Bhagavatatatparyanirnaya/C3/S27: Difference between revisions

Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 13: Line 13:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V04
| verse_id = BTN_C03_S27_V04
| id      = BTN_C03_S27_V04_B1
| id      = BTN_C03_S27_V04_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
स परमो न जायते न म्रियत इति हि प्रसिद्धम् । देहाद्युपाधि-भिरात्तधर्मो जीवोऽपि स्वप्नवद्भ्रान्त्या जायते म्रियते च । भ्रान्तित्वाद्देहात्मत्वस्य । किमु सर्वज्ञत्वस्वतन्त्रत्वादिवैलक्षण्ययुक्त ईश्वरः ।
स परमो न जायते न म्रियत इति हि प्रसिद्धम् । देहाद्युपाधि-भिरात्तधर्मो जीवोऽपि स्वप्नवद्भ्रान्त्या जायते म्रियते च । भ्रान्तित्वाद्देहात्मत्वस्य । किमु सर्वज्ञत्वस्वतन्त्रत्वादिवैलक्षण्ययुक्त ईश्वरः ।
Line 33: Line 32:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V05
| verse_id = BTN_C03_S27_V05
| id      = BTN_C03_S27_V05_B1
| id      = BTN_C03_S27_V05_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
उपगतां समीपस्थाम् ॥ ५ ॥
उपगतां समीपस्थाम् ॥ ५ ॥
Line 51: Line 49:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V06
| verse_id = BTN_C03_S27_V06
| id      = BTN_C03_S27_V06_B1
| id      = BTN_C03_S27_V06_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
मुमुहे मोहयामास । 'तदेतन्मे विजानीहि''। 'कृत्वा विवाहम्''इत्यादिवत् ।
मुमुहे मोहयामास । 'तदेतन्मे विजानीहि''। 'कृत्वा विवाहम्''इत्यादिवत् ।
Line 73: Line 70:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V07
| verse_id = BTN_C03_S27_V07
| id      = BTN_C03_S27_V07_B1
| id      = BTN_C03_S27_V07_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
एवं पराभिध्यानेन परमात्मेच्छया । प्रकृतेः कर्तृत्वं जीव आत्मनि मन्यते ॥ ७ ॥
एवं पराभिध्यानेन परमात्मेच्छया । प्रकृतेः कर्तृत्वं जीव आत्मनि मन्यते ॥ ७ ॥
Line 91: Line 87:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V08
| verse_id = BTN_C03_S27_V08
| id      = BTN_C03_S27_V08_B1
| id      = BTN_C03_S27_V08_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'विष्णोः सुराणां गुरूणां नित्या जीवस्य तन्त्रता ।
'विष्णोः सुराणां गुरूणां नित्या जीवस्य तन्त्रता ।
Line 113: Line 108:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V09
| verse_id = BTN_C03_S27_V09
| id      = BTN_C03_S27_V09_B1
| id      = BTN_C03_S27_V09_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'ब्रह्मादिभिः सर्गकरी श्रीर्विष्णुबलसंश्रयात् ।
'ब्रह्मादिभिः सर्गकरी श्रीर्विष्णुबलसंश्रयात् ।
Line 137: Line 131:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V11
| verse_id = BTN_C03_S27_V11
| id      = BTN_C03_S27_V11_B1
| id      = BTN_C03_S27_V11_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'व्यक्ताव्यक्तात्मकं यत्तद्विद्यात्सदसदात्मकम् ।
'व्यक्ताव्यक्तात्मकं यत्तद्विद्यात्सदसदात्मकम् ।
Line 160: Line 153:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V15
| verse_id = BTN_C03_S27_V15
| id      = BTN_C03_S27_V15_B1
| id      = BTN_C03_S27_V15_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'बुद्धिरध्यवसानाय संशयं कुरुते मनः ।
'बुद्धिरध्यवसानाय संशयं कुरुते मनः ।
Line 179: Line 171:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V16
| verse_id = BTN_C03_S27_V16
| id      = BTN_C03_S27_V16_B1
| id      = BTN_C03_S27_V16_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'हरिस्तु निर्गुणं ब्रह्म श्रीर्ब्रह्म सगुणं स्मृता ।
'हरिस्तु निर्गुणं ब्रह्म श्रीर्ब्रह्म सगुणं स्मृता ।
Line 198: Line 189:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V17
| verse_id = BTN_C03_S27_V17
| id      = BTN_C03_S27_V17_B1
