Kathalakshanam/Vyakhya/Kathalakshana-tika: Difference between revisions

Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 2: Line 2:
__NOTOC__
__NOTOC__
<div class="gr-page-nav">[[Kathalakshanam|Kathalakshanam]]</div>
<div class="gr-page-nav">[[Kathalakshanam|Kathalakshanam]]</div>
<div class="gr-teeka-page" data-primary="Kathalakshanam" data-slug="Kathalakshana-tika">


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V03">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 25: Line 27:
केवलं तत्वनिर्णयं गुरुशिष्ययोरन्येषां वा सतां परस्परं पक्षप्रतिपक्षपरिग्रहेण समिता मनोहरा कथाऽसौ वाद इत्युच्यते । सत्सिद्धान्तं उत्सादयितुं यत्रासतः स्वपक्षसाधनं कुर्युस्तत्रासत्सु तत्वस्याकथनीयत्वात् स्वपक्षसाधनमकृत्वा सन्तस्तत्पक्षदूषणमेव कुर्युः , सेयं स्वपक्षस्थापनरहिता परपक्षदूषणरूपा कथा वितण्डेत्यर्थः । वादे तु प्रतिवादिना सहैव तत्वं निर्णेतव्यमिति नियमो नास्ति ॥ 1-3॥
केवलं तत्वनिर्णयं गुरुशिष्ययोरन्येषां वा सतां परस्परं पक्षप्रतिपक्षपरिग्रहेण समिता मनोहरा कथाऽसौ वाद इत्युच्यते । सत्सिद्धान्तं उत्सादयितुं यत्रासतः स्वपक्षसाधनं कुर्युस्तत्रासत्सु तत्वस्याकथनीयत्वात् स्वपक्षसाधनमकृत्वा सन्तस्तत्पक्षदूषणमेव कुर्युः , सेयं स्वपक्षस्थापनरहिता परपक्षदूषणरूपा कथा वितण्डेत्यर्थः । वादे तु प्रतिवादिना सहैव तत्वं निर्णेतव्यमिति नियमो नास्ति ॥ 1-3॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V04">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 44: Line 48:
स्वयं वेति ॥
स्वयं वेति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V05">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 65: Line 71:
विषमसङ्ख्याका विषमा उच्यन्ते । सद्गुणानां समीचीनगुणवतां सर्वेषां चेतनानां विष्णुभक्तिरेव स्वलक्षणमव्यभिचरितलक्षणम् । विष्णुभक्त्यभावे सज्जना एव न सम्भवन्ति । अतो विष्णुभक्तिपरा एव प्राश्निका भाव्या इत्यर्थः ॥
विषमसङ्ख्याका विषमा उच्यन्ते । सद्गुणानां समीचीनगुणवतां सर्वेषां चेतनानां विष्णुभक्तिरेव स्वलक्षणमव्यभिचरितलक्षणम् । विष्णुभक्त्यभावे सज्जना एव न सम्भवन्ति । अतो विष्णुभक्तिपरा एव प्राश्निका भाव्या इत्यर्थः ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V08">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 87: Line 95:
प्रतिवादिना पृष्टेन वादिनेत्यर्थः । ‘नैषा तर्केण मतिरापनेया’ इति श्रुतेः परतत्वसिद्ध्यर्थमादावागम एव प्रयोक्तव्यः । गमानुगृहीतानुमानस्य प्रबलत्वेन प्रत्यनुमानासम्भवात् । आगमानन्तरमनुमानमपि प्रयोक्तुं शक्यते । प्रयुक्तस्यान्यार्थ एव प्रतिवादिना वक्तव्यः । न प्रत्यनुमानम् दुर्बलत्वादित्यर्थः ।
प्रतिवादिना पृष्टेन वादिनेत्यर्थः । ‘नैषा तर्केण मतिरापनेया’ इति श्रुतेः परतत्वसिद्ध्यर्थमादावागम एव प्रयोक्तव्यः । गमानुगृहीतानुमानस्य प्रबलत्वेन प्रत्यनुमानासम्भवात् । आगमानन्तरमनुमानमपि प्रयोक्तुं शक्यते । प्रयुक्तस्यान्यार्थ एव प्रतिवादिना वक्तव्यः । न प्रत्यनुमानम् दुर्बलत्वादित्यर्थः ।
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V10">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 106: Line 116:
ऋग्यजुः इत्यादिना ॥
ऋग्यजुः इत्यादिना ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V13">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 125: Line 137:
स्वपक्ष इत्यादिना ॥
स्वपक्ष इत्यादिना ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V14">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 146: Line 160:
घटादिसद्भावप्रत्यक्षेण प्रतिपादयेत् । सुखदुः खादिसद्भावमनुभवेन प्रतिपादयेत् । तद्दार्ढ्यायानन्तरमनुमानादिकमपि प्रयुञ्ज्यात् प्रतिवादिनं प्रतिवादीत्यर्थः ।
घटादिसद्भावप्रत्यक्षेण प्रतिपादयेत् । सुखदुः खादिसद्भावमनुभवेन प्रतिपादयेत् । तद्दार्ढ्यायानन्तरमनुमानादिकमपि प्रयुञ्ज्यात् प्रतिवादिनं प्रतिवादीत्यर्थः ।
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V15">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 165: Line 181:
परतुष्टिकरमिति ॥
परतुष्टिकरमिति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V16">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 184: Line 202:
एवं निर्णयपर्यन्तमिति ॥
एवं निर्णयपर्यन्तमिति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V17">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 203: Line 223:
तत्वनिर्णयवैलोम्यमित्यादिना ॥
तत्वनिर्णयवैलोम्यमित्यादिना ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V20">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 222: Line 244:
अनुवादेति ॥
अनुवादेति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V21">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 245: Line 269:
तदभावादिति ॥
तदभावादिति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V22">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 266: Line 292:
यद्यप्यत्र जल्पवितण्डयोः न्यूनोक्त्याधिकोक्त्यादिदूषणं पराजयनिमित्तमुक्तं तदौत्सर्गिकं ज्ञातव्यम् ।
यद्यप्यत्र जल्पवितण्डयोः न्यूनोक्त्याधिकोक्त्यादिदूषणं पराजयनिमित्तमुक्तं तदौत्सर्गिकं ज्ञातव्यम् ।
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V23">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 289: Line 317:
वादजल्पवितण्डानामिति ॥
वादजल्पवितण्डानामिति ॥
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="KL_C01_V25">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-block">
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
<div class="teeka-title">कथालक्षणटीका</div>
Line 310: Line 340:
}}
}}
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


[[Category:Vyakhya]]
[[Category:Vyakhya]]
[[Category:Kathalakshanam]]
[[Category:Kathalakshanam]]