चमप्रकारताऽपि निरस्ता । विषयप्रयोजनाभावादेव अधिकारी च । तदभावादेव सम्बन्धोऽपि ।"
"lines": [
"‘विमतम् अनारम्भणीयम् अन्यथाप्रतिपादकत्वात्, यदित्थं तत्तथा, यथा सम्प्रतिपन्नम्’ । न हि ब्रह्मात्मैक्यस्य याथार्थ्यं तत्पक्षे । अद्वैतहानेः स्वरूपातिरेके । अनतिरेके स्वप्रकाशत्वादात्मनः सिद्धसाधनता । निर्विशेषत्वादात्मनो नानधिगतो विशेषः । सिद्धत्वाद् स्वरूपस्य विशेषाभावाच्च नाज्ञानं कस्यचिदावरकम् । ‘अनधिगतार्थगन्तृ प्रमाणम्’ इति च तन्मतम् । अज्ञानासम्भवादेव तन्मतम् अखिलमपाकृतम् । मिथ्यात्वे चैक्यस्यातत्त्वावेदकत्वमागमस्य स्यात् । सत्यता च भेदस्य । एवमेव प्रयोजनमपि निरस्तम् । स्वरूपत्वात् मोक्षस्य पूर्वमेव सिद्धत्वात् । अज्ञानासम्भवेन चतुर्थप्रकाराभावात् पञ्चमप्रकारताऽपि निरस्ता । विषयप्रयोजनाभावादेव अधिकारी च । तदभावादेव सम्बन्धोऽपि ।"
]
},
},
{
{
Line 353: Line 41:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003E‘द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।\u003Cbr/\u003E क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥(भ.गी.१५.१६)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003E‘द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।\u003Cbr/\u003E क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥(भ.गी.१५.१६)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 362: Line 52:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eउत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युदाहृतः ।\u003Cbr/\u003E यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥(भ.गी.१५.१७)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eउत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युदाहृतः ।\u003Cbr/\u003E यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥(भ.गी.१५.१७)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 371: Line 63:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eयस्माद् क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।\u003Cbr/\u003E अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रथितः पुरुषोत्तमः ॥(भ.गी.१५.१८)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eयस्माद् क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।\u003Cbr/\u003E अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रथितः पुरुषोत्तमः ॥(भ.गी.१५.१८)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 380: Line 74:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eयो मामेवमसम्मूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।\u003Cbr/\u003E स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥(भ.गी.१५.१९)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eयो मामेवमसम्मूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।\u003Cbr/\u003E स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥(भ.गी.१५.१९)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 389: Line 85:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eइति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयाऽनघ ।\u003Cbr/\u003E एतद्बुद्ध्वा बुद्धिमान् स्यात् कृतकृत्यश्च भारत ॥(भ.गी.१५.२०)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Bhagavata-id\"\u003Eइति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयाऽनघ ।\u003Cbr/\u003E एतद्बुद्ध्वा बुद्धिमान् स्यात् कृतकृत्यश्च भारत ॥(भ.गी.१५.२०)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 398: Line 96:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Kathopanishat-id\"\u003E‘इन्द्रियेभ्यः परा ह्यर्था अर्थेभ्यश्च परं मनः ।\u003Cbr/\u003E मनसस्तु परा बुद्धिः बुद्धेरात्मा महान् परः ॥’(कठ.१.३.१०)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Kathopanishat-id\"\u003E‘इन्द्रियेभ्यः परा ह्यर्था अर्थेभ्यश्च परं मनः ।\u003Cbr/\u003E मनसस्तु परा बुद्धिः बुद्धेरात्मा महान् परः ॥’(कठ.१.३.१०)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 407: Line 107:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Kathopanishat-id\"\u003E‘महतः परमव्यक्तम् अव्यक्तात् पुरुषः परः ।\u003Cbr/\u003E पुरुषान्न परं किञ्चित् सा काष्ठा सा परा गतिः ॥’(कठ.१.३.१०)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Kathopanishat-id\"\u003E‘महतः परमव्यक्तम् अव्यक्तात् पुरुषः परः ।\u003Cbr/\u003E पुरुषान्न परं किञ्चित् सा काष्ठा सा परा गतिः ॥’(कठ.१.३.१०)\u003C/span\u003E"
]
},
},
{
{
Line 416: Line 118:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Brahmasutra-id\"\u003E‘भूम्नः क्रतुवज्ज्यायस्त्वं तथा च दर्शयति’(ब्र.सू.३.३.५९)\u003C/span\u003E\n। इति विष्णोः पुरुषोत्तमत्वमेव सर्वशास्त्रार्थत्वेन भगवता श्रुत्या चाभिहितम् ।"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Brahmasutra-id\"\u003E‘भूम्नः क्रतुवज्ज्यायस्त्वं तथा च दर्शयति’(ब्र.सू.३.३.५९)\u003C/span\u003E",
"। इति विष्णोः पुरुषोत्तमत्वमेव सर्वशास्त्रार्थत्वेन भगवता श्रुत्या चाभिहितम् ।"
]
},
},
{
{
Line 425: Line 130:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "इति सर्वज्ञमुनिना मायावादतमोऽखलिम् ।\nनिरस्तं तत्त्ववादेन सतां संशयनुत्तये ॥"
"lines": [
"इति सर्वज्ञमुनिना मायावादतमोऽखलिम् ।",
"निरस्तं तत्त्ववादेन सतां संशयनुत्तये ॥"
]
},
},
{
{
Line 434: Line 142:
"chapter": "MVK_C01",
"chapter": "MVK_C01",
"verseType": null,
"verseType": null,
"text": "\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Mahabharata-id\"\u003Eनास्ति नारायणसमं न भूतं न भविष्यति । एतेन सत्यवाक्येन सर्वार्थान् साधयाम्यहम् ॥(म.भा.१.१.३४)\u003C/span\u003E"
"lines": [
"\u003Cspan class=\"gr-reference gr-ref-Mahabharata-id\"\u003Eनास्ति नारायणसमं न भूतं न भविष्यति । एतेन सत्यवाक्येन सर्वार्थान् साधयाम्यहम् ॥(म.भा.१.१.३४)\u003C/span\u003E"
]
}
}
]
]
}
}
Retrieved from "https://dev.anandamakaranda.in/JSON:Mayavadakhandanam"