| id      = BTN_C03_S27_V17_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'पुरुषो हृदिस्थः परमः कालः सर्वगतो हरिः ।
'पुरुषो हृदिस्थः परमः कालः सर्वगतो हरिः ।
Line 218: Line 208:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V20
| verse_id = BTN_C03_S27_V20
| id      = BTN_C03_S27_V20_B1
| id      = BTN_C03_S27_V20_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'प्रकृतेः क्षोभकं रूपं दैवं नारायणात्मकम् ।
'प्रकृतेः क्षोभकं रूपं दैवं नारायणात्मकम् ।
Line 243: Line 232:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V21
| verse_id = BTN_C03_S27_V21
| id      = BTN_C03_S27_V21_B1
| id      = BTN_C03_S27_V21_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'ओ रमयते यस्मात्केशवो जगदङ्कुरः ।
'ओ रमयते यस्मात्केशवो जगदङ्कुरः ।
Line 262: Line 250:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V22
| verse_id = BTN_C03_S27_V22
| id      = BTN_C03_S27_V22_B1
| id      = BTN_C03_S27_V22_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
यद्वासुदेवाख्यं भगवद्रूपं ततो महदात्मकं चित्तं जायते ।
यद्वासुदेवाख्यं भगवद्रूपं ततो महदात्मकं चित्तं जायते ।
Line 283: Line 270:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V23
| verse_id = BTN_C03_S27_V23
| id      = BTN_C03_S27_V23_B1
| id      = BTN_C03_S27_V23_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
चित्तस्य स्वच्छत्वादयः पृथग्गुणा उच्यन्ते स्वच्छत्वमित्यादि ।
चित्तस्य स्वच्छत्वादयः पृथग्गुणा उच्यन्ते स्वच्छत्वमित्यादि ।
Line 304: Line 290:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V24
| verse_id = BTN_C03_S27_V24
| id      = BTN_C03_S27_V24_B1
| id      = BTN_C03_S27_V24_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'ज्ञानप्रधानस्तु महानहङ्कारः क्रियाधिकः ।
'ज्ञानप्रधानस्तु महानहङ्कारः क्रियाधिकः ।
Line 323: Line 308:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V26
| verse_id = BTN_C03_S27_V26
| id      = BTN_C03_S27_V26_B1
| id      = BTN_C03_S27_V26_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'देवताधिकृतं यत्तदधिदैवमिति स्मृतम्''। इति च ।
'देवताधिकृतं यत्तदधिदैवमिति स्मृतम्''। इति च ।
Line 352: Line 336:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V28
| verse_id = BTN_C03_S27_V28
| id      = BTN_C03_S27_V28_B1
| id      = BTN_C03_S27_V28_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'मनोरूपेण कर्तृत्वं देहरूपेण कार्यता ।
'मनोरूपेण कर्तृत्वं देहरूपेण कार्यता ।
Line 387: Line 370:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V32
| verse_id = BTN_C03_S27_V32
| id      = BTN_C03_S27_V32_B1
| id      = BTN_C03_S27_V32_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
द्रव्यस्फुरणे यद्विशेषज्ञानम् ॥
द्रव्यस्फुरणे यद्विशेषज्ञानम् ॥
Line 409: Line 391:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V33
| verse_id = BTN_C03_S27_V33
| id      = BTN_C03_S27_V33_B1
| id      = BTN_C03_S27_V33_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'प्रधानवायुः सूत्रात्मा महता सह जायते ।
'प्रधानवायुः सूत्रात्मा महता सह जायते ।
Line 438: Line 419:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V35
| verse_id = BTN_C03_S27_V35
| id      = BTN_C03_S27_V35_B1
| id      = BTN_C03_S27_V35_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
अर्थाश्रयत्वम् अर्थविषयत्वम् ।
अर्थाश्रयत्वम् अर्थविषयत्वम् ।
Line 463: Line 443:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V37
| verse_id = BTN_C03_S27_V37
| id      = BTN_C03_S27_V37_B1
| id      = BTN_C03_S27_V37_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
नभसः शब्दतन्मात्राच्छब्दतन्मात्रगुणात् ।
नभसः शब्दतन्मात्राच्छब्दतन्मात्रगुणात् ।
