BramhasutraBhashyam/C01/S01: Difference between revisions

Line 9: Line 9:
<div class="shloka">द्वापरे सर्वत्र ज्ञान आकुलीभूते तन्निर्णयाय ब्रह्मरुद्रेन्द्रादिभिरर्थितो भगवान् नारायणो व्यासत्वेनावततार । अथेष्टानिष्टप्राप्तिपरिहारेच्छूनां तद्योगमविजानतां तज्ज्ञापनार्थं वेदमुत्सन्नं व्यञ्जयंश्चतुर्धा व्यभजत्। चतुर्विंशतिधैकशतधा सहस्रधा द्वादशधा च । तदर्थनिर्णयाय ब्रह्मसूत्राणि चकार ।</div>
<div class="shloka">द्वापरे सर्वत्र ज्ञान आकुलीभूते तन्निर्णयाय ब्रह्मरुद्रेन्द्रादिभिरर्थितो भगवान् नारायणो व्यासत्वेनावततार । अथेष्टानिष्टप्राप्तिपरिहारेच्छूनां तद्योगमविजानतां तज्ज्ञापनार्थं वेदमुत्सन्नं व्यञ्जयंश्चतुर्धा व्यभजत्। चतुर्विंशतिधैकशतधा सहस्रधा द्वादशधा च । तदर्थनिर्णयाय ब्रह्मसूत्राणि चकार ।</div>
<div class="title">तच्चोक्तं स्कान्दे –</div>
<div class="title">तच्चोक्तं स्कान्दे –</div>
नारायणाद्विनिष्पन्नं ज्ञानं कृतयुगे स्थितम् ।
{{Shloka
किञ्चित् तदन्यथा जातं त्रेतायां द्वापरेऽखिलम् ॥<br>
|नारायणाद्विनिष्पन्नं ज्ञानं कृतयुगे स्थितम् ।
गौतमस्य ऋषेः शापार्ज्ज्ञाने त्वज्ञानतां गते ।
|किञ्चित् तदन्यथा जातं त्रेतायां द्वापरेऽखिलम् ॥
सङ्कीर्णबुद्धयो देवा ब्रह्मरुद्रपुरस्सराः ॥<br>
}}
शरण्यं शरणं जग्मुर्नारायणमनामयम् ।
 
तैर्विज्ञापितकार्यस्तु भगवान् पुरुषोत्तमः॥<br>
{{Shloka
अवतीर्णो महायोगी सत्यवत्यां पराशरात् ।
|गौतमस्य ऋषेः शापार्ज्ज्ञाने त्वज्ञानतां गते ।
उत्सन्नान् भगवान् वेदानुज्जहार हरिः स्वयम् ॥<br>
|सङ्कीर्णबुद्धयो देवा ब्रह्मरुद्रपुरस्सराः ॥
चतुर्धा व्यभजत् तांश्च चतुर्विंशतिधा पुनः ।
}}
शतधा चैकधा चैव तथैव च सहस्रधा ॥<br>
 
कृष्णो द्वादशधा चैव पुनस्तस्यार्थवित्तये ।
{{Shloka
चकार ब्रह्मसूत्राणि येषां सूत्रत्वमञ्जसा ॥<br>
|शरण्यं शरणं जग्मुर्नारायणमनामयम् ।
अल्पाक्षरमसन्दिग्धं सारवद्विश्वतोमुखम् ।
|तैर्विज्ञापितकार्यस्तु भगवान् पुरुषोत्तमः॥
अस्तोभमनवद्यं च सूत्रं सूत्रविदो विदुः ॥<br>
}}
निर्विशेषितसूत्रत्वं ब्रह्मसूत्रस्य चाप्यतः ।
 
यथा व्यासत्वमेकस्य कृष्णस्यान्ये विशेषणात् ॥<br>
{{Shloka
सविशेषणसूत्राणि ह्यपराणि विदो विदुः ।
|अवतीर्णो महायोगी सत्यवत्यां पराशरात् ।
मुख्यस्य निर्विशेषेण शब्दोऽन्येषां विशेषतः ॥<br>
|उत्सन्नान् भगवान् वेदानुज्जहार हरिः स्वयम् ॥
इति वेदविदः प्राहुः शब्दतत्त्वार्थवेदिनः ।
}}
सूत्रेषु येषु सर्वेऽपि निर्णयाः समुदीरिताः ॥<br>
 
शब्दजातस्य सर्वस्य यत्प्रमाणश्च निर्णयः ।
{{Shloka
एवं विधानि सूत्राणि कृत्वा व्यासो महायशाः ॥<br>
|चतुर्धा व्यभजत् तांश्च चतुर्विंशतिधा पुनः ।
ब्रह्मरुद्रादिदेवेषु मनुष्यपितृपक्षिषु ।
|शतधा चैकधा चैव तथैव च सहस्रधा ॥
ज्ञानं संस्थाप्य भगवान् क्रीडते पुरुषोत्तमः ।’इत्यादि
}}
 
{{Shloka
|कृष्णो द्वादशधा चैव पुनस्तस्यार्थवित्तये ।
|चकार ब्रह्मसूत्राणि येषां सूत्रत्वमञ्जसा ॥
}}
 
{{Shloka
|अल्पाक्षरमसन्दिग्धं सारवद्विश्वतोमुखम् ।
|अस्तोभमनवद्यं च सूत्रं सूत्रविदो विदुः ॥
}}
 
{{Shloka
|निर्विशेषितसूत्रत्वं ब्रह्मसूत्रस्य चाप्यतः ।
|यथा व्यासत्वमेकस्य कृष्णस्यान्ये विशेषणात् ॥
}}
 
{{Shloka
|सविशेषणसूत्राणि ह्यपराणि विदो विदुः ।
|मुख्यस्य निर्विशेषेण शब्दोऽन्येषां विशेषतः ॥
}}
 
{{Shloka
|इति वेदविदः प्राहुः शब्दतत्त्वार्थवेदिनः ।
|सूत्रेषु येषु सर्वेऽपि निर्णयाः समुदीरिताः ॥
}}
 
{{Shloka
|शब्दजातस्य सर्वस्य यत्प्रमाणश्च निर्णयः ।
|एवं विधानि सूत्राणि कृत्वा व्यासो महायशाः ॥
}}
 
{{Shloka
|ब्रह्मरुद्रादिदेवेषु मनुष्यपितृपक्षिषु ।
|ज्ञानं संस्थाप्य भगवान् क्रीडते पुरुषोत्तमः ।
}}
<small>इत्यादि</small>
}}
}}