Pramaanalakshanam/Vyakhya/Pramaanalakshana-tika: Difference between revisions

Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 4: Line 4:


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B01">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B01">
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B01
| verse_id = PRL_C01_B01
| id      = PRL_C01_B01_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B01_Pramaanalakshana-tika
| text    = <div class="bhashya-shloka shloka-block"><span class="shloka-line">प्रणम्यागण्यकल्याणगुणाब्धिं पुरुषोत्तमम् ।</span><span class="shloka-line">पूर्णबोधानपि गुरून् व्याकुर्वे मानलक्षणम् ॥</span></div>
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="teeka-shloka shloka-block"><span class="shloka-line">प्रणम्यागण्यकल्याणगुणाब्धिं पुरुषोत्तमम् ।</span><span class="shloka-line">पूर्णबोधानपि गुरून् व्याकुर्वे मानलक्षणम् ॥</span></div>
<div class="gr-avataranika">इह खलु ‘सुखमेव मे स्यात् दुःखं मनागपि मा भूत्’ इति निखिलापेक्षित मोक्षस्येश्वरसाक्षात्कारमन्तरेणासम्भवात्, तस्य च प्रमाणानि विनानुदयात्, प्रमाणानां च यथावद्विदितानामेव तद्धेतुत्वोपपत्तेस्तत्स्वरूपं यथावज्ज्ञापयितुकामो भगवानाचार्यवर्यः प्रारिप्सितग्रन्थाविघ्नपरिसमाप्त्यादिप्रयोजनाविगीतशिष्टाचारपरम्परादि प्राप्तेष्टदेवतानतिपूर्वकं श्रोतृशेमुषीमनुकूलयिष्यन् वक्ष्यमाणमेवाग्रे दर्शयति ।</div>
<div class="gr-avataranika">इह खलु ‘सुखमेव मे स्यात् दुःखं मनागपि मा भूत्’ इति निखिलापेक्षित मोक्षस्येश्वरसाक्षात्कारमन्तरेणासम्भवात्, तस्य च प्रमाणानि विनानुदयात्, प्रमाणानां च यथावद्विदितानामेव तद्धेतुत्वोपपत्तेस्तत्स्वरूपं यथावज्ज्ञापयितुकामो भगवानाचार्यवर्यः प्रारिप्सितग्रन्थाविघ्नपरिसमाप्त्यादिप्रयोजनाविगीतशिष्टाचारपरम्परादि प्राप्तेष्टदेवतानतिपूर्वकं श्रोतृशेमुषीमनुकूलयिष्यन् वक्ष्यमाणमेवाग्रे दर्शयति ।</div>
<p class="gr-vyakhya-para">नारायणस्यैव नमस्कारे को हेतुरित्यत उक्तम् अशेषगुरुमिति ॥ सर्वज्ञं गुरुमिति पाठे सार्वज्ञ्यं गुरूत्वस्योपपादकम् । किं च नारायणस्यैव अतिसमर्थत्वेनेष्ट प्रदानसम्भवात् तन्नतिरिति भावेनोक्तम्
<p class="gr-vyakhya-para">नारायणस्यैव नमस्कारे को हेतुरित्यत उक्तम् अशेषगुरुमिति ॥ सर्वज्ञं गुरुमिति पाठे सार्वज्ञ्यं गुरूत्वस्योपपादकम् । किं च नारायणस्यैव अतिसमर्थत्वेनेष्ट प्रदानसम्भवात् तन्नतिरिति भावेनोक्तम्
Line 22: Line 24:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B02">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B02">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B02"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B02"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B02
| verse_id = PRL_C01_B02
| id      = PRL_C01_B02_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B02_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">प्रमाणानामित्युद्देशे सिद्धे प्रमाणसामान्यलक्षणमाह</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">प्रमाणानामित्युद्देशे सिद्धे प्रमाणसामान्यलक्षणमाह</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">यथार्थं प्रमाणम्</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">यथार्थं प्रमाणम्</div>
Line 99: Line 103:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B03">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B03">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B03"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B03"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B03
| verse_id = PRL_C01_B03
| id      = PRL_C01_B03_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B03_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">अनुप्रमाणविभागमाह–</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">अनुप्रमाणविभागमाह–</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">अनुप्रमाणं त्रिविधम्</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">अनुप्रमाणं त्रिविधम्</div>
Line 171: Line 177:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B04">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B04">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B04"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B04"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B04