Line 484: Line 463:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V39
| verse_id = BTN_C03_S27_V39
| id      = BTN_C03_S27_V39_B1
| id      = BTN_C03_S27_V39_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'प्राप्नोति वायुः सर्वं तु स्वत एव हरेस्तथा ।
'प्राप्नोति वायुः सर्वं तु स्वत एव हरेस्तथा ।
Line 506: Line 484:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V41
| verse_id = BTN_C03_S27_V41
| id      = BTN_C03_S27_V41_B1
| id      = BTN_C03_S27_V41_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
व्यक्तिसंस्थात्वं व्यक्तत्वेन स्थितिः । गुणता प्रकाशत्वम् ।
व्यक्तिसंस्थात्वं व्यक्तत्वेन स्थितिः । गुणता प्रकाशत्वम् ।
Line 526: Line 503:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V45
| verse_id = BTN_C03_S27_V45
| id      = BTN_C03_S27_V45_B1
| id      = BTN_C03_S27_V45_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'उन्दनं बिन्दुभावः स्यात्स्यन्दनं स्रवणं स्मृतम्''। इत्यभिधानम् ।
'उन्दनं बिन्दुभावः स्यात्स्यन्दनं स्रवणं स्मृतम्''। इत्यभिधानम् ।
Line 545: Line 521:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V48
| verse_id = BTN_C03_S27_V48
| id      = BTN_C03_S27_V48_B1
| id      = BTN_C03_S27_V48_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
भावनमुत्पादकत्वम् ।
भावनमुत्पादकत्वम् ।
Line 570: Line 545:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V54
| verse_id = BTN_C03_S27_V54
| id      = BTN_C03_S27_V54_B1
| id      = BTN_C03_S27_V54_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'अचेतनाद्यतस्त्वण्डाद् ब्रह्मा समजनि स्फुटम् ।
'अचेतनाद्यतस्त्वण्डाद् ब्रह्मा समजनि स्फुटम् ।
Line 589: Line 563:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V61
| verse_id = BTN_C03_S27_V61
| id      = BTN_C03_S27_V61_B1
| id      = BTN_C03_S27_V61_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'यज्ञनामा तु देवोऽन्यो विज्ञेयः पाददेवता ।
'यज्ञनामा तु देवोऽन्यो विज्ञेयः पाददेवता ।
Line 610: Line 583:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V64
| verse_id = BTN_C03_S27_V64
| id      = BTN_C03_S27_V64_B1
| id      = BTN_C03_S27_V64_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'चैत्योऽपि भगवान्विष्णुरन्तर्यामी चतुर्मुखात् ।
'चैत्योऽपि भगवान्विष्णुरन्तर्यामी चतुर्मुखात् ।
Line 629: Line 601:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V70
| verse_id = BTN_C03_S27_V70
| id      = BTN_C03_S27_V70_B1
| id      = BTN_C03_S27_V70_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'यज्ञान्तस्थः स्वयं पादौ विशन्नोत्थापयद्धरिः ।
'यज्ञान्तस्थः स्वयं पादौ विशन्नोत्थापयद्धरिः ।
Line 649: Line 620:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V72
| verse_id = BTN_C03_S27_V72
| id      = BTN_C03_S27_V72_B1
| id      = BTN_C03_S27_V72_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
ब्रह्मा बृहस्पतिः ।
ब्रह्मा बृहस्पतिः ।
Line 669: Line 639:
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V73
| verse_id = BTN_C03_S27_V73
| id      = BTN_C03_S27_V73_author-note
| id      = BTN_C03_S27_V73_author-note
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये तृतीयस्कन्धे सप्तविंशोऽध्यायः ॥
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये तृतीयस्कन्धे सप्तविंशोऽध्यायः ॥
}}
}}


{{Commentary
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S27_V73
| verse_id = BTN_C03_S27_V73
| id      = BTN_C03_S27_V73_B1
| id      = BTN_C03_S27_V73_B1
| name    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'अंशेन सुप्तो ब्रह्माऽपि अंशेन निरगात्तथा ।
'अंशेन सुप्तो ब्रह्माऽपि अंशेन निरगात्तथा ।