Bruhadaranyaka/C3/S4: Difference between revisions
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
||
| Line 12: | Line 12: | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V01 | | verse_id = BR_C03_S04_V01 | ||
| id = BR_C03_S04_V01_B1 | | id = BR_C03_S04_V01_B1 | ||
| text = | | text = | ||
यत्साक्षादपरोक्षात् । साक्षादेवापरोक्षमत्ति अनुभवति स्वरूपमन्यच्च सर्वं पश्यतीति साक्षादपरोक्षात् । आपरोक्ष्येण पश्यतामप्यन्येषां भगवत्प्रसादादेव दर्शनं भवति । न भगवतोऽन्यापेक्षयेति साक्षादिति विशेषणम् । अनन्यापेक्षस्याप्यपूर्णत्वं भवतीत्यतो ब्रह्मेति । अन्येषां नियन्तृत्वं चास्तीत्यत आत्मा । अन्यनियन्तृत्वेप्यन्यापेक्षा नास्तीत्यतः सर्वान्तरः । सर्वं सामार्थ्यं स्वान्तरेवास्तीति । जीवेश्वराभेदनिवृत्त्यर्थं त आत्मेति । साक्षादपरोक्षत्वादिगुणैरेव भेदे सिद्धेऽपि परमार्थतोऽपि जीवेश्वराभेदनिवृत्त्यर्थं त आत्मा इति । तत्र प्रधानतात्पर्यज्ञापनार्थं पुनः पुनरभ्यासः । | यत्साक्षादपरोक्षात् । साक्षादेवापरोक्षमत्ति अनुभवति स्वरूपमन्यच्च सर्वं पश्यतीति साक्षादपरोक्षात् । आपरोक्ष्येण पश्यतामप्यन्येषां भगवत्प्रसादादेव दर्शनं भवति । न भगवतोऽन्यापेक्षयेति साक्षादिति विशेषणम् । अनन्यापेक्षस्याप्यपूर्णत्वं भवतीत्यतो ब्रह्मेति । अन्येषां नियन्तृत्वं चास्तीत्यत आत्मा । अन्यनियन्तृत्वेप्यन्यापेक्षा नास्तीत्यतः सर्वान्तरः । सर्वं सामार्थ्यं स्वान्तरेवास्तीति । जीवेश्वराभेदनिवृत्त्यर्थं त आत्मेति । साक्षादपरोक्षत्वादिगुणैरेव भेदे सिद्धेऽपि परमार्थतोऽपि जीवेश्वराभेदनिवृत्त्यर्थं त आत्मा इति । तत्र प्रधानतात्पर्यज्ञापनार्थं पुनः पुनरभ्यासः । | ||
| Line 29: | Line 28: | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_author-note | | id = BR_C03_S04_V02_author-note | ||
| text = | | text = | ||
॥ इति उषस्तब्राह्मणम् ॥ | ॥ इति उषस्तब्राह्मणम् ॥ | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_author-note | | id = BR_C03_S04_V02_author-note | ||
| text = | | text = | ||
॥ इति उषस्तब्राह्मणम् ॥ ५४ ॥ | ॥ इति उषस्तब्राह्मणम् ॥ ५४ ॥ | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_B1 | | id = BR_C03_S04_V02_B1 | ||
| text = | | text = | ||
देवतान्तरस्यापीदं लक्षणं समानमिति पृच्छति यथा विब्रूयादित्यादिना । चतुष्पात्वादिलक्षणं गोरश्वस्यापि यथा सममेवमेव साक्षादपरोक्षत्वादिलक्षणं तत्तद्देवतावादिभिस्तस्यास्तस्या अंगीक्रियत एव । अतो विशेषनाम वक्ति । अ इति । अतोऽन्यद्विष्णोरन्यदार्तम् । अ इति विष्णोर्हि नाम । न ते विष्णो परो मात्रया इत्यादि श्रुतिप्रसिद्धं विष्णोर्लक्षणम् न दृष्टेर्द्रष्टारमित्यादिना वक्ति । | देवतान्तरस्यापीदं लक्षणं समानमिति पृच्छति यथा विब्रूयादित्यादिना । चतुष्पात्वादिलक्षणं गोरश्वस्यापि यथा सममेवमेव साक्षादपरोक्षत्वादिलक्षणं तत्तद्देवतावादिभिस्तस्यास्तस्या अंगीक्रियत एव । अतो विशेषनाम वक्ति । अ इति । अतोऽन्यद्विष्णोरन्यदार्तम् । अ इति विष्णोर्हि नाम । न ते विष्णो परो मात्रया इत्यादि श्रुतिप्रसिद्धं विष्णोर्लक्षणम् न दृष्टेर्द्रष्टारमित्यादिना वक्ति । | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_B1 | | id = BR_C03_S04_V02_B1 | ||
| text = | | text = | ||
विनैवान्यप्रसादेन पूर्णसर्वगुणात्मकम् । | विनैवान्यप्रसादेन पूर्णसर्वगुणात्मकम् । | ||
| Line 86: | Line 81: | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_B1 | | id = BR_C03_S04_V02_B1 | ||
| text = | | text = | ||
आर्तिर्दुःखं समुद्दिष्टमनार्तो विष्णुरव्ययः इति च । | आर्तिर्दुःखं समुद्दिष्टमनार्तो विष्णुरव्ययः इति च । | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_B1 | | id = BR_C03_S04_V02_B1 | ||
| text = | | text = | ||
अतोऽन्यदार्तमित्येतस्माच्च जीवानां भेदः प्रसिद्धः । न हि जीवादन्यस्यार्तिर्युज्यते । अतो जीवेभ्योऽन्यश्च विष्णुरेव । तदन्ये ब्रह्मरुद्रादयः सर्वे जीवा एवेति सिद्धम् । | अतोऽन्यदार्तमित्येतस्माच्च जीवानां भेदः प्रसिद्धः । न हि जीवादन्यस्यार्तिर्युज्यते । अतो जीवेभ्योऽन्यश्च विष्णुरेव । तदन्ये ब्रह्मरुद्रादयः सर्वे जीवा एवेति सिद्धम् । | ||
}} | }} | ||
{{ | {{Bhashyam | ||
| verse_id = BR_C03_S04_V02 | | verse_id = BR_C03_S04_V02 | ||
| id = BR_C03_S04_V02_B1 | | id = BR_C03_S04_V02_B1 | ||
| text = | | text = | ||
प्रकृतिस्त्वतिसामीप्यादनार्ताऽपि पृथंग् न तु । | प्रकृतिस्त्वतिसामीप्यादनार्ताऽपि पृथंग् न तु । | ||