Bruhadaranyaka/C3/S3: Difference between revisions

Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 3: Line 3:
| chapter_num  = 3
| chapter_num  = 3
| title        = भुज्युब्राह्मणम्
| title        = भुज्युब्राह्मणम्
}}
}}{{VerseBlock
{{VerseBlock
| verse_id      = BR_C03_S03_V01
| verse_id      = BR_C03_S03_V01
| document_id  = BR
| document_id  = BR
Line 17: Line 16:
| id      = BR_C03_S03_V01_B1
| id      = BR_C03_S03_V01_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
पारीक्षिताः प्रद्युम्नाः ।
पारीक्षिताः प्रद्युम्नाः ।
Line 43: Line 41:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
अश्वमेधयाजिन इंद्राः ।
अश्वमेधयाजिन इंद्राः ।
Line 52: Line 49:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
प्रद्युम्नः कामनामासौ पारीक्षित इतीरितः ।
प्रद्युम्नः कामनामासौ पारीक्षित इतीरितः ।
              सर्वेक्षणात् परो विष्णुः परीक्षिदिति कीर्तितः ॥
सर्वेक्षणात् परो विष्णुः परीक्षिदिति कीर्तितः ॥
              तत्पुत्रत्वात् कामदेवः पारीक्षित इति स्मृतः ।
तत्पुत्रत्वात् कामदेवः पारीक्षित इति स्मृतः ।
              शताश्वमेधयाजित्वादिंद्रा एवाश्वमेधिनः ॥
शताश्वमेधयाजित्वादिंद्रा एवाश्वमेधिनः ॥
              अतीतानागतानां च कामानां वज्रिणामपि ।
अतीतानागतानां च कामानां वज्रिणामपि ।
              एकमेव हि मुक्तानां स्थानं वेदोदितं सदा ॥
एकमेव हि मुक्तानां स्थानं वेदोदितं सदा ॥
              इंद्रनामा तु गरुडः सामर्थ्यादेव कथ्यते ।
इंद्रनामा तु गरुडः सामर्थ्यादेव कथ्यते ।
              तस्य रूपद्वयं नित्यं सौपर्णं पौरुषं तथा ॥
तस्य रूपद्वयं नित्यं सौपर्णं पौरुषं तथा ॥
              तत्र पौरुषरूपी सन् भूत्वा सौपर्णरूपवान् ।
तत्र पौरुषरूपी सन् भूत्वा सौपर्णरूपवान् ।
              कामदेवानुपादाय मुक्तौ वायोः प्रयच्छति ॥
कामदेवानुपादाय मुक्तौ वायोः प्रयच्छति ॥
              वायुस्तान् स्वशरीरस्थान् कृत्वेंद्रा यत्र मुक्तिगाः ।
वायुस्तान् स्वशरीरस्थान् कृत्वेंद्रा यत्र मुक्तिगाः ।
              प्रद्युम्ननामके विष्णावेवं वायुर्हि मोक्षदः ॥
प्रद्युम्ननामके विष्णावेवं वायुर्हि मोक्षदः ॥
              तस्मात् सर्वोत्तमो वायुर्विविधं तु यदष्टकम् ।
तस्मात् सर्वोत्तमो वायुर्विविधं तु यदष्टकम् ।
              देवानृषीन् पितॄन् यक्षान् गन्धर्वान् मानुषोरगान् ॥
देवानृषीन् पितॄन् यक्षान् गन्धर्वान् मानुषोरगान् ॥
              असुरांश्च वशे नित्यं नयत्यमितपौरुषः ।
असुरांश्च वशे नित्यं नयत्यमितपौरुषः ।
              सम्पूर्णाश्च सुपर्णेशशेषेंद्रांस्तत्स्त्रियोऽपि च ॥
सम्पूर्णाश्च सुपर्णेशशेषेंद्रांस्तत्स्त्रियोऽपि च ॥
              अष्टौ नयत्युन्नयति वशीकृत्य स्वयं प्रभुः ।
अष्टौ नयत्युन्नयति वशीकृत्य स्वयं प्रभुः ।
              अतो व्यष्टिः समष्टिश्च वायुरेवाभिधीयते ॥
अतो व्यष्टिः समष्टिश्च वायुरेवाभिधीयते ॥
              एवं व्यष्टिं समष्टिं च यो वायुं वेद तत्त्वतः ।
एवं व्यष्टिं समष्टिं च यो वायुं वेद तत्त्वतः ।
              तत्परं च हरिं नित्यं मुच्यते संसृतेः पुमान् ॥
तत्परं च हरिं नित्यं मुच्यते संसृतेः पुमान् ॥
              इति परमसंहितायाम् ।
इति परमसंहितायाम् ।
}}
}}