| verse_id = PRL_C01_B04
| id      = PRL_C01_B04_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B04_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">निर्दोषोपपत्तिरनुमेत्युक्तम् । को दोष उपपत्तेः सम्भवति ? । द्विविध उपपत्तिदोषः । साक्षात् वाचनिकश्चेति । यस्तत्रोपपत्तेरेव साधनदूषणक्षमत्वापादकः स साक्षादुपपत्तिदोषः । तं विभज्य दर्शयति ॥</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">निर्दोषोपपत्तिरनुमेत्युक्तम् । को दोष उपपत्तेः सम्भवति ? । द्विविध उपपत्तिदोषः । साक्षात् वाचनिकश्चेति । यस्तत्रोपपत्तेरेव साधनदूषणक्षमत्वापादकः स साक्षादुपपत्तिदोषः । तं विभज्य दर्शयति ॥</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">उपपत्तिदोषौ विरोधासङ्गती</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">उपपत्तिदोषौ विरोधासङ्गती</div>
Line 312: Line 320:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B05">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B05">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B05"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B05"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B05
| verse_id = PRL_C01_B05
| id      = PRL_C01_B05_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B05_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">हेत्वाभासादेः क्वान्तर्भावः ? इत्यतस्तं वक्तुमनुमानविरोधविभागमाह–</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">हेत्वाभासादेः क्वान्तर्भावः ? इत्यतस्तं वक्तुमनुमानविरोधविभागमाह–</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">त्रिविधो विरोधः</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">त्रिविधो विरोधः</div>
Line 343: Line 353:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B06">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B06">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B06"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B06"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B06
| verse_id = PRL_C01_B06
| id      = PRL_C01_B06_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B06_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">प्रतिज्ञाविरोधादेरुदाहरणमाह</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">प्रतिज्ञाविरोधादेरुदाहरणमाह</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">सर्व एते दृश्यत्वानुमाने द्रष्टव्याः</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">सर्व एते दृश्यत्वानुमाने द्रष्टव्याः</div>
Line 354: Line 366:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B07">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B07">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B07"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B07"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B07
| verse_id = PRL_C01_B07
| id      = PRL_C01_B07_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B07_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">तत्कथम् ? इत्यतः प्रतिज्ञायाः प्रबलप्रमाणविरोधं तावदुपपादयति</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">तत्कथम् ? इत्यतः प्रतिज्ञायाः प्रबलप्रमाणविरोधं तावदुपपादयति</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">प्रत्यक्षागमादिभिर्जगतः सत्यत्वात्</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">प्रत्यक्षागमादिभिर्जगतः सत्यत्वात्</div>
Line 435: Line 449:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B08">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B08">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B08"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B08"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B08
| verse_id = PRL_C01_B08
