Bhagavatatatparyanirnaya/C11/S22: Difference between revisions

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V07

| id      = BTN_C11_S22_V07_B1

| text    =

मायां मदीयां मत्सामर्थ्यम् ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V10

| id      = BTN_C11_S22_V05_B1

| text    =

सर्वथा जीवादन्यः परमेश्वरोऽङ्गीकर्तव्यः । जीवस्य स्वत एव ज्ञानायोगात् ॥ ८-१० ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V11

| id      = BTN_C11_S22_V11_B1

| text    =

स च पुरुषरूपेण तत्स्थितो ज्ञानमुत्पादयति । ईश्वररूपेण बहिःस्थितः फलं ददाति । न च तयोः स्वरूपयोः किञ्चिद्वैलक्षण्यम् । तयोश्चान्यत्वकल्पना तत्स्वरूपादपगमनप्रयोजनाऽनर्थकारिणीत्यर्थः । ज्ञानस्वरूपस्य जीवस्य कथं ज्ञानोत्पादनमित्यतो वक्ति ज्ञानं च प्रकृतेर्गुण इति । जन्यज्ञानं प्रकृतेर्गुणः ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V12

| id      = BTN_C11_S22_V12_B1

| text    =

जन्यज्ञानस्य प्राकृतत्वं साधयति – प्रकृतेर्गुणसाम्ये त्वित्यादिना ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V13

| id      = BTN_C11_S22_V13_B1

| text    =

कालो भगवान् ॥ १३ ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V18

| id      = BTN_C11_S22_V18_B1

| text    =

'नवैकादश पञ्च त्रीणि''इत्युक्तानि पुरुषः प्रकृतिरित्यादीनि ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V19

| id      = BTN_C11_S22_V19_B1

| text    =

सत्वादीन् गत्यादींश्च विना परमात्मना सह षड्विंशतिः । महदहङ्कारौ ब्रह्मरुद्रौ अङ्गीकृत्य स्कन्दं विना परमात्मना सह पञ्चविंशतिः ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V21

| id      = BTN_C11_S22_V21_B1

| text    =

अवयविनो जन्म तैः खलु ॥ २१ ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V22

| id      = BTN_C11_S22_V22_B1

| text    =

'भूतानि मात्राश्च परस्तत्त्वैकादशकं स्मृतम्''। इति च । भूतमात्रेत्यारम्भात् तत्सिद्धेरेकादशानां पृथगनुक्तिः ॥ २२ ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V24

| id      = BTN_C11_S22_V24_B1

| text    =

आत्मना सहैव मन उच्यते ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V27

| id      = BTN_C11_S22_V27_B1

| text    =

यद्यपि परमात्मा प्रकृतिश्च विलक्षणौ तथापि तयोर्वैलक्षण्यं न लक्ष्यते ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V28

| id      = BTN_C11_S22_V28_B1

| text    =

प्रकृतिः पुरुषश्चेत्येव अन्योन्यविलक्षणावेव । एष विकल्पः । वैलक्षण्या-दर्शनं विरुद्धकल्पनमेव । यस्माद् गुणव्यतिकरात्मकः सर्गो विकार-निमित्तः । स च गुणव्यतिकरस्त्रिविधः सत्त्वरजस्तमसामेकैकप्राधान्येन । तत्र तमःप्रधानानामेव विरुद्धकल्पनम् । तस्मात् तम एवात्र कारण-मित्यर्थः ॥ २८ ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V29

| id      = BTN_C11_S22_V29_B1

| text    =

तत्रापि प्रकृतिरेव कारणम् । ईश्वरेच्छा च । विकाराज्जातत्वाद् वैकारिक इत्युच्यते अहङ्कारस्त्रिविधोऽपि ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V33

| id      = BTN_C11_S22_V33_B1

| text    =

अध्यात्ममिन्द्रियाणि । तैरेव विपरीतं ज्ञानं जायते ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V38

| id      = BTN_C11_S22_V38_B1

| text    =

विषयाभिनिवेशेन उत्तरदेहाभिनिवेशेन पूर्वदेहास्मरणं यत् तन्मृत्युः ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V41

| id      = BTN_C11_S22_V41_B1

| text    =

ईदृशं वर्तमानं आयः एष्यन् सः अतीत इति त्रैविध्यं भाति । विज्ञाय वस्तुनि विज्ञाते सति । दीर्घलोपः 'अत्रा ते''इतिवत् ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V44

| id      = BTN_C11_S22_V44_B1

| text    =

सोऽयमेवेति मृषा ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V48

| id      = BTN_C11_S22_V48_B1

| text    =

अभिज्ञाद्वयलक्षणौ अभिमानमात्रौ ॥ ४८ ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V49

| id      = BTN_C11_S22_V49_B1

| text    =

तरोर्बीजविकारदृष्टान्तेन विद्वान् देहाभिमानं त्यक्त्वा संयमं याति । परमात्मनश्च भेदं जानाति प्रकृत्यादेः ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V52

| id      = BTN_C11_S22_V52_B1

| text    =

'दुःखशोकादयः सर्वे ज्ञेया बुद्धिगुणा इति ।

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V54

| id      = BTN_C11_S22_V54_author-note

| text    =

॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये एकादशस्कन्धे द्वाविंशोऽध्यायः ॥

}}

| verse_id = BTN_C11_S22_V54

| id      = BTN_C11_S22_V54_B1

| text    =

मृषा वृथा ।