Line 81: Line 77:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
चरकस्तीर्थसञ्चारी वित्तार्थी करकः स्मृतः इत्यभिधानम् ।
चरकस्तीर्थसञ्चारी वित्तार्थी करकः स्मृतः इत्यभिधानम् ।
Line 90: Line 85:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
अहर्मुहूर्तं विज्ञेयमहर्मासोऽपि भण्यते ।
अहर्मुहूर्तं विज्ञेयमहर्मासोऽपि भण्यते ।
              अहर्दिनं प्रकाशश्च क्वचिज्ज्ञानं बलं तथा ॥ इति च ।
अहर्दिनं प्रकाशश्च क्वचिज्ज्ञानं बलं तथा ॥ इति च ।
}}
}}


Line 100: Line 94:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
मुहूर्तमष्टभागोनघटिकाद्वयमिष्यते ।
मुहूर्तमष्टभागोनघटिकाद्वयमिष्यते ।
              क्वचिद्विघटिकापि स्यात् क्वचित् स्यात्तावदुत्तरः ॥ इति कालनिर्णये ।
क्वचिद्विघटिकापि स्यात् क्वचित् स्यात्तावदुत्तरः ॥ इति कालनिर्णये ।
}}
}}


Line 110: Line 103:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
द्वात्रिंशत्तु मुहूर्तानां दिनमेकं विदुर्बुधाः ।
द्वात्रिंशत्तु मुहूर्तानां दिनमेकं विदुर्बुधाः ।
              त्रिंशन्मुहूर्तमथवा मुहूर्तोन्मानभेदतः ॥ इति च ।
त्रिंशन्मुहूर्तमथवा मुहूर्तोन्मानभेदतः ॥ इति च ।
}}
}}


Line 120: Line 112:
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| id      = BR_C03_S03_V02_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
सप्तकोटिं च लक्षाणां चतुर्दश च नित्यशः ।
सप्तकोटिं च लक्षाणां चतुर्दश च नित्यशः ।
              अष्टाविंशत्सहस्रं च सप्तांशशतपञ्चकम् ॥ सौरो रथस्त्वहोरात्रात् परियाति दिवि स्थितः ।
अष्टाविंशत्सहस्रं च सप्तांशशतपञ्चकम् ॥ सौरो रथस्त्वहोरात्रात् परियाति दिवि स्थितः ।
              तत्त्रिभागाधिकं चक्रं मानसोत्तरगं चरेत् ॥
तत्त्रिभागाधिकं चक्रं मानसोत्तरगं चरेत् ॥
              नृणां कार्तयुगानां तु योजना मानतो भवेत् ।
नृणां कार्तयुगानां तु योजना मानतो भवेत् ।
              यावत्सूर्यरथो याति दिवारात्रेण पार्श्वयोः ॥
यावत्सूर्यरथो याति दिवारात्रेण पार्श्वयोः ॥
              सूर्यस्य तावदेव स्यात् प्रकाशः सर्वतस्तथा ।
सूर्यस्य तावदेव स्यात् प्रकाशः सर्वतस्तथा ।
              तमोऽन्धं द्विगुणं तस्माद् काठिन्यात् पृथ्विनामकम् ॥
तमोऽन्धं द्विगुणं तस्माद् काठिन्यात् पृथ्विनामकम् ॥
              ततो मंडोदकं चापि द्विगुणं परिकीर्तितम् ।॥
ततो मंडोदकं चापि द्विगुणं परिकीर्तितम् ।॥
              पञ्चाशत्कोटिविस्तारमेवमंडान्तमुच्यते ॥
पञ्चाशत्कोटिविस्तारमेवमंडान्तमुच्यते ॥
              ततस्त्वंडं च सौवर्णं तद्भिन्नं हरिणा पुरा ।
ततस्त्वंडं च सौवर्णं तद्भिन्नं हरिणा पुरा ।
              सुषिरं सर्वतो दिक्षु क्षुरधारासमं ततः ॥
सुषिरं सर्वतो दिक्षु क्षुरधारासमं ततः ॥
              सुपर्णो वायवे तेन मुक्तान् कामान् प्रयच्छति ॥ इति तत्त्वसंहितायाम् ॥
सुपर्णो वायवे तेन मुक्तान् कामान् प्रयच्छति ॥ इति तत्त्वसंहितायाम् ॥
}}
}}




[[Category:Bruhadaranyaka]]
[[Category:Bruhadaranyaka]]