| id      = PRL_C01_B08_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B08_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">नन्वप्रसिद्धसाध्ययोः परिशेषार्थापत्त्योः प्रामाण्याभ्युपगमेऽपि किमायातमप्रसिद्धसाध्यस्यानुमानस्य साधकत्वे ? इत्यत आह</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">नन्वप्रसिद्धसाध्ययोः परिशेषार्थापत्त्योः प्रामाण्याभ्युपगमेऽपि किमायातमप्रसिद्धसाध्यस्यानुमानस्य साधकत्वे ? इत्यत आह</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">परिशेषोऽर्थापत्तिरनुमानमित्यविशेषः ।</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">परिशेषोऽर्थापत्तिरनुमानमित्यविशेषः ।</div>
Line 505: Line 521:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B09">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B09">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B09"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B09"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B09
| verse_id = PRL_C01_B09
| id      = PRL_C01_B09_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B09_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">श्रौती चास्तीत्याह–</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">श्रौती चास्तीत्याह–</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">‘‘स्मृतिः प्रत्यक्षमैतिह्युमनुमानश्चतुष्टयम् । प्रमाणमिति विज्ञेयं धर्माद्यर्थे बुभूषुभिः’’ इति श्रुतेश्च ।</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">‘‘स्मृतिः प्रत्यक्षमैतिह्युमनुमानश्चतुष्टयम् । प्रमाणमिति विज्ञेयं धर्माद्यर्थे बुभूषुभिः’’ इति श्रुतेश्च ।</div>
Line 561: Line 579:
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B10">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B10">
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B10"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{#cargo_query:tables=Verses|where=verse_id="PRL_C01_B10"|fields=verse_lines,verse_type|format=template|template=VerseRef|named args=yes}}
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B10
| verse_id = PRL_C01_B10
| id      = PRL_C01_B10_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B10_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">एवं प्रमाणदिस्वरूपं निरूप्य तन्निरूपणस्य प्रयोजनादिकं दर्शयति</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">एवं प्रमाणदिस्वरूपं निरूप्य तन्निरूपणस्य प्रयोजनादिकं दर्शयति</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">आनन्दतीर्थमुनिना ब्रह्मतर्काक्तिमार्गतः ।  प्रमाणलक्षणमित्युक्तं सङ्क्षेपाद्ब्रह्मसिद्धये ॥</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">आनन्दतीर्थमुनिना ब्रह्मतर्काक्तिमार्गतः ।  प्रमाणलक्षणमित्युक्तं सङ्क्षेपाद्ब्रह्मसिद्धये ॥</div>
Line 583: Line 603:


<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B11">
<div class="gr-teeka-entry" data-parent="PRL_C01_B11">
{{Bhashyam
{{Teeka
| verse_id = PRL_C01_B11
| verse_id = PRL_C01_B11
| id      = PRL_C01_B11_Pramaanalakshana-tika
| id      = PRL_C01_B11_Pramaanalakshana-tika
| name    = Pramaanalakshana-tika
| label    = प्रमाणलक्षणटीका-न्यायकल्पलता
| text    = <div class="gr-avataranika">अथ समापितप्रकरणोऽपि भगवनाचार्यः स्वेष्टदेवतां प्रणमति</div>
| text    = <div class="gr-avataranika">अथ समापितप्रकरणोऽपि भगवनाचार्यः स्वेष्टदेवतां प्रणमति</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">अशेषमानमेयैकसाक्षिणेऽक्षयमूर्तये । अजेशपुरुहूतेड्य नमो नारायणाय ते ॥</div>
<div class="gr-mulaprateeka-block">अशेषमानमेयैकसाक्षिणेऽक्षयमूर्तये । अजेशपुरुहूतेड्य नमो नारायणाय ते ॥</div>
Line 599: Line 621:


अजेशेति ॥</p>
अजेशेति ॥</p>
<div class="bhashya-shloka shloka-block"><span class="shloka-line">अमरा भ्रमरायन्ते कमला वरटायते ।</span><span class="shloka-line">यत्पादाम्भोरुहद्वन्द्वे वन्दे तं पुरुषोत्तमम् ॥</span></div>
<div class="teeka-shloka shloka-block"><span class="shloka-line">अमरा भ्रमरायन्ते कमला वरटायते ।</span><span class="shloka-line">यत्पादाम्भोरुहद्वन्द्वे वन्दे तं पुरुषोत्तमम् ॥</span></div>
<div class="gr-author-note">॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचितस्य प्रमाणलक्षणस्य न्यायकल्पलता जयतीर्थभिक्षुविरचिता सम्पूर्णा ॥</div>
<div class="gr-author-note">॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचितस्य प्रमाणलक्षणस्य न्यायकल्पलता जयतीर्थभिक्षुविरचिता सम्पूर्णा ॥</div>
}}
}}